Tibetan
།གཞན་ནས་ཐོབ་པ་ཅི་ཡང་མེད། །ཅེས་གསུངས་སོ། །ཡེ་ཤེས་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས། །མཐར་ཕྱིན་པ་མཛད་པ་བསྟན་པའི་ལེའུ་སྟེ་202.3བཅུ་གཅིག་པའོ།། །།དེ་ནས་ཡང་དཔལ་རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས། ཡེ་ཤེས་གསང་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་འདི་སྐད་ཅེས་གསོལ་ཏོ། །ཀྱེ་ཡེ་ཤེས་གསང་བའི་རྒྱལ་པོ། །དོན་དེའི་ཐེ་ཙོམ་གྱི་གགས་གསལ་བའི་ཐབས་བསྟན་202.4དུ་གསོལ། ཡེ་ཤེས་གསང་བའི་རྒྱལ་པོས་བཀའ་སྩལ་པ། སེམས་དཔའ་ཆེན་པོ་ཁྱོད་ཉོན་ཅིག །དོན་དེ་ངེས་པར་ངས་བཤད་དོ། །འཁོར་བའི་ཆོས་དང་འདས་པའི་ཆོས། །ཡེ་ནས་གཉིས་སུ་མེད་ཅེས་གསུངས་པས།202.5རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་གསོལ་བ། འཁོར་འདས་གཉིས་སུ་མ་མཆིས་ན། །གཉིས་སུ་བྱུང་བ་དོན་དང་གོལ། །ཡང་ན་འཁོར་བ་འདས་པར་འགྱུར། །ཡང་ན་འདས་པ་འཁོར་བར་འགྱུར། །དེ་ཡི་སྐྱོན་ནི་གང་གིས་202.6གསལ། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །དངོས་པོ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ་ནི། །སྟོབས་དང་མ་འདྲེས་ཁྱད་པར་ལས། །སྣང་བ་གཉིས་སུ་བསྟན་པ་ལས། །ཡང་དག་དོན་ལ་གཉིས་སུ་མེད། །གཉིས་མེད་ཡེ་ཤེས་203203.1༄༅། །ཅིར་སྣང་ཡང་། །རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་དེ་ལས་གཞན་པའི་ཆོས་མེད་དོ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་ཡང་གསོལ་པ། །སངས་རྒྱས་ཐུགས་དང་སེམས་ཅན་སེམས། །གཅིག་གམ་ཐ་དད་ཇི་ལྟར་ལགས། །གཅིག་ན་203.2སྐྱོན་གསུམ་འབྱུང་བར་འགྱུར། །མི་གཅིག་ན་ནི་སྐྱོན་གསུམ་འབྱུང་། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །སངས་རྒྱས་ཐུགས་དང་སེམས་ཅན་སེམས། །ངོ་བོ་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རུ་གཅིག །གཅིག་ལས་ལས་དང་ཐུགས་རྗེ་203.3འབྲེལ། །དེ་ལ་སྐྱོན་གཉིས་ཡེ་ནས་དག །སྣང་ཚུལ་ཐ་དད་ཅིར་སྣང་ཡང་། །དེ་ལྟར་སྣང་བས་སྐྱོན་གསུམ་དག །ཡིན་སྣང་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། །རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་ཡེ་ཤེས་སྐུ། །མ་རྟོགས་པ་ལ་འཁོར་བའི་203.4གནས། །སྣང་བ་གཉིས་སུ་ཡང་དག་བཤད། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་ཡང་གསོལ་བ། །ངོ་བོ་ཆོས་སྐུ་གཅིག་བཞིན་དུ། །སེམས་ཅན་མ་རྟོགས་ཅི་ལས་འབྱུང་། །རྒྱུ་རྐྱེན་དག་པས་བྱུང་ལགས་སམ། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་203.5བཀའ་སྩལ་པ། །འཁོར་བའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ། །རྐྱེན་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་ལྔ། །འབྲས་བུ་བཅུ་གཅིག་དག་ཏུ་སྣང་། །རྒྱུ་རྐྱེན་དག་ལས་འཁོར་བ་སྣང་། །དེས་ནི་མ་རིག་སྐྱོན་དང་བྲལ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་ཡང་203.6གསོལ་པ། །འཁོར་བའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ། །མ་རིགས་རྒྱུ་ནི་གང་ལས་བྱུང་། །དེ་ཡི་གཏན་ཚིགས་ཇི་ལྟར་ལགས། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །འཁོར་བའི་རྒྱུ་ནི་མ་རིག་པ། །མ་རིག་རྒྱུ་ནི་བྱང་ཆུབ་20
Chinese
沒有從其他地方獲得的。這樣說了。《智慧秘密續》中，究竟完成事業的章節，即第十一。然後，金剛薩埵又對智慧秘密之王這樣祈請：唉！智慧秘密之王。為了闡明那個意義的疑惑，請您開示方法。智慧秘密之王開示說：大菩薩，你諦聽。那個意義我一定會說。輪迴的法和超越的法，本來就是無二的。金剛薩埵祈請說：如果輪迴和涅槃沒有兩個，那出現兩個是意義還是錯誤？要麼輪迴變成涅槃，要麼涅槃變成輪迴。那個過失由誰來闡明？智慧秘密開示說：顯示事物為二，是從力量和不混合的差別而來。從顯現為二而顯示，但在真實意義上沒有二。無二智慧，無論顯現什麼，自生智慧之外沒有其他的法。金剛薩埵又祈請說：佛陀的心和有情的心，是一個還是不同？如果是同一個，會產生三個過失。如果不是同一個，也會產生三個過失。智慧秘密開示說：佛陀的心和有情的心，本質上在法身上是一個。從一個中產生業和慈悲的聯繫，那兩個過失本來就沒有。顯現的方式不同，無論顯現什麼，那樣顯現就沒有三個過失。由於是顯現的心的差別，對于證悟者來說是智慧身，對于未證悟者來說是輪迴的處所。正確地宣說顯現為二。金剛薩埵又祈請說：本質上如同法身一樣，有情沒有證悟是從哪裡產生的？是從清淨的因緣產生的嗎？智慧秘密開示說：輪迴的因是不明，緣是業和五煩惱，果顯現為十一種。從因緣中顯現輪迴。因此，不明沒有過失。金剛薩埵又祈請說：輪迴的因是不明，不明的因是從哪裡產生的？那個理由是什麼？智慧秘密開示說：輪迴的因是不明，不明的因是菩提20
English
There is nothing obtained from elsewhere. Thus it was said. From the Tantra of Secret Wisdom, the chapter on showing the accomplishment of the ultimate, which is the eleventh. Then again, the glorious Vajrasattva requested the King of Secret Wisdom thus: O King of Secret Wisdom! Please show the method to clarify the doubts about that meaning. The King of Secret Wisdom said: Great Bodhisattva, listen. I will surely explain that meaning. The dharma of samsara and the dharma of transcendence, are primordially non-dual. Vajrasattva requested: If samsara and nirvana are not two, then is the appearance of two meaningful or mistaken? Either samsara becomes nirvana, or nirvana becomes samsara. By whom is that fault clarified? Secret Wisdom said: Showing things as two, is from the difference of power and non-mixture. From showing as two, but in the true meaning there is no two. Non-dual wisdom, whatever appears, there is no dharma other than self-born wisdom. Vajrasattva again requested: The mind of the Buddha and the mind of sentient beings, are they one or different? If they are one, three faults will arise. If they are not one, three faults will arise. Secret Wisdom said: The mind of the Buddha and the mind of sentient beings, in essence, in the Dharmakaya, are one. From one, karma and compassion are connected, those two faults are primordially absent. The way of appearance is different, whatever appears, that appearance has no three faults. Because of the difference of the appearing mind, for those who are realized, it is the wisdom body, for those who are not realized, it is the place of samsara. The appearance as two is truly explained. Vajrasattva again requested: In essence, like the Dharmakaya, from where does the non-realization of sentient beings arise? Does it arise from pure causes and conditions? Secret Wisdom said: The cause of samsara is ignorance, the condition is karma and the five afflictions, the result appears as eleven. From causes and conditions, samsara appears. Therefore, ignorance is without fault. Vajrasattva again requested: The cause of samsara is ignorance, from where does the cause of ignorance arise? What is its reason? Secret Wisdom said: The cause of samsara is ignorance, the cause of ignorance is bodhi 20
Tibetan
4204.1སེམས། །ཡེ་ཤེས་གསང་བ་ང་ཡིས་བཤད། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་ཡང་གསོལ་བ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཤེས་བྱ་བ་ནི། །དུས་གསུམ་རྒྱལ་བའི་དགོངས་པ་ཡིན། །དེ་ཡིས་མ་རིག་བསྐྱེད་ལགས་ན། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་204.2པའི་སངས་རྒྱས་ཀྱང་། །མ་རིག་མུན་པའི་ནང་ན་གནས། །ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཅི་སྟེ་འགྱུར། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །ང་ཡི་ཆོས་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས། །ཐམས་ཅད་ཀུན་གྱི་བདག་ཉིད་ཡིན། །མ་204.3སྐྱེས་པ་ཉིད་ཅིར་ཡང་སྣང་། །མ་རྟོགས་པ་ལ་མུན་པའི་དབྱིངས། །རྟོགས་པ་རྣམས་ལ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན། །གཉིས་སུ་ཆོས་ཉིད་རིགས་པས་འགྲུབ། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་ཡང་གསོལ་པ། །ཆོས་ཉིད་བྱང་ཆུབ་སེམས་204.4འདི་ལ། །ངེས་དང་མ་ངེས་ཇི་ལྟར་ལགས། །ངེས་ན་སྐྱོན་གཅིག་མ་ངེས་གཉིས། །དེ་ཡི་གཏན་ཚིགས་བསྟན་དུ་གསོལ། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །ང་ཡི་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ལ། །མི་གནས་པ་ནི་ཅི་ཡང་204.5མེད། །ངོ་བོ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་སུ། །དེ་ཡི་ངང་དུ་ཐམས་ཅད་འདུས། །དེས་ན་སྐྱོན་གཉིས་ངོ་བོས་དག །མ་རིག་ཡེ་ཤེས་ཆོ་འཕྲུལ་ནི། །ཅི་ཡང་མེད་ལས་ཅིར་ཡང་སྣང་། །དེས་ན་རྟག་པར་གང་ལ་འགྱུར། །རིམ་པར་204.6སྐྱེ་བ་ཡེ་ཤེས་ཡིན། །དེ་ལ་སྐྱོན་གྱིས་གོས་པ་མེད། །རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔས་ཡང་གསོལ་པ། །ཀུན་མཁྱེན་ལྟ་བའི་ངོ་བོ་ཁྱོད། །ལྷུན་གྲུབ་ལགས་སམ་དག་པ་ལགས། །ལྷུན་གྲུབ་ལགས་ན་སྐྱོན་གཅིག་འབྱུང་། །དག་པ་205205.1༄༅། །ལགས་ན་མཐའ་རུ་འགྱུར། །དེ་ཡི་གཏན་ཚིགས་ཇི་ལྟར་ལགས། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །བལྟ་བའི་ངོ་བོ་ལྷུན་གྲུབ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །རྟོག་པ་ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་སེམས། །དེ་ལ་205.2འཁྲུལ་རྟོག་ངང་གིས་མ་གྲུབ་པས། །རྒྱལ་བའི་བྱང་ཆུབ་དགོངས་བ་དེ་ལ་འཁྲུལ་རྟོག་མེད། །ཐུགས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ཐམས་ཅད་ཡེ་ནས་མེད། །དག་པའི་ཕྱོགས་གཅིག་མ་ཡིན་ཅིར་ཡང་སྣང་། །ཅིར་སྣང་ཡེ་ཤེས་གསང་205.3བའི་རོལ་བ་ལ། །ཐམས་ཅད་ལྷུན་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་ལ། །དག་པའི་མཐའ་རུ་ལྟང་བ་དེ་ལ་མེད། །ཅེས་གསུངས་པས། རྡོ་རྗེ་སེམས་དཔའ་ལ་སོགས་པའི་འཁོར་རྣམས་ཐམས་ཅད་ཡི་རང་ནས་མངོན་པར་དགའ་འོ། །ཡེ་205.4ཤེས་གསང་བའི་རྒྱུད་ལས། ལྟ་བའི་ཐེ་ཙོམ་བསལ་བའི་ལེའུ་སྟེ་བཅུ་གཉིས་པའོ།། །།དེ་ནས་རྡོ་སེམས་དཔས་གསོལ་པ། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་ཡེ་ཤེས་གསང་བ་ལ། །སྒོམ་པར་གསུང་བ་མི་འགལ་ལམ། །སྒོམ་205.5དུ་མེད་པར་གསུང་བའང་མི་འགལ་ལམ། །དེ་ཡི་གཏན་ཚིགས་ཇི་ལྟར་ལགས། །ཡེ་ཤེས་གསང་བས་བཀའ་སྩལ་པ། །ཉོན་ཅིག་རྡོ
Chinese
4204.1心。我宣说智慧秘密。金刚萨埵又请问。所谓菩提心，是三世诸佛的意旨。如果它产生无明，那么一切智204.2的佛陀，也住在无明黑暗中。一切智怎么会改变呢？智慧秘密开示说：我的法性是菩提心，是一切万有的自性。未204.3生之物显现为任何事物。对于未证悟者来说，是黑暗的境界；对于证悟者来说，是一切智。二者以法性之理成立。金刚萨埵又请问：这法性菩提心204.4，是决定还是不决定呢？决定则有一个过失，不决定则有两个过失。请开示其中的理由。智慧秘密开示说：在我自生智慧中，没有不204.5安住的事物。本体是自生智慧，一切都包含在其中。因此，两个过失在本体上得以消除。无明智慧的奇迹是，从一无所有中显现为任何事物。因此，它恒常地转变成什么呢？次第204.6产生的是智慧。它没有被过失玷污。金刚萨埵又请问：全知见地的本体您，是任运成就还是清净呢？如果是任运成就，则会产生一个过失。如果清净205205.1，则会变成边。其中的理由是什么呢？智慧秘密开示说：见地的本体是任运成就的菩提心。一切分别念都是菩提心。因为其中205.2没有自然成立的错觉分别，所以诸佛的菩提意旨没有错觉分别。心的奇迹本来就没有。不是清净的一方，而是显现为任何事物。显现为任何事物是智慧秘密205.3的游舞。一切都是任运成就的智慧。在那里没有堕入清净的边。这样说完，金刚萨埵等眷属都信服而显现欢喜。从智慧秘密续中，破除见地疑惑之第十二章。之后金刚萨埵请问：大圆满智慧秘密，说要修持不矛盾吗？说205.5没有修持也不矛盾吗？其中的理由是什么呢？智慧秘密开示说：听着，金刚
English
4204.1 Mind. I will explain the secret of wisdom. Vajrasattva also asked. What is called Bodhicitta is the intention of the Buddhas of the three times. If it generates ignorance, then even the omniscient 204.2 Buddha dwells in the darkness of ignorance. How can the omniscient one change? The secret of wisdom revealed: My Dharma nature is Bodhicitta, which is the self-nature of all things. What is not 204.3 born appears as anything. For the unawakened, it is the realm of darkness; for the awakened, it is omniscient. The two are established by the reason of Dharma nature. Vajrasattva also asked: Is this Dharma nature Bodhicitta 204.4 definite or indefinite? If it is definite, there is one fault; if it is indefinite, there are two faults. Please explain the reason for this. The secret of wisdom revealed: In my self-born wisdom, there is nothing that does not 204.5 abide. The essence is self-born wisdom, and everything is contained within it. Therefore, the two faults are eliminated in the essence. The miracle of ignorant wisdom is that it appears as anything from nothing. Therefore, what does it constantly transform into? What arises in sequence 204.6 is wisdom. It is not defiled by faults. Vajrasattva also asked: The essence of the omniscient view, are you spontaneously accomplished or pure? If it is spontaneously accomplished, one fault will arise. If it is pure 205205.1, it will become an extreme. What is the reason for this? The secret of wisdom revealed: The essence of the view is the spontaneously accomplished Bodhicitta. All thoughts are Bodhicitta. Because there is no naturally established illusion of discrimination in it 205.2, the Bodhi intention of the Buddhas has no illusion of discrimination. All the miracles of the mind have never existed. It is not one side of purity, but appears as anything. Appearing as anything is the play of the secret of wisdom 205.3. Everything is spontaneously accomplished wisdom. There is no falling into the extreme of purity there. Having said this, all the retinue, including Vajrasattva, were convinced and showed joy. From the Wisdom Secret Tantra, the twelfth chapter, which dispels doubts about the view. Then Vajrasattva asked: In the Great Perfection Wisdom Secret, is it contradictory to say that one should practice? Is it contradictory to say that there is no 205.5 practice either? What is the reason for this? The secret of wisdom revealed: Listen, Vajra.