Tibetan
འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། །དམ་པའི་དོན་གྱི་བདེན་པའོ། །དེ་བཞིན་དུ། རྡོ་རྗེ་ ཅན་དག་གིས་བསྟན་པ། རིམ་པ་གཉིས་ལ་ཡང་དག་གནས། །བསྐྱེད་པ་ཡི་ནི་རིམ་པ་དང་། ། རྫོགས་པ་ཡི་ཡང་རིམ་ཉིད་དོ། ཞེས་གསུངས་ནས། དེ་ལ་དེང་སང་ཕལ་གྱིས་གོ་ལུགས་ལྟར་ ཀུན་རྫོབ་དང་། དོན་དམ་ཞེས་བྱ་བ། ཀུན་རྫོབ་རྟེན་འབྲེལ་སྣ་ཚོགས་དང་། དོན་དམ་སྤྲོས་ 3-38 བྲལ་ཙམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་སྒོ་ནས་རིམ་པ་གཉིས་འཇོག་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཉིས་ཀས་ གཉིས་ཀ་དམིགས་པའི་ཡུལ་དུ་ནི་བྱེད་ཅིང་། བདེན་གཉིས་འཇོག་བྱེད་མཐར་ཐུག་ཡང་དེ་ ཙམ་ལ་མ་བལྟོས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཀུན་རྫོབ་རྣམ་ཀུན་མཆོག་ལྡན་གྱི་སྟོང་ཉིད་དང་། དོན་དམ་ མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་ལ་ཡང་མི་བཞག་སྟེ། ཐེག་པ་འདིའི་བདེན་གཉིས་མཐར་ཐུག་དེ་ཡིན་ ཀྱང་། དངོས་སུ་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་སྒོ་ནས། དེ་གཉིས་ཀར་རྫོགས་རིམ་གྱིས་གཙོ་ཆེ་ཆུང་མེད་ པར་སྒྲུབ་དགོས་ལ། བསྐྱེད་རིམ་གྱིས་དངོས་སུ་ནི་གཉིས་ཀར་བྱེད་མི་ནུས། མོས་པས་ལམ་ དུ་བྱེད་པ་ལ་ནི། གཙོ་ཆེ་ཆུང་གི་ཁྱད་པར་མེད་པར་ཆ་མཉམ་དུ་སྤྱོད་དགོས་པས་སོ། །དེས་ན་ ཀུན་རྫོབ་འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་དང་། དོན་དམ་འཇིག་རྟེན་འགག་པའི་རིམ་པ་ལ་སྦྱར་ ཏེ། བསྐྱེད་རིམ་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པའི་རྣལ་འབྱོར་དང་། རྫོགས་རིམ་དོན་དམ་བདེན་པའི་ རྣལ་འབྱོར་ཞེས་བྱའོ། །འོ་ན་བསྐྱེད་རིམ་གྱི་ཆ་འགའ་ཞིག་ཀྱང་འཆི་བ་དང་སྦྱོར་བ་སོགས་ ཡོད་པས་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ཀུན་རྫོབ་ཁོ་ན་སྦྱོང་བྱེད་དུ་ཇི་ལྟར་འཐད་སྙམ་ན། བདེན་ཏེ་འོན་ ཀྱང་སྐྱེ་བ་དང་འགག་པ་ཞེས་བྱ་བ། གནས་སྐབས་དེ་དང་དེའི་ཁྱད་པར་ཙམ་ཡིན་གྱི། གཞི་ དང་དངོས་པོ་སོ་སོར་གྲུབ་པ་མེད་དོ། །དེ་ལྟ་ན་འདུས་བྱས་ཐམས་ཅད་རྟག་ཏུ་སྐྱེ་བ་ཡང་ ཡིན་ཞིང་། རྟག་ཏུ་འཇིག་པ་ཡང་ཡིན་པས་སྐྱེ་འཇིག་འདི་དག་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆོས་ཡིན་གྱི། རང་གི་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱིས་སམ་རྫས་ཀྱི་མཚན་གཞིའི་ཆོས་སུ་མི་འགྱུར་རོ། །དེས་ན་འགྲོ་བ་གང་ ཞིག་སྐྱེ་བ་བཟུང་ནས་ཚེ་ཟད་པའི་མཐར་ཐུག་པ་སྐད་ཅིག་རེ་རེ་རང་རང་གི་ངོ་ཐོག་དེ་ན་སྐྱེ་ བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཤ་དག་ཀྱང་ཡིན་ལ། ཡང་དུས་དེ་ཉིད་དུ་འགག་ཅིང་འཇིག་པའི་མཚན་ ཉིད་ཅན་འབའ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུའི་སྐྱེ་བ་དེ་ལ་ཚེ་སྟོད་སྨད་ལྟ་བུར་ཁྱད་གཞི་ སོ་སོར་ཕྱེ་ནས། སྐྱེ་འཇིག་གི་ཆ་སོ་སོ་ལ་སྦྱོར་རྒྱུ་མེད་དོ། །དེས་ན་འཆི་བ་ནི་འཇིག་པའི་ མཚན་ཉིད་ཅན་ཡིན་པར་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་མངོན་སུམ་གྱིས་གྲུབ་ཅིང་ཀུན་ཏུ་གྲགས་པ་ལྟར་ཡང་ 3-39 ཡིན་མོད་ཀྱི། རིགས་པར་ན་སྐྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཅན་ཡང་ཡིན་ཏེ། འཆི་བའི་གནས་སྐབས་ རང་ཉིད་གསར་དུ་སྐྱེས་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་འཆི་བ་ནི་དངོས་པོ་གཞན་ཞིག་པའི་གནས་ སྐབས་ལ་བཏགས་མོད། འཆི་བ་རང་ཉིད་ཞིག་པའི་ཆ་ལ་མི་འདོགས་ཏེ། འཆི་བ་ཉིད་སྐྱེ་ ཞིང་གནས་པའི་ཆ་ལ་འཇོག་པས་ན། ཀུན་རྫོབ་འཇིག་རྟེན་སྐྱེ་བའི་རིམ་པ་ཉིད་དུ་འཇོག་པ་ ལ་མི་འགལ་ལོ། །དེའི་ཕྱིར་སྦྱང་བྱ་སེམས་ཅན་གྱི་འཆི་བ་བར་དོ་སྐྱེ་བ་གསུམ་འབྲེལ་ཆགས་ སུ་འབྱུང་བ་གཅིག་ལ་དངོས་པོ་རྣམས་སྐྱེད་པའི་བྱ་བ་ཡང་རྒྱུན་མི་ཆད་ཅིང་། རང་དུས་ཀྱི་ སྐད་ཅིག་གཉིས་པར་འཇིག་པའི་ཆོས་ཀྱང་རྒྱུན་མི་ཆད་པར་ཡོད་པ་ལས། སྐྱེད་ཅིང་སྐྱེ་བའི་ ཕྱོགས་ཀྱི་རྣམ་པ་དང་མཐུན་པར་མོས་སྒོམ་བྱེད་པའི་རྣལ་འབྱོར་ནི་བསྐྱེད་རིམ་ཡིན་ལ། སྐད་ཅིག་རེ་རེར་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་དངོས་པོ་དེ་རྣམས་འགག་ཅིང་སྟོང་པར་ཐིམ་པའི་རིམ་པ་དང་ རྣམ་པ་མཐུན་པར་མངོན་སུམ་དངོས་སམ་རྗེས་མཐུན་གྱི་ཚུལ་གྱིས་སྒོམ་པ་ནི་རྫོགས་པའི་ རིམ་པའོ། །དངོས་སུ་ན་སྐྱེ་འཇིག་གཉིས་ཀར་ཀུན་རྫོབ་དང་འཁོར་བ་ཡིན་མོད་ཀྱི། གསར་ དུ་སྐྱེ་བ་ནི་འཁོར་བ་བྱུང་བ་དངོས་ཡིན་ལ། དེ་དང་དེ་འགགས་པ་ནི་འགགས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱི་ ཆ་ནས་འཁོར་བའི་ཆོས་དེ་དག་ཐིམ་པ་ཡིན་པས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་ཆོས་འདྲ་ཞིང་། རྣམ་པ་ཕྱོགས་མཚུངས་པའི་སྒོ་ནས་དོན་དམ་ཞེས་བཞག་གོ །འོ་ན་རྫོགས་རིམ་གྱི་སྐབས་ སུ་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་སྐྱེད་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན་ཡིན་མོད་ཀྱི། རྣམ་རྟོག་གི་རྒྱུ་ལས་སྐྱེད་པ་ནི་ ཀུན་རྫོབ་འབའ་ཞིག་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་སྐྱེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ལ། མ་བརྟགས་པར་ཤར་བའི་ ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་བ་ཡང་ངེས་པར་དཔྱད་ན་ཀུན་རྫོབ་དོན་དམ་གཉིས་ཀའི་ཆ་ཡོད་མོད་ཀྱི། དོན་དམ་གཙོ་བོ་ཡིན་ཅིང་། སྲིད་པ་སྐྱེད་པའི་རིམ་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་སྐབས་འདིར་ཀུན་ རྫོབ་དོན་དམ་ཞེས་པ། སྦྱང་བྱ་གཞི་འཁོར་བའི་ཆོས་ཁོ་ན་ལས་ཕྱེ་བའི་སྐྱེ་བ་ཀུན་རྫོབ་དང་། འཇིག་པ་དོན་དམ་ཉིད་ཡིན་པ། སྦྱོང་བྱེད་ལམ་རིམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་སྦྱོང་བས། སྐབས་འདིའི་ 3-40 བདེན་གཉིས་ཀྱི་གྲངས་ངེས་ནི་དེ་ལྟར་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་གཙོ་བོའི་དབང་དུ་བྱས་ཀྱི་གཉིས་ ཀས་གཉིས་ཀ་མི་སྦྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་མོད། ཤིན་ཏུ་མཐར་གཏུགས་པ་ན་སྐྱེ་འཆི་གཉིས་ཀར་ རྫོགས་རིམ་གྱིས་སྦྱོང་བ་ཡིན་མོད་ཀྱང་། རེ་ཞིག་དེ་སྒོམ་པའི་སྐལ་བ་མེ
Chinese
世俗谛和，胜义谛。如是，金刚持所说，安住于二种次第，生起次第和，圆满次第。如是说后，如今多数人所理解的，世俗和，胜义，所谓的世俗是各种缘起，胜义是远离戏论，以这样的方式安立二种次第并非如此，二者都，作为二者的目标，安立二谛的究竟也不仅仅依赖于此。世俗也不安立为具足一切殊胜的空性，胜义也不安立为不变的安乐，虽然这是此乘的究竟二谛，但从实际作为道用的角度，二者都需要通过圆满次第来修持，没有主次之分，生起次第实际上不能同时做到二者。以信解作为道用，则没有主次之分，需要平等地行持。因此，将世俗与世间生起次第，胜义与世间止灭次第相结合，称为生起次第世俗谛瑜伽，圆满次第胜义谛瑜伽。那么，生起次第的部分也有与死亡结合等，如何能说生起次第仅仅是修持生起次第的世俗呢？诚然，然而生起和止灭，仅仅是状态上的差别，并非是基础和事物各自成立。如果是这样，一切有为法都是恒常生起，也是恒常止灭，因此生灭这些是相的法，不会变成自性或者实物的特征之法。因此，任何众生从受生开始到寿命耗尽，每一个刹那在其自身的位置上，都是具有生之相的，同时，也是在同一时间止灭和坏灭之相，因此，不能将人的生分为前半生和后半生等不同的阶段，然后将生灭的部分分别结合。因此，死亡是具有坏灭之相，需要分别。
English
The conventional truth and the ultimate truth. Thus, as taught by the Vajradhara, one should abide correctly in the two stages: the stage of generation and the stage of completion. Having said that, the way most people understand it nowadays, the conventional and the ultimate, the so-called conventional being various dependent arisings, and the ultimate being the mere absence of elaboration, it is not the case that the two stages are established in this way. Both of them, both act as the object of focus, and the ultimate establishment of the two truths does not depend solely on that. The conventional is not established as the emptiness that possesses all kinds of excellence, nor is the ultimate established as unchanging bliss. Although that is the ultimate two truths of this vehicle, from the perspective of actually using them as the path, both of them must be accomplished through the completion stage, without any distinction of importance. The generation stage cannot actually accomplish both. When faith is used as the path, there is no distinction of importance, and one must practice equally. Therefore, by combining the conventional with the stage of arising of the world, and the ultimate with the stage of cessation of the world, it is called the yoga of the conventional truth of the generation stage and the yoga of the ultimate truth of the completion stage. Then, since some parts of the generation stage also involve union with death, how can it be said that the generation stage is solely for practicing the conventional of the arising stage? It is true, but arising and ceasing are merely differences in state, and there is no separate establishment of basis and entity. If that is the case, all compounded phenomena are constantly arising and constantly ceasing, so these arising and ceasing are characteristics of phenomena, and they do not become characteristics of one's own nature or of the basis of substance. Therefore, any being, from the moment of birth to the exhaustion of life, each moment in its own position is purely characterized by arising, and at the same time, it is also characterized by ceasing and decaying. Therefore, one cannot divide a person's life into different stages such as the first half and the second half, and then combine the parts of arising and ceasing separately. Therefore, death is characterized by decay and must be distinguished separately.
Chinese
虽然如世俗显现所成立且普遍周知， 3-39 但从理智上说，也具有出生的性质，因为死亡之际自身会重新诞生。因此，死亡是安立在事物变异的阶段，而不是安立在死亡自身毁灭的方面，因为死亡本身是安立在出生和存在的方面，所以与安立世俗世界为出生的次第并不矛盾。因此，应净化的有情之死亡、中阴、出生三者相续产生，一方面事物生长的作用也持续不断，另一方面自身时机的第二刹那坏灭的规律也持续存在。其中，与生长和出生的方面之形态相符的信解修习之瑜伽是生起次第，而每一刹那这些世俗的事物止息并融入空性的次第和形态相符，以现量真实或随顺的方式修习则是圆满次第。实际上，出生和坏灭两者都是世俗和轮回，但新出生是轮回产生的真实，而它和它的止息，从止息本身的方面来说，是轮回的法融入涅槃，在形态上相似的方面被安立为胜义。那么，在圆满次第的阶段不是生起智慧的显现吗？如果是，那么从分别念的因中生起的是纯粹的世俗，并且仅仅是生起世间。而未经观察而生起的智慧之显现，如果一定要观察，则具有世俗和胜义两者的方面，但胜义是主要的，而不是生起有之次第。因此，此处所说的世俗和胜义，是从应净化的基础轮回之法中分离出来的出生是世俗，坏灭是胜义本身，通过能净化的道次第二者来净化。因此，此处的 3-40 二谛之数量确定是这样的，这也是从主要方面来说的，并不是说两者都不净化两者。如果达到极致，那么出生和死亡两者都由圆满次第来净化，但暂时没有修习它的福分。
English
Although it is established by manifest appearance and universally known, 3-39 Yet, rationally speaking, it also has the nature of birth, because at the time of death, one is newly born. Therefore, death is designated as the state of something changing, but it is not attributed to the aspect of death itself being destroyed. Because death itself is placed in the aspect of being born and existing, it is not contradictory to place the conventional world as the order of birth. Therefore, the death, intermediate state, and birth of sentient beings to be purified occur in a continuous sequence. On the one hand, the action of producing things is also continuous, and on the other hand, the law of destruction in the second moment of its own time also exists continuously. Among these, the yoga of faith and cultivation that conforms to the aspect of growth and birth is the generation stage, while the order and form of these conventional things ceasing and dissolving into emptiness in each moment, cultivated in the manner of manifest reality or conformity, is the completion stage. In reality, both birth and destruction are conventional and samsaric, but new birth is the actual occurrence of samsara, and its cessation, from the aspect of cessation itself, is the dissolution of those samsaric dharmas into nirvana, and in terms of similar aspects, it is established as ultimate truth. So, in the stage of the completion stage, isn't the appearance of wisdom generated? If so, then what arises from the cause of conceptual thought is purely conventional and only generates the world. And the appearance of wisdom that arises without examination, if it must be examined, has aspects of both conventional and ultimate truth, but ultimate truth is the main one, and it is not the order of generating existence. Therefore, what is said here as conventional and ultimate truth is that birth, separated from the basis of samsaric dharma to be purified, is conventional, and destruction is ultimate truth itself, purified by the two stages of the path that purifies. Therefore, the 3-40 number of the two truths here is determined in this way, and this is also from the main aspect, it is not that neither purifies both. If it reaches the extreme, then both birth and death are purified by the completion stage, but for the time being, there is no fortune to practice it.