Tibetan
། དབྱེ་བ། དེ་དག་གི་ཚུལ། དགོས་པ་བཞི་ལས། དང་པོ། སྒྱུ་འཕྲུལ་དྲྭ་བས་མངོན་རྫོགས་པ། །ཐམས་ཅད་བྱང་ཆུབ་མཆོག་གི་རྒྱ། །གསང་བ་དེ་ཉིད་ངེས་པ་ཡི། །སྙིང་པོའི་ཕྱག་རྒྱ་འདའ་དཀའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། མུ་དྲ་ཞེས་པའི་སྒྲ་ལས་འདེབས་ ཤིང་མཚོན་པར་བྱེད་པའམ། རྒྱས་བཏབ་པ་ལས་འདའ་བར་དཀའ་བའི་དོན་གྱིས་ན་ཕྱག་རྒྱ་ཞེས་བྱ་ལ། དེ་ཡང་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རྣམས་ཀྱི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མཛད་པ་དང་བཅས་པ་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་སྒོ་ཁྱད་པར་ཅན་གང་གིས་གང་ལ་བཏབ་པ་དེ་ཉིད་དེ་ལས་འདའ་བར་དཀའ་བའི་བདག་ཉིད་དུ་གྱུར་པའོ། །དེ་ལ་སྤྱི་དང་། བྱེ་བྲག །ཁྱད་པར་གྱི་དབྱེ་བ་གསུམ་གྱི། དང་པོ་ལ་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་ལས། དང་པོ་རང་བཞིན་གནས་ལུགས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སེམས་ཉིད་གདོད་ནས་དག་པ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ངང་ལས་སྣང་གྲགས་རིག་གསུམ་ལྷ་སྔགས་ཆོས་སྐུའི་རང་བཞིན་དུ་གནས་པའོ། །གཉིས་པ་གནས་སྐབས་ལམ་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་དེ་ལྟ་བུའི་དོན་ལ་རྩལ་སྦྱང་ཕྱིར་སེམས་ཀྱི་གནས་ལུགས་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་བདེ་བ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེའི་ངང་ནས་སྒོ་གསུམ་གསང་བ་གསུམ་གྱི་རོལ་པར་སྒྲུབ་པའོ། །གསུམ་པ་མཐར་ཐུག་འབྲས་བུའི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྐུ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་པ་བརྙེས་པ་ན། སྐུ་གསུང་ཐུགས་མཛད་པ་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་པས་ནམ་མཁའ་ཇི་སྲིད་དུ་སེམས་ཅན་མཐའ་ཡས་པའི་དོན་མཛད་པའོ། །གཉིས་པ་ལམ་གྱི་ཕྱག་རྒྱ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ ལ། བསྐྱེད་རིམ་དང་སྦྱར་བ་དང་། རྫོགས་རིམ་དང་སྦྱར་བ་གཉིས་ཀྱི་དང་པོ། སྐུ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ། གསུང་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། ཐུགས་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ། ཕྲིན་ལས་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའོ། །གཉིས་པ་རྫོགས་རིམ་དང་སྦྱར་བ་ལའང་། རྟེན་གཟུངས་མ་དང་། ལམ་སྐྱེ་ཚུལ་དང་། འབྲས་བུ་ཡེ་ཤེས་བཞི་ལ་སྦྱར་ཚུལ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི། ཆོས་ཀུན་གྱི་རང་བཞིན་སྟོང་པ་ཉིད་ཡུམ་ཤེས་རབ་ཀྱི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་མ་སྟེ་དོན་གྱི་གཟུངས་མའོ། །ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་སྐྲ་དང་ནུ་མར་ལྡན་པ་བུད་མེད་ཀྱི་ལུས་སུ་སྣང་བ་ཐམས་ཅད་དོ། །དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ་རང་གི་ཡིད་ལས་སྤྲུལ་པའི་ལྷ་མོའོ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ནི་རླུང་སེམས་སྟོང་གཟུགས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལྷ་མོར་ཤར་བ་སྟེ་ཕྱག་རྒྱ་དེ་དག་གིས་རྒྱས་བཏབ་པ་ལས་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བ་འགྲུབ་པའོ། །གཉིས་པ་ལ་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ནི་བདེ་བ་ཆེན་པོ་དཔེ་ཡི་ཡེ་ཤེས་སྒྲུབ་པའི་རྟེན་དུ་གྱུར་
Chinese
分类。 那些的方式。 从四个必要方面来说，第一，如幻网所显现圆满的： 一切菩提胜之印， 彼之秘密即决定， 心髓手印难超越。 如是说。 从“穆扎”（藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思）之语，种植并象征，或因盖印而难以超越之义，故称手印。 又是以大自在者们的身语意事业等为象征的特殊之门，以何者盖于何者之上，彼即成为难以超越之自性。 其中有共同、个别、特殊三种分类。 第一，从基、道、果三者来说，第一，自性本住之手印，心性本初清净，从大手印之性中，显现、声、觉三种，安住于本尊、咒语、法身之自性中。 第二，暂时道之手印，为修持如是之义，从心之本性俱生之乐大手印智慧金刚之性中，修持三门三密的游舞。 第三，究竟果之手印，获得自生智慧之身一切相后，身语意事业不可思议，故于虚空存在期间，成办无量众生之义。 第二，关于道的个别手印之解说， 与生起次第相结合，以及与圆满次第相结合两种，第一，身大手印，语法的法印，意誓言印，事业业印。 第二，与圆满次第相结合也有三种方式：与所依明妃相结合，与生起方式相结合，与四种智慧果相结合。 第一，法的法印是：一切法之自性空性，即母般若波罗蜜多，是为义之明妃。 业之手印是：显现为具有头发和乳房的女性之身的一切。 誓言之手印是：智慧手印，即从自己心中化现之天女。 大手印是：风心空色之自性显现为天女，以彼等手印盖印，便成就不可变的安乐。 第二，业之手印是成为成办大乐譬喻智慧之所依
English
Divisions. The ways of those. From the four necessities, first, as manifested perfectly by the net of illusion: All are the seal of supreme enlightenment, That secret itself is certain, The heart essence seal is difficult to surpass. As it is said. From the sound of "Mudra" (藏文，梵文天城体，梵文罗马拟音，汉语字面意思), planting and symbolizing, or because of the meaning of being difficult to surpass from being sealed, it is called a seal. Moreover, it is the special door that symbolizes the body, speech, mind, and activities of the great beings, and whatever is sealed upon whatever, that itself becomes the nature of being difficult to surpass. Among these, there are three divisions: common, individual, and special. First, from the three of ground, path, and fruition, first, the seal of the nature of self-abiding, the nature of mind being primordially pure, from the state of the great seal, the three of appearance, sound, and awareness abide in the nature of deity, mantra, and dharmakaya. Second, the seal of the temporary path is to practice the meaning of such, from the state of the great seal of co-emergent bliss, wisdom vajra, to accomplish the play of the three doors and three secrets. Third, the ultimate seal of fruition is when one has obtained the body of self-arisen wisdom in all aspects, the body, speech, mind, and activities are inconceivable, therefore, as long as space exists, one accomplishes the meaning of limitless beings. Second, the explanation of the individual seals of the path, In combination with the generation stage, and in combination with the completion stage, the first, the body mahamudra, the speech dharma seal, the mind samaya seal, the activity karma seal. Second, in combination with the completion stage, there are also three ways: in combination with the support consort, in combination with the way of arising, and in combination with the four wisdom fruits. First, the dharma seal is: the nature of all dharmas, emptiness, the mother prajnaparamita, which is the consort of meaning. The karma seal is: all that appears as the body of a woman with hair and breasts. The samaya seal is: the wisdom seal, which is the goddess emanated from one's own mind. The mahamudra is: the nature of wind, mind, emptiness, and form appearing as a goddess, by sealing with those seals, immutable bliss is accomplished. Second, the karma seal is becoming the basis for accomplishing the great bliss example wisdom.
Tibetan
པ་གཟུངས་མ་དང་མཉམ་པར་སྦྱོར་བ་སོགས་སོ། །ལས་དེ་ཉིད་ཀྱིས་ཆོས་དབྱིངས་བདེ་བ་ཆེན་པོ་རྗེས་མཐུན་ཙམ་མྱོང་བ་ནི་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱའོ། །ཀུན་རྟོག་ཐམས་ཅད་དང་བྲལ་ཏེ་ལྷན་སྐྱེས་དངོས་སུ་མྱོང་བ་ནི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའོ། །དེའི་ངང་ལས་རྗེས་ ཐོབ་སྐུ་གསུང་ཐུགས་ཀྱི་དཀྱིལ་འཁོར་དུ་སྣང་བ་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ་སྟེ། དེ་ཡང་དགའ་བ་བཞི་དང་སྦྱར་ན་དགའ་བ་མཆོག་དགའ་ལྷན་སྐྱེས་ཀྱི་དགའ་བ། དགའ་བྲལ་གྱི་དགའ་བ་བཞིར་སྦྱོར་ཏེ། རྒྱུད་རྣམས་ན་གོ་རིམ་དུ་དགའ་བྲལ་གསུམ་པར་བསྟན་ཀྱང་། འདིར་ཆགས་པའི་གདུང་བ་ཟད་ནས་དགའ་བ་དང་བྲལ་བའི་གནས་སྐབས་ལ་མཛད་དོ། །ཡང་གཞུང་གཞན་ཀུན་ན་དགའ་བ་བཞིར་གསུངས་པ་དང་མི་འགལ་ལམ་ཞེ་ན་མི་འགལ་ཏེ་ལུགས་གཉིས་པོས་ཀྱང་། ལྷན་སྐྱེས་ནི་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་རྡོ་རྗེ་ནོར་བུའི་རྩེ་མོའི་མཐར་ཐུག་པར་བབ་པས་དགའ་བ་ཡོངས་སུ་རྫོགས་པའི་མཐའ་དང་། ཆགས་བྲལ་དང་པོ་རྩོམ་པའི་དབུས་སུ་ཆགས་དང་ཆགས་བྲལ་བདེ་དང་བདེ་མིན་གྱི་ཆ་ལས་འདས་པའི་ཡེ་ཤེས་སྐད་ཅིག་མ་ལ་འདོད་དོ། །དེས་ན་སྔ་མ་གསུམ་བཞིར་བྱས་ཀྱང་མི་འགལ་ལ། བཞི་པོ་གནས་སྐབས་གསུམ་དུ་བསྡུས་ཀྱང་མི་འགལ་ལོ། །སྦྱར་ཚུལ་དེ་དག་ནི་ཀླུ་སྒྲུབ་ཀྱིས་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །གསུམ་པ་སྣང་སྟོང་སྐུ་ཡི་རྡོ་རྗེ་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། གསལ་སྟོང་གསུང་རྡོ་རྗེ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། བདེ་སྟོང་ཐུགས་རྡོ་རྗེ་དམ་ཚིག་ གི་ཕྱག་རྒྱ། དེ་ཐམས་ཅད་དབྱེར་མེད་པར་མཉམ་པ་ཉིད་རིག་སྟོང་ཡེ་ཤེས་རྡོ་རྗེ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལ་སོགས་པ་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་པོ་འདི་དོན་དང་གནས་སྐབས་ལ་སྦྱར་ཚུལ་དུ་མ་དང་གཞན་ཡང་མཚན་བཅས་མཚན་མེད་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ལ་སོགས་པ་ཕྱག་རྒྱའི་མིང་གིས་བརྗོད་པ་ལ་ནི་ཚད་མེད་པ་ཡོད་དོ། །གསུམ་པ་སྐབས་འདིར་བསྟན་བྱའི་གཙོ་བོ་ནི་ཡེ་ཤེས་པའི་ལྷའི་སྐུ་གསུང་ཐུགས་མཛད་པ་དང་བཅས་པ་ཅི་རིགས་པར་མཚོན་པར་བྱེད་པའི་སྒོར་གྱུར་པ་ལག་པའི་ཕྱག་རྒྱ་བཅའ་བ་ཉིད་བསྟན་ཏེ། འདི་ཡང་མི་འདའ་བའི་དོན་གྱིས་ན་སྤྱི་སྒྲ་བྱེ་བྲག་ལ་བཏགས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལའང་ནང་གི་དབྱེ་བས་ཕྱག་རྒྱ་བཞི་ཚང་སྟེ། བཅའ་བའི་ཕྱག་རྒྱ་རང་གི་ངོ་བོ་དམ་ཚིག་གི་ཕྱག་རྒྱ། དེ་བསྒྱུར་ཞིང་དགྲོལ་བ་ལ་སོགས་པའི་བྱ་བ་ནི་ལས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། ས་བོན་སོགས་གསལ་ཞིང་སྔགས་བརྗོད་པ་ཆོས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ། རང་ཉིད་ལྷ་སྐུར་གནས་པ་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའོ། །དེ་ལ་ལག་པ་གཉིས་ལྷན་དུ་སྦྱར་ནས་བཅའ་བའི་ཕྱ
Chinese
以及与明妃结合等。仅以该业感受与法界大乐相应的少分，是为法之手印。远离一切分别念，直接体验俱生，是为大手印。从该状态中，后得显现为身语意之坛城，是为誓言手印。又，若与四喜结合，则结合为喜、胜喜、俱生喜、离喜四喜。虽然在续部中，次第上说离喜为第三，但此处是指断尽贪欲痛苦后，与喜分离的阶段。又问，与其他所有经论中所说的四喜不相违吗？答：不相违，因为两种方式都认为，俱生是菩提心落于金刚宝顶的顶点，是喜完全圆满的终点；而最初开始的离贪，则认为是在贪与离贪、乐与非乐的界限之外的刹那智慧。因此，前三者分为四者也不相违，四者归纳为三个阶段也不相违。这些结合的方式，应从龙树论师确定四手印中了解。第三，显空身之金刚是事业手印，明空语之金刚是法手印，乐空意之金刚是誓言手印，所有这些无别平等性，即觉空智慧金刚大手印。如是等等，这四种手印在意义和阶段上结合的方式多种多样，此外还有有相、无相等手印，以手印之名所称谓的则有无量。第三，此处所要阐述的重点是，为了象征智慧尊之身语意事业等，而成为门户的手部手印的结法，此乃所要阐述的。此也以不欺之义，乃是将总名安立于别相之上。其中，以内部的区分而言，四手印齐全。结手印本身是誓言手印，转变和解脱等行为是事业手印，显现种子字等和念诵咒语是法手印，自身安住于本尊身是大手印。其中，双手合在一起而结的
English
and union with a consort, etc. Experiencing just a fraction of the great bliss of the dharmadhatu in accordance with that action itself is the dharma mudra. Being free from all conceptual thoughts and directly experiencing the innate is the mahamudra. From that state, the subsequent appearance as the mandala of body, speech, and mind is the samaya mudra. Furthermore, if combined with the four joys, they are combined as the joy, supreme joy, innate joy, and separation joy. Although in the tantras, the separation joy is taught as the third in order, here it refers to the stage of separation from joy after the suffering of attachment has been exhausted. Again, if one asks whether it contradicts the four joys as taught in all other texts, it does not, because both systems consider the innate to be the ultimate point where the bodhicitta descends to the tip of the vajra jewel, the end of the complete perfection of joy; and the initial separation from attachment is considered to be the momentary wisdom beyond the limits of attachment and separation, pleasure and displeasure, in the middle of the beginning. Therefore, it is not contradictory to make the former three into four, nor is it contradictory to condense the four into three stages. Those ways of combining should be understood from Nagarjuna's establishment of the four mudras. Third, the vajra of the apparent-empty body is the karma mudra, the vajra of the clear-empty speech is the dharma mudra, the vajra of the bliss-empty mind is the samaya mudra. The equality of all of these, without separation, is the wisdom vajra mahamudra of awareness-emptiness. Like that and so on, there are many ways of combining these four mudras in terms of meaning and stages, and furthermore, there are mudras with signs and without signs, etc., and there are countless things that are referred to by the name mudra. Third, the main thing to be taught here is the hand mudras that serve as the gateway for symbolizing the body, speech, mind, activities, etc. of the wisdom deity, whatever is appropriate. This is also a general term applied to a specific instance because of its meaning of non-transgression. In that, the four mudras are complete in terms of the internal divisions. The essence of the mudra itself is the samaya mudra, the actions of transforming and liberating, etc. are the karma mudra, the clarification of seed syllables, etc. and the recitation of mantras are the dharma mudra, and abiding as the deity's form is the mahamudra. Among these, the