Tibetan
འོ། །ཞེས་སོ། །སྤྱིར་མངོན་སུམ་ལ། དབང་པོ། ཡིད། རྣལ་འབྱོར། རང་རིག་བཞི་ལས། འདིར་ནི་བལྟ་བྱའི་ཡུལ་དང་ལྟ་བྱེད་ཀྱི་ཤེས་པ་གཉིས་སུ་མེད་པར་རང་གསལ་བར་རྟོགས་པས་རང་རིག་མངོན་སུམ་མོ། །འདི་དག་སྔ་མའི་བསྒྲུབ་བྱ་ཕྱི་མའི་གཞལ་བྱར་བྱས་ན་ནི་རིམ་གྱིས་པའི་རྟོགས་ཚུལ་ཏེ། ཅིག་ཆར་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན། ཆོས་ཐམས་ཅད་དོན་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་དུ་གཅིག་པ་དེ། མཚོན་བྱེད་ཡི་གེ་འབྲུ་གསུམ་གྱིས་མཚོན་ནས། དེའི་བྱིན་རླབས་ཀྱི་མཐུས། མངོན་སུམ་པར་རྟོགས་པའོ། །གཉིས་པ་དག་པ་གསུམ་གྱི་གཏན་ཚིགས་ནི། འདི་ལྟར་སྣང་བ་ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་རྣམས་ཆོས་ཅན། ཡེ་ནས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་ཏེ། དག་པ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་ནི། སྣོད་འབྱུང་བ་ལྔ་ཡུམ་ལྔར། བཅུད་ཕུང་ལྔ་ཡབ་ལྔར། རྒྱུད་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་བརྒྱད་ཡེ་ཤེས་ལྔར་དག་པ་སྟེ། འདི་ཉིད་ལས། སྣོད་བཅུད་རྒྱུད་རྣམས་དག་རྟོགས་ཤིང་། ཞེས་དང་། བདག་དང་གཞན་དང་རྟོག་པའི་རྒྱུན། །རྣམ་དག་བླ་མེད་ཐེག་པའི་མཆོག །ཅེས་སོ། །གང་ཡེ་ནས་དག་པ་ལ་སྒྲིབ་པ་མཐའ་དག་མི་གནས་པས་ཁྱབ་ཅིང་། དེ་ཉིད་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་སངས་རྒྱས་པས་ཁྱབ་སྟེ། ཆོས་ཀྱི་སྐུ་བཞིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུའང་། ཐམས་ཅད་མཆོག་གི་སྙིང་པོ་བས། །གཞན་དུ་རྒྱལ་བས་ཆོས་མི་བཙལ། །ཞེས་སོ། ། གལ་ཏེ་རང་བཞིན་དག་པ་ཉིད་རྟོགས་ན་སངས་རྒྱས་ཡིན་མོད། གནས་པ་ཙམ་ནི་སངས་རྒྱས་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། རྟོགས་རུང་མ་རྟོགས་རུང་རང་བཞིན་རྣམ་དག་ནི་སངས་རྒྱས་ཡིན་ཏེ། འདུས་བྱས་རྣམས་རྟོགས་རུང་མ་རྟོགས་རུང་མི་རྟག་པ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ། མཉམ་པ་བཞིའི་གཏན་ཚིགས་ནི། འདི་ལྟར་སྣང་བའི་ཆོས་རྣམས་ཆོས་ཅན། ལྷག་པ་ཆོས་ཀྱི་སྐུར་ཡེ་ནས་སངས་རྒྱས་པ་ཡིན་ཏེ། མཉམ་པ་བཞི་དང་ལྡན་པའི་ཕྱིར། བཞི་ནི། རྣམ་གྲངས་དང་རྣམ་གྲངས་མ་ཡིན་པའི་དོན་དམ་གཉིས་ཀ་སྐྱེ་མེད་དང་། ཡང་ལོག་གི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ཀ་སྒྱུ་མར་མཉམ་པ་ནི་ཐུན་མོང་གི་མཉམ་པ་གཉིས་སོ། །ལྷག་པའི་མཉམ་པ་གཉིས་ནི། མེད་དགག་དང་མ་ཡིན་དགག་གི་སྟོང་ཉིད་གཉིས་ཀ་དོན་དམ་དཀོར་བདུན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་དང་། མ་དག་པ་ལས་སྣང་དང་དག་པ་ལྷར་སྣང་གི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ཀའང་།གཟུགས་སྐུ་ལྷའི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་མཉམ་པས་ལྷག་པ་སྟེ། འདི་ཉིད་ལས།མཉམ་གཉིས་ལྷག་པའི་མཉམ་གཉིས་ཀྱིས། །དཀྱིལ་འཁོར་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་ཞིང་། །ཞེས་སོ། །བཞི་པ་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་གཏན་ཚིགས་ནི། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་རྣམས་ཆོས་ཅན། སྣང་ལུགས་དུ་མར་སྣང་ཡང་ཡིན་ལུགས་ནས་གཞལ་ནས་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ཏེ། སེམས་ཉིད་སྐྱེ་མེད་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་གཅིག་གི་བདག་ཉིད་དུ་ཡེ་ནས་གནས་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན་ཕ་མེས་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་ལས་སོ་སོའི་རིགས་བརྒྱུད་ཤེས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་སྐད་དུའང་རྣམ་བཀོད་ལས།བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་རྐྱེན་ཚིག་གིས། །ཇི་ལྟར་གཞལ་བྱ་འདིར་བརྗོད་པ། །ལོག་རྟོག་རྒྱུ་འབྲས་བདག་གཞན་ཕྱིར། །སྣང་བ་འདི་ཀུན་རང་རང་གི། །རང་བཞིན་མེད་པའི་རྣམ་ཤེས་ཉིད། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་གནས་མེད་སྣང་། །ཞེས་དང་། དཔེར་ན་འཇིག་རྟེན་མིའུ་དག །ཕ་མེས་ལོ་རྒྱུས་བཤད་བྱས་ན། །རིགས་བརྒྱུད་གཅིག་གིས་གཅིག་ཤེས་ལྟར། །ཆོས་ཀུན་གཞི་རྩ་ སྨལ་བྱས་ན། །གསེར་ལས་ཐ་དད་དབྱིབས་སྣང་ལྟར། །རང་རིག་ཅིར་ཡང་སྣང་ཕྱིར་གཞི། །ཞེས་དང་། ཤེས་རབ་སྤྱན་འབྱེད་ལས་ཀྱང་། དངོས་པོ་ལོ་རྒྱུས་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས། །བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་སྨོས་ཅི་དགོས། །ཞེས་སོ། །འདིར་སྐབས་འཕྲོས་ཀྱི་རྩོད་སྤོང་ནི། གཞལ་བྱ་ཞེན་སྣང་གཅིག་ལ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་སྒོ་བཞི་པོ་དེས་དུས་གཅིག་ཏུ་འཇལ་ལམ། རེ་མོས་འཇལ། དང་པོ་ལྟར་ན་ཤེས་རྒྱུད་གཅིག་ལ་རྟོག་པ་བཞི་དུས་གཅིག་ཏུ་སྐྱེ་བར་ཐལ། འཇལ་བྱེད་བློ་རྫས་གསུམ་གྱིས་དུས་གཅིག་ཏུ་འཇལ་བའི་ཕྱིར། འདོད་མི་ནུས་ཏེ། འགྲོ་ལ་ཤེས་རྒྱུད་གཉིས་མི་འཆང་། །ཞེས་དང་། རྣམ་འགྲེལ་ལས། རྟོག་གཉིས་ཅིག་ཆར་འཇུག་པ་མེད། །ཅེས་པས་གནོད་དོ། །གཉིས་པ་ལྟར་ན། གཏན་ཚིགས་བཞི་པོ་ཟློས་པར་འགྱུར་ཏེ། གཞལ་བྱ་གཅིག་ལ་འཇལ་བྱེད་གསུམ་གྱིས་རེ་མོས་སུ་འཇལ་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། ལན་དུ་ཉང་ཊཱིཀ་པ། དེ་ལྟར་དུས་གཅིག་ཏུ་རེ་མོས་སུ་འཇལ་ན་བདེན་མོད་ཀྱི།འདིར་དེ་གཉིས་གང་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། བསྒྲུབ་བྱ་བསྒྲུབ་འདོད་ལ་རག་ལས་པ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལེགས་པར་མངོན་ཏེ། ཡོངས་གཅོད་དུ་བསྒྲུབ་བྱ་ལྷག་པ་བདེན་པ་དབྱེར་མེད་ཀྱི་ལྟ་བའི་རང་མཚན་རྟོགས་པར་འདོད་པས་རྟོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་། གཞི་ཉིད་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པར་འདོད་པས་བདག་ཉིད་ཆེན་པོའི་གཏན་ཚིགས་དང་། རྣམ་བཅད་དུ་དགག་བྱ་འོག་མ་བས་དག་མ་དག་གཉིས་སུ་བལྟ་བའི་ཕྱོགས་འཛིན་གྱི་ལོག་རྟོག་དག་པར་འདོད་པས་དག་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་། དགག་བསྒྲུབ་གཉིས་དང་བྲལ་བར་འདོད་པས་མཉམ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཀྱིས་འཇལ་བའི་ཕྱིར། དེའང་དང་པོ་ནི།དེ་བྱུང་གི་འདྲེལ་པ་ངེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་བསྒྲུབ་བྱ་རྟོགས་པ་ཡིན་ལ། ཕྱི་མ་ག
Chinese
哦，如是说。一般来说，现量有根现量、意现量、瑜伽现量、自证现量四种。此处是指，所观之境与能观之识二者无别，自明显现而证悟，是为自证现量。这些如果以前者的所证为后者的衡量标准，则是次第的证悟方式。如果是一切同时的状况，那么一切法在意义上，真谛无别而为一，以象征的三个字母来象征，凭借其加持力，而能现量证悟。第二，清净三的理证是：如此显现的外内诸法，本体上，本来就是以身和智慧的自性成佛的，因为具有清净三的缘故。三者是：外器五大清净为五母，内情五蕴清净为五父，相续八识聚清净为五智慧。正如其中所说：器情相续皆清净证悟。以及，自他与分别的相续，完全清净无上乘。凡是本来清净的，一切障碍皆不住留，并且其本身遍布身和智慧的自性而成就佛陀，如法身一般。也如是说：一切皆为殊胜之精华，此外胜者不寻法。 如果证悟自性清净即是佛，仅仅安住于此则不是佛，如果这样说，无论证悟与否，自性清净即是佛，如同有为法无论证悟与否皆是无常一样。第三，平等四的理证是：如此显现的诸法，本体上，更以法身本来成佛，因为具有平等四的缘故。四者是：名相和非名相的胜义二者皆是无生，颠倒和不颠倒的世俗二者皆是如幻，这是共同的平等二者。更进一步的平等二者是：有遮和无遮的空性二者皆是胜义七宝法身，不净的业现和清净的佛现的世俗二者，也都是色身坛城中平等，所以是更进一步。正如其中所说：平等二和更进一步的平等二，坛城是普贤的刹土。第四，大自在的理证是：轮回涅槃的
English
Oh, thus it is said. Generally, there are four kinds of direct perception (mngon sum): sensory direct perception (dbang po), mental direct perception (yid), yogic direct perception (rnal 'byor), and self-awareness direct perception (rang rig). Here, it refers to realizing that the object to be viewed and the consciousness that views are inseparable, and clearly realizing it by itself, which is self-awareness direct perception. If these are made the object to be proven of the former and the measure of the latter, then it is a gradual way of realization. If it is in the state of being all at once, then all phenomena are in essence, the truth is inseparable and one, symbolized by the three symbolic letters, and through the power of its blessing, it is realized directly. Second, the reasoning of the three purities is: Thus, the outer and inner phenomena that appear are, in essence, originally enlightened as the nature of body and wisdom, because they possess the three purities. The three are: the outer environment, the five elements, are purified into the five mothers; the inner beings, the five aggregates, are purified into the five fathers; the continuum, the eight consciousness aggregates, are purified into the five wisdoms. As it says in this very text: "The environment, beings, and continuum are all realized as pure." And: "The continuum of self, other, and conceptualization, is completely pure, the supreme vehicle." Whatever is originally pure is pervaded by the absence of all obscurations, and it is pervaded by the fact that it is enlightened as the nature of body and wisdom, like the Dharmakaya. As it is also said: "All are the essence of the supreme, the Victorious Ones do not seek Dharma elsewhere." If one realizes the purity of self-nature, one is a Buddha, but merely abiding in it is not a Buddha. If one says so, whether realized or not, the purity of self-nature is a Buddha, just as conditioned phenomena are impermanent whether realized or not. Third, the reasoning of the four equalities is: Thus, the phenomena that appear are, in essence, additionally enlightened as the Dharmakaya, because they possess the four equalities. The four are: the conventional truth of name and non-name, both are unborn; the conventional truth of delusion and non-delusion, both are equal in illusion. These are the two common equalities. The two additional equalities are: the emptiness of negation and non-negation, both are the Dharmakaya of the seven noble treasures; the conventional truth of impure karmic appearance and pure divine appearance, both are equal in the mandala of the deity of the Rupakaya, so it is additional. As it says in this very text: "With two equalities and two additional equalities, the mandala is the realm of Samantabhadra." Fourth, the reasoning of the great self is: Samsara and Nirvana are
Chinese
所有这些法，就现象而言，显现为多种方式，但若从实相来衡量，则并非如此。因为心性本自安住于无生自生的大智慧的体性之中。例如，就像从祖先的历史中了解各自的血统一样。如是说，在《显现论》中：以大自在的缘起之词，如何衡量之理在此宣说，为了邪分别念、因果、自他，所有这些显现各自的，无自性的识，自生智慧无处显现。又如，世间之人，讲述祖先的历史，如同一个血统了解另一个血统一样。一切法的根本，若被贬低，如同黄金显现各种不同的形状一样，自明觉显现任何事物，故为基。又在《开启智慧之眼》中说：以事物历史的理证，何须说大自在？这里顺便驳斥辩论：所量之执着显现，以四种理证之门同时衡量，还是依次衡量？若如前者，则一个识流中同时生起四种分别念，因为衡量者三种心识同时衡量。不可承许，因为“众生不持二识流”。又，《释量论》中说：“二分别念无同时生。”故有妨害。若如后者，则四种理证成为重复，因为以三种衡量者对一个所量依次衡量。答：娘提巴说：那样同时或依次衡量是真实的，但此处两者都不是，取决于想要证成的对境。所说甚佳，因为在完全断除中，想要证成超出真假无别的见解的自相，故以证悟的理证；想要证悟基本身为自生智慧一体，故以大自在的理证；在部分断除中，想要清净较下者，将不净与清净二者视为执着的邪分别念，故以清净的理证；想要远离断除与证成二者，故以平等的理证来衡量。其中，第一种是依靠确定彼生之关联而证悟所证之境，而后者
English
All these dharmas, as phenomena, appear in various ways, but if measured from the perspective of reality, they are not so. Because the nature of mind abides primordially in the essence of the great self-arisen wisdom. For example, just as one knows one's own lineage from the history of ancestors. As it is said in the 'Manifestation Treatise': 'How to measure is explained here by the words of the great sovereign, for the sake of wrong thoughts, cause and effect, self and other. All these appearances are each, the consciousness without self-nature, self-arisen wisdom appears without location.' And, for example, if worldly people tell the history of ancestors, just as one lineage knows another. If the root of all dharmas is debased, just as gold appears in various different shapes, self-awareness appears as anything, therefore it is the basis. And in 'Opening the Eye of Wisdom' it says: 'With the reasoning of the history of things, what need is there to speak of the great sovereign?' Here, incidentally, is a refutation of debate: Does one measure the object of clinging appearance with the four doors of reasoning at the same time, or one at a time? If the former, then four conceptualizations arise simultaneously in one stream of consciousness, because the three minds that measure measure at the same time. It is not acceptable, because 'beings do not hold two streams of consciousness.' Also, the 'Pramāṇavārttika' says, 'Two conceptualizations do not occur simultaneously.' Therefore, it is harmful. If the latter, then the four reasonings become repetitive, because the three measurers measure one object of measurement one at a time. Answer: Nyangtikpa said, 'It is true that measuring simultaneously or one at a time is true, but here neither of the two is the case, it depends on what one wants to prove.' What is said is excellent, because in complete severance, one wants to realize the self-character of the view that is beyond truth and falsehood, therefore with the reasoning of realization; one wants to realize the basis itself as one self-arisen wisdom, therefore with the reasoning of the great sovereign; in partial severance, one wants to purify the lower, regarding the impure and pure as clinging wrong thoughts, therefore with the reasoning of purification; one wants to be free from both severance and proof, therefore measuring with the reasoning of equality. Among them, the first is to realize the object to be proven based on the certainty of the relationship of that arising, while the latter