Tibetan
ས་འཕངས་སོ། །འདུས་ མ་བྱས་ཀྱི་དོན་དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་སྙིང་པོ་གདོད་ནས་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ། རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་ གྲོལ་ཞིང་། སྤྲོས་བྲལ་རྟག་པའི་གནས་ལུགས་དེ་ཡིན་ཀྱང་དེ་ཉིད་རྣམ་ཐར་གསུམ་ཀར་ལ་ ཁྱབ་ཅིང་དབྱེ་བ་མེད་པས་གསུམ་པོ་ཉིད་འདི་ཡིན་ལ་འདི་ཡང་གསུམ་པོ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེ་ལྟར་ཞེས་སྔ་མ་དང་འདྲ་བར་གསུངས་པ་ཡིན་ཅིང་། གནས་ལུགས་བདེ་གཤེགས་སྙིང་ པོ་དེ་ཉིད་སྤྲོས་བྲལ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་སྟོང་ཉིད་དང་། གང་གིས་ཀྱང་མ་བསྐྱེད་པའི་ཕྱིར་མཚན་ མེད་དེ་རྒྱུ་འབྲས་དང་བྲལ་བའི་ཕྱིར་དང་། ཡང་དེ་ཉིད་རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ཏུ་གདོད་ནས་ བཞུགས་པའི་ཕྱིར། དགོས་དོན་གསར་དུ་སྒྲུབ་པའི་བྱ་བྱེད་སྤངས་པས་སྨོན་མེད་དོ། །དེས་ ན་ངོ་བོའི་སྒོ་ནས་གཅིག་ཡིན་ཀྱང་རྣམ་པ་ལྡོག་ཆའི་སྒོ་ནས་སྔ་མ་གསུམ་དགག་ཕྱོགས་དང་། འདི་སྒྲུབ་ཕྱོགས་ཡིན་ལ། གཞན་དག་འདུས་མ་བྱས་ཀྱི་དོན་སབ་ཏ་སུབ་ཏ་གཞན་དུ་འཆད་ པ་ལ་སྙིང་པོ་མེད་དོ། །དེ་ལྟར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྩ་བྲལ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་སྤོང་རྒྱུ་མེད་ ལ། དོན་དམ་གྱི་ཡེ་ཤེས་གདོད་ནས་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། སྒྲུབ་རྒྱུ་མེད་པ་དེ་ལྟ་བུ་གནས་ལུགས་ ལ་ཡིན་ན་ཡང་འཁྲུལ་ངོར་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་སྦྱང་བ་དང་། གནས་སྐབས་སུ་ལས་དང་དངོས་ གྲུབ་འཇིག་རྟེན་པ་སྣ་ཚོགས་པས་སེམས་ཅན་ལ་ཕན་འདོགས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕུགས་སུ་ 3-129 ཡང་གཟུགས་སྐུ་གསར་དུ་བསྒྲུབས་ཏེ་སེམས་ཅན་ལ་ཆོས་སྟོན་པའི་རྒྱུ་ཁྱད་པར་ཅན་དུ་ འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་བསྐྱེད་རིམ་རྣམ་རྟོག་གི་སྒོ་ནས་ཀྱང་ བསྒོམ་པར་བྱའོ། །ཞེས་པ་སྟེ། དེ་ལ་ཡེ་ཤེས་ཚོགས་གསོག་རྣམ་ཐར་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་བྱེད་ པའི་རྒྱུ་མཚན་དེའི་འབྲས་བུ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་སྒོམ་པར་སྦྱར་ཏེ་གསུངས་པ་ ཡིན་པས་མདོར་བསྟན་པ་ཡིན་ལ། ང་རྒྱལ་བཟུང་བ་ལ་བཞི་པ་འདུས་མ་བྱས་ཀྱང་གསུངས་ པ་བཞིན་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་བདེ་བ་ཆེན་པོའི་འཁོར་ལོ་དང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །ཡང་ན་ལྷ་སྐུ་དང་ ས་བོན་དང་སྟོང་པ་དང་བདེ་བ་རྣམས་ལ་དཀྱིལ་འཁོར་བཞི་ཞེས་བཤད་ཀྱང་རུང་ངོ་།། །། གཉིས་པ་ནི། རྣམ་ཐར་བཞིའི་དོན་བསྒོམས་པ་དེས་ཕྱི་སྣོད་བཅུད་གཞན་རྣམས་རང་ ཤུགས་ཀྱིས་མི་དམིགས་པར་འགྱུར་ལ། ནང་ལུས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་བདག་ཉིད་ཀྱི་ལུས་ ལ་གནས་པའི་ཆུ་ཁམས་ཀྱིས་མི་ཉམས་པ་སོགས་གོ་སླ་ལ། རླུང་ནམ་མཁའ་ལ་ཐིམ་པའི་ རྗེས་སུ། རྒྱུད་ལས། སེམས་ནི་མེ་དང་མུན་པའི་མཐའ་སྟེ་ཡུལ་དང་རྣམ་པར་བྲལ་བ་དབུས་ ཀྱི་ས་ལ་བཞག་པར་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ཡིན་པས། མེ་དང་མུན་པའི་མཐའ་ཞེས་པ་ཡན་ ཆད་འོད་གསལ་དུ་འཇུག་པའོ། །དེ་དག་གི་སྦྱང་བྱ་ནི། ལུས་ཅན་རྣམས་འཆི་བ་དང་ཉེ་བའི་ གནས་སྐབས་སུ་བབ་པ་ན། གཟུགས་སོགས་ཡུལ་དང་མིག་སོགས་དབང་པོ་དང་། གནས་ འཇིག་རྟེན་ཁམས་ཀྱི་སྣང་བ་རྣམས་རིམ་གྱིས་ཐིམ་པ་ནི། རྣམ་ཐར་བཞིའི་དོན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་ སྒོ་ནས་བསྒོམས་པས་སྦྱོང་ལ། དེ་ནས་ལུས་ཀྱི་ཆུ་ཁམས་བསིལ་ལ་རྩུབ་པ་དེ་ཁྱབ་བྱེད་ཀྱི་ རླུང་གིས་ལུས་ཀྱི་ཆ་ཤས་ཀུན་དང་། ཁྱད་པར་སྲོག་འཛིན་པའི་གནས་ཀུན་ཏུ་དྲངས་བས་ཁ་ ཟས་ཀྱི་དྭངས་སྙིགས་ཕྱེ་སྟེ་དྭངས་མ་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་དང་། མདངས་སྟོབས་ཀྱི་རྒྱུར་གྱུར་ པའི་མེ་དྲོད་རྣམས་ཉམས་པར་བྱེད་ཅིང་། དེ་ཉམས་པས་རུས་པ་དང་ས་ལ་སོགས་པ་སྲ་བའི་ ཁམས་ཀྱི་སྟོབས་ཉམས་སྟེ་དེ་དག་གིས་སེམས་རྟེན་ཅིང་འཚོ་བར་ནུས་པ་ཡང་རིམ་གྱིས་ 3-130 ཉམས། དེ་ལྟར་སའི་སྟོབས་ཉམས་པ་ན། ཆུའི་དྭངས་མ་ལུས་སེམས་སྡུད་ཅིང་འཚོ་བར་ བྱེད་པ་ཞིག་ཡོད་པ་དེའང་གསར་བ་མ་འཕེལ་ཞིང་སྔར་རྒྱུན་ཡོད་པ་རྣམས་རླུང་གིས་སྐམ་ པར་བྱེད། དེ་ནས་རླུང་དེ་དག་ཀྱང་སྡོང་ཟླ་གཞན་མེད་པས་རིམ་གྱིས་དེངས་པར་འགྱུར་ཏེ་ རྩ་སྦུབས་ཀྱི་ནམ་མཁར་ཐིམ་པ་ཡིན་ལ། དེ་ཡན་ཆད་ལ་ཆུའི་ཁམས་ཀྱིས་མེ་ཉམས་པ་ནི། ཆུ་ཁམས་ནད་རིགས་ཀུན་དང་འདྲེས་པས་མེ་དྲོད་ཉམས་པར་བྱེད་པ་ཙམ་ཡིན་པས་འཆི་ བའི་སྔ་རོལ་སྔ་མོ་ནས་འབྱུང་སྟེ། དབང་ཡུལ་ཅུང་ཟད་ཐིམ་པའི་སྐབས་མན་ངག་གཞན་ ལས་རགས་པ་ཐིམ་པར་འཆད་པའི་དུས་དེ་ཙམ་ཡིན་ལ། ས་ཆུ་ལ་ཐིམ་པ་ནི་སྤྱི་དང་འདྲ་ བའི་འབྱུང་བའི་ཐིམ་ཚུལ་དང་། ཆུ་རླུང་གིས་བསྐམས་པར་བྱས་པ་ན། མེ་རླུང་སྟེ་སྦྲགས་ པས་བསྐམས་པ་ཡིན་ཅིང་། སྔར་ཉམས་པར་བཤད་པའི་མེ་ནི་མེ་རགས་པ་ཕོ་བའི་མེ་དྲོད་ སོགས་ཡིན་ལ། འདིར་མེ་དང་རླུང་སྡེབས་པའི་མེ་ནི་ཕྲ་བ་རྩ་ནང་གི་དྲོད་ཡིན་པས་མི་གཅིག་ ལ། ཆུ་ཐིམ་ཞིང་བསྐམས་པའི་རྗེས་སུ་མེ་དེ་ཡང་རང་དང་ལྷན་ཅིག་པའི་རླུང་གི་ནང་དུ་བག་ ལ་ཞ། དེ་རྗེས་རླུང་ཡང་དེངས་པ་ཡིན་པས་རླུང་གིས་ཆུ་བསྐམས་ཞེས་པས་ཆུ་ཁམས་དེ་མེ་ རླུང་གཉིས་ཀར་ལ་ཐིམ་པ་ཡིན་ཡང་མེའི་བགོ་སྐལ་དུ་བྱས་རླུང་ནམ་མཁའ་ལ་ཐིམ་ཞེས་པ་ མེ་རླུང་དང་རླུང་ནམ་མཁའ་ལ་ཐིམ་པས་གཉིས་ཀ་བསྡུས་པ་ཡིན་ཏེ། མེ་རླུང་འདྲེས་པ་དེ་ སྟོབས་ཇེ་ཆུང་ཇེ་ཆུང་ལ་སྔོན་ལ་མེའི་ནུས་པ་ཟད། དེ་རྗེས་མི་རིང་བར་རླུང་ཡང་ཐིམ
Chinese
ས་འཕངས་སོ། །无为法的意义是，如来藏从一开始就自然成就，脱离了因缘，是无戏论、常恒的实相，然而它遍及三种解脱，没有差别，因此三者就是它，它也就是三者。如是说，与前面相同。实相如来藏本身就是无戏论，因此是空性；由于任何事物都无法产生它，因此是无相，因为它脱离了因果；而且，它从一开始就安住于圆满菩提中，由于舍弃了新造意义的作为，因此是无愿。因此，从本体的角度来说，它是一体的，但从相状、反体的角度来说，前三者是遮遣方面，而这是成办方面。其他人将无为法的意义解释为其他，是没有意义的。如是，所有的世俗法都是无根的，因此没有要舍弃的；胜义的智慧从一开始就成就了，因此没有要成办的。虽然如此的实相，但在迷乱显现中，为了清净心的垢染，以及暂时通过各种世间的事业和成就来利益众生，并且最终 3-129 为了重新成就色身，成为向众生宣说佛法的特殊因缘，也应当通过生起次第、分别念的方式来修持身语意的坛城。这是说，将通过智慧资粮积聚、三种解脱的方式所做的原因，与修持身语意的坛城的结果结合起来讲述，是简要的指示。对于执持我慢，也像说了第四个无为法一样，坛城也应当与大乐的轮相连。或者，也可以说本尊、种子字、空性和乐是四种坛城。 第二，修持四种解脱的意义，外在的器情世界等其他事物自然而然地变得不可见。就内在身体而言，安住于自身的水界不会衰减等等，很容易理解。风融入虚空之后，经中说：心如火与黑暗。
English
Sa Phang So. The meaning of the unconditioned is that the Tathagatagarbha is naturally accomplished from the beginning, free from causes and conditions, and is the non-elaborate, constant reality. However, it pervades all three liberations and is without distinction, so the three are it, and it is the three. Thus it is said, similar to the previous. The reality of the Tathagatagarbha itself is non-elaborate, therefore it is emptiness; since nothing can produce it, it is signless, because it is free from cause and effect; and also, it has always resided in perfect enlightenment from the beginning, so it is wishless because it has abandoned the activity of newly creating meaning. Therefore, from the point of view of essence, it is one, but from the point of view of aspect and opposite, the first three are the negative aspect, and this is the accomplishing aspect. Others who explain the meaning of the unconditioned as something else have no essence. Thus, all conventional dharmas are rootless, so there is nothing to abandon; the wisdom of ultimate truth has been accomplished from the beginning, so there is nothing to accomplish. Although such is the reality, in the confused appearance, in order to purify the defilements of the mind, and temporarily to benefit sentient beings through various worldly activities and accomplishments, and ultimately, 3-129 in order to newly accomplish the form body and become a special cause for teaching the Dharma to sentient beings, one should also meditate on the mandala of body, speech, and mind through the generation stage and conceptualization. This is to say that the reason for doing so through the accumulation of wisdom and the three liberations is combined with the result of meditating on the mandala of body, speech, and mind, and is a brief instruction. For holding on to pride, just as the fourth unconditioned was spoken of, the mandala should also be connected with the wheel of great bliss. Alternatively, it can also be said that the deity, seed syllable, emptiness, and bliss are the four mandalas. Secondly, by meditating on the meaning of the four liberations, the external container and contents and other things naturally become invisible. As for the inner body, it is easy to understand that the water element residing in one's own body does not diminish, etc. After the wind dissolves into the sky, the tantra says: The mind is like fire and darkness.
Chinese
的尽头，即与境和相分离，置于中央之地。（这是）所说之意。因此，火和黑暗的尽头以上，是进入光明之中。这些的所断之法是：有情众生在临近死亡的时刻降临时，色等境和眼等根，以及处所世界之显现等依次融入，以四种解脱之义作意而修，即可清净。之后，身体的水界寒冷而粗糙，被遍行风引至身体的所有部分，特别是命勤之所，从而分离食物的精华和糟粕，使精华遍布，并使成为光彩和力量之源的火热衰退。由于它的衰退，骨骼和土地等坚硬之界的势力衰退，因此它们支撑和滋养心识的能力也逐渐衰退。如此，当地的势力衰退时，水的精华聚集并滋养身心，但新的不再增长，而原有的则被风吹干。之后，这些风也因没有其他伴侣而逐渐变得清澈，融入脉管的虚空中。在此之前，水界使火衰退，仅仅是水界与所有疾病混合，从而使火热衰退，因此从死亡的早期就开始发生。在官能境稍微融入之时，其他诀窍中解释粗大融入之时，就是那个时候。地融入水，是与共同相似的元素融入方式。水被风吹干，是被火风结合而吹干。先前所说的衰退之火，是粗大的火，胃的火热等。此处火与风结合的火，是微细的脉内之热，因此不是同一个人。水融入并被吹干之后，那火也潜藏在与其一同的风中。之后，风也变得清澈，因此风吹干水，意味着水界融入火风二者之中，但被归为火的份额，风融入虚空，意味着火风和风融入虚空，二者都被包括在内。火风混合，力量越来越小，首先是火的能量耗尽，之后不久，风也融入。
English
The end, that is, separated from the environment and aspects, is placed in the central place. This is what is said. Therefore, above the end of fire and darkness, it enters into the light. The purification of these is: When sentient beings descend to the moment of approaching death, the appearances of objects such as form and faculties such as eyes, and the realms of the world, gradually dissolve. Purify by meditating on the meaning of the four liberations through mindfulness. Then, the water element of the body, which is cold and rough, is drawn by the pervasive wind to all parts of the body, especially to the place of life-sustaining, thereby separating the essence and dross of food, making the essence pervasive, and causing the fire heat that becomes the source of radiance and strength to decline. Because of its decline, the power of the solid elements such as bones and earth declines, so their ability to support and nourish the mind also gradually declines. Thus, when the power of the earth declines, the essence of water gathers and nourishes the body and mind, but the new does not increase, and the original ones are dried by the wind. Then, those winds also gradually become clear because there is no other companion, and dissolve into the space of the pulse tube. Before that, the water element weakens the fire, it is only that the water element mixes with all kinds of diseases, thereby weakening the fire heat, so it occurs from the early stages of death. When the sensory realm slightly dissolves, when other instructions explain the dissolution of the gross, that is the time. Earth dissolving into water is a way of dissolving elements similar to the common. Water being dried by wind is dried by the combination of fire and wind. The fire of decline mentioned earlier is the gross fire, the heat of the stomach, etc. Here, the fire combined with fire and wind is the subtle heat inside the pulse, so it is not the same person. After the water dissolves and is dried, that fire also lies dormant in the wind that is with it. After that, the wind also becomes clear, so the wind dries the water, which means that the water element dissolves into both fire and wind, but is attributed to the share of fire. The wind dissolves into the sky, which means that fire and wind and wind dissolve into the sky, both of which are included. The mixed fire and wind become weaker and weaker, and first the energy of the fire is exhausted. Soon after, the wind also dissolves.