Tibetan
སུ་གཤེགས་ཏེ། དེ་དག་གིས་དཀའ་ཐུབ་ཅི་ཙམ་སྤྱོད་པ་དེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་གཉིས་འགྱུར་སྤྱད་པས་དྲང་སྲོང་ཆེན་པོར་གསོལ། དེ་ནས་རིང་ཕུར་དང་ལྷག་སྤྱོད་ཀྱི་གནས་སུ་གཤེགས་ཏེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔས་མཉམ་པར་བཞག་པ་ན་ཅི་ཡང་མེད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན། ཅི་ཡང་མེད་མིན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སོགས་སྲིད་ རྩེའི་བར་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཐོབ་སྟེ། སྐབས་དེར་ཡང་རྒྱལ་པོ་ཟས་གཙང་གིས་མི་སུམ་བརྒྱ་དང༌། སྐུ་ཞང་རྒྱལ་པོ་རབ་སད་ཀྱིས་མི་ཉིས་བརྒྱས་བཀུར་བསྟི་བསྡད་པ་རྣམས་ཀྱི་ནང་ནས་ལྔས་བསྟེན། གཞན་རྣམས་ཕྱིར་ལོག་སྟེ། དཀའ་ཐུབ་མི་ཟད་པ་དྲག་ཏུ་བརྩོམས་པར་མཛད་ནས་སྐུ་ཡང་ཤིན་ཏུ་རིད་པར་གྱུར་ཀྱང༌། ཞུམ་པ་མེད་པའི་ངང་ནས་ལོ་དྲུག་ཏུ་ཉེ་བ་ན་དཀའ་ཐུབ་ལས་གྲོལ་ཏེ། སྐུའི་མཐུ་བསྐྱེད་པར་དགོངས་ནས་བརྙེད་པའི་དོན་ལ་གཤེགས་པ་ན། དེའི་ཚེ་སྲི་ཞུའི་འཁོར་ལྔ་པོ་ནི་དཀའ་ཐུབ་ལས་ཉམས་སོ་སྙམ་ནས། ལོག་པར་བལྟས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་སྤངས་ཏེ་ལྔ་སྡེ་ཞེས་དབེན་པར་གནས་སོ། །བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གྲོང་ཁྱེར་དུ་གཤེགས་པས། བདེ་ཅན་གྱི་བུ་མོ་དགའ་མ་དང་དགའ་སྟོབས་ཞེས་པ་གཉིས་ཀྱིས་བ་སྟོང་གི་འོ་མ་སྦྱངས་སྐོལ་རྫས་སྦྱོར་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པའི་འོ་ཐུག་ཕུལ་བས་བཞེས་ཏེ། ལོངས་སྤྱོད་པར་མཛད་པས་སྐུ་ཉམས་སྟོབས་དང་ལྡན་ཞིང་གསེར་གྱི་ཁ་དོག་ལྟ་བུར་གྱུར། དེ་ནས་རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་གཤེགས་པའི་ལམ་དུ་ཆུ་ཀླུང་ནཻ་རཉྫ་ནར་ཀླུ་རྒྱལ་དུས་ཅན་ཁས་ཆེ་ཤིན་ཏུ་རིང་བ་འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱོན་པའི་ཚེ་མིག་གིས་མཐོང་ལ། རྒྱུན་དུ་མིག་ལོང་བཞིན་པ་དེ་ཡང་མིག་ཕྱེ་སྟེ། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་མཐོང་མ་ཐག་སངས་རྒྱ་བར་ཤེས་ནས། དེས་སྨྲས་པ། བདག་གིས་སྔོན་ནས་མཐོང་བ་ཡི། སངས་རྒྱས་མཐུ་ཆེན་ དེ་རྣམས་དང༌། ཐུབ་པ་ཁྱོད་ནི་མཐོང་གྱུར་ནས། །དེ་དག་ཐ་དད་དབྱེར་མེད་མཆིས། །ཞེས་བརྗོད་དོ། །ཡང་རྩྭ་ཚོང་བཀྲ་ཤིས་དང་མཇལ་ནས་རྩ་འཇམ་པོའི་ཁུར་ཕུལ་བ་བསྣམས་ཏེ། རྡོ་རྗེ་གདན་དུ་ཤིང་ཨ་ཤྭ་ཏ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་དྲུང་དུ། རྩྭའི་གདན་ལ་རྡོ་རྗེ་དཀྱིལ་ཀྲུང་བཅས་ཏེ་བྱང་ཆུབ་མ་ཐོབ་ཀྱི་བར་དུ་དཀྱིལ་དཀྲུང་མི་འཇིགས་པའི་དམ་བཅའ་མཛད་དེ་མཉམ་པར་བཞག་པས། བདུད་ཀྱི་གནས་སུ་ལྟས་ལོགས་པས་ཡིད་མ་རངས་ཏེ་བར་དུ་གཅོད་པའི་ཐོ་བརྩམ་བའི་ཕྱིར་བརྩོད་པས། སའི་ལྷ་མོས་ཚོགས་རྫོགས་པའི་དཔང་པོ་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་བརྗོད་པས། བདུད་དཔའ་ཞུམ་ཀྱང་སླར་བར་ཆད་ཀྱི་མཚན་མ་སྣ་ཚོགས་བསྟན་པས། ཏིང་ངེ་འཛིན་གྱིས་ཟིལ་གྱིས་མནན་ཏེ། ས་ག་ཟླ་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔར་རབ་མཐའི་བསམ་གཏན་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་ཤེས་རྫུ་འཕྲུལ་སོགས་མཐའ་ཡས་པ་ཐོབ་སྟེ། ཐོ་རངས་ཀྱི་ཐུན་ཐ་མ་ལ་བླ་ན་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་བརྙེས། ཟག་ཟད་ཀྱི་མངོན་ཤེས་གྲུབ། མངོན་པར་རྫོགས་པར་སངས་རྒྱས་ནས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པར་གྱུར་ཏོ། །ནང་ལྟར་དུ་འོག་མིན་སྟུག་པོ་བཀོད་པར་འདས་པའི་སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་རོ་གཅིག་པར་ལོངས་སྐུ་ཡན་ལག་བདུན་པ་ས་བཅུའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པར་གྱུར། སྐབས་དེར་བཙུན་མོ་གྲགས་འཛིན་མའི་ལྷུམ་སུ་སྲས་བསྐྲུན་ པའང་སྐུ་བལྟམས་ཏེ་ཟླ་བ་ཡང་སྒྲ་གཅན་གྱིས་བཟུང་བས། སྲས་ཀྱི་མཚན་སྒྲ་གཅན་འཛིན་དུ་གྲགས་སོ། །དེའི་ཚེ་བདུད་རྩི་ཟས་ཀྱི་བུ་ཀུན་དགའ་བོ་ཡང་བཙས་སོ། །གཞན་ཡང་ས་གཡོ་བ་སོགས་ངོ་མཚར་བའི་ལྟས་དུ་མ་དང་བཅས་འགྲོ་བ་ཀུན་ལུས་སེམས་བདེ་བས་གྱ་ནོམ་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ཏོ། །མཉམ་པར་བཞག་སྟེ་སངས་རྒྱས་ནས་ཞག་བདུན་ཕྲག་གསུམ་ནས་ཚོང་པ་ག་གོན་དང་བཟང་སྐྱོང་གིས་རྙེད་པ་ཕུལ་བ་སྣོད་ཕལ་པར་ལོངས་སྤྱོད་པར་མི་རུང་བར་དགོངས་པ་ན། རྒྱལ་ཆེན་བཞིས་རྡོའི་ལྷུང་བཟེད་རེ་ཕུལ་བས། བཞི་པོ་གཅིག་ཏུ་བྱིན་གྱིས་རླབས་ཏེ་ལོངས་སྤྱོད་པར་མཛད་ཅིང༌། སྐྱབས་འགྲོ་ལ་བཀོད། སྦྱིན་པའི་ཡི་རངས་ཀྱི་ཆོས་བསྟན། བདུན་ཕྲག་དྲུག་པ་ལ་ནགས་སུ་གཤེགས་ཏེ། བདག་གིས་བདུད་རྩིའི་ཐོབ་པ་འདི་གཞན་ལ་བསྟན་ཀྱང་གོ་བར་མི་འགྱུར་བ་ཞིག་གོ་དགོངས་ཏེ་ཐུགས་ལས་སུ་གྱུར་པ་ན། ལྷ་ཚངས་པ་ཆེན་པོས་ཤེས་ཏེ་གསོལ་བ་བཏབ་པ་ནི། མ་ག་རྡ་ར་ན་སྔོན་ཆད་ཆོས་བྱུང་བ། །དག་པ་མ་ལགས་དྲི་མར་བཅས་པར་རྟོགས། བདུད་རྩི་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་ནི་ཕྱེ་མཛོད་ལ། །དྲི་མ་མེད་པའི་རྟོགས་པ་བཤད་པར་མཛོད། །ཅེས་ཞུས་པ་ལ། བཀའ་སྩལ་པ། །བདུད་རྩིའི་སྒོ་ནི་བདག་གིས་དབྱེ་བར་བྱ། །ཉན་པ་སུ་འདོད་སོམ་ཉིས་གསོལ་ཞིག་དང༌། །ཚངས་པ་མི་རྣམས་ལ་ནི་གྱ་ནོམ་ཆོས། །གླན་ཀ་མི་བཙལ་མདོ་ཙམ་ བཤད་པར་བྱ། །ཞེས་ཞལ་གྱིས་བཞེས་ཏེ། ཞག་བདུན་ཕྲག་བདུན་པར་བབས་པ་ན། ཆོས་ཀྱི་སྣོད་ལྷག་སྤྱོད་དང་རིང་འཕུར་གཉིས་དགོངས་པས་དེ་གཉིས་དུས་ལས་འདས་པར་མཁྱེན་ཏེ། ད་ནི་ལྔ་སྡེར་དཀའ་བ་སྤྱོད་དུས་གུས་པ་དང་ལྡན་པ་ཡིན་པས། ཆོས་ཐོག་མར་བསྟན་པར་བྱའི་དགོངས་ནས། ཝཱ་རཱ་ཎ་སཱི་དྲང་སྲོང་ལྷུང་བ་རི་དྭགས་ཀྱི་ནགས་སུ་གཤེགས། འཁོར་ལྔ་སྡེ་དང་ལྷན་ཅིག་ཏུ་གནས་ཤིང༌། བདེན་པ་བཞི་དང་ལྡན་པ་ཟླས་པ་ལན་གསུམ་སྟེ
Chinese
谁逝世了。那些人修苦行多少，菩萨就修双倍，因此被称为大仙人。之后前往长苦行和殊胜行的地方，菩萨入定于无所有的禅定，非无所有的禅定等，获得直至有顶之间的禅定。当时，净饭国王的三百人和叔父国王善觉的二百人恭敬侍奉，其中五人侍奉，其余返回。于是精进修持不尽的苦行，身体变得非常消瘦，但毫不退缩，接近六年时，从苦行中解脱，心想恢复体力，前往觅食。当时，五位侍从以为他从苦行中退转，心生邪见，舍弃了菩萨，五人独自居住。菩萨前往城市，善生的女儿乐女和乐力两人供养了用千头母牛的乳汁熬制的，配有各种药物的美味乳粥，菩萨接受并享用，身体恢复了活力和力量，变得像金子的颜色一样。之后前往菩提伽耶的路上，在尼连禅河，龙王时节非常傲慢，很久以来，在世间有佛出世时才能看见，平时像瞎子一样，他也睁开了眼睛，一见到菩萨就知道他要成佛了。于是他说：我以前见过的，那些大威力的佛陀，和如今见到的您，他们之间没有差别啊。又与卖草的吉祥相遇，吉祥供养了柔软的草，菩萨拿着草，在菩提伽耶的菩提树下，在草垫上结跏趺坐，发誓在未获得菩提之前绝不起身。魔众看到这种景象，心生不满，为了阻挠而开始争斗。地神以偈颂的形式作证菩萨圆满了资粮。魔众虽然胆怯，但仍然显现各种障碍的征兆。菩萨安住于禅定。
English
Who passed away. Those who practiced asceticism to a certain extent, the Bodhisattva practiced twice as much, therefore he was called a great sage. Then he went to the place of long asceticism and excellent practice, and when the Bodhisattva entered into samadhi, he attained the samadhi of nothingness, the samadhi of neither existence nor non-existence, and so on, up to the samadhi of the peak of existence. At that time, King Śuddhodana's three hundred people and his uncle King Suprabuddha's two hundred people respectfully served him, and five of them served him, while the others returned. Then he diligently practiced inexhaustible asceticism, and his body became very emaciated, but without shrinking back, he was liberated from asceticism after nearly six years. Thinking to restore his strength, he went to seek alms. At that time, the five attendants thought that he had turned away from asceticism, and with wrong views, abandoned the Bodhisattva, and the five lived alone. When the Bodhisattva went to the city, the daughters of Good Fortune, Gāṇḍamā and Gāṇḍabalā, offered him milk porridge made from the milk of a thousand cows, enriched with various medicines. The Bodhisattva accepted and enjoyed it, and his body regained vitality and strength, and became like the color of gold. Then, on the way to Bodh Gaya, in the Nairanjana River, the dragon king Kāla, who was very arrogant, had been blind for a long time, but when a Buddha appeared in the world, he could see. He also opened his eyes, and as soon as he saw the Bodhisattva, he knew that he would become a Buddha. Then he said: Those great powerful Buddhas that I have seen before, and you, the capable one, that I see now, there is no difference between them. He also met the grass seller Auspicious, who offered him a load of soft grass. The Bodhisattva took the grass and, at the foot of the Bodhi tree in Bodh Gaya, sat in vajra posture on the grass mat, and made a vow not to rise until he had attained enlightenment. When the demons saw this, they were displeased and began to fight in order to obstruct him. The earth goddess testified to the Bodhisattva's completion of the accumulation of merit in verse. Although the demons were frightened, they still showed various signs of obstruction. The Bodhisattva remained in samadhi.
Chinese
以威力压制，在萨嘎月的十五日，依靠极端的禅定，获得了无量的神通等，在黎明的最后一个时段，证得了无上的智慧，成就了无漏的现观，圆满成佛，成为了遍知者如来。如同内在一般，在密严净土，与过去诸佛和法界成为一体，成为圆满报身七支分、十地菩萨们的导师。此时，王妃名声执持的腹中也诞生了王子，王子诞生时，月亮也被罗睺所吞噬，因此王子的名字被称为罗睺执持。那时，天食之子阿难陀也诞生了。此外，还伴随着大地震动等诸多奇妙的征兆，一切众生都获得了身心安乐的富饶。从入定成佛后，过了三个七日，商贾嘎贡和桑炯供养了所得之物，心想不能用普通的器皿享用。四大天王各自供养了一个石钵，将四个钵加持成一个来享用，并安立了皈依，宣说了随喜布施之法。第六个七日前往森林，心想即使我将这甘露的获得告诉他人，也不会理解，心中感到忧虑。大梵天神知道后祈请道：玛嘎达（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，Magadha，汉语字面意思：摩揭陀）地方先前未曾有佛法出现，觉悟到是不清净的，是具有垢染的。请开启甘露佛法的门，请宣说无垢的证悟。听后，佛回答道：我将开启甘露之门，谁想听闻，请消除犹豫前来祈请。梵天，对于人们来说，这是富饶的佛法，不求报酬，我将简略宣说。这样应允后，在第七个七日降临。心想作为法器的拉西觉和仁琼二者已经过世，知道他们已经过世。现在五比丘是苦行时恭敬之人，心想应该首先为他们宣说佛法。于是前往瓦拉纳西仙人堕处鹿野苑，与五比丘一起安住，宣说了具有四谛的法门三次。
English
Having subdued with power, on the fifteenth day of the Saga month, relying on extreme meditation, he obtained limitless supernormal powers, etc., and in the last part of the dawn, he attained the unsurpassed wisdom, accomplished the realization of the exhaustion of defilements, and became perfectly enlightened, becoming the omniscient Thus-Gone-One. Just as inwardly, in the Dense Array of Akanishta, he became one with the past Buddhas and the realm of Dharma, and became the teacher of the complete enjoyment body with seven branches and the Bodhisattvas of the ten bhumis. At that time, a son was born in the womb of the queen named Fame-Holder, and when the prince was born, the moon was also swallowed by Rahu, so the prince's name became known as Rahu-Holder. At that time, Ananda, the son of nectar-food, was also born. Furthermore, accompanied by many wonderful omens such as the earth shaking, all beings obtained an abundance of physical and mental happiness. Having remained in equipoise and become enlightened, after three weeks, the merchants Gagon and Sangkyong offered their gains, thinking that it was not appropriate to enjoy them in ordinary vessels. The four great kings each offered a stone bowl, and he blessed the four into one to enjoy, and established refuge, and taught the Dharma of rejoicing in giving. In the sixth week, he went to the forest, thinking that even if I told others about this attainment of nectar, they would not understand, and he became disheartened. The great Brahma god knew this and prayed: In Magadha (藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，Magadha，汉语字面意思：摩揭陀), Dharma had not arisen before, it is understood to be impure, with defilements. Please open the door of the nectar Dharma, please explain the stainless realization. Having heard this, the Buddha replied: I will open the door of nectar, whoever wants to hear, please come and pray without hesitation. Brahma, for people, this is an abundant Dharma, I will not seek reward, I will briefly explain it. Having promised in this way, he descended in the seventh week. Thinking of Lhaksyong and Ringphur as vessels of Dharma, he knew that they had passed away, knowing that they had passed away. Now the five monks are respectful people during the time of asceticism, thinking that the Dharma should be taught to them first. So he went to Varanasi, the Deer Park where the hermits fell, and stayed with the five monks, and proclaimed the Dharma with the four truths three times.