Tibetan
ཟུགས་ཅན་མིག་ཅེས་བྱ་བར་རྟོགས། །མིག་གི་དབང་པོའི་བློ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་བའི་རང་གི་ནུས་པ་གང་ཞིག་ཀུན་གཞི་ལ་རྣམ་ཤེས་སྔ་མས་བཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ལས་དེ་མ་ཐག་ཏུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ནི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཞིང་། མིག་གི་རྣམ་ཤེས་རང་གི་རྟེན་དུ་གྱུར་པའི་ནུས་པ་དེ་ལ་གཏི་མུག་གི་དབང་གིས་འཇིག་རྟེན་ན་དབང་པོ་གཟུགས་ཅན་མིག་ཅེས་བྱ་བར་ཐ་སྙད་བྱེད་ཀྱི། རྣམ་ཤེས་ལས་ཐ་དད་པའི་མིག་གི་དབང་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་བཞིན་དུ་དབང་པོ་གཞན་རྣམས་ལའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟར་རྣམ་ཤེས་ལས་ཐ་དད་པའི་དབང་པོ་མེད་པར་བསྟན་ནས། གཟུགས་སོགས་ཡུལ་རྣམས་ཀྱང་ཤེས་པ་ལས་ཐ་མི་དད་པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་སྨྲས་པ། འདི་ན་དབང་པོ་ལས་བྱུང་རྣམ་པར་རིག །ཕྱི་གཟུང་མེད་པར་རང་གི་ས་བོན་ལས། །སྔོ་སོགས་སྣང་ཉིད་བྱུང་བར་མ་རྟོགས་ནས། །སྐྱེ་བོས་ཕྱི་རོལ་གཟུང་བར་སེམས་ཁས་ལེན། །འདི་ནི་མིག་ལ་སོགས་པའི་དབང་པོ་ལས་བྱུང་བའི་རྣམ་པར་རིག་པ་རྣམས་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུང་བ་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པར་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་བརྒྱུད་དེ་འོངས་པའི་རང་གི་ས་བོན་ལས། སྔོ་སོགས་ཡུལ་དུ་སྣང་བ་ཉིད་བྱུང་བར་མ་རྟོགས་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་སྐྱེ་བོས་ཤེས་པ་ལ་སྣང་བ་ཕྱི་རོལ་གྱི་གཟུང་བར་སེམས་ཤིང་ཁས་ལེན་པར་བྱེད་དོ། །དེ་ལྟར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལས་ཕྱི་རོལ་ཏུ་གྱུར་པའི་དོན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན། རྨི་ལམ་ན་ནི་གཟུགས་དོན་གཞན་མེད་པར། །རང་ནུས་སྨིན་ལས་དེ་ཡི་རྣམ་ཅན་སེམས། །འབྱུང་བ་ཇི་ལྟར་དེ་བཞིན་སད་ལའང་འདིར། །ཕྱི་རོལ་མེད་པར་ཡིད་ནི་ཡོད་ཅེ་ན། །ཇི་ལྟར་རྨི་ལམ་ན་ནི་གཟུགས་སོགས་ཕྱིའི་ཡུལ་དོན་གཞན་མེད་པར། རང་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པའི་ནུས་པ་སྨིན་པ་ལས་གཟུགས་སོགས་སད་པ་དེའི་རྣམ་པ་ཅན་གྱི་ཡིད་ཀྱི་སེམས་འབྱུང་བ་དེ་བཞིན་དུ། སད་པའི་གནས་སྐབས་ལའང་། ཕྱི་རོལ་མེད་པར་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡོད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེའང་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ཇི་ལྟར་མིག་མེད་པར་ནི་རྨི་ལམ་དུ། །སྔོ་སོགས་སྣང་བའི་ཡིད་སེམས་འབྱུང་དེ་ལྟར་། །མིག་དབང་མེད་པར་རང་གི་ས་བོན་ནི། །སྨིན་ལས་ལོང་བ་ལ་འདིར་ཅིས་མི་སྐྱེ། །ཇི་ལྟར་མིག་དང་གཟུགས་མེད་པར་ཡང་རྨི་ལམ་དུ་རང་གི་བག་ཆགས་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ལས་སྔོ་སོགས་ཡུལ་དུ་སྣང་བའི་ཡིད་ཀྱི་སེམས་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་མིག་གི་ཤེས་པ་དང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་འབྱུང་ན། དེ་ལྟར་དུ་སད་པའི་གནས་སྐབས་འདིར་ཡང་རང་གི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ
Chinese
了知名为有色眼。眼根的意识生起的，自己的能力，往昔的阿赖耶识所安立的，从那（能力）立即生起眼识。以愚痴的缘故，世间对眼识的自性所依的能力，施设名为有色眼根。并非有与识相异的眼根。其余诸根也应如是了知。如是，显示了没有与识相异的根之后，为了显示色等境也与识不相异而说：于此从根所生诸识，无有外境从自种子，未能了知显现青等性，世人执着外境而信受。此乃从眼等根所生的诸种识，不待外境，从无始以来流传下来的自种子，未能了知显现青等境的自性，世间的众生便认为显现于识上的外境，并信受之。如是，便没有在识之外存在的外境。另一种情况是：梦中无有他色等义，由自力成熟生起彼之相，如是醒时亦然此处，若谓无有外境唯有心。如梦中无有色等外境，由与自身相应的能力成熟，生起具有色等醒时之相的心识，如是醒时亦然，若说无有外境唯有意识。此亦不然，如此，如若无眼于梦中，显现青等之心识生起，如是无眼根自之种子，成熟盲者于此为何不生？如若无眼与色，于梦中由自之习气完全成熟，生起显现青等境之心识，与醒时之眼识相应，那么，如是醒时此处，自之种子完全成熟
English
Understand that what is called the eye with form. The power of the eye faculty to generate consciousness, which was established in the ālaya by previous consciousness, from that (power) immediately arises eye consciousness. Due to ignorance, the world applies the term "eye with form" to the power that serves as the basis for eye consciousness. There is no eye faculty separate from consciousness. The other faculties should also be understood in the same way. Thus, having shown that there is no faculty separate from consciousness, it is said to show that objects such as form are also not separate from consciousness: Here, the various cognitions arising from the faculties, without an external object, from their own seeds, not realizing that the nature of appearing blue, etc., arises, people believe and accept that there is an external object. These various cognitions arising from the eye and other faculties, without relying on an external object, from their own seeds that have come down from beginningless time, not realizing that the nature of appearing blue, etc., arises, worldly beings think of the external object appearing in consciousness and accept it. Thus, there is no external object that exists outside of consciousness. In another way: In dreams, there are no other objects such as form, from the maturation of one's own power, the mind with its aspects arises, just as it is in the waking state, if it is said that there is no external object, only mind. Just as in dreams, there are no external objects such as form, from the maturation of the power corresponding to oneself, the mind with the aspects of form, etc., of the waking state arises, so too in the waking state. If it is said that there is no external object, only consciousness. That is not so either, like this, just as without eyes in a dream, the mind that appears blue, etc., arises, so too without the eye faculty, one's own seed, having matured, why does it not arise here for the blind? Just as without eyes and form, in a dream, from the complete maturation of one's own habit, the mind that appears with objects such as blue arises, corresponding to the eye consciousness of the waking state, then, in the same way, here in the waking state, one's own seed is completely matured.
Tibetan
་ལས་ལོང་བ་དག་ལ་སྔོ་སོགས་སྣང་བའི་ཡིད་བློ་ཇི་ལྟར་མི་སྐྱེ་སྟེ། གཉིད་ལོག་པའི་གནས་སྐབས་དང་། མིག་མེད་པར་འདྲ་བའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ལྟར་རྨི་ལམ་དྲུག་པ་ཡི། །ནུས་པ་སྨིན་ཡོད་སད་ལ་མེད་གྱུར་ན། །གལ་ཏེ་ཁྱོད་ཀྱི་ལྟར་ན་མིག་མེད་པ་ཉིད་ཤེས་པ་དེ་ལྟ་བུའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། དེ་ལྟར་བུའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནུས་པ་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་ཡིན་ལ། དེའང་རྨི་ལམ་གྱི་ཚེ་གཉིད་ཀྱི་རྐྱེན་གྱིས་དེ་ལྟ་བུའི་དྲུག་པ་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ནུས་པ་སྨིན་པ་ཡོད་ལ། སད་པ་ལ་མེད་པས་ཇི་སྐད་བཤད་པའི་ཉེས་པར་མི་འགྱུར་ན། དྲུག་པའི་ནུས་སྨིན་ཇི་ལྟར་འདིར་མེད་པ། །དེ་ལྟར་རྨི་ཚེ་མེད་ཅེས་ཅིས་མི་རིགས། །གལ་ཏེ་ཤེས་བྱེད་མེད་པར་ཚིག་ཙམ་གྱིས་དེ་སྐད་སྨྲ་ན། ངེད་ཀྱི་ཚིག་གིས་ཀྱང་ཇི་ལྟར་སད་པའི་གནས་སྐབས་འདིར་དྲུག་པའི་ནུས་པ་སྨིན་པ་མེད་པ་དེ་ལྟར། རྨི་ལམ་གྱི་ཚེའང་མེད་དོ་ཞེས་ཅིས་མི་རིགས། ཅི་སྟེ་དེ་ལྟ་བུའི་ནུས་པ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྐྱེན་གཉིད་ཡོད་པ་དང་མེད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་སྔར་མ་སྨྲས་སམ་ཞེ་ན། སྨྲས་ཀྱང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཇི་ལྟར་མིག་མེད་འདི་ཡི་རྒྱུ་མིན་ལྟར། །རྨི་ལམ་དུ་ཡང་གཉིད་ནི་རྒྱུ་མ་ཡིན། །ཇི་ལྟར་མིག་མེད་པའི་སད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལོང་བའི་རྒྱུད་ལ་སྔོ་སོགས་སྣང་བའི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ནུས་པ་སྨིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་མིན་པ་ལྟར། རྨི་ལམ་དུའང་། གཉིད་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་ཡིད་ཀྱི་ཤེས་པའི་ནུས་པ་སྨིན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ཏེ། གནས་སྐབས་དེ་གཉིས་ཀའང་མིག་མེད་པར་མཚུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་ལོང་བ་དག་ལ་རྨི་ལམ་དུ་སྔོ་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཇི་ལྟར་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ལ་མིག་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེ་ན། དེའི་ཚེ་གཉིད་ཀྱི་རྐྱེན་ལས་མིག་དང་གཟུགས་དང་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རྫུན་པའི་རང་བཞིན་ཅན་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་ཉེས་པ་མེད་དོ། །འོ་ན་སད་པའི་ཚེ་ཇི་ལྟར་མི་འབྱུང་ཞེ་ན། རྐྱེན་གཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན། ཇི་ལྟར་སད་པའི་ཚེ་མིག་མེད་པ་དབང་ཡུལ་རྫུན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་པ་ལྟར། རྨི་ལམ་གྱི་ཚེའང་གཉིད་ཀྱང་དེ་དག་གི་རྒྱུར་མི་རུང་ངོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་འབྲེལ་བ་མེད་དེ། སད་པའི་གནས་སྐབས་ན་ནམ་ཡང་མིག་མེད་པ་ལ་ནི་སྔོ་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་བདེན་པའམ་རྫུན་པ་འགའ་ཡང་སྐྱེ་བར་མ་མཐོང་ལ། སྔོ་སོགས་གསལ་བར་སྣང་བའི་ཤེས་པ་དང་ལྡན་པ་ལ་ནི་མིག་དང་ལྡན་པའི་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་ཕྱིར།
Chinese
那么，对于失明者来说，为什么不会产生看到蓝色等事物的意识呢？因为他们处于睡眠状态，并且和没有眼睛的状态相似。如果像你所说的那样，第六意识在梦中成熟，而在清醒时却没有，如果按照你的说法，没有眼睛本身就是这种意识的因，那么是什么呢？因为在这种情况下，意识的显现能力已经完全成熟。在梦中，由于睡眠的缘故，第六意识的能力得以成熟，而在清醒时则没有，所以不会有如上所说的过失。既然第六意识的能力在这里没有成熟，那么为什么不能说在梦中也没有呢？如果只是在没有论证的情况下这样说，那么我们也可以用同样的话说，就像清醒时第六意识的能力没有成熟一样，梦中也没有。如果说这是因为有无睡眠这种使能力成熟的条件，难道之前没有说过吗？虽然说过，但这是不合理的。就像没有眼睛不是（产生意识的）原因一样，睡眠也不是梦的原因。就像在没有眼睛的清醒状态下，失明者的意识中，不会产生看到蓝色等事物的意识能力一样，在梦中，睡眠也不是使这种意识能力成熟的原因，因为这两种状态都和没有眼睛的状态相似。那么，为什么失明者在梦中会产生清晰地看到蓝色等事物的意识呢？因为他们没有眼睛。这是因为在那种情况下，由于睡眠的缘故，会产生眼睛、颜色和眼识这些虚假的自性，所以没有过失。那么，为什么在清醒时不会发生这种情况呢？因为没有睡眠这个条件。那么，就像清醒时没有眼睛不是虚假感知的因一样，在梦中睡眠也不是这些的因，这样可以吗？那是不相关的，因为在清醒的状态下，从未见过没有眼睛的人产生任何真实或虚假的、清晰地看到蓝色等事物的意识，而对于具有清晰地看到蓝色等事物的意识的人，则会赋予他们具有眼睛的名称。
English
Then, why doesn't the mind of the blind arise with the appearance of blue and so on? Because they are in a state of sleep and are similar to being without eyes. If, as you say, the sixth consciousness matures in dreams but not in waking, if according to you, the absence of eyes itself is the cause of such consciousness, then what is it? Because in that case, the ability of the manifestation of consciousness is fully matured. In dreams, due to sleep, the ability of the sixth consciousness matures, but it is not present in waking, so there is no fault as stated above. Since the maturation of the sixth consciousness is not present here, why can't it be said that it is also absent in dreams? If you say that only with words without proof, then we can also say with our words that just as the ability of the sixth consciousness is not matured in the waking state, it is also absent in dreams. If you say that it is because of the presence or absence of sleep, which is the condition for the maturation of such ability, haven't you said it before? Although said, it is not reasonable. Just as the absence of eyes is not the cause, sleep is not the cause of dreams either. Just as in the waking state of the absence of eyes, the blind person's consciousness does not have the ability to mature to see blue and so on, in dreams, sleep is not the cause of the maturation of such consciousness ability, because both states are similar to being without eyes. Then, how do the blind have the consciousness of clearly seeing blue and so on in dreams? Because they don't have eyes. It is because in that case, due to sleep, eyes, forms, and eye consciousness of false nature arise, so there is no fault. Then, why doesn't this happen in the waking state? Because there is no condition of sleep. Then, just as the absence of eyes is not the cause of false perception in the waking state, sleep is also not the cause of these in dreams, is that okay? That is irrelevant, because in the waking state, it has never been seen that someone without eyes has any true or false consciousness of clearly seeing blue and so on, and those who have the consciousness of clearly seeing blue and so on are given the name of having eyes.