Tibetan
ས་ཏེ། སུ་ག་ཏ་ཞེས་པའི་སྒྲ་ལས་དྲངས་ 17-388 ནས། བདེ་བར་གཤེགས་པ། ལེགས་པར་གཤེགས་པ། རབ་ཏུ་གཤེགས་པ་ཞེས་བྱ་བར་ འགྱུར་ན། ལམ་བདེ་བ་ནས་འབྲས་བུ་བདེ་བར་གཤེགས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ལམ་གྱི་དུས་ན་བྱ་བ་ མ་ཡིན་པ་སྤངས་ཤིང་། གཞན་གྱི་བསྔགས་པ་མ་ཡིན་པ་མི་འབྱུང་བ་དང་། རང་ཞུམ་པ་དང་ འཛེམ་བག་མེད་ཅིང་། ཡིད་བདེ་བ་མང་པོའི་བྱ་བས་བསྒྲུབས་པ་དང་། འབྲས་བུའི་དུས་ན་ སྡུག་བསྔལ་གྱི་རིགས་ཐམས་ཅད་སྤངས་ཤིང་། ཟག་པ་མེད་པའི་བདེ་བ་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པ་ བརྙེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ནི་གྲུབ་མཐའ་ལ་ཞུགས་སམ་མ་ཞུགས་ཀྱང་རུང་སྟེ། འཁོར་བ་པ་ རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པ་སྟེ། དེ་དག་ནི་རྒྱུ་སྡུག་བསྔལ་ལས་འབྲས་བུ་སྡུག་བསྔལ་ སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་པ་ན་སྤྱོད་པ་རྣམས་ནི་དེ་ལྟར་སྡུག་བསྔལ་བ་ཡིན་ཡང་། བསམ་ གཏན་དང་གཟུགས་མེད་ལ་གནས་པ་ནི་དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། དེའི་འབྲས་བུ་ཡང་སྡུག་ བསྔལ་ཡིན་མོད་ཀྱི། དེ་ལྟར་མ་གོ་བའི་ངོར་ལེགས་པར་གཤེགས་པ་ཞེས་ཏེ། ལེགས་པ་ནི་ སྤངས་ཟིན་སླར་མི་ལྡོག་པ་ལ་སྦྱར་ཏེ། རིམས་ནད་ལེགས་པར་བྱང་བ་བཞིན། ཉིད་ཀྱིས་ སྤངས་པའི་ཉོན་མོངས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲིབ་པ་ཐམས་ཅད་སླར་མི་ལྡོག་པར་གཤེགས་ ཤིང་སོང་བའོ། །འདིས་ནི་མུ་སྟེགས་སྙོམས་འཇུག་པ་རྣམས་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའོ། །འོ་ ན་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་དེ་ཡིན་ནོ་སྙམ་ན། རབ་ཏུ་གཤེགས་པ་སྟེ་རྟོགས་ པར་བྱ་བའི་ཆོས་མཐའ་དག་རབ་ཏུ་སྟེ་མ་ལུས་པར་རྟོགས་ཤིང་གཤེགས་པ་ནི། བུམ་པ་མ་ ལུས་པ་གང་བ་ལ་བུམ་པ་རབ་ཏུ་གང་བ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་ནི་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་ཁོ་ན་ ལ་ཡོད་དེ། ཤེས་བྱ་ཐམས་ཅད་ལ་ཆགས་ཐོགས་མེད་པའི་ཡེ་ཤེས་རྟག་ཏུ་འཇུག་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་དོན་ཚན་གཉིས་པོ་དེ་ནི་སྤངས་རྟོགས་ཀྱི་མཐའ་གཅོད་པ་ཡིན་ལ། འདི་ནས་ བརྩམས་ཏེ་གསུམ་ནི་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་སོ། །དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལ་གཟིགས་པ་ནི། འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པ་ཞེས་པ་སྟེ། ཐུགས་རྗེ་ཆེན་པོས་སེམས་ཅན་ལ་རྟག་ཏུ་གཟིགས་པས། 17-389 སེམས་ཅན་བདེ་བའམ་སྡུག་བསྔལ་དང་ལྡན་པ་དང་། འབྱོར་པ་དང་། རྒུད་པ་དང་། སྐལ་བ་ དང་ལྡན་པ་དང་། མི་ལྡན་པ་དང་། འདུལ་བའི་དུས་ལ་བབ་པ་དང་། མ་བབ་པ་དང་། འདུལ་ བའི་ཐབས་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའོ། །བཤད་པའི་རྣམ་གྲངས་གཞན་ལས་ནི། སྡུག་བསྔལ་ དང་ཀུན་འབྱུང་ཀྱང་མ་ལུས་པ་མཁྱེན་པ་ལ་འཇིག་རྟེན་མཁྱེན་པར་བཤད་པ་ཡང་ཡོད་དོ། ། སྐལ་ལྡན་འདུལ་བར་
Chinese
如是，从“苏嘎达(藏文：སུ་ག་ཏ་)”之声引申，就变成了“善逝”、“妙逝”和“极逝”。因为从道路的安乐到果位的安乐而逝去。在道位时，舍弃了不应做之事，不生起非他人的赞叹，没有自卑和畏惧，以许多心意的安乐之事来成办。在果位时，舍弃了一切种类的痛苦，获得了无漏的圆满安乐。因此，无论是否进入宗派，都与轮回者们有所不同，因为他们是从痛苦之因中成就痛苦之果。如果认为在欲界中的行者是如此痛苦，但住在禅定和无色界中的行者并非如此，那么，即使其果也是痛苦，但在不理解这一点的人看来，称之为“妙逝”。“妙”是指舍弃之后不再返回，就像疾病痊愈一样。自己所舍弃的烦恼等一切障碍不再返回地逝去和离去。这与外道的等持者们有所不同。如果认为声闻和独觉佛是那样，那么就是“极逝”，即对于所有应证悟之法，完全、无余地证悟而逝去，就像瓶子完全充满一样，称为瓶子极满。这只有如来才有，因为对于一切所知，无有执著障碍的智慧恒常生起。如此，这两个要点是断证的究竟。从这里开始的三个要点是就事业而言的。其中，观察世间，即称为“世间知”。以大悲心恒常观照众生，知晓众生是具有安乐或痛苦，具有兴盛或衰败，具有善缘或不具有善缘，调伏之时已到或未到，以及调伏的一切方法。在其他的解释中，也有说完全知晓痛苦和集谛也称为世间知。具有善缘者应调伏。
English
Thus, derived from the sound of "Sugata" (Tibetan: སུ་ག་ཏ་), it becomes "Well-Gone," "Excellently Gone," and "Supremely Gone." It is because one goes from the happiness of the path to the happiness of the fruition. During the path, one abandons what should not be done, does not generate non-other's praise, has no self-deprecation or fear, and accomplishes things with many joyful mental activities. At the time of fruition, one abandons all kinds of suffering and attains the perfect, uncontaminated bliss. Therefore, whether one has entered a philosophical system or not, one is distinguished from those in samsara, because they accomplish the fruit of suffering from the cause of suffering. If one thinks that those who practice in the desire realm are so miserable, but those who dwell in meditation and the formless realms are not so, then, even though its fruit is also suffering, to those who do not understand this, it is called "Excellently Gone." "Excellent" refers to abandoning and not returning, like a disease being completely cured. All the obscurations, such as afflictions, that one has abandoned are gone and departed without returning. This is different from the Samadhi practitioners of non-Buddhists. If one thinks that the Shravakas and Pratyekabuddhas are like that, then it is "Supremely Gone," that is, completely and without remainder realizing and going to all the dharmas to be realized, just as a vase completely filled is called a supremely full vase. This is only possessed by the Tathagata, because the wisdom without attachment or obstruction constantly arises for all knowable objects. Thus, these two points are the ultimate of abandonment and realization. The three points starting from here are in terms of activity. Among them, observing the world is called "Knowing the World." With great compassion, constantly observing sentient beings, knowing whether sentient beings have happiness or suffering, have prosperity or decline, have good fortune or do not have good fortune, whether the time for taming has come or not, and all the methods of taming. In other explanations, it is also said that completely knowing suffering and the origin is also called knowing the world. Those with good fortune should be tamed.
Tibetan
མཛད་པ་ནི། མི་མཆོག་གམ་སྐྱེས་བུ་འདུལ་བ་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ་བླ་ན་ མེད་པ་ཞེས་པ་སྟེ། མི་མཆོག་གམ་སྐྱེས་བུ་ནི་སྐལ་བ་དང་ལྡན་པ་སྟེ། དེ་དག་གིས་སེམས་ རྒྱུད་འདུལ་བས་བྱང་ཆུབ་གསུམ་ལ་འགོད་པར་མཛད་པའོ། །དངོས་སུ་ཐར་བའི་ལམ་གྱིས་ འདུལ་བའི་སྐལ་བ་མེད་པ་རྣམས་ནི། ངན་འགྲོ་ལས་འདོན་པ་དང་། སྡུག་བསྔལ་ཆེན་པོ་ རྣམས་ཆུང་ངུར་བསྒྱུར་བ་དང་། མཐོ་རིས་ཀྱི་ལམ་ལ་འགོད་པར་མཛད་པ་ཡིན་ལ། མཐོ་ རིས་དང་བྱང་གྲོལ་གང་ལ་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། ཆེན་པོའི་སྐལ་བ་ལྡན་པ་ཆུང་ངུ་ལ་སྦྱར་བ་ནི་ ནམ་ཡང་མི་སྲིད་དོ། །ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ་ནི། ཇི་ལྟར་འདུལ་བའི་ཚུལ་གྱི་ཐབས་ལ་མཁས་པ་སྟེ། རྟ་དང་གླང་པོ་ཆེ་དང་ཤིང་རྟའི་ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བ་རྣམས་ཀྱིས། དེ་དང་དེ་ལམ་དུ་འཇུག་པ་ལ་ མཁས་པས་ལམ་བདེ་བ་ལ་སྦྱོར་བ་བཞིན། བླ་ན་མེད་པ་ནི། ཁ་ལོ་བསྒྱུར་བའི་ཁྱད་པར་སྟོན་ པ་སྟེ། ཤིན་ཏུ་འདུལ་དཀའ་བ། འདོད་ཆགས་ཆེས་ཆེ་བ་གཅུང་དགའ་བོ་དང་། ཞེ་སྡང་རབ་ ཏུ་འབར་བ་སོར་མོའི་འཕྲེང་བ་དང་། གཏི་མུག་གཤིན་ཏུ་འཐུག་པ་བྲན་བུ་དང་སྐྱོང་བ་ལ་ སོགས་པ་དང་། ང་རྒྱལ་ལྷག་པར་མཐོ་བ་སྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུང་ལ་སོགས་པ་ཡང་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ བྱང་ཆུབ་ལ་བཞག་པར་མཛད་པ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་འཆད་དོ། །དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་འཕྲིན་ ལས་ནི་སྣོད་དང་ལྡན་པ་དང་མི་ལྡན་པ་ཐམས་ཅད་ལ་ཡང་འཇུག་མོད་ཀྱི། ཐར་པའི་སྐལ་བ་ ཅན་ནི་སྣོད་དང་ལྡན་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར་དང་། འཇིག་རྟེན་དུ་སངས་རྒྱས་འབྱུང་བའི་ གནས་ཀྱི་གཙོ་བོ་ནི་མིའི་འཇིག་རྟེན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྐལ་ལྡན་འདུལ་བ་དང་མི་མཆོག་ 17-390 འདུལ་བ་ཞེས་ནང་ཚན་གྱི་ཁྱད་པར་ནས་སྨོས་པ་ཡིན་ནོ། །འཕྲིན་ལས་དེ་གང་ལ་གནས་ པའི་སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ནི། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ཀྱི་སྟོན་པ་ཞེས་ཏེ། ཁམས་གསུམ་དུ་གཏོགས་ པའི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་སྟོན་པ་ཡིན་ཡང་། ལྷ་དང་མི་སྨོས་པ་ནི། ལྷ་དང་མི་རྣམས་ལ་ ནི་བདེན་པ་མཐོང་བའམ། དགེ་སྦྱོང་ཚུལ་གྱིས་འབྲས་བུ་ཐོབ་པའམ། འཕགས་པའི་ས་ཐོབ་ པ་མཐོང་གི ། གཞན་ལ་ནི་མ་མཐོང་ལ། འགྲོ་བའི་མཆོག་ཀྱང་དེ་ཡིན་པས་གདུལ་བྱའི་གཙོ་ བོ་དེ་དག་ཡིན་པས་འདིར་སྨོས་སོ། །འདི་ལྟར་བཤད་པ་ཡང་ཐེག་པ་ཐུན་མོང་གི་དབང་དུ་ བྱས་པའོ། །དོན་དུ་ནི་འཇིག་རྟེན་དུ་ཡང་རྒྱལ་པོས་འདུད་ཅིང་ཕྱག་འཚལ་བ་ཞེས་བརྗོད་ན། འཁོར་རྣམས་ཀྱིས་འདུད་ཅིང་ཕྱག་འཚལ་བ་མ་སྨོས་ཀྱང་ཤུགས་ལ་གོ་བ་བཞིན་ནོ། །དེ་ལྟ་ བུའི་ཡོན་ཏན་གང་ལ་མངའ་བའི་གཞི་
Chinese
事业是，调伏人中之尊或丈夫的无上调御士，所谓人中之尊或丈夫是有缘者，他们调伏心续，从而安置于三菩提。对于实际上没有以解脱道调伏之缘分者，则是从恶趣中救拔出来，将大的痛苦转为小的，并安置于天道。无论是天道还是解脱，总之，将具有大缘分者与小缘分者相连结，这是绝不可能的。调御士是，精通如何调伏之理的方便，如同调御马、大象和车辆者，精通于使它们进入那条道路，从而使道路变得舒适一样。无上是，显示调御士的差别，即对于极难调伏者，贪欲极大的仲嘎瓦（གཅུང་དགའ་བོ།），嗔恨极度炽盛的索尔莫唐瓦（སོར་མོའི་འཕྲེང་བ།），愚痴极其深厚的布丹布（བྲན་བུ།）和炯瓦（སྐྱོང་བ།）等，以及我慢特别高涨的登杰沃松（སྟེང་རྒྱས་འོད་སྲུང་།）等，也安置于声闻菩提，就像这样宣讲。如来之事业，虽然也遍及一切具有和不具有法器者，但具有解脱缘分者，仅仅是具有法器者，并且世间中佛陀出现之处的主要地方是人间，因此，调伏有缘者和调伏人中之尊，是从内部差别的角度来宣说的。那事业安住于何处的导师之义是，天人和人类的导师，虽然是属于三界的一切有情之导师，但提到天人和人类，是因为在天人和人类中，能够见到真谛，或者以苦行的方式获得果实，或者证得圣位，而在其他众生中则见不到。而且，这也是众生中的殊胜者，因此，这些是主要的所化之境，所以在此提及。如此讲解，也是就共同乘而言的。实际上，世间中也说国王顶礼和礼拜，即使没有说眷属们顶礼和礼拜，也自然明白这个道理。那么，具有如此功德的基础是什么
English
The activity is the supreme tamer of those to be tamed, the best of humans or beings. The best of humans or beings are those who have the potential. They tame their minds and thus place them in the three enlightenments. For those who do not actually have the potential to be tamed by the path of liberation, they are rescued from the lower realms, great sufferings are transformed into small ones, and they are placed on the path of higher realms. Whether it is higher realms or liberation, it is never possible to connect those who have great potential with those who have little. The tamer is skilled in the methods of how to tame. Just as those who tame horses, elephants, and chariots are skilled in making them enter that path, thus making the road comfortable. The supreme is that which shows the distinction of the tamer. Even those who are extremely difficult to tame, such as the younger brother Gawa (greed), the garland of fingers (anger), the servant and the protector (ignorance), and those who are particularly arrogant, such as Tengye Wosung, are placed in the enlightenment of the Hearers. The activity of the Tathagata pervades all who have and do not have the capacity, but those who have the potential for liberation are only those who have the capacity. And because the main place where Buddhas appear in the world is the human realm, taming those who have the potential and taming the best of humans are spoken of from the perspective of internal differences. The meaning of the teacher in whom that activity abides is the teacher of gods and humans. Although he is the teacher of all sentient beings belonging to the three realms, the reason for mentioning gods and humans is that in gods and humans one can see the truth, or attain the fruit through asceticism, or attain the noble grounds, but this is not seen in other beings. Moreover, this is also the best of beings, so these are the main objects to be tamed, and therefore they are mentioned here. This explanation is also made from the perspective of the common vehicle. In reality, in the world, it is also said that the king prostrates and pays homage, and even if it is not said that the retinue prostrates and pays homage, the meaning is naturally understood. So, what is the basis for possessing such qualities?