Tibetan
།དེ་ཉིད་དབུ་མའི་ལམ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེ་བས་ན་གང་གི་ཚེ་རང་བཞིན་ཅུང་ཟད་ཀྱང་ཁས་མ་བླངས་པ་དེའི་ཚེ་མཐའ་གང་དུའང་བརྟག་པར་ནུས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར། རྟོག་རྣམས་དངོས་པོར་ཡོད་ན་འགྱུར་བ་སྟེ། །དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་མེད་པར་ཡོངས་དཔྱད་ཟིན། །དངོས་པོ་མེད་པར་འདི་རྣམས་མི་འབྱུང་དཔེར། །བུད་ཤིང་མེད་པར་མེ་ཡོད་མིན་དེ་བཞིན། །གལ་ཏེ་དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་འགའ་ཞིག་ཡོད་ན་དེའི་སྐྱེ་བ་ངོ་བོ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བའམ། བདག་དང་གཞན་དང་གཉིས་ཀ་དང་། དབང་ཕྱུག་སོགས་ལས་འགྱུར་ཞིང་། སྐྱེས་ཟིན་གནས་པས་རྟག་པ་དང་། འཇིག་པས་ཆད་པ་ལ་སོགས་པའི་རྟོག་པར་འགྱུར་བ་ཞིག་ན། དངོས་པོ་རྣམས་ལ་རང་བཞིན་ཇི་ལྟར་མེད་པ་དེ་ལྟར་ནི་སྔར་རིགས་པས་ཡོངས་སུ་དཔྱད་ཟིན་པ་དེའི་ཕྱིར་དངོས་པོ་མེད་པར་མཐར་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་འདི་རྣམས་མི་འབྱུང་སྟེ། དཔེར་ན། བུད་ཤིང་མེད་པར་མེ་ཡོད་པ་མིན་པ་བཞིན་ནོ། །བཞི་པ་རིགས་པས་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་དགོས་པ་བསྟན་པ་ནི། སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་རྟོག་པས་བཅིངས། །མི་རྟོག་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་གྲོལ་འགྱུར་བས། །རྟོག་རྣམས་ལྡོག་པར་གྱུར་བ་གང་ཡིན་དེ། །རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་འབྲས་བུར་མཁས་རྣམས་གསུངས། །གང་གི་ཕྱིར་རང་བཞིན་གྱིས་སྟོང་པའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་མི་ཤེས་པའི་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་རྣམས་ནི་སྲིན་བུའི་ཁ་ཆུ་ལྟར་རང་གི་རྣམ་པར་རྟོག་པས་བཅིངས་ཤིང་། ཆོས་ཉིད་དེ་ལྟ་བུ་ཐུགས་སུ་ཆུད་པས་མཐའ་གང་དུའང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་ནི་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །མཐའ་འཛིན་གྱི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མ་ལུས་པ་ལྡོག་པར་གྱུར་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་སློབ་དཔོན་གྱིས་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་སུ་བཤད་པའི་རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་འབྲས་བུར་རྣམ་པར་བཞག་གོ །བརྒྱ་པ་ལས་ཀྱང་། དངོས་པོ་རང་བཞིན་གྱིས་ཡོད་ན། །སྟོང་མཐོང་ཡོན་ཏན་ཅི་ཞིག་ཡོད། །རྟོག་པ་མཐོང་བ་འཆིང་བ་སྟེ། །དེ་ཉིད་འདིར་ནི་འགོག་པ་ཡིན། །ཅེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། བསྟན་བཅོས་ལས་དཔྱད་རྩོད་ལ་ཆགས་པའི་ཕྱིར། །མ་མཛད་རྣམ་གྲོལ་ཕྱིར་ནི་དེ་ཉིད་བསྟན། །གང་གི་ཕྱིར་དེ་ལྟ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སློབ་དཔོན་གྱིས་དབུ་མའི་བསྟན་བཅོས་ལས་རིགས་པའི་ཚོགས་དུ་མའི་སྒོ་ནས་རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ཤིན་ཏུ་རྒྱ་ཆེར་མཛད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྩོད་ལ་ཆགས་ཏེ། གཞན་ཟིལ་གྱིས་མནན་པར་འདོད་པས་མ་མཛད་དོ་ཞེས་ཤེས་པར་བྱས་ཏེ། རྣམ་པར་དཔྱོད་པའི་སྒོ་ནས་དབུ་མའི་བ
Chinese
那即是中观之道。如是说。因此，当丝毫也不承认自性时，那时就不能对任何边进行观察。如下：诸分别若于事物有，则有转变；事物如何没有已详察。事物没有此等不生，譬如，无薪则无火，即如此。如果事物具有某种自性，那么它的产生是从自性中产生的，或者从我和他以及二者，以及自在天等产生，产生后安住而成为常，坏灭而成为断等分别，如果发生转变，事物如何没有自性，如是先前已用理智详细观察过了，因此，事物没有，则执边的分别念这些不产生，譬如，没有柴薪就没有火一样。第四，显示用理智进行辨析的必要是：各自的凡夫人被分别念束缚，不分别的瑜伽士则会解脱，分别念止息的，智者说是辨析的果。因为不了解自性空性的法性，所以各自的凡夫人就像虫子的口水一样，被自己的分别念束缚着。通达了那样的法性，因此在任何边都不分别的瑜伽士就会解脱。一切执边的分别念止息，那便是导师在中观论著中所说的辨析的果。百论中也说：事物若有自性，见空有何功德？见分别念是束缚，此中即是断除。如是所说。因此，论典中说，因为耽著于思辨争论，所以没有造论，为了解脱才宣说此理。因为是如此，所以导师在中观论著中，通过多种理智门类进行广大的辨析，那是因为耽著于争论，想要压倒他人而并非如此，要知道，通过辨析之门而
English
That itself is the Middle Way. Thus it is said. Therefore, when one does not accept even a little bit of inherent existence, then one cannot examine any extreme. Like this: If discriminations exist in things, then there is change; how things do not exist has already been examined. Without things, these do not arise, for example, just as there is no fire without fuel. If things have some inherent existence, then their arising comes from their own nature, or from self, other, both, and Isvara, etc., and having arisen, abiding is permanence, and disintegration is annihilation, etc., if there is a change in discriminations, how things do not have inherent existence, as such, has already been thoroughly examined by reasoning, therefore, without things, these discriminations of grasping at extremes do not arise, for example, just as there is no fire without fuel. Fourth, showing the necessity of analyzing with reasoning is: Individual ordinary beings are bound by discriminations. Non-discriminating yogis will become liberated. Whatever is the cessation of discriminations, the wise say is the fruit of analysis. Because individual ordinary beings who do not know such a nature of emptiness of inherent existence are bound by their own discriminations like the saliva of a worm. Having understood such a nature, therefore, yogis who do not discriminate in any extreme will become liberated. Whatever is the cessation of all discriminations of grasping at extremes, that is what the teacher has stated in the Madhyamaka treatises as the fruit of analysis. It is also said in the Shatashastra: If things exist by their own nature, what is the benefit of seeing emptiness? Seeing discriminations is bondage, and that itself is what is eliminated here. That is what was said. Therefore, it is said in the scriptures that because of attachment to analysis and debate, it was not composed, but for the sake of liberation, this was taught. Because it is like that, therefore, the teacher, in the Madhyamaka treatises, made extensive analysis through many doors of reasoning, which is because of attachment to debate, wanting to overwhelm others, and not because of that, know that, through the door of analysis,
Tibetan
སྟན་བཅོས་ལས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་བསྟན་པ་ནི། སེམས་ཅན་གྱིས་ཆོས་ཉིད་འདི་ལྟ་བུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་རྟོགས་ནས་ཐར་པ་ཐོབ་པར་གྱུར་ན་ཅི་མ་རུང་ཞེས་སྐྱེ་བོ་རྣམས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱ་བའི་ཕྱིར་ཡིན་ནོ། ། གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཀྱིས་རྒོལ་བ་གཞན་གྱིས་བརྟགས་པ་རྣམས་བཀོད་ཅིང་བསྟན་བཅོས་ལས་བཀག་པ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་ཀྱིས་འཇུག་པ་ནི་རྩོད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་པར་རྟོག་པ་ལྡོག་པ་ཙམ་ཞིག་ཁོ་ན་འབྲས་བུར་ཇི་ལྟར་རྣམ་པར་བཞག་ཅེ་ན། རྣམ་པར་དཔྱད་པ་ནི་རྩོད་པའི་ཕྱིར་མ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་། གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་རྣམ་པར་བཤད་པ་ན། །གཞན་གཞུང་འཇིག་པར་འགྱུར་ན་ཉེས་པ་མེད། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་དཔྱད་པའི་སྒོ་ནས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྣམ་པར་བཤད་པ་ན། རང་བཞིན་གྱིས་སྟོབས་ཆུང་བས་གཞན་གྱི་གཞུང་ལུགས་རྣམས་བདག་ཉིད་ཐེན་མི་ཚུགས་ཤིང་། སྣང་བ་ཉེ་བ་ན་མུན་པ་ལྟར་རང་ཉིད་འཇིག་པར་འགྱུར་བ་ན་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་ཉེས་པ་ཅིའང་མེད་དོ། །དེའི་ཕྱིར་བརྒྱ་པ་ལས། ཆོས་འདི་དེ་བཞིན་གཤེགས་རྣམས་ཀྱིས། །རྩོད་པ་མཛད་ཕྱིར་གསུངས་མ་ཡིན། །འོན་ཀྱང་མེ་ཡིས་བུད་ཤིང་ལྟར། །འདི་ཡིས་ཕས་ཀྱི་རྒོལ་བ་བསྲེག །ཅེས་གང་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ཏེ། རྩོད་པའི་ཕྱིར་ཆོས་འདི་ཉེ་བར་བསྟན་པར་གྱུར་ན། དེའི་ཚེ་ཐེ་ཚོམ་མེད་པར་གཞན་གྱི་ཕྱོགས་སྐྱོན་དང་ལྡན་པ་ལ་སྡང་ཞིང་། རིགས་པ་དང་ལྡན་པའི་རང་གི་ཕྱོགས་ལ་རྗེས་སུ་ཆགས་པར་འགྱུར་བས་རྟོག་པ་ལྡོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། འདི་ལྟར། རང་གི་ལྟ་ལ་ཆགས་དང་དེ་བཞིན་དུ། །གཞན་གྱི་ལྟ་ལ་འཁྲུག་གང་རྟོག་པ་ཉིད། །དེའི་ཕྱིར་རྟོག་པ་མ་ལོག་པས་བཅིངས་པ་ཉིད་དུ་འགྱུར་གྱི། ཐར་པ་ན་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་འདོད་ཆགས་ཁོང་ཁྲོ་རྣམ་བསལ་ཏེ། །རྣམ་པར་དཔྱད་ན་མྱུར་དུ་གྲོལ་བར་འགྱུར། །གང་གི་ཕྱིར་ཆོས་འདི་རྩོད་པའི་ཕྱིར་མ་བསྟན་པ་དེའི་ཕྱིར། རང་གི་ཕྱོགས་ལ་འདོད་ཆགས་དང་། གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་ཁོང་ཁྲོ་བ་རྣམ་པར་བསལ་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་རྟོགས་པར་འདོད་པས་གནས་ལུགས་ལ་རྣམ་པར་དཔྱོད་ན་མྱུར་དུ་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཇི་སྐད་དུ། རིགས་པ་དྲུག་ཅུ་པ་ལས། རྩོད་མེད་ཆེ་བའི་བདག་ཉིད་ཅན། །དེ་རྣམས་ལ་ནི་ཕྱོགས་ཉིད་མེད། །གང་རྣམས་ལ་ནི་ཕྱོགས་མེད་པ། །དེ་ལ་གཞན་ཕྱོགས་ག་ལ་ཡོད། །ཅེས་བྱ་བ་དང་། དེ་བཞིན་དུ། རང་གི་ཕྱོགས་ལ་ཆགས་ཡོད་ཅིང་། །གཞན་གྱི་ཕྱོགས་ལ་མི་དགའ་ན། །མྱ་ངན་འདས་པར་མི་འགྲོ་སྟེ། །གཉིས་སྤྱོད་ཞི་བར་ཡོང་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་
Chinese
论典中开示真如是：为了使众生不颠倒地证悟此法性，从而获得解脱，使众生得以解脱。如果你们列举了其他论敌的考察，难道论典中没有遮止吗？因此，论典的进入不是为了辩论，而是仅仅为了使分别念止息，那么如何安立其为果呢？虽然分别考察不是为了辩论，但是，如果仅仅是阐述它，摧毁其他宗派也没有过失。如果通过分别考察来阐述真如，由于自性弱小，其他的宗派自己无法立足，就像光明临近时黑暗一样，自己就会毁灭，那么我们也没有任何过失。因此，《百论》中说：‘诸佛未曾为诤论，宣说此法然如火，焚烧他宗诸论敌。’如是所说。不是这样的，如果为了辩论而宣示此法，那么，无疑会憎恨其他有过失的宗派，而对具有正理的自己的宗派产生贪执，这样分别念就不会止息。就像这样：对自己的观点贪执，以及对其他观点嗔恨，都是分别念。因此，由于分别念没有止息，就会被束缚，而不是解脱。因此，断除贪嗔，如果进行分别考察，就会迅速解脱。因为此法不是为了辩论而宣示，所以，断除对自己的宗派的贪执，以及对他人的宗派的嗔恨，想要证悟真如的人，如果对实相进行分别考察，就会迅速解脱。如《六十正理论》中所说：‘无诤大性者，于彼则无宗，何人无宗者，彼岂有他宗？’以及，同样地：‘若于自宗有贪著，及于他宗怀不喜，彼不趋向于涅槃，二行终不获寂灭。’如是说。
English
The teaching of Suchness in the treatises is for the sake of liberating beings, so that they may realize this Dharma-nature without inversion and thereby attain liberation. If you have enumerated the examinations of other opponents, hasn't the treatise refuted them? Therefore, if the entry of the treatise is not for the sake of debate, but merely to cease conceptualization, how is it established as a result? Although analytical examination is not for the sake of debate, nevertheless, if it is merely explained, there is no fault in destroying other tenets. If Suchness is explained through analytical examination, since other tenets are inherently weak, they cannot stand on their own, and like darkness when light approaches, they will destroy themselves, so we have no fault. Therefore, in the *Śataśāstra* it is said: 'The Tathāgatas did not speak this Dharma for the sake of debate, but like fire burns wood, it burns the opponents of others.' That is what was said. It is not like that. If this Dharma is taught for the sake of debate, then undoubtedly one will hate the faulty views of others and become attached to one's own views that are endowed with reason, and thus conceptualization will not cease. Like this: attachment to one's own view and hatred towards the views of others are both conceptualizations. Therefore, since conceptualization has not ceased, one will be bound, not liberated. Therefore, having eliminated attachment and anger, if one examines analytically, one will quickly be liberated. Because this Dharma is not taught for the sake of debate, therefore, having eliminated attachment to one's own side and anger towards the side of others, one who wishes to realize Suchness will quickly be liberated if they examine the nature of reality analytically. As it is said in the *Sixty Stanzas of Reasoning*: 'Those of great non-contention have no side; for those who have no side, how can there be another side?' And similarly: 'If there is attachment to one's own side and displeasure towards the side of others, one will not go to nirvāṇa; the practice of duality will never be pacified.' Thus it is said.