Tibetan
འཁོར་བའི་གཞི།། དེ་ཕྱིར་སེམས་ནི་ཡང་དག་མིན།། སེམས་སུ་བྱས་པ་ཐམས་ཅད་གོལ།། གང་ཡང་རུང་བ་ཅི་ལ་ཡང།། འཛིན་ཅིང་ཞེན་ཕྱིར་སེམས་འདིས་ཕུང།། ད་ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉོན།། མཚན ཉིད་སེམས་ཀྱི་རིག་པ་འདི།། ཉན་ཐོས་རིག་པ་སྐད་ཅིག་དེ།། ལམ་སྲང་མི་རེངས་རྒྱུ་བ་བཞིན།། རིག་པ་ཕོ་རེངས་རང་རེ་འདོད།། འབྲེལ་པ་མེད་ཕྱིར་དོན་ལ་གོལ།། ཕྱི་ཡི་སེམས་ཙམ་རིག་པ་དེ།། ཆུ བོ་རང་གཞུང་དང་འདྲ་སྟེ།། རིག་པ་ང་རྒྱལ་འགྲོ་འོང་ཅན།། དེ་ཕྱིར་འབྲས་མེད་དོན་ལས་གོལ།། སྣང་བའི་ཡུལ་འདི་རིག་པ་ཡིས།། གཞིག་ན་རིགས་པས་མ་གྲུབ་པ།། དབུ་མའི་དོན་དང་འགལ་བ་སྟེ།། གཞི ལ་སྐུར་བཏབ་གྲོལ་བའོ།། ད་ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉོན།། གསང་སྔགས་ཕྱི་ནང་རིག་པ་དེ།། རང་སེམས་དབྱེར་མེད་སྣང་སྟོང་ལ།། འདྲ་སྣང་ངང་དུ་ཤེས་པར་བྱ།། ཀུན་བརྟགས་ཡིན་ཕྱིར་ངེས་དོན་མིན།། ད ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉོན།། ཡང་ཏི་རྫོགས་ཆེན་རིག་པ་ནི།། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ནམ་མཁའ་འདྲ།། ཆོས་སྐུ་རིག་པ་རང་གསལ་དེ།། འགྲོ་འོང་མེད་ཕྱིར་དུས་གསུམ་དུ།། རྒྱུ་རྐྱེན་མ་བསྐྱེད་རང་བྱུང་སྐུ།། ཡང་དག ཡོད་ཕྱིར་ཤེས་ཤིང་རིག།སྐྱེ་འགག་མེད་ཕྱིར་རྒྱུན་དུ་གནས།། དཔེར་ན་མིག་དང་འབྲས་བུ་བཞིན།། སང་ངེ་རིག་གེ་བརྟག་པ་དཀའ།། དེ་དོན་ཡེ་ཡོད་བལྟ་མི་ཤེས།། དེ་ཕྱིར་དྲན་མེད་རིག་པས་གསུངས།། སེམས་ ཀྱི་མུན་སེལ་རིག་པ་དེ།། སྤྲིན་གསེབ་ཉི་མའི་སྙིང་པོ་འདྲ།། དེ་དོན་རིག་པ་ངོས་བཟུང་བསྒོམས།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ངེས་དོན་ཐམས་ཅད་འདུས་པ། ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་རྒྱུད་ལས། སེམས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ངོས་བཟུང་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་དོན་དྲུག་པའོ།།།། དེ་ནས་འདུས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ལ།། སངས་རྒྱས་སྙིང་པོས་བཀའ་སྩལ་པ།། སངས་རྒྱས་བྱ་བའི་དོན་བསྟན་ན།། རང་བཞིན་ལྷུན གྲུབ་ཇི་བཞིན་པ།། སེམས་ཅན་ཀུན་ལ་ཡེ་ནས་ཡོད།། ཡོད་ཀྱང་མ་ཤེས་སེམས་ཅན་ལ།། ལུང་ལྡན་མེད་ཕྱིར་མ་རྟོགས་འཁོར།། དེ་ཡང་འདུས་པའི་སྙིང་པོ་ཉོན།། རྟོགས་པ་མངོན་འགྱུར་སངས་རྒྱས་ཡིན།། མ་རིག སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ།། དེ་ཕྱིར་སངས་རྒྱས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ།། རང་ལ་ཡེ་ནས་ངོ་བོ་དེ།། ལུང་ལྡན་རྐྱེན་གྱིས་དོན་རྟོགས་པས།། དྲན་མེད་ཚོར་བ་ཡེ་ཤེས་ཡིན།། ཡིད་ཀྱིས་མ་ནོར་རང་གསལ་བ།། ངོས་བཟུང་མེད་པར ཡིད་ཆེས་པས།། ཡེ་ཤེས་ཞེས་ནི་དེ་ལ་བྱ།། དེ་ཡང་འདུས་པའི་སྙིང་པོ་ཉོན།། སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ཡེ་ཤེས་ནི།། ཡེ་ནས་གནས་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ།
Chinese
轮回之基。因此心非真。凡心所为皆错谬。无论何事于何处，因执着故心使人堕落。今又谛听金刚萨埵言，此心之自性觉性，声闻觉性刹那间，如路人行走于街道。觉性如丈夫般刚强，我等欲求之。因无关联故于义上错谬。外之心识唯识宗之觉性，如河流顺其自然。觉性傲慢具来去。因此无果于义上错谬。显现之境此觉性，若摧毁之以理不成立。与中观之义相违背，于基上诽谤而得解脱。今又谛听金刚萨埵言，内外密咒之觉性，于自心无别显空上，于相似之状态中知晓之。因是遍计故非胜义谛。今又谛听金刚萨埵言，甚深大圆满之觉性，如未造作之虚空。法身觉性自明者，因无来去故于三时中，不生因缘自生身。真实存在故知且觉。因无生灭故恒常住。譬如眼与果实般，明亮觉醒难以测度。彼义本有然不见。因此言说无念觉性。驱散心之黑暗之觉性，如云中之日之精华。彼义觉性于认识上修习之。大圆满一切胜义谛之汇集，《与虚空智慧同等之续》中，于认识上指示心之精华之品，即第六品。之后于聚集之眷属众，佛心如来宣说之。若指示成佛之义，自性任运成就如是者，于一切有情本自具足。虽有然有情不知晓，因无具足经论故不证悟而流转。彼亦谛听汇集之精华。证悟现前即是佛。未证悟即是佛之法身。因此佛之法身，于自身本自具有之体性，以具足经论之因缘而证悟其义。无念之感受即是智慧。不为意识所欺，自然明澈者，不作意而信赖之，因此称彼为智慧。彼亦谛听汇集之精华。佛心智慧者，本自安住之法性也。
English
The basis of samsara. Therefore, mind is not true. All that is done by the mind is mistaken. Whatever it may be, wherever it may be, because of grasping and attachment, this mind causes downfall. Now listen again, Vajrasattva. This characteristic of the mind's awareness, the awareness of the Hearers, in an instant, is like people walking on a street. Awareness is desired as being strong and masculine. Because it is unrelated, it is mistaken in meaning. The awareness of the Mind-Only school, which is external, is like a river flowing naturally. Awareness is arrogant and has coming and going. Therefore, it is fruitless and mistaken in meaning. This object of appearance, if awareness destroys it, it is not established by reason. It contradicts the meaning of the Middle Way, and by slandering the basis, liberation is attained. Now listen again, Vajrasattva. The awareness of the inner and outer tantras, on the emptiness of appearance, which is inseparable from one's own mind, should be known in a similar state. Because it is conceptual, it is not the ultimate meaning. Now listen again, Vajrasattva. The awareness of Ati Dzogchen, is like unconditioned space. The Dharmakaya awareness, which is self-luminous, because it has no coming and going, in the three times, the self-born body is not created by causes and conditions. Because it truly exists, it knows and is aware. Because it has no birth and death, it constantly abides. Like the eye and the fruit, it is bright and aware, difficult to examine. That meaning is primordially existent, but one does not see it. Therefore, it is spoken of as non-conceptual awareness. The awareness that dispels the darkness of the mind, is like the essence of the sun in the clouds. That meaning, awareness, is meditated upon by recognizing it. The collection of all the ultimate meanings of the Great Perfection, from the tantra "Equal to the Wisdom Sky," the chapter that points out the recognition of the essence of the mind, is the sixth chapter. Then, to the assembled gathering, the Buddha-heart Tathagata spoke. If the meaning of becoming a Buddha is shown, the self-existing, spontaneously accomplished nature, is primordially present in all sentient beings. Although it is present, sentient beings do not know it, and because they do not have the scriptures, they do not realize it and wander in samsara. Listen also to the essence of the gathering. Realizing manifestation is Buddhahood. Non-realization is the Dharmakaya of the Buddha. Therefore, the Dharmakaya of the Buddha, that nature which is primordially present in oneself, is realized through the conditions of having the scriptures. Non-conceptual feeling is wisdom. That which is naturally clear, not deceived by the mind, by trusting it without conceptualizing it, therefore, it is called wisdom. Listen also to the essence of the gathering. The Buddha-heart wisdom, is the nature of reality that has been abiding from the beginning.
Tibetan
། རིག་པས་ཤེས་པས་ཡེ་ཤེས་ཡིན།། ཀུན་བཟང་ང་ཡིས་བཤད་པ ཡིན།། དེ་ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉོན།། རང་བྱུང་རིག་པའི་ཡེ་ཤེས་དེ།། འདུ་འབྲལ་མེད་པར་བྱེད་པའི་གཟུགས།། དང་པོར་རྒྱུད་དང་ལུང་ལས་བྱུང།། བར་དུ་སེམས་རྟོགས་རྣལ་འབྱོར་ཀུན།། ཐ་མ་སངས་རྒྱས ཉིད་དུ་འགྲོ།། དེ་ཕྱིར་ལུང་ལྡན་ཡེ་ཤེས་རྐྱེན།། ཡེ་ནས་ཡོད་ཀྱང་ངོ་སྤྲོད་པས།། རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དམ་པ་ཡིན།། དེ་ཕྱིར་རང་བྱུང་ལྷུན་གྲུབ་ནི།། སྙིང་པོ་ཡེ་ཤེས་ཡིན་པར་གསུངས།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ངེས་དོན ཐམས་ཅད་འདུས་པ།ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི་རྒྱུད་ལས། སངས་རྒྱས་སྙིང་པོ་ངོས་བཟུང་བ་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་དོན་བདུན་པའོ།།།། དེ་ནས་འདུས་པའི་ཚོགས་རྣམས་ལ།། ཀུན་ རིག་རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་པ།། འཁོར་བ་མ་རིག་ལས་སྐྱེས་པའི།། སྐྱེ་རྒ་ན་འཆིའི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ།། མྱང་འདས་ལམ་གྱི་འབད་རྩོལ་གྱིས།། སྡུག་བསྔལ་མེད་པར་བདེ་བ་འདོད།། མ་རིག་ཡོད་ཕྱིར་ངེས་དོན་མེད།། ད་ཡང་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ཉོན།། འཁོར་འདས་སྙིང་པོ་ངེས་པ་ནི།། ངེས་འབྱུང་རྒྱུ་མེད་འབྲས་བུ་ནི།། ཡང་དག་སྙིང་པོ་ཡེ་ཤེས་ཏེ།། ཀུན་ཁྱབ་མི་འགྱུར་རིག་པའི་སྐུ།། དཔེར་ན་ནོར་བུ་རིན་ཆེན་བཞིན།། ཡེ་ནས གནས་པའི་རིག་པའི་དོན།། འཕེལ་འགྲིབ་མེད་པར་རྒྱུན་དུ་ཡོད།། དེ་ལ་ཅིས་ཀྱང་བསྐྱོད་མི་ནུས།། ད་ཡང་འདུས་པའི་སྙིང་པོ་ཉོན།། དུས་དང་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ།། འཕོ་འགྱུར་མེད་པར་ཐམས་ཅད་སྐྱེ།། དེ་ཉིད རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དོན།། དེ་ཕྱིར་ཀུན་གྱི་གཞིར་ནི་གསུངས།། རང་བྱུང་སྙིང་པོ་དེ་ཉིད་ནི། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནི་རྩ་བ་སྟེ།། དེ་དོན་མ་གཏོགས་སངས་རྒྱས་མེད།། དེ་ཉིད་མ་འཁྲུལ་སེམས་ཅན་མེད།། བག་ཆགས་མ བརྟགས་འབྱུང་བ་མེད།། གང་ཡང་མེད་པའི་སྔོན་རོལ་དུ།། རང་བྱུང་རིག་པའི་རྒྱལ་པོ་དེ།། འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་ཀློང་དཀྱིལ་ན།། རང་བྱུང་རང་གསལ་འོད་པོ་ཆེ།། དེ་ཉིད་རྟོགས་པས་ཀུན་ཏུ་བཟང།། དེ་ཕྱིར་ཀུན་གྱི ཡང་མེས་པོ།། འཁོར་འདས་མེད་པའི་དོན་འདི་ཡོད།། དེ་ཕྱིར་རང་བྱུང་ངོ་བོ་ཉིད།། འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་སྙིང་པོར་བཤད།། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ངེས་དོན་ཐམས་ཅད་འདུས་པ། ཡེ་ཤེས་ནམ་མཁའ་དང་མཉམ་པའི རྒྱུད་ལས།འཁོར་འདས་ཀྱི་སྙིང་པོ་ངོས་བཟུང་བར་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་དོན་བརྒྱད་པའོ།།།། དེ་ནས་ཀུན་རིག་སྟོན་པ་ཡིས།། འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་བཀའ་སྩལ་པ།། ས་ཡི་སྙིང་པོ་གསེར་ཡིན་ཏེ།། ས་ཞེས་མིང་ དུ་བཏགས་པ་ནི།། བཟུང་བ་བརྟས་པ
Chinese
以明智了知即是智慧。 普贤我所宣说即是此。 彼亦金刚萨埵谛听。 自生明智之智慧，是无有聚散之形相。 最初生于续与圣教中， 中间所有心之觉悟瑜伽士， 最终成为佛陀本身。 是故具圣教之智慧缘， 本来即有然以认识故，是自生智慧之殊胜。 是故自生任运成就者， 被说是心髓智慧。 大圆满一切真实义汇集，智慧与虚空等性之续中，开示了认定佛陀心髓之品第七。 其后于聚集之众等， 普知国王如是开示： 轮回生于无明中， 生老病死之痛苦， 以超越生死之道勤作故， 欲求无苦之安乐。 以有无明之故无有真实义。 今亦金刚萨埵谛听。 轮回涅槃心髓之决定者， 是决定生起无因之果， 真实心髓即智慧， 遍一切处不变明智之身。 譬如珍宝一般， 本来即安住之明智义， 无有增减恒常存在。 彼者无论如何亦不能动摇。 今亦谛听汇集之精髓。 于一切时与一切相中， 无有迁变而生一切。 彼即是自生智慧义。 是故说是众生之基础。 彼自生心髓即是， 诸法之根本， 除彼义外无有佛陀。 彼即是不迷乱之有情。 无有习气无有分别生起。 于任何亦无有之前， 彼自生明智之国王， 于无为之界中， 自生自明大光明。 彼即是证悟之普贤。 是故一切之老祖父， 有此无有轮回涅槃之义。 是故自生之自性， 说是轮回涅槃一切之心髓。 大圆满一切真实义汇集，智慧与虚空等性之续中，开示了认定轮回涅槃心髓之品第八。 其后普知导师， 开示生起之精髓。 地之精髓是黄金， 名为地者， 是执持稳固。
English
Knowing with intelligence is wisdom. What I, Kuntuzangpo, have spoken is this. Listen also, Vajrasattva. That self-born wisdom of awareness, is the form that is without gathering and dispersing. Initially, it arises from the tantras and agamas. In the middle, all yogis who realize the mind, ultimately go to Buddhahood itself. Therefore, the condition of wisdom with agamas, although existing from the beginning, is the sacred self-born wisdom because of recognition. Therefore, the self-born spontaneously accomplished one, is said to be the heart essence wisdom. The chapter on pointing out the recognition of the Buddha's heart essence, from the tantra of the Great Perfection, the definitive meaning of all that is gathered, the wisdom equal to space, is the seventh. Then, to the assembled gatherings, the King All-Knowing spoke: The suffering of birth, old age, sickness, and death, which arises from ignorance in samsara, through the effort of the path of transcendence, desires happiness without suffering. Because there is ignorance, there is no definitive meaning. Listen also, Vajrasattva. The certainty of the heart essence of samsara and nirvana, is the result of the causeless arising of certainty, the true heart essence is wisdom, the all-pervading, unchanging body of awareness. Like a precious jewel, the meaning of awareness that has been abiding from the beginning, exists continuously without increase or decrease. It cannot be moved by anything. Listen also to the essence of the gathering. At all times and in all aspects, everything arises without change. That itself is the meaning of self-born wisdom. Therefore, it is said to be the basis of all. That self-born heart essence itself is, the root of all phenomena, without that meaning there is no Buddha. That itself is the sentient being without delusion. There is no habitual tendency, no arising of imputation. Before anything exists, that self-born king of awareness, in the midst of the unconditioned expanse, is the self-born, self-luminous great light. That itself is Kuntuzangpo who has realized it. Therefore, the great-grandfather of all, has this meaning without samsara and nirvana. Therefore, the self-born nature, is said to be the heart essence of all of samsara and nirvana. The chapter on pointing out the recognition of the heart essence of samsara and nirvana, from the tantra of the Great Perfection, the definitive meaning of all that is gathered, the wisdom equal to space, is the eighth. Then the All-Knowing Teacher, spoke the essence of arising. The essence of earth is gold, the name called earth, is holding firmly.