Tibetan
སྣང་། །འདི་འདྲའི་ཚིག་དོན་འདྲ་མི་འདྲ། །དེ་དག་ལེགས་པར་དཔྱིས་ཕྱིན་པ། །བླུན་པོ་རྣམས་ཀྱིས་ལྟ་ཅི་སྨྲོས། །མཁས་པ་ཡིན་ཀྱང་ཤེས་པར་དཀའ། །དེ་དག་བདག་གིས་ཐ་སྙད་ལ། །སྦྱངས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་ལེགས་པར་ཤེས། །འོན་ཀྱང་སྐྱེ་བོ་ཆགས་སྡང་དང་། །བླུན་ཕྱིར་བདག་ནི་ཁྱད་དུ་བསད། །འདི་འདྲ་བདག་གིས་ཤེས་མ་ཤེས། །མགོན་པོ་སྲས་དང་བཅས་པས་མཁྱེན། །ཞེས་གསུངས། འདིས་ངེས་པའི་ཚིག་སོ་སོ་ཡང་དག་པར་རིག་པ་ཐོབ་པར་སྒྲུབ་ནུས་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྒྱུར་ནས་ད་ཕྱིན་ཆད་ཀྱང་དེ་ལྟར་མ་བསྒྱུར་ན་ཚིག་དང་དོན་ལེགས་པར་སྟོན་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། སྒྲ་སྦྱོར་བམ་པོ་གཉིས་པ་སོགས་སུ་རྒྱ་སྐད་བོད་སྐད་སྦྱར་ཏེ་བསྒྱུར་ཚུལ་འདི་འདྲ་དགོས་པའི་གནད་བཀས་བཅད་པ་བཞིན། ཕྱིས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་ཐམས་ཅད་དེའི་རྗེས་སུ་ཞུགས་ནས་འགྱུར་བ་ཤ་སྟག་ཡིན། ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེ་དོན་ཟབ་མདོ་དང་རྒྱུད་ཀྱི་གཞུང་དེ་དག་གི་དོན་འགྲེལ་ཆེན་མོ་རྒྱ་གར་གྱི་པཎ་གྲུབ་ཀྱིས་བརྩམས་པ་རྣམས་དང་བསྟུན་དུས། ཚིག་དོན་གང་ནས་ཀྱང་སྔར་ལྟར་སོར་བཞག་ལས་བཅོས་མི་དགོས་པ་འདི་མཁས་པས་བལྟས་ན་ངོ་མཚར་རྨད་དུ་བྱུང་བའི་གནས་ཡིན་ནོ། ཁ་ཅིག་གིས་དོན་འགྱུར་ཞེས་པ་བསྟན་བྱའི་དོན་ཡོད་ཙམ་ལས། ཚིག་གི་ཚུལ་རྒྱ་སྐད་དང་ཐད་སོར་མི་མཐུན་པ་ཞིག་ཡིན་ནམ་སྙམ་ན་དེ་མིན་ཏེ། བསྟན་བྱའི་དོན་ཇི་བཞིན་ཁོང་དུ་ཆུད་ནས་ཚིག་དེ་ཉིད་རྒྱ་བོད་སྐད་རིགས་མི་འདྲ་ཡང་དོན་འདྲ་བས་ཚིག་དོན་གཉིས་ཀ་མ་ཉམས་པར་བསྒྱུར་པ་ལ་ཟེར་བ་ཡིན། 71-59-44a དཔེར་ན་གོ་སྒྲ་གཅིག་ལའང་། ས་དང་བ་ལང་དང་རྡོ་རྗེ་སོགས་དོན་དགུ་ལ་འཇུག་པ་ཡོད་ཀྱི། སྐབས་དེའི་གོ་སྒྲ་གང་ལ་འཇུག་པའི་དོན་ཉིད་མ་ཤེས་ན་འགྱུར་ཉེས་འོང་བས། ཕྱིས་ཀྱི་ཚིག་འགྱུར་ཕལ་ཆེར་དོན་ནོར་ཞིང་སྡེབ་མི་ལེགས་པ་བྱུང་བ་ཡིན། སྔར་ལོ་པཎ་འཛོམ་ནས་བོད་སྐད་དུ་བསྒྱུར། སླར་ཡང་མ་ནོར་བར་ཞུས་དག་བྱས། དེ་འཆད་ཉན་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་ཡིན་པས་སྔ་འགྱུར་ཟོལ་མེད་ཡིན་ན་ཤིན་ཏུ་ཡིད་ཆེས་སུ་རུང་བ་ཉིད་དེ། འདུལ་བ་མདོ་སྡེའི་གཞུང་ཐམས་ཅད་བཞིན་ནོ། ཁ་ཅིག་ཆགས་སྡང་གི་བསམ་པས་སྔ་འགྱུར་ལས་ཕྱི་འགྱུར་རྩིས་ཆེ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཞེན་ལྟ་རྒྱུ་མཚན་མེད་པ་སྟེ། དབུ་མ་རྩ་ཤེས་ལྟ་བུ་སོགས་ལ། པ་ཚབ་ཀྱིས། འགྱུར་མི་བཅོས་སུ་མི་རུང་བ་རྣམས་བཅོས། ཞེས་འཇུག་པའི་གཞུང་སོགས་ལ་བརྟེན། འཕགས་པ་ཡབ་སྲས་ཀྱི་ལུགས་དང་མི་མཐུན་པའི་འགྱུར་ཉེས་ཡོད་པ་ལྟར་བསྟན་འདུག་ཀྱང་། འགྱུར་ཉེས་མིན་ཡང་ཡིག་སྐྱོན་འདྲ་སོང་བ་བསལ་ཡོད་ན་ཐང་བ་ལས། དངོས་དོན་མི་བཅོས་སུ་མི་རུང་བ་ནི་ཅི་ཞིག་བཅོས་འདུག་དཔྱད་ན། ངོ་བོ་ཉིད་ཟེར་བ་ཐམས་ཅད་རང་བཞིན་དུ་བསྒྱུར་བ་འགྱུར་ཁྱད་ཙམ་ལས་དོན་སྔར་དང་མི་འདྲ་བ་སྣེ་གཅིག་མི་འདུག་སྟེ།
Chinese
显现。像这样的词义，相同还是不同？这些内容要彻底详尽地辨析，愚笨的人们就不用说了，即使是聪明人也很难理解。这些内容我凭借学习的力量完全理解。然而，因为人们的贪恋和嗔恨，以及愚昧，所以轻视我。像这样的内容我是否理解，怙主（mGon-po，保护者，指佛陀）和他的眷属都知道。’ 他这样说，能够确立对每个确定的词语都能获得正确的理解。像这样翻译之后，如果以后不这样翻译，就不能很好地表达词和义。在《声论》第二品等中，像这样将梵语和藏语结合起来翻译的方法，是按照圣旨规定的要点。后来的所有译师都遵循这个方法进行翻译。极其广大的、意义深奥的经和续的论典，与印度班智达们所著的释论对照时，无论从词义的哪个方面来看，都不需要像以前那样进行修改，这在智者看来是令人惊叹的事情。 有些人认为，所谓‘义译’，只是表达了要表达的意义，词语的形式与梵语并不完全对应，但事实并非如此。而是指在完全理解了要表达的意义之后，即使梵语和藏语的语言不同，但意义相同，从而在词义两个方面都没有损失的情况下进行翻译。例如，一个‘go’字，就有土地、牛、金刚等九种含义。如果不了解当时‘go’字所指的具体含义，就可能出现翻译错误。因此，后来的许多翻译都出现了意义错误和语句不通顺的情况。以前，译师和班智达们一起将经文翻译成藏语，然后又进行校对以确保没有错误。这些都是经过讲授和研讨而确定的，因此，如果说是早期的无误翻译，就非常值得信赖，就像《律经》等所有论典一样。有些人因为贪恋和嗔恨，而认为后来的翻译比早期的翻译更重要，这是一种没有理由的偏见。比如像《中观根本慧论》等，帕擦（Pa-tshab，人名）说：‘不能修改的翻译也进行了修改。’这是依据《入中论》等论典，表明其中存在与圣父子（'phags pa yab sras，圣天父子）的观点不符的翻译错误。即使没有翻译错误，修改一下文字上的错误也是可以的，但如果说真正不能修改的内容也进行了修改，那又修改了什么呢？仔细研究后发现，只是将所有的‘自性’都翻译成了‘自性’，这只是翻译上的差异，意义上与以前没有任何不同。
English
Manifestation. Are such words and meanings the same or different? To thoroughly and exhaustively analyze these, needless to say, it is difficult for fools, even the wise find it hard to understand. I have come to fully understand these through the power of study. However, because people are attached and hateful, and foolish, they despise me. Whether I understand such things or not, the Protector (mGon-po, referring to the Buddha) and his retinue know.' He said this, which is able to establish that one can obtain a correct understanding of each definite word. After translating in this way, if one does not translate in this way in the future, one will not be able to express the words and meanings well. In the second chapter of 'Sound Theory' and so on, the method of translating by combining Sanskrit and Tibetan in this way is in accordance with the essential points stipulated by decree. All later translators followed this method and translated accordingly. When comparing the extremely vast and profound sutras and tantras with the commentaries written by Indian pandits, it is amazing to scholars that there is no need to modify anything from the words or meanings as before. Some people think that 'meaning translation' (don 'gyur) only expresses the meaning to be expressed, and the form of the words does not exactly correspond to Sanskrit, but this is not the case. It refers to translating without losing both the words and meanings after fully understanding the meaning to be expressed, even though the Sanskrit and Tibetan languages are different, the meanings are the same. For example, the single syllable 'go' has nine meanings, such as earth, cow, and vajra. If one does not know the specific meaning of 'go' in that context, translation errors may occur. Therefore, many later translations have errors in meaning and are not well-composed. In the past, translators and pandits together translated the scriptures into Tibetan, and then proofread them to ensure there were no errors. These were determined through teaching and discussion, so if it is said to be an early, unerring translation, it is very trustworthy, just like all the texts of the Vinaya Sutra. Some people, out of attachment and hatred, consider later translations to be more important than earlier translations, which is an unreasonable prejudice. For example, in texts such as the 'Root Verses on the Middle Way' (dBu ma rtsa shes), Pa-tshab said, 'Translations that should not be modified were modified.' This is based on texts such as the 'Entering the Middle Way' (Madhyamakāvatāra), which indicates that there are translation errors that do not conform to the views of the noble father and son (Avalokiteśvara and Mañjuśrī). Even if there are no translation errors, it is acceptable to correct textual errors, but if one examines what was actually modified that should not have been modified, one finds that all instances of 'svabhāva' (ngo bo nyid) were translated as 'rang bzhin' (nature), which is only a difference in translation, and there is not a single instance where the meaning is different from before. --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
པ་ཚབ་ཀྱིས་འགྱུར་བཅོས་ཅན་གྱི་རྩ་ཤེས་རྩ་བ་དང་། དབུ་མ་ཤེར་སྒྲོན་ལེགས་ལྡན་འབྱེད་ཀྱི་འགྲེལ་པའི་ནང་གི་རྩ་བ་སྔ་འགྱུར་དང་བསྟུན་ཏེ་ལྟོས་དང་གསལ་བར་འགྱུར་རོ། །དེས་མཚོན་འགྱུར་རྙིང་དང་འགྱུར་གསར་ལ་དཔྱད་ན། དོན་ཟབ་བརླིང་ཚིག་གོ་བདེ་རླབས་ཆེ་བ་སྔ་འགྱུར་དང་མཚུངས་པ་མེད་ལ། དེ་ཉིད་བསྡུས་པ་སོགས་ཕྱི་ནང་གི་རྒྱུད་སྡེ་ཕལ་ཆེར་སྔར་ཡོད་ལ་རྒྱ་དཔེ་དང་བསྟུན་ཞུས་དག་རེ་ཙམ་བགྱིས་ནས། སྔ་འགྱུར་གྱི་འགྱུར་བྱང་སྔ་མ་མེད་པའམ་ཡོད་ཀྱང་མ་བཞག་པར། རིན་བཟང་སོགས་ཕྱིས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བའི་འགྱུར་བྱང་གསར་མ་དག་གིས་ཕྱོགས་ཞེན་གྱིས་བྱས་པར་མངོན་པས་ནོར་འཁྲུལ་མེད་དོན་དེ་ལས་བྱུང་། ཕྱིས་ཀྱི་མཁས་པས་བསྒྱུར་པ་ལ་ནོར་འཁྲུལ་མེད་པ་ཡོད་མོད་ཀྱི། སྔ་འགྱུར་ལོ་པཎ་འཛོམས་ནས་བསྒྱུར་པ་ལ་འགྲན་ཟླ་མེད་པས། 71-59-44b རིན་བཟང་རྔོག་ལོ་ས་པཎ་བུ་སྟོན་སོགས་ཕྱིས་ཀྱི་ལོ་ཙཱ་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་ཀྱང་ཚད་མར་འཛིན་ཅིང་དེ་ལ་ཁུངས་གཏུགས་ཏེ་སྔར་མ་འགྱུར་བ་རྣམས་ཀྱང་དེའི་འགྱུར་ཚུལ་དང་མཚུངས་པར་བསྒྱུར་པ་ཡིན། ཕྱིས་འགྱུར་ལ་དེ་འདྲ་དཀའ་སྟེ། མཁས་མཆོག་བུ་སྟོན་སོགས་ཀྱི་འགྱུར་ལའང་། ཕྱིས་སི་ཏུ་ཀུན་མཁྱེན་དྷརྨ་ཀཱ་ར་སོགས་ཀྱིས་བཅོས་དགོས་པ་དུ་མ་བྱུང་འདུག་པ་བཞིན། དེང་སང་རྒྱ་སྐད་ཀྱི་མཚམས་སྦྱོར་དང་མིང་ལེ་ཙམ་ཡང་ཡིད་ཆེས་ཤིང་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་མི་ཤེས་པས་འགྱུར་བཟང་ངན་དཔྱད་པ་ནི། ཆུ་ཕྲན་བརྒལ་བར་མི་ནུས་པར་རྒྱ་མཚོ་ཆེན་པོ་རྐྱལ་གྱིས་ཆོད་པར་རློམས་པ་དང་འདྲའོ། །དེས་ན་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རིན་བཟང་དང་པ་ཚབ་སོགས་ལ་སྔ་འགྱུར་ཁྱད་དུ་གསོད་པའི་བསམ་པ་མི་མངའ་ཞིང་བྱས་པ་གཟོ་བའི་ཐུགས་མངའ་མོད་ཀྱི། ཕྱིས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཞེན་ཅན་དག་གིས་རང་ཆེ་འབྱིན་པའི་ཚིག་ཟུར་ཅི་རིགས་བསྣན་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དཀར་ཆག་འཕང་ཐང་མ་སོགས་སུ་ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་སོགས་གཞུང་བསྒྱུར་ཀྱང་ཞུས་དག་མ་བྱས་པས་འགྱུར་བྱང་མ་ཕོག་པ་ཕལ་མོ་ཆེ་ལ་ཕྱིས་ཀྱི་འགྱུར་བྱང་བཏབ་ཅིང་། མཁས་པ་རྣམས་ཀྱིས་འགྲེལ་པ་སོགས་བསྡུར་ཏེ་འཆད་ཉན་གྱིས་གཏན་ལ་ཕབ་པ་དུ་མ་ཡོད་པ་ཡིན་མོད། དེ་ཐམས་ཅད་སྔ་འགྱུར་གྱི་དྲིན་ལས་བྱུང་བར་མི་ཤེས་པར་སྔ་འགྱུར་བ་དམན་པར་སེམས་པ་ནི་བྱས་པ་ཁྱད་དུ་གསོད་པའི་ཁྲེལ་མེད་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྔ་འགྱུར་གྱི་དུས་སུ་བསྒྱུར་པའི་མདོ་རྒྱུད་འདི་དག །རྒྱལ་བའི་བཀའ་ལ་ཚད་མེད་ཀྱང་དེའི་ནང་གི་ཟབ་རྒྱས་ཀྱི་དོན་ཚང་ཞིང་ལམ་གྱི་ལུས་རྫོགས་པའི་སྙིང་པོ་གསེར་ཞུན་ལྟ་བུ་རྣམས་སྤྲུལ་པའི་ལོ་པཎ་མཆོག་རྣམས་ཀྱི་བཀའ་དྲིན་ལས་བོད་ཀྱི་སྐལ་པར་ཐོབ་པ་ཡིན་པ་ཀུན་གྱིས་ཤེས་དགོས་སོ། །དེ་ལྟར་ལེགས་པར་དཔྱད་ན། སངས་རྒྱས་ཀྱི་བཀའ་ཡིན་མིན་གྱི་ཐག་ཆོད་པ་སོ་སྐྱེ་སུས་ཀྱ
Chinese
帕察（Pa Tsha）所修改的《根本慧论》（rTsa shes rtsa ba）的根本颂，以及《中观光明释》（dbU ma sher sgron legs ldan 'byed）的注释中的根本颂，如果对照旧译本，就会变得清晰明了。以此为例，如果考察新旧译本，就会发现，意义深邃、词句易懂、影响深远的译本，没有能与旧译本相比的。而且，大部分内外密续，都是在原有基础上，参照梵文原本稍作校对。旧译本的译者署名，要么没有，要么被隐去，取而代之的是仁钦桑布（Rin bzang）等后来的译经师带有偏见的署名。出现错误，原因就在于此。后来的学者翻译的经典，虽然也有没有错误的，但旧译时期，众多译师和班智达共同翻译的经典，是无可比拟的。 仁钦桑布（Rin bzang）、 俄•雷比喜饶（rNgog lo Legs pa'i shes rab）、萨迦班智达（Sa skya pandita）、布顿大师（Bu ston）等后来的所有译经师，也都将其奉为圭臬，并以此为依据，将以前没有翻译的经典，也按照旧译本的翻译风格进行翻译。后来的翻译很难做到这一点。即使是像布顿大师（Bu ston）等大学者的译本，后来也需要司徒•班钦•达玛迦拉（Si tu kun mkhyen d+harma kA ra）等人进行多次修改。如今，仅仅相信一些汉语的连接词和个别词汇，却不深入了解，就去评判译本的优劣，这就像没有能力渡过小溪，却自诩能够游过大海一样。因此，像大成就者仁钦桑布（Rin bzang）和帕察（Pa Tsha）等，并没有轻视旧译本的想法，而是怀着感恩之心。只是后来的偏执之人，为了抬高自己，才添加了各种自夸的言辞。同样，在《丹目录》（dkhar chag 'phang thang ma）等目录中，像《释量论》（tshad ma rnam 'grel）等论典的翻译，由于没有经过校对，大部分没有署名的译本，都被加上了后来的译者署名。学者们通过对照注释等，进行讲授和研究，最终确定了译本的内容。但是，他们却不明白这一切都源于旧译本的恩德，反而轻视旧译本，这是忘恩负义的无耻行为。因此，旧译时期翻译的这些经续，虽然在佛陀的教言中是无量无边的，但其中包含着深奥广大的意义，具备圆满道体的精华，如同提炼过的黄金一般，这些都是化身译师和班智达们的恩德，是西藏的福分，这是大家都应该明白的。如果这样认真地考察，就能明白是否是佛陀的教言，不是凡夫俗子所能决定的。
English
The root verses of 'Fundamental Wisdom' (rTsa shes rtsa ba) modified by Pa Tsha, and the root verses in the commentary of 'Madhyamaka Illuminating Lamp' (dbU ma sher sgron legs ldan 'byed), will become clear if compared with the old translation. By this example, if we examine the old and new translations, we will find that there is no translation that can compare with the old translation in terms of profound meaning, easy-to-understand words, and far-reaching influence. Moreover, most of the inner and outer tantras were slightly proofread on the original basis with reference to the Sanskrit original. The translator's signature of the old translation was either missing or hidden, and replaced by the biased signatures of later translators such as Rin bzang. The reason for the errors lies in this. Although there are translations by later scholars that are free of errors, the classics translated by many translators and pandits in the old translation period are incomparable. All later translators, such as Rin bzang, Ngog Lo Legs pa'i shes rab, Sakya Pandita, and Bu ston, also regarded it as the standard and used it as the basis to translate the previously untranslated classics in the same translation style as the old translation. It is difficult for later translations to achieve this. Even the translations of great scholars such as Bu ston had to be revised many times by later scholars such as Situ Panchen Dharma Kara. Nowadays, judging the quality of translations by merely trusting some Chinese conjunctions and individual words, without in-depth understanding, is like not being able to cross a small stream but boasting of being able to swim across the ocean. Therefore, great achievers such as Rin bzang and Pa Tsha did not have the intention of despising the old translations, but rather had a heart of gratitude. It was only later biased people who added various self-praising words in order to exalt themselves. Similarly, in catalogs such as the 'Phang thang ma Catalog' (dkhar chag 'phang thang ma), the translations of treatises such as 'Pramāṇavārttika' (tshad ma rnam 'grel), because they were not proofread, most of the unsigned translations were given the signatures of later translators. Scholars have taught and studied by comparing commentaries and other materials, and have finally determined the content of the translations. However, they do not understand that all of this comes from the kindness of the old translations, and instead despise the old translations, which is a shameless act of ingratitude. Therefore, these sutras and tantras translated during the old translation period, although they are immeasurable in the Buddha's teachings, contain profound and vast meanings, and possess the essence of the complete path, like refined gold. These are all due to the kindness of the incarnate translators and pandits, and are the blessings of Tibet. Everyone should understand this. If we examine this carefully, we will understand that whether or not it is the Buddha's teaching cannot be determined by ordinary people. --------------------------------------------------------------------------------