Tibetan
་སུ་གཅོད་ཅིང་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་བདག་ཉིད་དོ། །གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ལ། མིག་གི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་ནས། ཡིད་ཀྱི་འདུས་ཏེ་རེག་པ་ལས་བྱུང་བའི་འདུ་ཤེས་ཀྱི་བར་དྲུག་གོ ། བཞི་པ་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་གཉིས་ཀྱི། དང་པོ། འདུ་བྱེད་ཕུང་པོའི་མཚན་ཉིད་ནི། ཕུང་པོ་གཞན་བཞི་ལས་གྱུར་པའི་འདུས་བྱས་རྣམས་སོ། །གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ལ། འདུ་བྱེད་ཐུན་མོང་གི་རྣམ་གྲངས་དང་། མཚུངས་པར་ལྡན་པ་དང་། མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་དོ། །དང་པོ་ནི། ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་མ་གཏོགས་པའི་སེམས་བྱུང་བཞི་བཅུ་རྩ་དགུའོ། །མི་ལྡན་པའི་འདུ་བྱེད་ནི། ཐོབ་པ་ལ་སོགས་པ་བཅུ་བཞིའོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སེམས། སེམས་བྱུང་བཞི་བཅུ་ཞེ་དགུར་གྲངས་ངེས་པའི་རྒྱུ་མཚན། སྡེ་ཚན་གྱི་སྒོ་ནས་མདོར་བསྟན་པ། རྣམ་གྲངས་ཀྱི་སྒོ་ནས་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཅིའི་ཕྱིར་སེམས་བྱུང་དག་ལས་ཚོར་བ་དང་འདུ་ཤེས་གཉིས་ཕུང་པོར་ལོགས་སུ་བཞག་ཅེ་ན། ཚོར་བས་རོ་མྱོང་བས་འདོད་པ་ལ་མངོན་པར་ཞེན་པས་རྩོད་ཅིང་། འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་པས་ལྟ་བ་ལ་ཞེན་ནས་རྩོད་པས། དེ་དག་རྩོད་པའི་རྩ་བར་གྱུར་པ་དང་། ཚོར་བས་ཞེན་ཅིང་འདུ་ཤེས་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་གྱུར་པས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་དང་། ཕུང་པོའི་གོ་རིམ་གྱི་རྒྱུ། རགས་པའི་ཕྱིར་དང་ཀུན་ཉོན་མོངས། །སྣོད་སོགས་དོན་ཁམས་ཇི་བཞིན་ནོ། །ཞེས་པ་ལྟར། ཆེས་རགས་པ་དང་། ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་ཀྱི་གོ་རིམ་གྱི་རྒྱུ་དང་། ཟས་དང་ཚོད་མ་ལྟ་བུ་དང་། དེ་དག་གིས་ཁམས་གཉིས་རབ་ཏུ་ཕྱེ་བའི་ཕྱིར། སེམས་བྱུང་གཞན་རྣམས་ལས་ཚོར་བ། འདུ་ཤེས་ལོགས་སུ་ཕུང་པོར་བཞག་གོ །གཉིས་པ་ནི། གང་གི་རིགས་ཅན། ཟག་བཅས་དང་། ཟག་མེད་ཀྱི་སེམས་ཀྱི་འཁོར་དུ་འབྱུང་བའི་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་དང་། ཡུལ་བྱེ་བྲག་ཅན་ཁོ་ན་ལ་འཇུག་པ་ཡུལ་ངེས་ལྔ་དང་། གཅིག་ཏུ་རྣམ་པར་དཀར་བའི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་དགེ་བ་བཅུ་གཅིག་དང་། སྒོ་དུ་མ་ནས་སེམས་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་ཉོན་མོངས་པ་དྲུག་དང་། རྣམ་པ་རེ་རེས་སེམས་ཉེ་བར་ཉོན་མོངས་པར་བྱེད་པ་ཉེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་ཉི་ཤུ་དང་། གྲོགས་ཀྱི་དབང་གིས་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གསུམ་གང་རུང་དུ་འགྱུར་བ་གཞན་འགྱུར་བཞི་རྣམས་སོ། ། གསུམ་པ་རྒྱས་བཤད་ལ་དྲུག་གི་དང་པོ། དེ་ལ་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་གང་ཞེ་ན། སེམས་ཀུན་ལ་དུས་རྟག་ཏུ་རེག་པ་དང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་དང་། ཚོར་བ་དང་། འདུ་ཤེས་དང་། སེམས་པ་རྣམས་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་སྟེ། ལྔ་པོ་དེ
Chinese
是断除和执持的自性。第二是分类，从眼根聚集而生之触所生的感觉，到意根聚集而生之触所生的感觉之间共有六种。第四是行蕴，分二：第一，行蕴的体性是，由其他四蕴所转变的有为法。第二是分类，行蕴共同的类别，以及相应的和不相应的行。第一是，除了受和想之外的四十九种心所。不相应的行是，获得等十四种。第二方面有三点：心，确定心所为四十九的理由，从类别方面简略地显示，从名相方面详细地解释。第一是：为什么在心所中，将受和想二者单独列为蕴呢？因为受以品尝滋味而对欲望特别执着，从而引起争论；想以颠倒而执着于见解，从而引起争论。这些成为争论的根源，并且受执着，想颠倒，因此成为轮回的原因。以及蕴的次第的理由，因为粗大和普遍烦恼。如容器等意义一样。如是说，因为最粗大，是普遍烦恼次第的理由，如同食物和调味料一样，以及因为它们将二界完全分开。因此，从其他心所中，将受和想单独列为蕴。第二是：属于哪一类？有漏和无漏的心之轮中产生的五种遍行，以及只缘特定对境的五种境决定，以及完全成为清净自性的十一种善法，以及从多门使心烦恼的六种烦恼，以及每一种都使心接近烦恼的二十种随烦恼，以及随顺朋友的力量而转变为善、不善、无记三者任何一种的四种不定法。第三是详细解释，分为六个部分，第一，什么是五种遍行呢？即在一切心中，时时都有的触、作意、受、想、思，这些是相应的，这五者
English
It is the nature of cutting off and holding. Second is the division, from the feeling arising from the contact of the eye aggregate to the feeling arising from the contact of the mind aggregate, there are six in between. Fourth is the aggregate of formation, divided into two: First, the characteristic of the aggregate of formation is: all conditioned phenomena transformed from the other four aggregates. Second is the division, the common categories of formation, as well as corresponding and non-corresponding formations. The first is: the forty-nine mental factors excluding feeling and perception. Non-corresponding formations are: fourteen such as attainment. The second aspect has three points: mind, the reason for determining the number of mental factors as forty-nine, briefly showing from the category aspect, and explaining in detail from the aspect of names. The first is: Why are feeling and perception separated as aggregates from the mental factors? Because feeling, by tasting flavors, is particularly attached to desire, thus causing disputes; perception, by being inverted, is attached to views, thus causing disputes. These become the root of disputes, and feeling is attached, and perception is inverted, thus becoming the cause of samsara. And the reason for the order of the aggregates, because of grossness and universal affliction. Like the meaning of containers, etc. As it is said, because it is the grossest, it is the reason for the order of universal affliction, like food and seasonings, and because they completely separate the two realms. Therefore, from other mental factors, feeling and perception are separated as aggregates. The second is: To which category does it belong? The five omnipresent factors that arise in the wheel of defiled and undefiled minds, as well as the five object-determined factors that only engage with specific objects, as well as the eleven virtues that have become completely pure in nature, as well as the six afflictions that afflict the mind from many doors, as well as the twenty secondary afflictions that each afflict the mind closely, and the four variable factors that transform into any of the three: virtuous, non-virtuous, and neutral, according to the power of friends. The third is a detailed explanation, divided into six parts, the first, what are the five omnipresent factors? That is, touch, attention, feeling, perception, and intention, which are always present in all minds, these are corresponding, these five.