Tibetan
བས་ཅི་ལགས།། ཡིད་ཀྱིས་ཞུས་པས་དོན་གསན་ཐུགས་ཆུད་ནས།། སྟོན་པ་ཀུན་རིག་རྒྱལ་པོ་ཆོས་རྗེ་ཡི།། ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་རིན་ཆེན་སྒོ་ཕྱེ ནས།། སངས་རྒྱས་དཔལ་གྱི་མགུར་ནས་བཀའ་སྩལ་པ།། འཁོར་འདས་བཞི་ནི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ།། དོན་གྱི་སངས་རྒྱས་རང་བྱུང་དོན་རྟོགས་ན།། ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་རང་བྱུང་བཅོམ་ལྡན་འདས།། ཡེ་ཤེས་རབ་ཏུ་ཆེ མཆོག་ཆོས་ཀྱི་སྐུ།། མི་སྐྱེ་མི་འགག་ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་ལ།། འཁྲུལ་རྟོགས་ཉིད་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་བདེ་བའི་ཀློང།། དཔེར་ན་ཁྱུང་ཆེན་ཆུ་ཀླུང་གྱེན་མཐུར་ཀྱང།། ཉམ་ང་མེད་པར་ནམ་མཁར་སྤྱོད་པའི་ལམ།། དེ བཞིན་ཡེ་ནས་བློ་སྦྱངས་རྣལ་འབྱོར་ཐུགས།། སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་རྟོགས་པའི་སྐལ་ལྡན་རྣམས།། ཆོས་སྐུ་མངོན་དུ་གྲུབ་པའི་གདམས་ངག་ཅན།། དོན་རྟོགས་ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་དེ་ལས་བྱུང།། དེ་ཕྱིར་གཞི་ལས འགྱུར་མེད་རྒྱལ་བའི་བཀའ།། དེ་ལ་འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པ་རྟོགས་པའི་མཆོག།། མངོན་འགྱུར་སངས་རྒྱས་ད་ལྟ་ཉིད་དུ་གྲུབ།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བ་ཡེ་ཤེས་གཏིང་ནས་རྫོགས་པའི་རྒྱུད་ལས།། སངས་རྒྱས་ཡེ ཤེས་འབྱུང་བར་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་བཞི་པའོ།།།། དེ་ནས་འདུས་པའི་འཁོར་ལ་བཀའ་སྩལ་པ།། སངས་རྒྱས་རྒྱལ་པོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་མཆོག་ལ།། འཁོར་འདས་མ་གྲུབ་རིག་པའི་ཀློང་དུ རྫོགས།། གཞི་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པས་ལྟ་བའི་གདེང།། ཡུལ་ལ་མི་ལྟོས་རང་རིག་ཆོས་ཀྱི་སྐུ།། ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཡེ་ཤེས་མཐའ་མཉམ་པས།། དོན་ལ་འགྱུར་མེད་རང་རིག་ཡེ་ཤེས་ལ།། སྐྱོན་གྱིས་མི་གོས་ལྟ་བ ངན་པ་ལ།། འཕོ་འགྱུར་མེད་པས་ཆོས་ཉིད་གདལ་བའི་ཀློང།། མི་སྐྱེ་མི་འགག་ལྟ་བ་རང་བྱུང་ལ།། སྒོམ་པས་མི་རྙེད་རྟོགས་པས་འགྱུར་མེད་དོན།། མ་བསྒོམས་འདུ་འབྲལ་མེད་ལྟར་རང་རིག་ཐུགས།། བསྐལ་པར འཁྱམས་ཀྱང་ངོ་བོ་ཉིད་ལ་ནི།། སྐྱེ་འཆི་མེད་པ་རིག་པ་ལྟ་བའི་མཆོག། དོན་དུ་མ་བསྒོམས་ཡེ་ཤེས་མཐར་ཕྱིན་ལམ།། རེ་དོགས་མེད་ཕྱིར་འཁོར་བར་ལྷུང་མི་སྲིད།། གདོད་ནས་འགྱུར་མེད་བྱང་ཆུབ་སྙིང་པོ ཡིན།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བ་ཡེ་ཤེས་གཏིང་ནས་རྫོགས་པའི་རྒྱུད་ལས། དོན་ལ་འགྱུར་བ་མེད་པར་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅོ་ལྔ་པའོ།།།། དེ་ནས་ཀུན་རིག་སྟོན་པས་ཡང་གསུངས་པ།། འཁོར་འདས་སྣང བ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པས།། འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་རྣམས་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་དེ།། བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་བརྟས་ཕྱིར་འཁྲུལ་ངོར་བདེན།། དོན་ལ་མི་བདེན་གཟུང་འཛིན་མཐུ་བརྟས་པས།། ཇི་ལྟར་གོམས་པ་དེ་ལྟར་སྣང་བའི
Chinese
为什么呢？心中请问，意义听闻心中领会后， 导师一切明智国王法主， 心之坛城珍宝门开启后， 佛陀光辉之歌中赐予教言： 轮回涅槃诸法本体自性身， 意义之佛自生意义若证悟， 普贤王如来自生薄伽梵， 智慧极广大，殊胜法身， 不生不灭虚空之自性中， 迷乱觉悟亦是智慧安乐界， 譬如大鹏逆风而上， 无有畏惧于虚空行之路， 如是本初修心瑜伽士之心， 证悟佛陀心髓具缘者等， 现证法身成就之口诀者， 意义证悟智慧功德由此生。 是故基中不变胜者之教言， 于彼无有增减证悟之殊胜， 现前证悟佛陀即刻成就。 大圆满见智慧深处圆满之续中， 示现佛陀智慧生起之品第十四。 此后，于聚集之眷属赐予教言： 佛陀国王法身殊胜者， 轮回涅槃未成，于觉性界中圆满。 基无变异故，见之把握。 不观待境，自明法身， 如虚空般，智慧无边际故， 意义不变，自明智慧， 不为过失所染，于恶见， 无有迁变故，法性广大之界。 不生不灭，见自生中， 不以修得，以证悟不变之义。 未修无有集散般，自明之心， 纵然于劫中漂泊，然于本体自性， 无有生灭，觉性见之殊胜。 意义上未修，智慧至圆满道， 无有希冀故，不堕轮回。 本初不变菩提心髓是。 大圆满见智慧深处圆满之续中， 示现意义上无有变异之品第十五。 之后，一切明智导师又说： 轮回涅槃显现不决定为一， 迷乱之境诸法如何显现彼， 习气种种增长故，于迷乱前为真。 意义上非真，能取所取力增长故， 如何串习如是显现之
English
Why is that? Having asked in mind, after hearing the meaning and understanding it in the heart, The Teacher, the All-Knowing King, the Lord of Dharma, After opening the precious door of the mandala of the heart, From the song of the glorious Buddha, he bestowed the teachings: Samsara and Nirvana, the four are the body of self-nature, If the self-arisen meaning of the Buddha is realized, Samantabhadra, the self-arisen Bhagavan, The wisdom is extremely vast, the supreme Dharma body, In the unborn, unceasing nature of space, Even delusion and realization are the realm of wisdom and bliss. For example, a great garuda soars against the current of a river, Without fear, on the path of practice in the sky, Likewise, from the beginning, the mind-trained yogi's heart, Those who are fortunate enough to realize the essence of the Buddha, Those who possess the key to accomplishing the Dharmakaya, From that comes the realization of meaning, wisdom, and qualities. Therefore, from the basis, the unchanging command of the Victorious One, In that, there is no increase or decrease, the supreme realization, The manifest Buddha is accomplished right now. From the Tantra of the Great Perfection, the Perfection from the Depths of View and Wisdom, The fourteenth chapter, which shows the arising of the Buddha's wisdom. Then, he bestowed teachings upon the assembled retinue: The Buddha, the King, the supreme Dharmakaya, Samsara and Nirvana are not established, perfected in the realm of awareness. Because the basis is without change, the confidence of view. Not relying on objects, the self-aware Dharmakaya, Like space, because wisdom is boundless, In meaning, unchanging, self-aware wisdom, Not stained by faults, in evil views, Because there is no change, the realm of the expanse of Dharma. In the unborn, unceasing, self-arisen view, Not found through meditation, the unchanging meaning through realization. Like the absence of gathering and scattering without meditation, the self-aware mind, Even if wandering in kalpas, in the essence of self-nature, There is no birth or death, the supreme view of awareness. In meaning, without meditation, the path of wisdom's consummation, Because there is no hope or fear, there is no possibility of falling into samsara. From the beginning, it is the unchanging essence of bodhichitta. From the Tantra of the Great Perfection, the Perfection from the Depths of View and Wisdom, The fifteenth chapter, which shows the absence of change in meaning. Then, the All-Knowing Teacher spoke again: Samsara and Nirvana, appearances are not definitely one, The objects of delusion, however they appear, Because various habitual tendencies have increased, they are true in the face of delusion. In meaning, it is not true, because the power of grasping and clinging has increased, As one becomes accustomed, so it appears.
Tibetan
ཕྱིར།། སྣང་བ་བློ་ཡིས་བརྟགས་ལས་ཡོད་མིན་ཏེ།། ཡོད་ན་འགྲོ་དྲུག་ཀུན་ལ་མཐུན་སྣང་རིགས།། ད་ཡང་འདུས་པའི་སེམས་དཔའ་ཡིད་ཀྱིས་ཉོན།། གདོད་མ་རང་འཁྲུལ་ཀུན་གཞི་རྣམ་གསུམ་གྱིས།། རང་སེམས མཐོང་སྣང་སོ་སོ་སྣ་ཚོགས་པས།། དེ་ཕྱིར་བག་ཆགས་སེམས་ནི་སོ་སོར་སྣང།། ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ལ་འགྱུར་མེད་ཕྱིར།། བློ་ཡིས་བཏགས་པ་གཅིག་ཡུལ་གཅིག་མིན་པས།། རང་སེམས་འཁྲུལ་པར་སྣང་བར་ཐེ་ཚོམ མེད།། དེ་ཕྱིར་དབང་པོ་ཡུལ་རྣམས་གཞི་ལ་མེད།། འཁྲུལ་པའི་རྟོགས་སེམས་འགྲོ་བ་སོ་སོའི་སེམས།། གཅིག་ན་དགེ་སྡིག་རྣམ་སྨིན་འབྲས་བུ་ཡང།། མ་སྤྱད་སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་མྱོང་བར་རིགས།། ལས་ཀྱི་རྣམ སྨིན་ཐུན་མོང་མ་གྲུབ་ཕྱིར།། བག་ཆགས་བརྟས་པས་འཁྲུལ་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན།། ད་ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཉོན།། གཞི་དང་སྣང་བ་འབྲེལ་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར།། ཡུལ་ནི་འཁྲུལ་པའི་བག་ཆགས་བརྟས པའི་ཕྱིར།། ངེས་མེད་བློ་ཡི་སྤྱོད་ཡུལ་སྣ་ཚོགས་པ།། མ་རིག་མེད་ན་གནོད་མི་ནུས་པར་གསུངས།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བ་ཡེ་ཤེས་གཏིང་ནས་རྫོགས་པའི་རྒྱུད་ལས། སྣང་བ་ངེས་མེད་དོན་དང་མི་འགལ་བར བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་དྲུག་པའོ།།།། དེ་ནས་ཀུན་རིག་ཆོས་རྗེས་བཀའ་སྩལ་པ།། མ་བསྒོམས་ཤེས་པ་རང་ཡན་བཞག་གྱུར་ཀྱང།། ཕྱི་རོལ་ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་གང་ལ་ཡང།། འཁྲུལ་པ་ཡིན་པར་ཤེས་ཕྱིར གཞན་པ་མེད།། ཆོས་བརྒྱད་རང་སར་གྲོལ་བ་མཉམ་པའི་ཕྱིར།། སྐྱེ་བོ་ཉིད་ཀྱང་མ་སྤངས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ།། དཔེར་ན་ཨ་ཤུ་ཀ་ཉིད་བདུད་རྩིར་ཤེས།། དེ་བཞིན་སྐྱེ་བོ་རང་སེམས་འདི་ཉིད་ནི།། བླ་མས དོན་བསྟན་ཐ་མལ་བྱང་ཆུབ་སེམས།། བདག་ཉིད་སྙིང་པོ་དོན་ཉིད་ཡེ་ནས་ཡིན།། ད་ཡང་འདུས་པའི་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉོན།། ཆོས་ཉིད་དོན་མ་རྟོགས་པའི་སྐྱེ་བོ་སྟེ།། དེ་ཉིད་ལུང་དང་མན་ངག་དོན་སྟོབས ཀྱིས།། རང་སེམས་རྟོགས་པས་སྐྱེ་བོ་མིན་པའི་ཕྱིར།། མ་བསྒོམས་གོལ་བ་མེད་པར་མཁས་པས་གསུངས།། ངོ་བོ་ཉིད་ལ་རྟག་ཆད་མེད་པའི་ཕྱིར།། སེམས་ཉིད་རང་གསལ་དོན་གྱིས་མ་བརྗེད་པས།། ཕྱལ་པ་ལུང མ་བསྟན་དུ་གོལ་ས་མེད།། དཔེར་ན་གསེར་འགྱུར་རྩི་ཡིས་གང་ཐེབས་རྣམས།། ཐམས་ཅད་གསེར་ལས་གཞན་དུ་མི་འགྱུར་བཞིན།། དེ་བཞིན་མུ་སྟེགས་སྐྱེ་བོ་སེམས་ཉིད་ཀྱང།། མན་ངག་གསེར་འགྱུར་རྩི ཡིས་ཐེབས་པའི་སེམས།། མུ་སྟེགས་རྣམས་ཀྱང་ཡེ་ཤེས་བདེ་བའི་ངང།། ཡུལ་ལ་མི་ཞེན་ཕྱིར་ན་བསྒོམ་དུ་མེད།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ལྟ་བ་ཡེ་ཤེས་གཏིང་
Chinese
复次，显现由心所测度而存在吗？若存在，则于六道众生皆有共同之显现。今又，聚集之勇识，以意谛听。原始自惑，由阿赖耶三者，自心、所见显现，各别种种故。是故习气，心乃各别显现。本体法身无有转变故，由心所立一境非一处故，自心显现为错乱，无疑。是故诸根境，于地基上无有。错乱之觉心，乃众生各别之心。若一，则善恶业之异熟果报，未行持之众生皆应领受。业之异熟非共同成立故，习气增长乃错乱之痛苦。今又，金刚萨埵大士谛听。地基与显现无有关联之故，境乃错乱习气增长之故，不定之心之行境种种故，无有无明则不能损害如是说。大圆满见智慧深奥圆满续中，显现不定不违背意义所宣说之第十六品竟。 之后，昆利法王开示：未修习之觉性，任其自然安住，然对外境之相，于任何者，知晓为错乱故，无有其他。八法于自处解脱平等之故，众生自身亦未舍弃法身。譬如阿输迦树自身知晓为甘露，如是众生此自心，上师开示意义，庸常菩提心，自性心要意义本自即是。今又，聚集之金刚萨埵谛听。法性义未证悟之众生，彼以教言与口诀义力，证悟自心故，非众生之故，未修习无有迷谬，智者如是说。本体自性无有常断之故，心性自明义未忘失故，闲谈未开示中无有迷谬之处。譬如点金药所触及之物，一切皆不转变为金以外之物，如是外道众生心性亦，口诀点金药所触及之心，外道等亦于智慧安乐之状态中，于境不贪执故，无需修习。大圆满见智慧深
English
Furthermore, does appearance exist because it is examined by the mind? If it does, then all six types of beings would have a common appearance. Now again, assembled heroes, listen with your minds. From the beginning, self-delusion arises from the three aspects of the ground of all (ālaya): one's own mind, perceived appearances, and various individual forms. Therefore, habits and the mind appear separately. Because the essence of the Dharmakāya is unchanging, and because what is labeled by the mind is not a single object or place, there is no doubt that one's own mind appears as delusion. Therefore, the sense faculties and their objects do not exist on the ground. The deluded mind of awareness is the individual mind of each being. If it were one, then the ripening results of virtue and vice would be experienced by all beings, even those who have not practiced them. Because the ripening of karma is not established as common, the increase of habits is the suffering of delusion. Now again, listen, great Vajrasattva. Because the ground and appearance are unrelated, and because objects are the increase of deluded habits, and because the objects of the unfixed mind are various, it is said that without ignorance, harm cannot occur. This concludes the sixteenth chapter, "The Chapter on Showing That Unfixed Appearance Does Not Contradict Meaning," from the Tantra of the Great Perfection, the Quintessence of Wisdom and View. Then, Kunrig Chöje spoke: Even if uncultivated awareness is left in its natural state, there is no other way than to know that the appearances of external objects are delusions. Because the eight worldly concerns are liberated in their own place and are equal, beings themselves do not abandon the Dharmakāya. For example, the Ashoka tree itself knows itself as nectar. Likewise, this mind of beings is the ordinary Bodhicitta, the meaning of which is shown by the guru. The essence of self is inherently the meaning itself. Now again, listen, assembled Vajrasattva. Beings who have not realized the meaning of Dharmatā, through the power of the meaning of the scriptures and instructions, realize their own mind and are therefore not beings. The wise say that there is no straying from non-cultivation. Because the essence of reality has neither permanence nor annihilation, and because the self-luminous nature of mind is not forgotten, there is no straying into idle talk that has not been taught. For example, whatever is touched by gold-transforming essence does not change into anything other than gold. Likewise, the minds of non-Buddhist beings are also minds touched by the gold-transforming essence of instructions. Non-Buddhists also remain in a state of wisdom and bliss. Because they are not attached to objects, there is no need to cultivate. Great Perfection, the Quintessence of Wisdom and View.