Tibetan
ལ་པོ་གདན་ལས་ཕབ་ནས་སུ༔ གཞུང་བཞིན་སྨན་གྱིས་བཅོས་པའོ༔ ༈ ནད་རིགས་ངོ་ཡིས་བཟུང་ནས་སུ༔ གྱེན་པོ་ཐུས་སུ་བཏུ་བ་ནི༔ མེ་ཆུ་ས་རླུང་འབྱུང་བཞི་ལ༔ གཉེན་པོ་བྲང་སྤྲོད་གཏོང་བ་སྟེ༔ ས་མེ་ཚ་བ་བསིལ་དུ་བཅོས༔ ཆུ་རླུང་གྲང་བ་དྲོད་དུ་བཅོས༔ འབྱུང་བ་རླུང་གི་རིགས་ལ་ནི༔ རྣ་བ་འུར་ལ་མགོ་བོ་འཁྱོམས༔ ཟས་ལ་དྲོད་ཆུང་གཉིད་མེད་ན༔ སྨན་ཆེན་ར་དུག་ཤུག་ཚེར་བ༔ གླ་བ་གུ་གུལ་ཨ་རུ་ར༔ ཤ་གསུམ་མི་ཤ་སྦལ་ཤ་སྦྲེ་མོའི་ཤ།ཛཱ་ཏི་ཤུ་དག་རྣམས༔ ཤིང་ཀུན་ཆུ་ལ་སྦྱར་ལ་བཏང༔ འབྱུང་བ་ཆུ་ཡི་རིགས་ལ་ནི༔ ཁ་སྣ་རློན་ལ་ལུས་དྲོད་ཆུང༔ རོ་སྨད་རུས་པ་ཁོལ་འཁྱུག་ན༔ སྨན་ཆེན་ར་དུག་ཤུག་ཚེར་བ༔ སྤྲུ་ནག་མུ་ཟི་ཤུ་དག་དང༔ གླ་བ་གུ་གུལ་ཤིང་ཀུན་དང༔ ཤ་གསུམ་་་མི་སྦལ་སྦྲེ་མོ།རྒྱལ་བློན་རྒྱ་ཚྭ་རྣམས༔ བྲག་ཞུན་ཆུ་ལ་སྦྱར་ལ་བཏང༔ འབྱུང་བ་མེ་ཡི་རིགས་ལ་ནི༔ ཁ་སྣ་སྐམ་ལ་སྐོམ་དད་ཆེ༔ གཉིད་ ཆག་ཚ་བ་དྲག་པོ་སྐྱེས༔ ར་དུག་བོང་དཀར་གསེར་མདོག་དང༔ གུ་གུལ་ཀྱི་ལྕེ་གསེར་མེ་ཏོག༔ ག་བུར་རྒྱལ་་་གུར་གུམ།བློན་་་གི་ཝང་།གསུམ་པ་་་ཨ་རུ་ར།དང༔ ཤུ་དག་རུ་རྟ་གང་ཚོགས་རྣམས༔ ཐར་ནུ་ཆུ་རྩ་བ་ཏོལ།་་་བྲག་ཞུན་ཆུ་ལ་སྦྱར་བ་བཏང༔ འབྱུང་བ་ས་ཡི་རིགས་ལ་ནི༔ གཉིད་ཆག་ལུས་ལྕི་ཤེས་པ་ཉོག༔ ཉལ་སྙིང་འདོད་ལ་ཁ་ཁ་ན༔ ར་དུག་ཤུག་ཚེར་སྤྲུ་ནག་་་ཤུ་དག་ཟེར་བ་གཅིག་འདུག།དང༔ གསེར་གྱི་མེ་ཏོག་དུག་མོ་ཉུང༔ སྤང་རྒྱན་ཁྲོན་བུ་བ་ལེ་ཀ༔ ཤུ་དག་གུ་གུལ་གསེར་མདོག་རྣམས༔ གི་ཝང་བྲག་ཞུན་ཆུ་ལ་སྦྲུ༔ ཁོང་དུ་བཏང་བས་གཉན་ཚད་འཇོམས༔ ནད་རིགས་ངོ་ཡི་བཟུང་ནས་སུ༔ གྱེན་པོ་ཐུས་སུ་བཏུ་བའོ༔ ༈ སྒྱུ་ལུས་དུམ་བུར་གཏུབས་ནས་སུ༔ ལྡེ་ཐུང་སྨན་གྱིས་བཅོས་པ་ནི༔ གདུགས་་་མགོ་བོ།ནས་འཁོར་ལོའི་་་རྐང་པ།བར་དག་ཏུ༔ འབྱུང་བ་ཚ་གྲང་མ་སྙོམས་པས༔ བྱེ་བྲག་ཁོལ་བུའི་ཟུག་སྐྱེས་ན༔ མགར་བ་ནག་པོའི་ལག་ཆ་བཞིན༔ གཉེན་པོའི་སྦྱོར་བ་འདི་ལྟ་སྟེ༔ ཀླད་གཟེར་སྐྱེས་ན་གུ་གུལ་བཏང༔ གང་འཁྱུག་རྩ་ལ་སྤྲ་བ་བཞག༔ ནད་རོ་ཕྱེ་བའི་དུགས་ཀྱང་བྱ༔་་་སྦང་མའམ་ཕྱེ་བསྲོས་ལ་དུགས་བྱ། རོ་སྟོད་མདུན་རྒྱབ་གཟེར་བ་འམ༔ ཙིའུ་ཐུང་ངུ་ཟུག་སྐྱེས་ན༔ གློ་སྙིང་གཉིས་ལ་ཤོར་བ་ཡིན༔ ག་བུར་རྒྱལ་བློན་གསུམ་པ་བཏང༔ སྙིང་ ཁོང་མི་བདེ་མཆིན་གཟེར་འོང༔ སྐྱུག་ཅིང་དང་ག་མི་ལེན་ན༔ མཆིན་པའི་ཡུལ་དུ་བབས་པ་ཡིན༔ སྔོན་དུ་གུར་གུམ་མཆིན་རྩི་བཏང༔ བརྐྱང་བསྐུམ་མང་ཞིང་སྨྲེ་སྔགས་འདོན༔ ས་དོ་ཆད་པ་ལྟར་བྱེད་ན༔ མཚེར་པའི་ཡུལ་དུ་ཤོར་བ་ཡིན༔ གསེར་གྱི་མེ་ཏོག་གྲང་ཐང་བཏང༔ གི་ཝང་ཏིག་ཏ་ལ་སོགས་དང༔ མཁྲིས་སྣ་གང་ཡོད་ཤིས་པ་ཡིན༔ གཉིད་ཆུང་སེམས་སྐྲག་ཚིག་པ་ཟ༔ སྐབས་སུ་རྒྱལ་འབོག་རྩ་འཐུལ་ན༔ རླུང་ཟུག་སྐྱེས་པས་ཤ་གསར་དང༔ སྲེ་ལོང་པ་དང་ཝ་གདོང་པ༔ རུས་པའི་ཐང་ཡང་ཤིས་པ་ཡིན༔ ཁོང་སྨད་སྦོ་ཞིང་གྲང་གྱུར་ཏེ༔ གྲང་བའི་ནད་དུ་ངོས་ཟིན་ན༔ བྱེ་མ་བག་ཙམ་བསྲེས་ལ་བདུག༔ ཕྱེ་དུད་སྣ་ཕུག་ལུས་ལ་བདུག༔ སྒྱུ་ལུས་དུམ་བུར་གཏུབ་ནས་སུ༔ ལྡེ་ཐུང་སྨན་གྱིས་བཅོས་པའོ༔ ༈ གཉན་གྱི་རི་བོ་བསྙིལ་བ་ཡིས༔ ཚད་པ་རང་ཞིར་ཆོམས་ནས་འགྲོ༔ གཉན་གྱི་རི་བོ་བསྙིལ་བའོ༔ ༈ གལ་ཏེ་ནད་གཞིའི་བྱེ་བྲག་གིས༔ གཉན་སོད་ཚད་པ་མ་ཆོམས་ན༔ ཚད་པའི་མེ་དབལ་བསད་ཐབས་ལ༔ རྣམ་པ་བཞི་རུ་ཤེས་པར་བྱ༔ དྲག་པོ་མེ་ཡི་ཚད་པ་དང༔ མགོ་ཕུར་ས་ཡི་ཚད་པ་དང༔ སྟོང་པ་རླུང་གི་ཚད་པ་དང༔ རྙིང་པ་ཆུ་ཡི་ཚད་པའོ༔ རོ་སྟོད་ཚ་བ་རྒྱས་པའི་ཡུལ༔ གློ་དང་བསྡོངས་ནས་ཁོལ་བུར་ གཟེར༔ གྲང་འདར་ཁྱེར་ཅིང་ལུས་མི་ཐུབ༔ དང་ག་མི་བདེ་མགོ་བོ་ན༔ དེ་ལ་སྟར་བུ་ཅུ་གང་དང༔ གི་ཝཾ་སྐྱུ་རུ་རྒྱ་སྐྱེགས་དང༔ ཧོང་ལེན་གངས་ཆུས་ཕུལ་ལ་བཏང༔ ཞག་གསུམ་བར་དུ་དེ་ལྟར་བྱ༔ དྲག་པོ་མེ་ཡི་ཚད་པ་སེལ༔ མགོ་ཡིབས་ས་ཡི་ཚད་པ་ནི༔ རྐང་ལག་ཁོལ་ཞིང་དཔྱི་རྐེད་ན༔ ཁ་མངལ་ལྕེ་སེར་དང་ག་འགག༔ སྔ་དྲོ་བདེ་ཞིང་ཕྱི་དྲོ་ཐུ༔ དེ་ལ་སླེ་ཏྲེས་འབྲས་བུ་གསུམ༔ བ་ལེ་ཀ་དང་བ་ཤ་ཀ༔ ཆུ་གཙང་དག་ལ་བགྲུང་ལ་བཏང༔ དེས་ཀྱང་སེལ་བར་མ་གྱུར་ན༔ གི་ཝཾ་ཅུ་གང་གུར་གུམ་དང༔ རུ་རྟ་བོང་ང་དཀར་པོ་ལྔ༔ སྔ་དྲོ་ཕྱི་དྲོ་གམ་ཕྱིར་བཏང༔ མགོ་ཕུར་ས་ཡི་ཚད་པ་སེལ༔ སྟོང་པ་རླུང་གི་ཚད་པ་ནི༔ རྣ་བ་སྒྲ་འབྱིན་མགོ་བོ་འཁྱོམ༔ ཐོ་རངས་ཕྱི་འཕྲེད་གྲང་འདར་བྱེད༔ ཟས་དྲོད་ཆུང་ཞིང་གཉིད་མི་ཁུག༔ སྐོམ་དད་ཆུང་ཞིང་ཆུ་མདོག་་་སྔོའམ།དཀར༔ དེ་ལ་བཅུད་ཀྱི་སོ་པ་གཟུག༔ ཆང་ཕུལ་ཕྱེད་རེའི་སོ་པ་བཏང༔ གཉིད་དང་དྲག་ཤུལ་རུལ་སུངས་སྤང༔ སྟོང་པ་རླུང་གི་ཚད་པ་སེལ༔ རྙིང་པ་ཆུ་ཡི་ཚད་པ་ནི༔ མགོ་ན་ཚིགས་གཞི་ཡན་ལག་ཁོལ༔ སྣ་གོང་ཟིལ་པ་ཆགས་པ་དང༔ མིག་རྩ་དམར་ཞིང་ཚེག་པ་དང༔ ལུད་པ་སླ་ཞིང་གཉིད་མི་ཁུག༔ ཤ་སྔོ་བ་སྤུ་ལོག་པ་ལ༔ རྒྱ་སྐྱེགས་ཤིང་བུའི་ཐང་བཏང་ལ༔ དགོང་ཀའི་དུས་སུ་རྔུལ་འདོན་བྱ༔ ཆུ་ཚན་རླངས་ པས་སྣ་འདྲེན་བྱ༔ སྔས་ནི་མཐོ་བ་དག་ལ་དབབ༔ ཇི་ལྟར་རྔུལ་ཁ་སྲ་སྙི་ཡིས༔ ལུག་རེ་བཤའ་རིང་བྱིབས་ལ་བཞག༔ དེས་ཀྱང་ཕན་པར་མ་གྱུར་ན༔ ཧོང
Chinese
将病人从床上扶起后，按照医理进行治疗。如果疾病的性质已经确定，就要用对治法来处理。对于地、水、火、风四大元素，要采取对治的方法来调理。地和火的燥热要用寒凉来治疗，水和风的寒冷要用温热来治疗。如果是风大的病症，会出现耳鸣、头晕，食欲不振、失眠等症状，可以用以下药物：大药：乌头、松脂、刺柏，没药、古古甲香、诃子，三种肉：人肉、蛙肉、旱獭肉，肉豆蔻、石菖蒲等。将木香用水调和后服用。如果是水大的病症，会出现口鼻湿润、体温降低，下半身和骨骼疼痛等症状，可以用以下药物：大药：乌头、松脂、刺柏，黑云香、珍珠、石菖蒲等，没药、古古甲香、木香等，三种肉：人、蛙、旱獭，藏青盐、大青盐等。将石蜜用水调和后服用。如果是火大的病症，会出现口鼻干燥、口渴，失眠、高烧等症状，可以用以下药物：乌头、白附子、金腰子，古古甲香、龙舌兰、金盏花，冰片、藏红花、牛黄、诃子等，石菖蒲、芸香、甘草等。将余甘子、水菖蒲、石蜜用水调和后服用。如果是土大的病症，会出现失眠、身体沉重、意识模糊，嗜睡、口干等症状，可以用以下药物：乌头、松脂、刺柏、黑云香、石菖蒲等，金盏花、狼毒，防风、石灰华、婆婆纳，石菖蒲、古古甲香、金腰子等。将牛黄、石蜜用水调和，服用后可以消除炎症和发热。如果疾病的性质已经确定，就要用对治法来处理。 如果将幻身肢解，就要用短柄刀来治疗。从头顶到脚底，由于四大不调，会产生各种疼痛。就像铁匠的工具一样，要用对治的方法来治疗。如果出现头痛，可以服用古古甲香。在跳动的脉搏上敷上艾草。也可以用药渣进行熏蒸。如果胸前背后疼痛，或者出现短暂的刺痛，这是因为病邪侵入了肺和心脏。可以服用冰片、藏红花、牛黄、诃子。如果感到心烦意乱，肝脏疼痛，呕吐并且没有食欲，这是因为病邪侵入了肝脏。首先要服用藏红花和肝药。如果经常伸展和弯曲身体，并且发出呻吟，就像要断气一样。
English
After lifting the patient from the bed, treat them according to medical principles. If the nature of the disease has been determined, then use the antidote method to deal with it. For the four elements of earth, water, fire, and wind, take antidote methods to regulate them. The dryness and heat of earth and fire should be treated with coolness, and the coldness of water and wind should be treated with warmth. If it is a disease with a lot of wind, there will be symptoms such as tinnitus, dizziness, loss of appetite, and insomnia. The following medicines can be used: Great medicine: aconite, pine resin, juniper, myrrh, guggul, haritaki, three kinds of meat: human meat, frog meat, marmot meat, nutmeg, acorus, etc. Mix Aucklandia with water and take it. If it is a disease with a lot of water, there will be symptoms such as moist mouth and nose, decreased body temperature, and pain in the lower body and bones. The following medicines can be used: Great medicine: aconite, pine resin, juniper, black cloud incense, pearl, acorus, etc., myrrh, guggul, Aucklandia, etc., three kinds of meat: human, frog, marmot, Tibetan salt, large green salt, etc. Mix rock honey with water and take it. If it is a disease with a lot of fire, there will be symptoms such as dry mouth and nose, thirst, insomnia, and high fever. The following medicines can be used: Aconite, white aconite, gold coins, guggul, dragon's tongue, calendula, borneol, saffron, bezoar, haritaki, etc., acorus, rue, licorice, etc. Mix amla, sweet flag, and rock honey with water and take it. If it is a disease with a lot of earth, there will be symptoms such as insomnia, heavy body, blurred consciousness, drowsiness, and dry mouth. The following medicines can be used: Aconite, pine resin, juniper, black cloud incense, acorus, etc., calendula, wolfsbane, saposhnikovia, travertine, veronica, acorus, guggul, gold coins, etc. Mix bezoar and rock honey with water, and taking it can eliminate inflammation and fever. If the nature of the disease has been determined, then use the antidote method to deal with it. If the illusory body is dismembered, it should be treated with a short-handled knife. From the top of the head to the soles of the feet, due to the imbalance of the four elements, various pains will be produced. Just like a blacksmith's tools, use antidote methods to treat it. If a headache occurs, guggul can be taken. Apply mugwort to the throbbing pulse. It can also be fumigated with medicinal residue. If there is pain in the front and back of the chest, or if there is a brief stinging pain, it is because the disease has invaded the lungs and heart. Borneol, saffron, bezoar, and haritaki can be taken. If you feel upset, have liver pain, vomit, and have no appetite, it is because the disease has invaded the liver. First, take saffron and liver medicine. If you often stretch and bend your body, and groan, it is like you are about to die.
Chinese
那时，迷失在荒野之地。用金花来治疗寒症，以及牛黄、苦参等，凡是胆汁类的药物都有效。如果睡眠少、心惊、易怒，有时还会出现红疹和脉搏紊乱，因风寒引起的疮疡和新肉，以及旱獭油和狐狸脸，还有骨头汤也有效。如果腹部胀满且发冷，确诊为寒症时，将少量沙子炒热后熏蒸，用面粉烟熏鼻孔和身体。将幻身切成碎片后，用矮小药来治疗。摧毁恶性肿瘤之山，热病自然平息消退。摧毁恶性肿瘤之山。如果由于疾病的特殊性，恶性肿瘤没有消退，为了杀死热病的火苗，需要了解四种方法：猛烈的火热病，头胀的土热病，空虚的风热病，陈旧的水热病。上身发热的区域，与肺部一起沸腾刺痛，伴随寒颤，身体无法支撑，食欲不振，头痛。对于这种情况，使用沙棘、肉豆蔻、牛黄、余甘子和藏木香，用冰川水送服。连续三天这样做，可以消除猛烈的火热病。头胀的土热病，四肢沸腾，腰部疼痛，口干舌燥，舌苔发黄，食道阻塞，早上感觉好，下午加重。对于这种情况，使用三种卫矛果实，以及白檀和印度草，用干净的水浸泡后服用。如果这样还不能消除，使用牛黄、肉豆蔻、藏红花，以及芸香、蓬莪术和白硼砂这五种药物，早晚交替服用。这样可以消除头胀的土热病。空虚的风热病，耳朵鸣响，头部摇晃，黎明时分身体两侧寒颤，食物温度稍低，难以入睡，口渴感轻微，水的颜色发青或发白。对于这种情况，使用精华药剂，每次服用半杯酒的药剂。避免睡眠、剧烈运动和腐烂的食物。这样可以消除空虚的风热病。陈旧的水热病，头痛，关节和四肢沸腾，鼻孔有水珠，眼部血管发红并有红点，痰液稀薄，难以入睡，皮肤发青，毛发竖起。对于这种情况，服用藏木香树的汤剂，在傍晚时分进行发汗，用温泉蒸汽进行鼻吸，枕头要垫高。根据汗液的粘稠度，宰杀一只绵羊，长时间覆盖。如果这样还没有效果，使用黄连。
English
Then, it is lost in the wilderness. Use golden flower to treat cold, as well as bezoar, bitter ginseng, etc., all kinds of bile medicines are effective. If you sleep less, are frightened, and are easily angered, and sometimes red rashes and pulse disorders occur, sores and new flesh caused by wind and cold, as well as marmot oil and fox face, and bone soup are also effective. If the lower abdomen is swollen and cold, and it is diagnosed as cold disease, stir-fry a small amount of sand and fumigate it, and use flour smoke to fumigate the nostrils and body. After cutting the illusory body into pieces, treat it with dwarf medicine. Destroying the mountain of malignant tumors, fever will naturally subside and recede. Destroying the mountain of malignant tumors. If the malignant tumor does not subside due to the particularity of the disease, in order to kill the fire of fever, it is necessary to understand four methods: fierce fire fever, head swelling earth fever, empty wind fever, and old water fever. The area where the upper body is hot, boils and stings with the lungs, accompanied by chills, the body cannot support, loss of appetite, headache. For this situation, use sea buckthorn, nutmeg, bezoar, emblica, and costus root, and take it with glacier water. Do this for three consecutive days to eliminate the fierce fire fever. Head swelling earth fever, limbs boiling, waist pain, dry mouth and tongue, yellow tongue coating, esophageal obstruction, feeling good in the morning and worsening in the afternoon. For this situation, use three euonymus fruits, as well as sandalwood and Indian grass, soak them in clean water and take them. If this does not eliminate it, use bezoar, nutmeg, saffron, as well as rue, zedoary, and five white boraxes, and take them alternately in the morning and evening. This can eliminate head swelling earth fever. Empty wind fever, ears ringing, head shaking, chills on both sides of the body at dawn, food temperature is slightly lower, difficulty falling asleep, mild thirst, and the color of the water is bluish or whitish. For this situation, use essence medicine, and take half a cup of wine medicine each time. Avoid sleep, strenuous exercise, and rotten food. This can eliminate empty wind fever. Old water fever, headache, joints and limbs boiling, water droplets in the nostrils, red blood vessels in the eyes and red spots, thin phlegm, difficulty falling asleep, bluish skin, and hair standing on end. For this situation, take a decoction of Tibetan incense tree, sweat at dusk, and inhale with hot spring steam, and raise the pillow. According to the viscosity of the sweat, slaughter a sheep and cover it for a long time. If this does not work, use Coptis chinensis.