Tibetan
སྐུ་ལྔའི་སྣང་བར་བཤད། །མཐའ་ལ་སྐྱོལ་བའི་དབྱིངས་རིག་ནི། །དབྱིངས་ནི་རང་བཞིན་སྣང་བ་ལ། །རིག་པ་སྐུ་དང་ངོ་བོར་བསྟན། །དེ་ཕྱིར་དབྱིངས་དང་རིག་པར་བཤད། །དེ་བཞིན་ཉིད་དུ་རབ་ཏུ་གནས། །དབྱིངས་དང་ཡེ་ཤེས་རིག་པ་གསུམ། །འདུ་འབྲལ་མེད་པའི་ཚུལ་དུ་གནས། །སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ཡུལ་དང་སྤྱན། །ཀུན་ལ་རྟོགས་ཤིང་ཡེངས་པ་མེད། །ཡེངས་པ་མེད་པའི་རང་སྣང་ངོ་། །དབྱིངས་དང་རིག་པའི་དོན་ཉིད་ནི། །ལྟ་སྒོམ་སྤྱོད་པ་ཀུན་གྱི་དངོས། །ཡེ་ཤེས་རང་སྣང་གཟུང་འཛིན་བྲལ། །དབྱིངས་དང་རིག་པ་གཉིས་ཀྱི་དོན། །འདི་ཡི་ངང་དུ་ཐམས་ཅད་འདུས། །ཆོས་རྣམས་མ་ལུས་ཐམས་ཅད་ཀུན། །བདག་དང་གཞན་གྱི་བློ་མེད་པས། །ཀུན་ལ་ཐོགས་མེད་སྤྱད་གྱུར་ཀྱང་། །སྤྱད་དང་སྤྱོད་པ་གཉིས་མེད་པས། །ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་སྟོང་གསལ་ངང་། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་སྣང་བ་ལ། །མ་བྱིན་བླངས་པས་མ་རིག་སངས། །སྣང་སྲིད་མ་ལུས་ཐམས་ཅད་ལ། །ཐོགས་པ་མེད་པར་སྤྱད་གྱུར་ཀྱང་། །འཆིང་བར་མི་འགྱུར་བསོད་ནམས་རྫོགས། །ཆགས་མེད་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཡིན། །སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །དེ་ཉིད་རང་རིག་ཡིན་པར་བཤད། །གཉིས་མེད་ཡུལ་གྱི་སྣང་བའོ། །ཆོས་སྐུ་དངོས་པོ་ཀུན་བྲལ་ཞིང་། །ཡེ་ནས་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བས། །ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་སྐུ་ཡང་། །རང་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་སྣང་བར་བཤད། །མིང་བཏགས་ཚིག་ལ་དངོས་པོ་ཡོད་མ་ཡིན། །མ་རིག་འཁྲུལ་པའི་ལོག་རྟོག་གིས། །ང་དང་བདག་ཏུ་མེད་སྣང་ལ། །བདག་དང་གཞན་གྱི་བློ་ཡིས་བཟུང་། །སྣ་ཚོགས་འཁྲུལ་པ་རྫུན་ཡིན་པས། །རྗོད་བྱེད་རྫུན་གྱིས་ང་མི་སྒྲིབས། །རྫུན་ཉིད་ལ་ནི་རྫུན་སྤྱོད་དེ། །རྫུན་ཞེས་བཏགས་ཙམ་ཡོད་མ་ཡིན། །ཐམས་ཅད་ཀུན་ བཟང་ང་ཡི་རྫུན། །སངས་རྒྱས་ཡེ་ཤེས་རིག་པའི་ཀློང་། །བདག་མེད་ཀུན་ཏུ་འཕྲོ་བའོ། །ཨེ་མ་ཡེ་ཤེས་རྣམ་དག་སྐུ། །སེམས་ཅན་ཀུན་གྱི་རང་རྒྱུད་ལ། །ཡང་དག་ལམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་གནས། །ངོ་བོ་འཁྲུལ་རྟོག་ཡུལ་ལས་འདས། །རང་བཞིན་གཉིས་སྣང་ཡུལ་ལས་འདས། །ཐུགས་རྗེ་ཀུན་ཁྱབ་རྣམ་པར་སྣང་། །ཡེ་ཤེས་རང་སྣང་ལམ་དུ་འཆར། །རིག་པ་སྣང་དང་མི་སྣང་མེད། །དེ་ཡང་གཏན་ཚིགས་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྣང་བ་ཡིན་མིན་གཉིས་ལས་འདས། །སྟོང་པ་འཛིན་ཆགས་ཡུལ་ལས་འདས། །བསྒོམ་པ་གཏང་བཞག་གཉིས་ལས་འདས། །ལྟ་བ་ཕྱོགས་དང་རིས་ལས་འདས། །འབྲས་བུ་རྟོག་མཐའ་གཉིས་དང་བྲལ། །ཡེ་ཤེས་དོན་ལ་ཅིས་ཀྱང་བསྐྱོད་དུ་མེད། །ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་གང་ཡང་ཐོགས་པ་མེད། །ཡེ་ཤེས་སྐུ་ལ་མཐའ་བཞིའི་དྲི་མ་མེད། །ཡེ་ཤེས་ལམ་ལ་ཡེ་ནས་ཚིག་དང་བྲལ། །ཡེ་ཤེས་རིག་པ་ཡང་དག་དགོངས་པའི་མཆོག །ཡེ་ཤེས་ངོ་བོ་འགྱུར་བའི་ཕྱོགས་དང་བྲལ། །ཡེ་ཤེས་རང་བཞིན་གཉིས་སྣང་མཐའ་དང་བྲལ། །ཡེ་ཤེས་ཐུགས་རྗེ་སྣང་བའི་རྩལ་དུ་སྣང་། །ཡེ་ཤེས་ཡོན་ཏན་སྣ་ཚོགས་དུ་མར་སྣང་། །ཡེ་ཤེས་ཤེས་རབ་རིག་པའི་དོན་ལ་སྤྱོད། །ཡེ་ཤེས་དཀྱིལ་འཁོར་མ་བྲིས་ཡོངས་ལ་གསལ། །ཡེ་ཤེས་ཉིད་ལ་ཅི་ཡང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཡེ་ཤེས་ཉིད་ལ་ཡེ་ཤེས་ཉིད་རོལ་པ། །བཟུང་བས་མི་ཟིན་རླུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་འདྲ། །སངས་རྒྱས་ལུས་ཀྱི་རྒྱན་བཟང་བ། །ཡེ་ཤེས་མིག་གཅིག་དྲི་མ་མེད། །དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་རོལ་པར་བསྟན། །ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་དུ་མ་ཡིན། །ཡེ་ཤེས་སྐུ་ལ་གཅིག་ལས་མེད། །ཡེ་ཤེས་དང་ནི་ཆོས་ཀྱི་སྐུ། །སྣང་བ་སོ་སོ་མ་ཡིན་པས། །ཡེ་ཤེས་གཞི་ལ་སྐུ་གསུམ་གསལ། །ཡེ་ཤེས་ལམ་ལ་སྐུ་ལྔ་གསལ། །ཡེ་ཤེས་འབྲས་བུ་ཐིག་ལེའི་ངང་། །ཡེ་ཤེས་སངས་རྒྱས་རྒྱན་ཡིན་པས། །ཅིས་ཀྱང་བསྐྱོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཡེ་ཤེས་ཉིད་ཀྱི་སྐུ་ལ་ཡང་དག་བདེ་སྤྱོད་པ། །སངས་ རྒྱས་ཉིད་ཀྱི་རིག་པ་དངོས་ཡིན་ནོ། །ལམ་དང་ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པ་ཕྱོགས་བྲལ་ན། །ཡེ་ཤེས་རང་སྣང་བལྟ་བ་རྟོགས་པར་བཤད། །ས་དང་ལམ་ལ་མི་གནས་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོའི་སྐུ། །ཅིག་ཆར་བ་དང་རིམ་གྱིས་མ་ཡིན་པས། །རང་སྣང་ཆིག་ཆོད་ངང་དུ་དེ་བཞིན་གཤེགས། །ཡུལ་སྣང་མ་ཡིན་གཅིག་པུར་གནས། །གསང་སྔགས་ཡེ་ཤེས་རང་ལུགས་དང་། །འཁྲུལ་པ་ཡུལ་གྱི་སྣང་ལུགས་གཉིས། །གཅིག་ལས་ཐ་དད་ལྟར་སྣང་བའོ། །ཡེ་ནས་གནས་པའི་རིག་པའི་སྐུ། །གསང་སྔགས་གཞི་ལམ་འབྲས་བུར་གནས། །གསང་སྔགས་ཀུན་གྱི་གནས་ལུགས་དང་། །སྣང་ལུགས་གཅིག་གིས་ཕྱོགས་ཆར་བསྒྲིབས། །དེ་ཡང་བཤད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྣང་ཐབས་དང་ནི་སྣང་ལུགས་སོ། །སྣང་དང་རིག་དང་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །ལམ་དང་ཡེ་ཤེས་འབྱུང་བའི་ས། །དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ལ་དོན་བརྗོད་པ། །གསང་སྔགས་གཅིག་ལ་འཁྱེར་སོ་དགུ། །དེ་ཡང་རྣམ་པ་ཙམ་དུ་སྣང་། །རིམ་པ་དགུ་ཡི་ངོ་བོ་ཡིས། །རང་སྣང་ཡེ་ཤེས་དོན་མ་རྟོགས། །སྣང་བའི་རང་བཞིན་སྣང་བ་ལ། །དོན་དམ་དང་ནི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས། །ཐ་དད་མ་ཡིན་གཅིག་གི་ངང་། །ཡེ་ཤེས་རྟོགས་པའི་ངོ་གང་ལ། །མཚན་མའི་རྣམ་རྟོག་ཅི་བྱུང་ཡང་། །ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་རོལ་པར་ཤར། །རིག་པ་གཅིག་ལ་དོན་བརྗོད་པས། །སྐུ་གསུམ་རྒྱལ་བའི་ངོ་བོར་སྣང་། །སྐུ་ལས་ཡེ་ཤེས་ཆོ་འཕྲུལ་བྱུང་། །སྣང་དང་མི་སྣང་ཆོས་མ་ཡིན། །རྟོགས་དང་མ་རྟོགས་མཐའ་ལས་གྲོལ། །སྣང་བ་ཡེ་ཤེས་ངོ་བོར་གནས། །འབྱུང་བ་རྡོ་རྗེའི་རྐྱེན་གྱི་བདག །སྣང་བའི་རྡོ་རྗེ་ཀུན་ལ་རོལ། །མཐའ་ཡས་ལམ་ལ་རྣམ་པར་རོལ། །སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་རབ་འབྱམས་ན། །སྐུ་ཡི་དཀྱིལ་འཁོར་ཇི་སྙེད་པ། །ཐམས་ཅད་མ་ལུས་སྣང་བར་གསལ། །སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་རབ་འབྱམས་ན། །གསུང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཇི་སྙེད་པ། །ཐམས་ཅད་མ་ལུས་གྲགས་པར་སྟོང་། །སྟོང་གསུམ་འཇིག་རྟེན་རབ་འབྱམས་ན། །ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཇི་སྙེད་པ། །ཐམས་ཅད་མ་ལུས་ རྟོག་པ་སངས། །སྐུ་དང་གསུང་དང་རྡོ་རྗེའི་ཐུགས། །སྣང་བ་མེད་ལས་ཐམས་ཅད་སྣང་། །སངས་རྒྱས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་འོད། །སྣང་བ་རང་སྣང་ཉིད་དུ་ཡོད། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོས་ཀུན་ཏུ་རིག་པའོ། །ཞེས་སེང་གེ་རྩལ་རྫོགས་ཆེན་པོའི་རྒྱུད་ལས། སེང་གེ་སྟོབས་ལྡན་གྱི་ལྟ་བ་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་ལྔ་པའོ།། །།དེ་ནས་ཡང་ཀུན་རིག་ཆོས་ཀྱི་རྗེ་ལ་སོགས་པའི་རིགས་ཀྱི་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱིས། བཅོམ་ལྡན་འདས་དཔལ་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཨེ་མ་ཧོ། རྡོ་རྗེ་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །དབང་དང་དམ་ཚིག་དོན་བསྟན་པ། །ལེགས་པར་འཁོར་ལ་བསྟན་དུ་གསོལ། །ཞུས་ཏེ་རང་རང་སྟན་ལ་འདུག །དེ་ནས་ཀུན་ཏུ་བཟང་པོ་ཡིས། །ཉེ་བའི་འཁོར་ལ་བཀའ་སྩལ་པ། །ཀྱེ་མ་རང་སྣང་དཀྱིལ་འཁོར་ཉོན། །ཡེ་ཤེས་སེམས་དཔའི་དཀྱིལ་འཁོར་ནི། །དབང་དང་དམ་ཚིག་གཉིས་སུ་འདུས། །དེ་ཡང་བསྟན་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །དབང་ལ་རྣམ་པ་བཞི་ཡོད་དེ། །ཕྱི་དང་ནང་དང་གསང་བ་དང་། །དེ་བཞིན་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའོ། །ཕྱི་ཡི་དབང་ཉིད་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྣང་ཚད་གྲག་ཚད་ཐོས་ཚད་རྣམས། །ཕྱི་དབང་རིན་ཆེན་རྫས་སུ་བསྟན། །དེ་ཡང་བཤད་པ་འདི་ལྟ་སྟེ། །བསྐུར་བའི་དུས་དང་འཇུག་པའི་དུས། །ཐོབ་པའི་དུས་དང་སྨིན་པའི་དུས། །རྣམ་པ་བཞི་ནི་ང་ཡིས་བཤད། །དེ་ཡང་ངོ་བོ་ངེས་ཚིག་དང་། །དབྱེ་བའི་དུས་ནི་རབ་ཏུ་བཤད། །བསྐུར་བའི་དུས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །རང་ལ་གནས་པས་རྩལ་དབང་བསྐུར། །འཇུག་པའི་དུས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །སྨན་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔ་ལ་འཇུག །དེ་ཡང་དྲག་ཤུལ་སྟོབས་ཀྱིས་བཟའ། །ཐོབ་པའི་དུས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །ཕྱི་ཡི་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་ཀུན། །བདག་གི་དབང་དུ་འདུས་པ་དང་། །སྣང་བ་ཐམས་ཅད་རང་སྣང་དང་། །གྲག་པ་ཐམས་ཅད་རང་གི་གསུང་། །བསམ་པ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ཤེས་ཐུགས། །རྟོགས་ཤིང་ཤེས་ན་དབང་ཐོབ་པོ། །སྨིན་པའི་དུས་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། །ཕྱི་འབྱུང་ནང་དུ་སྨིན་པ་དང་། །ཕུང་ལྔ་རིགས་ལྔར་སྨིན་པ་དང་། །ཡུལ་ བརྒྱད་སེམས་དཔར་
Chinese
宣说五身的显现。将众生救度到彼岸的界智是，界是自性显现，智是显示为身和体性。因此宣说为界和智。完全安住于如是性中。界、智慧、明智三者，处于不可分离的状态。诸佛的境界和慧眼，通达一切而无有散乱。无有散乱的自显现啊。界和智的意义，是见、修、行的一切实义。智慧自显现，远离能取所取。界和智二者的意义，一切都包含于此之中。所有一切的法，没有自和他人的分别，对一切无碍地行持，行持和所行持二者无别，一切本自空明之状态。在所有众生的显现中，不予而取，使无明清醒。对于所有显现和存在，虽然无碍地行持，也不会成为束缚，圆满了福德。是不染著的大智慧。一切显现都是智慧身。宣说那即是自明自知。是无二境界的显现。法身远离一切事物，本自光明，因此，本体性的法身，也宣说为自性性的显现。名言语句中没有实体存在。由于无明迷惑的邪分别念，在无我无实有的显现中，以自和他人的心识执取。各种各样的错觉都是虚假的，因此，虚假的言语不能遮蔽我。在虚假本身中行持虚假，仅仅是安立为虚假，实际上并不存在。一切都是 普贤我之虚假。是佛陀智慧明智的虚空，无我周遍散发。唉玛，智慧清净身。在所有众生的自续中，安住着正道之智慧。本体超越了错觉分别的境界，自性超越了二取显现的境界，大悲周遍显现，智慧自显现于道中。明智没有显现和不显现。那也是这样的理由：超越了显现和非显现二者，超越了执着空性的境界，超越了修行的舍和取二者，见地超越了偏颇和派别，果超越了有无二边的分别。对于智慧的意义，无论如何也无法移动。智慧的显现，对任何事物都没有阻碍。智慧身远离了四边之网。
English
It speaks of the appearance of the five bodies. The realm-awareness that ferries beings to the other shore is: the realm is the appearance of its own nature, awareness is shown as body and essence. Therefore, it is spoken of as realm and awareness. It thoroughly abides in suchness. Realm, wisdom, and awareness, the three, abide in a state of inseparability. The realm and eyes of the Buddhas, comprehend all and are without distraction. It is the self-appearance free from distraction. The very meaning of realm and awareness is the reality of all views, meditations, and actions. Wisdom's self-appearance is free from grasping and being grasped. The meaning of the two, realm and awareness, is that all are contained within this state. All phenomena, without exception, since there is no mind of self and other in all, although acting without obstruction in all, since acting and action are non-dual, all is primordially empty and clear. In the appearance of all sentient beings, taking what is not given awakens ignorance. Although acting without obstruction in all appearances and existences, it does not become a bond, perfecting merit. It is great wisdom without attachment. All appearances are the body of wisdom. It is said that that itself is self-knowing. It is the appearance of the non-dual realm. The Dharmakaya is free from all entities, and since it is primordially self-luminous, the Dharmakaya of essence itself is also spoken of as the appearance of its own nature. In naming words, there is no entity. Due to the wrong thoughts of ignorance and delusion, in the appearance of non-self and non-existence, it is grasped by the mind of self and other. Since various delusions are false, false expressions do not obscure me. In falsity itself, one practices falsity, it is merely labeled as false, but it does not exist. All is the falsity of Kuntuzangpo (Samantabhadra). It is the expanse of the Buddha's wisdom and awareness, the selflessness that radiates everywhere. Emaho, wisdom's pure body. In the self-continuum of all sentient beings, the wisdom of the true path abides. Essence transcends the realm of delusion and thought, nature transcends the realm of dualistic appearance, compassion universally appears, wisdom's self-appearance dawns on the path. Awareness has neither appearance nor non-appearance. That too is the reason: it transcends both appearance and non-appearance, it transcends the realm of grasping and attachment to emptiness, it transcends both abandoning and keeping in meditation, the view transcends bias and factions, the result is free from the two extremes of thought. For the meaning of wisdom, there is no movement whatsoever. The appearance of wisdom has no obstruction whatsoever. The body of wisdom is free from the net of the four extremes.
Chinese
无垢染。 智慧道上本离言， 智慧觉性乃正见之最胜。 智慧自性远离转变之方， 智慧本性远离二取之边。 智慧大悲显现为光明之妙用， 智慧功德显现为种种繁多。 智慧般若用于觉性之义， 智慧坛城未绘而于一切处皆明。 智慧自性一无所有， 智慧自性唯是智慧之嬉戏。 不可执取，如风之坛城。 佛身之妙好庄严， 智慧一目，无垢染。 彼即是智慧之嬉戏， 智慧显现非唯一， 智慧身唯有一。 智慧与法身， 显现非各别， 智慧基上三身明， 智慧道上五身显。 智慧果于明点中， 智慧是佛之庄严， 故无有任何动摇。 智慧自性之身上，真实享受安乐， 佛陀自性之觉性即是实相。 若道与智慧之证悟远离偏颇， 则说智慧自显即是观见之证悟。 不住于地与道，乃大智慧之身， 非顿然亦非渐次， 自显现于当下，如来是也。 非境相，唯独存。 密咒智慧自性与， 错乱境相之显现二者， 似一而异。 本来安住之觉性身， 密咒安住于基道果。 密咒一切之安住方式与， 显现方式以一遮蔽一切。 此亦如是说， 显现之方式与显现之理。 显现与觉与智慧身， 道与智慧生起之地。 于一坛城中说诸义， 于一密咒有九种持法。 彼亦仅是显现之相， 以九次第之自性， 未能证悟自显智慧之义。 显现之本性于显现上， 胜义与世俗二者， 非异体性一味中。 于何智慧证悟之自性上， 纵然生起任何有相之分别念， 一切皆显现为智慧之嬉戏。 于一觉性中说诸义， 显现为三身胜者之自性。 从身中生出智慧之神变， 显现与不显现非法， 证悟与未证悟脱离边， 显现乃
English
Without stain. On the path of wisdom, it is inherently free from words. Wisdom and awareness are the supreme of correct contemplation. The essence of wisdom is free from the direction of change. The nature of wisdom is free from the extremes of dualistic appearance. Wisdom and compassion appear as the skill of manifestation. The qualities of wisdom appear in various forms. Wisdom and knowledge are used for the meaning of awareness. The mandala of wisdom is clear to all without being drawn. In wisdom itself, there is nothing. In wisdom itself, wisdom itself plays. It cannot be grasped, like a mandala of wind. The beautiful ornament of the Buddha's body. The one eye of wisdom is without stain. That itself is shown as the play of wisdom. The appearance of wisdom is not singular. In the body of wisdom, there is only one. Wisdom and the Dharmakaya. Appearances are not separate. On the basis of wisdom, the three bodies are clear. On the path of wisdom, the five bodies are clear. The fruit of wisdom is in the state of bindu. Because wisdom is the ornament of the Buddha. Therefore, it is not moved in any way. In the body of wisdom itself, truly enjoying bliss. The awareness of the Buddha himself is reality. If the realization of the path and wisdom is free from bias. Then it is said that the self-appearance of wisdom is the realization of seeing. Not abiding on the ground and the path, it is the body of great wisdom. Not suddenly or gradually. Self-appearance is decisive, thus goes the Thus-gone One. Not an object appearance, it exists alone. The self-nature of secret mantra wisdom and. The two appearances of delusion and object. They appear as different from one. The body of awareness that has always existed. Secret mantra abides in the base, path, and fruit. The way of abiding of all secret mantras and. The way of appearance is obscured by one in all directions. That is also explained as follows. The way of appearance and the principle of appearance. Appearance, awareness, and the body of wisdom. The ground of the path and the arising of wisdom. Expressing meaning in one mandala. In one secret mantra, there are nine ways of holding. That also appears only as a form. By the nature of the nine stages. The meaning of self-appearance wisdom is not realized. The nature of appearance in appearance. The two, ultimate and conventional. In the oneness of non-difference. On what nature of wisdom realization. Whatever conceptual thoughts of characteristics arise. All appear as the play of wisdom. By expressing meaning in one awareness. It appears as the nature of the victorious ones of the three bodies. Miraculous powers of wisdom arise from the body. Appearance and non-appearance are not Dharma. Realization and non-realization are freed from extremes. Appearance is