Tibetan
་ཐོག་མ་གང་། །འདས་པའི་ཐ་མ་གང་གིས་བཟུང་། །སངས་རྒྱས་མ་འཁྲུལ་གནད་འདི་ཅི། །སེམས་ཅན་འཁྲུལ་པ་ཅི་ལས་བྱུང་། །རང་རིག་ཡེ་ཤེས་གནས་པ་གང་། །དེ་ཉིད་ལམ་ཡང་གང་ལས་འབྱུང་། །ཡེ་ཤེས་འཆར་བའི་སྒོ་ནི་ཅི། །སྒྲོན་མའི་གནད་ནི་ཅི་ལྟ་བུ། །དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་ཅི་ལྟར་སྣང་། །ཡུལ་གྱི་གནད་ནི་གང་ལ་འཆར། །དེ་བརྟེན་ཁྱད་པར་གང་གིས་བསྒྲུབ། །བློ་རིམ་གནད་ནི་ཅི་ལྟ་བུ། །ཉམས་སུ་ཅི་ལྟར་ལེན་པ་ལགས། །དེ་ཡི་རྟགས་དང་ཚད་སྣང་ཅི། །བར་མ་དོ་ཡི་སྣང་བ་ཅི། །རང་སེམས་གྲོལ་བ་གང་གིས་གྲོལ། །གྲོལ་ནས་ཐུགས་རྗེ་ཅི་ལྟར་འབྱུང་། །དེ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་གནད་ཉིད་གང་། །བཞུགས་ ཚུལ་གནས་ལུགས་ཅི་ལྟ་བུ། །དགོངས་པ་གཅིག་གམ་ཐ་དད་ལགས། །ཀུན་གཞི་ཆོས་སྐུ་གཉིས་གནད་གང་། །སེམས་དང་ཡེ་ཤེས་གནད་ཉིད་ཅི། །འབྱུང་བ་དྭངས་སྙིགས་གང་གིས་འབྱེད། །སྒྲོན་མ་ཅི་ལྟར་གཏེམས་པ་ལགས། །གཏེམས་པའི་སྣང་བ་ཅི་ལྟ་བུ། །རྩ་ཡི་གནད་ལ་དུ་ཙམ་ཞིག །སེམས་ཀྱི་སྦྱང་བ་རྣམ་པ་དུ། །ཉོན་མོངས་འབྱུང་བ་ཅི་ཡི་རྒྱུ། །འདི་དག་བདག་གིས་མ་ཤེས་པས། །སྟོན་པ་ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོ་ལ། །ཚིག་བརྗོད་རྟོག་དཔྱོད་མི་མངའ་ཡང་། །རང་བཞིན་བཅོས་མེད་ནམ་མཁའ་ནས། །བརྗོད་མེད་གསུང་གིས་བདག་ལ་གསུངས། །དང་པོ་ལ་ནང་གསེས་བཅུ་བདུན། དེ་ནས་སྟོན་པ་རྡོ་རྗེ་འཆང་། །རང་བཞིན་སྤྲོས་མེད་རྫོགས་ཆེན་ལས། །སྒྲ་ཚིག་མིང་དུ་མི་གནས་ཀྱང་། །ལྷ་དབང་ཉིད་ལ་འདི་སྐད་གསུངས། །རྟོག་པ་ཟད་པའི་ནམ་མཁའ་ལས། །སྒྲ་ཚིག་མིང་དུ་མ་བསྒྲགས་ཀྱང་། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཆེན་པོ་ཉིད། །གདོད་ནས་བྱས་མེད་རང་བཞིན་ལས། །མ་བཀོད་ཚིག་ཏུ་འདི་ལྟར་ཤར། །འཁོར་བ་རྣམས་ཀྱི་ཐོག་མ་ནི། །མི་འབྱེད་བྱས་མེད་རང་གཞན་ལས། །དམིགས་པར་འཛིན་པའི་ཡུལ་ཤར་ཏེ། །རྟོག་འཛིན་ལས་ནི་ཐ་དད་སྣང་། །དམིགས་འཛིན་འདྲེལ་པ་བཅུ་གཉིས་སུ། །འཁོར་བའི་ཐོག་མ་ཉིད་དུའོ། །མ་རིག་གསུམ་གྱི་འཁྲུལ་ཚུལ་ཏེ། །རྒྱུ་གཅིག་འབྱེད་མེད་རྩ་བ་སྟེ། །རང་ངོ་ཡིན་པར་མ་ཤེས་པ། །འདི་ཡང་འཁོར་བའི་ཐོག་མའོ། །དེ་ལས་གཅིག་གསུམ་བརྒྱ་ཕྲག་བཞི། །འཁོར་རྐྱེན་བརྒྱད་ཀྱིས་ངེས་བཟུང་སྟེ། །གཞི་གནས་འཁྲུལ་པའི་རྩིས་སྦྱོར་རོ། །དེ་ལས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པ་སྟེ། །དོན་དམ་ཀུན་རྫོབ་སྣང་བརྟགས་པའི། །བདེན་གཉིས་ཆ་ཡི་ཡུལ་ནས་ནི། །ལས་ཀུན་སྤྱོད་པ་ཉི་ཤུར་འགྱུར། །དེ་ཡུལ་སྣང་ཆའི་བྱེ་བྲག་ལས། །ཀུན་བརྟགས་ངེས་པའི་རྐྱེན་བཞིའི་ཆ། །རྒྱུ་དང་བདག་པོས་ངེས་བཟུང་སྟེ། །དམིགས་པ་ཉིད་དང་དུས་མཚུངས་པས། །འཁྲུལ་པའི་ཆ་ཡང་བརྒྱད་གཉིས་ཏེ། །དམིགས་པའི་དུས་ནི་མཚུངས་པས་ན། །འདུ་བྱེད་བཏགས་པའི་ འཁྲུལ་པ་ནི། །འདུ་བ་བརྒྱ་ལ་བརྒྱད་ཀྱང་བྱེད་པ་གཅིག །ལས་ཀུན་རྫོགས་པས་མཐའ་ཡས་འབྱུང་། །དེ་ཡི་དུས་དང་དབང་པོ་བརྩིའོ། །རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པ་ལུགས་བཞིན་ལས། །སྣང་བ་ཡུལ་ནི་བརྒྱད་དང་དྲུག །ཤེས་པས་དཔྱོད་བྱེད་ཉི་ཤུར་འགྱུར། །དེ་ཡིས་ལུས་དང་ཡན་ལག་བརྩིའོ། །དེ་ཡང་མིང་གཟུགས་འཁྲུལ་པའི་ཆ། །མིང་ལས་གདགས་བཞི་དྲུག་ཅུ་གཉིས། །འཁོར་འདས་བཞི་དང་ཡི་གེར་བཅས། །གཟུགས་ནི་ཕྲ་རགས་རྟགས་ཕྱེ་ནས། །གྲུབ་ཅིང་འཛིན་པ་བརྒྱ་དང་ལྔ། །ལས་ཀུན་འགྱུར་བྱེད་བཞི་ཆས་བརྩིའོ། །སྐྱེ་མཆེད་འཁོར་ལོ་དྲུག་གི་ཡང་། །ཡུལ་དང་ཤེས་པ་དབང་པོའི་གནད། །སོ་སོའི་འཇུག་ཆ་བརྒྱད་གཉིས་དྲུག །ལས་ཡུལ་བརྩི་བ་དེ་ཙམ་མོ། །རེག་ཆ་སེམས་ཀྱི་འཁྲུལ་པའི་ལུགས། །རྒྱུ་བྱེད་སྣང་བ་ཉམས་བཅས་དྲུག །ལས་དང་བྱེད་པ་རེག་ཤེས་ལྔ། །མཐའ་ཡི་རྟོག་པ་བདུན་འགྱུར་བརྩི། །ཚོར་བའི་ཚུལ་ནི་བདུན་གཉིས་ཏེ། །ཡིད་ལྡན་སྣང་ཆའི་རྟོག་པ་ལས། །ཡིད་སེམས་འགྱུར་བ་བརྒྱད་ཅུར་འགྱུར། །དེ་ལས་རྟོག་བཅས་བདུན་ཅུར་བརྩིའོ། །སྲེད་པའི་འཁྲུལ་པ་གསུམ་ལྔ་ལས། །བྱས་ཚོགས་ཀྱང་ཚེ་གྲངས་ནི་དྲུག་ཅུ་སྟེ། །ཡན་ལག་མཐའ་ཡི་བཟློག་ཚུལ་གྲངས། །བརྒྱ་གཉིས་ལས་ཀྱི་མཐར་བཟློག་བྱའོ། །ལེན་པའི་འཁྲུལ་གཞི་བཅུ་གསུམ་དྲུག །ལས་མཐའི་གཟུགས་ལ་རེག་ནུས་བརྒྱ། །འཁྲུལ་བཟུང་ཡུལ་ལ་སྣང་ཆར་འགྱུར། །དེ་ཡི་བྱེད་པར་འགྱུར་བརྩིའོ། །སྲིད་པའི་འཁྲུལ་པ་བཅུ་གཉིས་ལ། །མི་འབྱེད་ཆ་ལ་བཅུ་དྲུག་གོ། །དེ་ཡིས་རྟོག་བཅས་ཡུལ་སེམས་བཅིངས། །ལས་བཞི་སོ་སོར་རྣམ་དཔྱད་བྱའོ། །སྐྱེ་བའི་ཆ་ལས་གསུམ་གཉིས་ལྔ། །འཇུག་དང་འོང་བ་རླུང་གིས་བྱེད། །ལངས་དང་གནས་པའི་དུས་ལ་བརྒྱད། །འཁོར་ཚུལ་འབྲས་བུ་བཅུ་གཉིས་སོ། །རྒ་དང་ཤི་ལས་འཁྲུལ་རྐྱེན་དགུ། །འབད་འགགས་རྟོག་པ་ལ་བཅོ་བརྒྱད། །གནས་སུ་འཇུག་པ་བརྒྱད་དང་ཆ། །བག་ལ་ཉལ་དང་ཀུན་འཁོར་རོ། །དེ་ལྟར་འཁྲུལ་རྩ་བཅུ་གཉིས་ལས། །ལུས་དང་ དབང་པོ་ལོ་རྣམས་དང་། །སོ་སོའི་འབྱུང་བ་དུས་ཀྱིས་དབྱེ། །རང་དང་གཞན་ཏེ་བཞིར་འགྱུར་རོ། །འདི་དག་འཁོར་བའི་ཐོག་མར་བྱུང་། །སེམས་ཅན་ཁམས་ནི་དུ་མར་བཅས། །འཇུག་ཕྱིར་ལས་ཀུན་མཐར་སྤྱད་པ། །ལྡན་པས་རྫོགས་ཏེ་ཉེར་བསྟན་པའོ། །དྲིས་ལན་གཉིས་པ། ལྷ་དབང་ངོ་མཚར་ཆེན་པོ་ཉོན། །མྱ་ངན་འདས་པའི་ཐ་མ་ནི། །འཁྲུལ་པའི་རྟོག་པ་ཀུན་ཟད་པས། །འཁོར་བའི་བྱེད་སྣང་མེད་ཚེ་ན། །རྟོག་ཟད་འཁྲུལ་པ་རང་སྣང་བས། །འདས་པ་གཞག་ཕྱིར་སེམས་ཅན་ཁམས། །རང་བཞིན་དུ་ཡང་འདི་ཉིད་ཡུལ། །གཞན་དབང་མ་ཡིན་ཡོངས་སུ་གྲུབ། །ཀུན་བརྟགས་ལས་དང་བརྗོད་པས་སྟོང་། །མཐའ་ལྡན་ཕྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་གཉིས་འཇུག་དང་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ། །ལས་དང་དབང་པོ་བློ་རྣམས་ཡུལ། །འཇུག་པའི་ལས་ནི་ཐད་ཀའོ། །དྲིས་ལན་གསུམ་པ། དེ་ལྟར་འཁོར་འདས་ཐོག་མཐའ་ལས། །སངས་རྒྱས་འཁྲུལ་པར་མ་གྱུར་པས། །གཞི་ལས་འཕགས་པའི་དབང་པོ་ཡིས། །རང་སྣང་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤེས། །རྟོག་དཔྱོད་ཡིད་རྣམས་ཕྱིར་མ་ཤོར། །འགྱུ་བ་རང་ཐག་ཆོད་པའོ། །དེ་ཡང་གནས་ལུགས་ཆེན་པོ་ལས། །འཁྲུལ་ཞེས་ཀ་ནས་དག་པ་ལ། །མ་འཁྲུལ་ཉིད་དུ་བཅོས་སུ་མེད། །མེད་སྣང་མཐོང་བ་མེད་པའི་ཆོས། །བྱས་བྱུང་རྟོག་པ་རང་འགགས་སོ། །འཁྲུལ་ནས་དམིགས་པར་སྣང་བ་མིན། །རང་བཞིན་ཡེ་གདངས་མ་གཡོས་པས། །ཆོས་ཀུན་མཉམ་པར་རོ་གཅིག་གོ། །འཛིན་རྟོག་བྲལ་ནས་ཡེ་སངས་རྒྱས། །བཅོས་ཤིང་བསྒྱུར་དུ་བཏུབ་པ་མིན། །དེ་ཡི་གནད་ནི་ཡུལ་ཡིན་ཏེ། །ཡུལ་དང་སྟོང་པ་རིག་རྩལ་མཉམ། །ཐ་དད་རྟོག་པས་ཤེས་པ་མིན། །ཡང་ནི་འཁྲུལ་པ་མིན་པའི་གནད། །གཅིག་ཤེས་ང་ཡིས་ཐམས་ཅད་གྲོལ། །དེ་ཉིད་ཤེས་པས་བཟློག་པ་ཉིད། །མི་སྣང་འཛད་པ་མེད་པ་ལས། །འབྱུང་རིག་གནས་ཀྱི་རྟོག་པ་ཟད། །བྱས་པས་མ་ཕྱེ་བཅོས་སུ་མེད། །བྱ་དང་བྱེད་པའི་བློ་མེད་པས། །ཡུལ་རྐྱེན་སངས་པས་སངས་རྒྱས་སོ། །མཐའ་ གྲོལ་འགག་པ་མེད་པ་ལས། །ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་ཏིང་འཛིན་གནས། །ཆེན་པོ་ཡིན་པས་གོང་ན་མེད། །རང་བཞིན་གཡོས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །དྲིས་ལན་བཞི་པ། སེམས་ཅན་འཁྲུལ་པ་གོང་མ་ཡི། །རྩ་བའི་རྟེན་འདྲེལ་ལ་འཁྲིལ་པས། །འཁྲུལ་འཁོར་རྩིས་ཀྱི་གཞི་མར་བྱུང་། །ཆོས་ཉིད་རང་གདངས་སྣང་བ་ལས། །རྟོག་འཛིན་སྣང་བས་ཡིད་ཕྲོག་སྟེ། །འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ནི་ཕྲ་མོའི་ལས། །བསྒྲིབས་ཤིང་རང་སྣང་མ་དག་གྱུར། །དེ་ལས་བག་ལ་ཉལ་བ་ཉིད། །ཕྲ་ཞིང་རྡུལ་གྱི་ཆ་དག་ནི། །འགྱུ་ཞིང་འཛིན་པ་ཙམ་དུ་གྱུར། །ཕྲ་བས་ཕྲ་འགྱུར་ཤེས་པ་ལས། །རྟོག་དཔྱོད་གཟུང་ཆ་གཉིས་སུ་སོང་། །ཕྲ་རྡུལ་ཡེ་ཤེས་སྣང་བ་འགགས། །ཡུལ་ཤེས་ཐད་ཀ་ཙམ་དུ་ཤར། །མ་རིག་ལ་སོགས་བཅུ་གཉིས་ཆོས། །འགྲོ་བའི་འབྱུང་རིགས་བཅུ་གཉིས་འགྱུར། །དེ་ཡི་ནང་ཤེས་འབྱུང་བའི་ལུས། །ཕུང་པོ་རྣམས་དང་ཁམས་དང་ཡང་། །སྐྱེ་མཆེད་ལས་ཀྱི་ཚོགས་པ་འདུས། །ཉོན་མོངས་འ
Chinese
最初是什么？ 逝去的终结被什么抓住？ 佛陀不迷的关键是什么？ 众生迷惑从何而来？ 自明本智安住于何处？ 彼者之道又从何生？ 本智显现之门是什么？ 明灯之关键是怎样的？ 彼之体性如何显现？ 境之关键于何处显现？ 依彼依靠以何差别成就？ 智慧次第之关键是怎样的？ 如何修持？ 彼之征兆与程度显现什么？ 中阴之显现是什么？ 自心解脱以何解脱？ 解脱后慈悲如何生起？ 彼者本智之关键是什么？ 安住之方式，实相是怎样的？ 见解是一个还是多个？ 阿赖耶、法身二者之关键是什么？ 心与本智之关键是什么？ 五大清浊以何分离？ 明灯如何注满？ 注满之显现是怎样的？ 脉之关键有多少？ 心的修持有多少种？ 烦恼生起之因是什么？ 这些我未曾知晓， 故向导师大悲者， 虽无言说思虑， 然自性无造作之虚空中， 以无言之语向我宣说。 最初有十七个内部分类，之后导师金刚持， 从自性无戏论之大圆满中， 虽不住于声音、词语、名称， 然向天神自在如是宣说： 从念头止息之虚空中， 虽未发出声音、词语、名称， 然自生大智慧， 从原始无作之自性中， 未经安排之词句如此显现： 轮回诸有情之最初， 是从不分别、无作、自他中， 执着所缘之境显现， 从分别执着中显现不同。 于所缘执着之十二缘起中， 即是轮回之最初。 乃是三种无明之迷惑方式， 乃是唯一不分别之根本， 未识自面目， 此亦是轮回之最初。 从彼生一、三、四百， 以八种缘起确定执取， 乃是基位迷惑之计算。 从彼生俱生者， 于胜义、世俗显现观察之， 二谛分位之境中， 业之行为转为二十种。 彼境显现部分之差别中， 于周遍计度确定之四缘起分位， 以因与主宰确定执取，
English
What is the very beginning? What holds the end of the past? What is the key to the Buddha's non-confusion? From what does the confusion of sentient beings arise? Where does self-aware wisdom abide? From what does that very path also arise? What is the door through which wisdom dawns? What is the nature of the lamp's key? How does its characteristic appear? Where does the key of the object appear? What distinction is accomplished by relying on it? What is the key to the stages of intelligence? How is it taken into experience? What are its signs and the appearance of measure? What is the appearance of the intermediate state? By what is one's own mind liberated? How does compassion arise after liberation? What is the key to that very wisdom? How is the way of abiding, the reality, like? Is the view one or many? What is the key to the two, the basis of all and the Dharmakaya? What is the key to mind and wisdom? By what are the clear and impure elements separated? How is the lamp filled? How is the appearance of being filled? How many are the keys to the channels? How many are the kinds of purification of the mind? What is the cause of the arising of afflictions? Because I do not know these, To the teacher, the Great Compassionate One, Although there is no speech, thought, or analysis, From the uncreated nature of the sky, With unspoken words, he spoke to me. First, there are seventeen internal divisions. Then, the teacher Vajradhara, From the unelaborated nature of the Great Perfection, Although it does not abide in sound, words, or names, To the Lord of the Gods, he spoke thus: From the sky where thoughts are exhausted, Although sound, words, and names are not proclaimed, That very great self-born wisdom, From the primordial, uncreated nature, Unarranged words appeared thus: The beginning of all samsaric beings, Is from the non-discriminating, uncreated self and other, The object of grasping as an object appears, From conceptual grasping, difference appears. In the twelve links of grasping at an object, Is the very beginning of samsara. It is the way of confusion of the three ignorances, It is the single, non-discriminating root, Not knowing one's own face, This is also the beginning of samsara. From that arise one, three, four hundred, By eight conditions of circumstances, definite grasping occurs, It is the calculation of the basis of confusion. From that arises the co-emergent, In the realm of the two truths, examining appearance, In the realm of the two truths, The actions of karma turn into twenty. In the distinctions of the appearance of that object, In the part of the four conditions of definite imputation, With cause and master, definite grasping occurs,
Chinese
彼。（指）所缘与时相同，错乱之分也有二八。所缘之时相同故，是作意假立的错乱。聚集百数八，然作用唯一，诸业圆满故，无边生。彼之时与根当计。识之错乱如理，显现境乃八与六，识能辨别成二十，彼能计身与肢。彼亦是名色错乱之分，名上假立四六十二，轮回寂灭四与字俱。色则分微粗差别相，成与执持百与五，诸业转变作用四当计。生处六轮亦，境与识及根之要，各自之行分八二六，作业境当计唯如是。触分心之错乱理，因作显现具受六，业与作用触识五，边之分别成七倍计。受之理乃七二，具意显现分之分别上，意心转变成为八十，彼上具分别当计七十。爱之错乱三五上，所作聚亦寿量乃六十，支分边之回遮数，二百于业之边际当回遮。取之错乱基十三六，业边之色能触百，错乱所取境成显现分，彼之作用成当计。有之错乱十二上，不分之分乃十六，彼能系缚具分别境心，四业各自当别析。生之分上三二五，入与来由风所作，起与住之时有八，转之理果十二也。老与死之错乱缘九，勤作止息分别有十八，入于处有八与分，随眠与普转也。如是错乱根十二上，身与 根诸年岁与，各自之生起时所别，自与他乃成四也。此等轮回初时生，有情界乃具多，入故诸业于边际用，具足故圆满乃近示。第二问答，天主大稀有谛听，寂灭也。
English
That. Since the object and time are the same, the divisions of delusion are also two eights. Since the time of the object is the same, it is the delusion of conceptual imputation. Gathering a hundred and eight, yet the function is one, because all actions are complete, the infinite arises. Its time and faculties should be counted. The delusion of consciousness is according to reason, the appearing object is eight and six, the discriminating function of consciousness becomes twenty, it can count the body and limbs. That is also the division of name and form delusion, from name are imputed four sixty-two, four of samsara and nirvana together with letters. Form is divided into subtle and coarse distinguishing marks, accomplishing and holding a hundred and five, all actions transform, the function of four should be counted. Also the six wheels of sense sources, the object and consciousness and the key of the faculties, the divisions of each entry are eight, two, six, the working object should be counted only as such. The touch division is the system of mental delusion, the cause is the appearing with experience six, action and function touch consciousness five, the conceptualization of the edge becomes seven times counted. The manner of feeling is seven two, from the conceptualization of the appearance division with mind, the transformation of mind becomes eighty, from that the conceptualized should be counted as seventy. The delusion of craving is on three five, the collection of actions is also the lifespan is sixty, the number of reversing the branch edge, two hundred should be reversed at the edge of action. The basis of grasping delusion is thirteen six, the form at the edge of action can touch a hundred, the delusion grasped object becomes the appearance division, its function becomes counted. The delusion of existence is on twelve, the undivided division is sixteen, it can bind the conceptualized object mind, the four actions should be analyzed separately. On the division of birth three two five, entering and coming are done by wind, the time of rising and dwelling is eight, the manner of turning is also twelve fruits. From aging and death are nine causes of delusion, diligence cessation conceptualization is eighteen, entering into the place is eight and division, latent and universal turning also. Thus from the twelve roots of delusion, the body and faculties years and, the arising of each is distinguished by time, self and other become four also. These first arose in samsara, the sentient being realm is with many, for entering all actions are used at the edge, because of being complete it is perfectly shown. Second question and answer, listen to the great wondrous lord of gods, nirvana also.