Tibetan
བྲས་བུར་གསལ། །མཐའ་གསུམ་གསལ་བའི་དཔེ་ཉིད་ནི། །ཞེན་པའི་སྣང་བ་མི་མཐོང་བས། །སྨག་གི་མུན་རུམ་ལྟ་བུར་བཤད། །རོལ་པས་ཆད་པ་གསལ་བའི་ཕྱིར། །ཆུ་ཡི་གཉེར་མ་ལྟ་བུར་བཤད། །གསལ་སྙོམས་མ་འདྲེས་བཏང་སྙོམས་བྲལ། །ཉི་མ་ཤར་བ་ལྟ་བུར་བཤད། །སྐུ་གསུམ་རོལ་པའི་དཔེ་ཉིད་ནི། །ཁྱབ་གདལ་ངོ་བོ་འཛིན་བྲལ་བས། །ཆོས་སྐུ་ནམ་མཁའ་ཀློང་དུ་བཤད། །རྫོགས་སྐུ་མཛེས་གསལ་ཀུན་ཁྱབ་པས། །ཉི་མ་འབུམ་གདལ་ལྟ་བུར་བཤད། །འབྱུང་འཇུག་མི་མངའ་ཀུན་གནས་པས། །སྤྲུལ་སྐུ་ཉི་མའི་ཟེར་ལྟར་བཤད། །ཡེ་ནས་ལྷུན་གྲུབ་སྙིང་པོ་ལ། །རྣམ་རྟོག་བློ་ཡིས་བཅད་པས་ན། །སྤྲིན་དང་ཁུག་སྣ་ལྟ་བུར་བཤད། །ཀུན་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་རོ་གཅིག་པས། །ལན་ ཚྭ་ལྡན་པའི་རྒྱ་མཚོར་བཤད། །དེ་ལྟར་གཉིས་མེད་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། །རྫོགས་ཆེན་གཞུང་ལ་ངེས་ཐོས་པས། །ཐོས་པ་ཟླ་བ་ལྟ་བུར་བཤད། །དོན་ལ་སྤྱོད་པས་ངེས་མ་ངེས། །སྤང་ལེན་བསམ་པ་སྐར་མ་ལྟར། །ངེས་པར་གསལ་སྙོམས་འདུ་ཤེས་བྲལ། །བསྒོམ་པ་ཉི་མ་ལྟ་བུར་བཤད། །མཚན་ཉིད་གང་ཡང་མ་སྤངས་པས། །རང་གསལ་ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོར་རྫོགས། །གདོད་ནས་སྟོང་པའི་རང་བཞིན་ནི། །འདུ་ཤེས་བྲལ་བའི་དབྱིངས་སུ་རྫོགས། །ཅི་ཡང་ཡིན་ནོ་གང་ཡང་རུང་། །མ་བཀག་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། །བཀག་པ་མེད་དེ་རང་གསལ་དབྱིངས། །གཅིག་ཀྱང་མ་འདྲེས་ཐ་དད་གསལ། །སྣང་ཡང་ཞེན་པ་རྣམ་པར་བཅད། །དམིགས་ཀྱང་བཙལ་བའི་ཡུལ་དང་བྲལ། །ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོའི་ཉི་མ་འཆར། །རིན་ཆེན་ནོར་བུའི་ཁང་པ་བཞིན། །ཅི་ཡང་གསལ་ལ་ཅི་ཡང་མིན། །ཕྱོགས་སུ་མི་སྣང་མཉམ་ཉིད་པས། །གང་ལྟར་བལྟས་པ་དེ་ལྟར་སྣང་། །ནམ་མཁའི་མཐའ་ལྟར་མཉམ་སྦྱོར་བས། །ཚད་དང་ཟླ་དང་དཔེ་ལས་འདས། །ཉི་མའི་སྙིང་པོ་འབར་བ་བཞིན། །མཐའ་ཡི་སྒྲིབ་པ་བྲལ་བའི་ཚད། །ཡེ་ཤེས་གསལ་ལ་མི་འགག་པས། །ཕྱོགས་ཀྱི་ངེས་པ་མི་གནས་པར། །ཅིར་ཡང་ངེས་པར་འཆར་བའི་ཕྱིར། །འཕྲུལ་གྱི་མེ་ལོང་གསལ་བའི་ཚད། །སེམས་ཉིད་རིན་ཆེན་ཀ་དག་ལ། །ཞེན་སྣང་བཏགས་པ་ཀུན་བྲལ་བས། །ཉི་མ་འབུམ་གྱི་འོད་ཟེར་བཞིན། །རང་ལས་བྱུང་བ་རོལ་པའི་ཚད། །ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་སྦྱོར་བས། །ཆེ་ཆུང་ཚད་ལས་འདས་པ་ལ། །འཛིན་པ་ནམ་མཁའི་མཐའ་ཚོལ་འདྲ། །ཕྲ་བའི་ཕྲ་བ་ཉུང་འབྲུ་ཡི། །འབྲུ་ཡིས་མི་བསྐྲུན་ཕྲ་བའི་ཚད། །མཁྱེན་ལྡན་ཡེ་ཤེས་སྙིང་པོ་ཡིས། །གང་ཡང་མི་མཁྱེན་རང་གསལ་མཁྱེན། །མཐའ་དང་དབུས་སུ་མི་དམིགས་པས། །ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པར་མཁྱེན། །ཡེ་ཤེས་རང་གསལ་རྫོགས་ཚུལ་ལ། །མཐའ་ཡི་ སྒྲིབ་པ་རང་གསལ་བས། །རང་བྱུང་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་གསལ། །བྱ་བྲལ་རྫོགས་པའི་ལུང་དུ་བཤད། །རང་རིག་ཡེ་ཤེས་མཁྱེན་ལྡན་པས། །གཉིས་མེད་སྙིང་པོར་རྫོགས་པ་རྟོགས། །རང་གསལ་ཡེ་ཤེས་རྫོགས་པར་ལྡན། །རིག་པ་རང་སྣང་ཉམས་སུ་ཤར། །རང་བྱུང་འོད་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ལ། །འཕྲུལ་ཡིག་རིག་པའི་བརྡ་སྤྲད་པས། །སྐྱེ་མེད་དབྱིངས་ཀྱི་བརྡ་དོན་མཇལ། །བཙལ་མེད་ཚེགས་ཆུང་དོན་པོ་ཆེ། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་རིན་ཆེན་གཏེར། །སྒོ་མང་འཇུག་ཐབས་བསམ་མི་ཁྱབ། །རྟོགས་ན་གཅིག་ཏུ་གནས་པའི་དོན། །རྟོགས་པ་ཐབས་ཆེན་བརྒྱུད་པའི་ལུང་། །རང་གསལ་ཉི་མའི་འོད་ལྟར་འཆར། །མཁའ་ཁྱབ་རིག་པའི་ཀློང་དུ་སོན། །རང་བྱུང་རིག་པ་རང་གསལ་འདི། །མཁའ་ཁྱབ་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ལུང་། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའི་ཐུགས་དཀྱིལ་ནས། །རིག་པའི་ཁུ་བྱུག་དགུ་སྒྲོགས་པ། །སེམས་ཉིད་རང་གསལ་མཐོང་བྱའི་ཕྱིར། །ཀློང་དགུ་བམ་པོ་ཉི་ཁྲིར་གསལ། །དེ་ཉིད་དགུ་ལྡན་སེམས་ཀྱི་གཞི། །རིན་ཆེན་ཕུང་པོ་འཕྲུལ་གྱི་སྒོ། །རིན་ཆེན་ཕུང་པོ་གཏེར་ཁྱིམ་ན། །ཉི་མའི་འོད་ལྟར་ཡེ་ནས་གནས། །ཞེས་གསུངས་སོ། །ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་རྒྱུད་ལས། ཡེ་ཤེས་རང་འཆར་གྱི་ལེའུ་སྟེ་གཉིས་པའོ།། །དེ་ནས་སེམས་དཔའ་རྡོ་རྗེ་དམ་པ་དེས་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་བ་བཏབ་བོ། །རྒྱལ་བའི་རྒྱལ་བ་ཀུན་གྱི་མེས། །གསང་བའི་ཡང་གསང་བྱང་ཆུབ་སེམས། །རིན་ཆེན་ཁང་ལ་སྒོ་མང་དག །རང་གསལ་སྒོ་ནས་རྟོགས་བྱའི་ཕྱིར། །བདེ་ཆེན་རྩོལ་བྲལ་སྙིང་པོ་ལ། །བཤད་ཐབས་བཤད་བྱ་འབྲས་བུའི་དོན། །རང་གསལ་རིག་པའི་དོན་དུ་རྫོགས། །ཁྱབ་བདག་འཆང་ཆེན་བཤད་དུ་གསོལ། །ཞེས་གསོལ་ཏོ། །དེ་ནས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་འདི་སྐད་ཅེས་བཀའ་སྩལ་ཏོ། །ཀྱེ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ། ཡི་གེ་མེད་པ་མཆོག་གི་རྒྱུད། །བྲིར་མེད་ཁ་དོག་ དབྱིབས་དང་བྲལ། །ནམ་མཁའི་མཐའ་དང་མཉམ་པའི་རྒྱུད། །གསང་བ་ཀུན་འདུས་གཏེར་འདི་ཉིད། །བཤད་ཐབས་གསུམ་སྟེ་རྫོགས་ཆེན་གསུམ། །གཞི་ལམ་འབྲས་བུའི་ཚུལ་དུ་གནས། །དགོངས་པ་ཀུན་གྱི་ཞེ་ཕུགས་པས། །དགོངས་པ་ཀློང་བརྡོལ་ཚུལ་དུ་བཤད། །མན་ངག་རྩ་བ་འདིར་འདུས་པས། །མན་ངག་ཞལ་ཆེམས་སྤྲུགས་ལྟར་བཤད། །ཀློང་དགུའི་རྩ་བ་སེམས་ཉིད་ཀློང་། །སེལ་མེད་རྒྱ་མཚོའི་ཀློང་དུ་བཤད། །ཀུན་བཟང་སེམས་ཉིད་སྟོང་གསལ་ལས། །རང་བྱུང་རོལ་པ་མི་འགག་པས། །མཁའ་ལ་གཟའ་སྐར་བཀྲམ་ལྟར་བཤད། །མཁའ་ཁྱབ་
Chinese
如实显现。 三边显现的比喻是： 由于不现执着的现象， 说是如黑暗的昏暗。 为了游戏断灭显现的缘故， 说是如水的皱纹。 明朗平等不杂，远离舍弃， 说是如太阳升起。 三身游戏的比喻是： 由于遍布广大，本体离执， 法身说是虚空之中。 圆满身美丽明亮，周遍一切， 说是如百万太阳普照。 没有生灭，周遍常在， 化身说是如太阳的光芒。 本来任运成就的心髓， 由于分别念的智慧所断， 说是如云和角落。 一切都是智慧一味一体， 说是如咸味的海洋。 如是为证悟无二， 由于对大圆满经有了定解， 闻法说是如月亮。 以意义来行持，定与不定， 取舍之念如星星。 确定明朗，远离意识， 禅修说是如太阳。 任何体性也不舍弃， 自明智慧圆满为心髓。 原始本空的自性， 圆满于离意识的法界。 什么都可以，什么都行， 不遮止，从心的差别中， 没有遮止，是自明法界。 一个也不混杂，差别分明， 显现却断除了执着。 虽然缘取，却远离了寻觅的对境。 智慧心髓的太阳升起。 如珍宝的房屋， 什么都明亮，又什么都不是。 不显现于一方，是平等性， 无论怎么看，就那样显现。 如虚空的边际般融合， 超越了量、月和比喻。 如燃烧的太阳心髓， 是远离边际之垢的量。 智慧明朗而不停息， 不住于一方的确定， 为了无论什么都确定显现的缘故， 是幻化明镜明朗的量。 心性珍宝本来清净中， 由于远离了执着显现的安立， 如百万太阳的光芒， 是从自性生起游戏的量。 与虚空的边际融合， 对于超越大小之量的， 执着如同寻觅虚空的边际。 微细之微细，少许的微粒， 微粒不能造就微细的量。 具有智慧的智慧心髓， 什么也不知，知自明。 不缘取边和中间， 如虚空的边际般知晓。 智慧自明圆满量
English
Clearly manifest in the fruit. The very example of the three edges being clear is: Because the appearance of attachment is not seen, it is said to be like the darkness of gloom. For the sake of the clarity of severance by play, it is said to be like the wrinkles of water. Clear and even, unmixed, free from equanimity, it is said to be like the rising sun. The very example of the play of the three kayas is: Because of being pervasive and vast, the essence is free from grasping, the Dharmakaya is said to be in the expanse of space. The Sambhogakaya is beautiful, clear, and all-pervading, it is said to be like a million suns spreading out. Without arising or ceasing, abiding in all, the Nirmanakaya is said to be like the rays of the sun. In the self-perfected essence from the beginning, because it is severed by conceptual mind, it is said to be like clouds and corners. All are of one taste of wisdom, it is said to be like the salty ocean. Thus, in order to realize non-duality, because of having definite hearing of the Dzogchen teachings, hearing is said to be like the moon. By practicing the meaning, definite and indefinite, the thought of abandoning and taking is like the stars. Definitely clear and even, free from concepts, meditation is said to be like the sun. Without abandoning any characteristics, self-luminous wisdom is perfected as the essence. The very nature of emptiness from the beginning, is perfected in the sphere free from concepts. Anything is, anything is fine, without blocking, from the difference of mind, there is no blocking, it is the self-luminous sphere. Not even one is mixed, distinct and clear, appearing, yet attachment is completely severed. Although focused on, it is free from the object of searching. The sun of the wisdom essence rises. Like a house of precious jewels, everything is clear, yet nothing is. Not appearing in one direction, it is equality, whatever is looked at, appears that way. Fused like the edge of space, it transcends measure, moon, and example. Like the blazing essence of the sun, it is the measure of being free from the obscurations of the edge. Wisdom is clear and unceasing, because the certainty of direction does not remain, for the sake of definitely appearing in anything, it is the measure of the clarity of the magical mirror. In the precious, primordially pure nature of mind, because all imputed appearances of attachment are absent, like the rays of a million suns, it is the measure of the play arising from itself. Fused with the edge of space, for that which transcends the measure of large and small, grasping is like searching for the edge of space. The finest of the fine, a tiny grain, the grain cannot create the measure of fineness. The wisdom essence possessing knowledge, does not know anything, knows self-luminosity. Not focusing on edge or center, it knows equally with the edge of space. Wisdom self-luminous perfection
Chinese
无边际。 边际的 遮蔽自明，自生太阳之轮廓显现。于离戏圆满之教言中宣说。具自性觉智智慧者，证悟无二之心要圆满。自明智慧圆满具足，觉性自显现于体验中。于自生光明之轮廓上，以幻字觉性之符号传达，得见无生法界之符号意义。无需寻觅，费力小而意义大。自生智慧珍宝之宝藏，众多门之进入方法不可思议。若证悟，则为安住于一之意义。证悟乃大手印传承之教言。自明如太阳之光芒般显现，成熟于遍空觉性之界中。此自生觉性自明，乃遍空菩提心之教言。从金刚萨埵之心间，九只觉性之布谷鸟鸣叫，为了能见心性自明，九界经函于二万颂中阐明。彼九具之心之基础，珍宝聚乃幻化之门。珍宝聚宝藏之家，如太阳之光般本然存在。如是说。于等同虚空边际之续部中，智慧自显现之章节，第二。 其后，心识勇士金刚誓言者向大金刚萨埵如此祈请：诸佛之佛之祖，秘密中之极密菩提心，珍宝宫殿众多门，为了从自明之门证悟，于大乐无勤之心要上，宣说方式、所说及果之意义，于自明觉性之意义中圆满，祈请遍主大持金刚宣说。如是祈请。 其后，如来金刚萨埵如此说道：奇哉！大心识勇士，无字乃殊胜之续部，无有书写，离颜色 与形状。等同虚空边际之续部，此秘密总集之宝藏，宣说方式有三，即大圆满三。安住于基道果之方式中。以诸般见解之精髓故，以见解界开显之方式宣说。以诀窍根本汇集于此故，如诀窍遗嘱般宣说。九界之根本乃心性界，于不可分割之海界中宣说。从普贤心性空明中，自生游戏不间断故，如于虚空中布列星辰般宣说。遍空
English
Boundless. The obscuration of the edge is self-illuminating, and the mandala of the self-born sun appears clearly. It is taught in the instructions of detachment and completion. Those with self-awareness and wisdom realize the essence of non-duality as complete. Self-illuminating wisdom is fully possessed. Awareness, self-appearing, dawns in experience. On the mandala of self-born light, the symbols of awareness are communicated through magical letters, revealing the meaning of the symbols of the unborn realm. Effortless, with little effort but great meaning. The self-born wisdom is a precious treasure. The means of entering through many doors is inconceivable. If realized, it is the meaning of abiding in oneness. Realization is the instruction of the great means lineage. Self-illumination dawns like the light of the sun, ripening in the expanse of all-pervading awareness. This self-born awareness, self-illuminating, is the instruction of the all-pervading Bodhicitta. From the heart of Vajrasattva, nine cuckoos of awareness sing, for the sake of seeing the self-illuminating nature of mind. The nine spaces of the scriptures are clarified in twenty thousand verses. That very nine-fold basis of mind, the precious heap is the door of illusion. In the treasure house of the precious heap, it has always existed like the light of the sun. Thus it is said. From the tantra that is equal to the limit of space, the chapter on the self-arising of wisdom, the second. Then, the hero Vajra Damapa prayed to the great Vajrasattva, saying: Forefather of all the victorious ones, the most secret Bodhicitta of secrets, the precious mansion with many doors, in order to realize through the door of self-illumination, on the essence of great bliss, effortless, the means of explanation, what is to be explained, and the meaning of the result, are perfected in the meaning of self-illuminating awareness. Please explain, all-pervading great holder. Thus he prayed. Then, the Thus-Gone One Vajrasattva spoke these words: O great hero, the supreme tantra without letters, without writing, without color, and without form. The tantra that is equal to the limit of space, this treasure of the secret collection, there are three means of explanation, namely the three of Great Perfection. It abides in the manner of the ground, path, and fruit. Because it is the essence of all views, it is explained in the manner of the opening of the expanse of views. Because the root of the instructions is gathered here, it is explained like the testament of instructions. The root of the nine spaces is the space of mind itself, it is explained in the space of the indivisible ocean. From the empty clarity of Samantabhadra's mind, because the self-arising play is uninterrupted, it is explained like stars scattered in the sky. All-pervading