Tibetan
པའི་རྟེན་ལ་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ཐོབ་པའི་དགེ་སློང་ངམ། ཁ་ཅིག་ཕྱི་རོལ་པ་ལ་སོགས་པའི་དགེ་སྦྱོང་གི་ཚུལ་གྱིས་དགྲ་བཅོམ་འབྲས་བུ་ཐོབ་ཟེར། མི་དང་ལྷ་གང་གི་རྟེན་ལ་རྒྱུན་ཞུགས་ཐོབ་པའང་མཐར་དེའི་རྟེན་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་འོ། །གཉིས་པ། སྒོམ་སྤང་ལམ་གཉིས་པོ་གང་རུང་གིས་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་རྣམ་པ་གསུམ་མམ་རྣམ་པ་བཞི་ཡི་བར་དག་ལས་གྲོལ་བ་དེ་ནི་མཐར་གྱིས་པའམ་ཐོད་རྒལ་བ་གང་ཡིན་ཡང་རུང་སྟེ། བཞི་སྤང་ན་ཚེ་གཉིས་དང་གསུམ་སྤང་ན་ཚེ་གསུམ་དུ་རིགས་ནས་རིགས་སུ་སྐྱེ་བའོ། །དེའང་ལྷའི་རིགས་ནས་རིགས་སུ་སྐྱེ་བ་དང་། མིའི་རིགས་ནས་རིགས་སུ་སྐྱེ་བ་གཉིས། ཉོན་མོངས་པ་གཅིག་དང་གཉིས་སྤང་བ་དེ་དྲུག་གམ་ལྔར་རིགས་ནས་རིགས་སུ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་མ་སྨོས་ཀྱང་ཤུགས་ལ་གོའོ། །ཞེས་སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་དག་འཆད་ལ། ཁ་ཅིག་ན་རེ། དེ་ཡང་ལན་གཉིས་སམ་གསུམ་དུ་རིགས་ནས་རིགས་སྐྱེ་ཡིན་པས་ལོགས་སུ་མ་བཤད་དོ། །ཞེས་སོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ལྔ་པ་སྤང་བའང་རིགས་ནས་རིགས་སྐྱེར་མ་སྨོས་ཞེ་ན། ལྔ་པ་སྤངས་བས་ནི་དྲུག་པའང་ཚེ་དེ་ཉིད་ལ་ངེས་པར་སྤང་ཕྱིར་ རིགས་སྐྱེ་མིན་ཏེ། རྣམ་པ་དྲུག་པ་གཅིག་པུས་ཕྱིར་འོང་གི་འབྲས་བུ་ལ་གེགས་བྱ་མི་ནུས་པས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་བར་ཆད་གཅིག་པའི་རྣམ་པ་དགུ་པ་གཅིག་པུས་ཀྱང་ཕྱིར་མི་འོང་གི་འབྲས་བུ་ལ་གེགས་བྱེད་པར་མི་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མི་མཚུངས་ཏེ། བར་ཆད་གཅིག་པ་འདོད་ཁམས་ལས་འདའ་དགོས་པས་དཀའ་ཕྱིར་རྣམ་པ་གཅིག་གིས་ཀྱང་གེགས་བྱ་ནུས་ལ། གཅིག་ཤོས་ཁམས་ལས་འདའ་མི་དགོས་པའི་ཕྱིར་དེ་ལྟར་མིན་པས། དེ་གཅིག་པུས་བར་ཆད་བྱ་མི་ནུས་སོ། །གསུམ་པ། རྒྱུན་ཞུགས་གང་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་རྣམ་པ་ལྔ་ཡི་བར་སྤངས་པའམ་བཅོམ་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འབྲས་བུ་དང་པོ་ལ་གནས་པ་མ་ཟད། གཉིས་པ་ཕྱིར་འོང་ལ་ནི་ཞུགས་པའང་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་ལ། ཙམ་པོ་བ་དང་། ཁྱད་པར་ཅན་གཉིས། དང་པོ། འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་རྣམ་པ་དྲུག་པ་ཟད་པར་གྱུར་པ་དེ་ནི་འདོད་ཁམས་འདིར་ལན་ཅིག་ཕྱིར་འོང་བ་སྟེ་འདོད་ཉོན་ཆུང་ངུ་གསུམ་གྱིས་འདོད་པར་ལན་གཅིག་སྐྱེ་བ་ལས་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ། ཕྱིར་འོང་འབྲས་གནས་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་གི་ཉེས་པའི་ཆ་བདུན་དང་བརྒྱད་ཟད་པ་ནི་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པ་ལ་ཚེ་གཅིག་དང་། ཕྱིར་མི་འོང་ཐོབ་པ་ལ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་བར་ཆད་གཅིག་པ་དང་། འབྲས་གནས་ཁྱད་པར་ཅན་དེ་གསུམ་པ་ཕྱིར་མི་འོང་ལ་ནི་ཞུགས་པའང་ཡིན་ནོ། །ཁམས་ལས་འདའ་ན་སྨིན་ངེས་ཀྱི་ལས་ཆུད་ཟ་བས་འདི་སྐབས་ཉོན་མོངས་ཀྱང་ལས་ལྟར་སྤང་དཀའ་བས་ཉོན་མོངས་གཅིག་གིས་ཀྱང་བར་ཆད་ བྱེད་དོ། །གསུམ་པ་ཕྱིར་མི་འོང་ལ། ངོ་བོ་དང་དབྱེ་བ་གཉིས། དང་པོ། ཕྱིར་མི་འོང་འབྲས་གནས་དེ་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་དགུ་པ་ཟད་པས་ནི་ཕྱིར་མི་འོང་དུ་འགྱུར་རོ། །གཉིས་པ་ལ། རྟེན་གཞན་དུ་འཕོ་བ་དང་མི་འཕོ་བས་ཕྱིར་མི་འོང་དང་། འགོག་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། བྱེ་བྲག་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་མི་འོང་གི་རྣམ་དབྱེ་གཞན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཡང་སྲིད་ཡོད་པ་བཤད་པ་དང་། མེད་པར་རྟེན་འདི་ལ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བ་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། སྤྱི་བྱེ་བྲག་གཉིས། དང་པོ། ཕྱིར་མི་འོང་གི་འབྲས་གནས་དེ་ནི་གསུམ་དུ་དབྱེ་སྟེ། གཟུགས་སུ་ཉེར་འགྲོ། གཟུགས་མེད་ཉེར་འགྲོ། ཚེ་འདིར་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །དང་པོ་ལ་ལྔ་སྟེ། དང་པོ་འདི་ནས་ཤི་འཕོས་ཏེ་གཟུགས་གནས་བཅུ་དྲུག་གང་རུང་གི་བར་དོར་ལྷག་མེད་དགྲ་བཅོམ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །འདི་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་བར་དོར་ཡུན་རིང་གནས་ལ་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་མེད་པའོ། །གཉིས་པ་ཚངས་རིས་སོགས་སུ་སྐྱེས་མ་ཐག་ཏུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །གསུམ་པ་དེར་ལམ་སྒོམ་པ་ལ་རྩོལ་བའི་འདུ་བྱེད་དང་བཅས་ནས་གཟོད་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་པའོ། །བཞི་པ་དེར་སྐྱེས་ནས་ཡུན་རིང་པོ་ན་རྩོལ་བའི་འདུ་བྱེད་མེད་པར་ཡོངས་སུ་མྱ་ངན་ལས་འདའ་བའོ། །ལྔ་པ་གནས་གཞན་གོང་དུ་འཕོ་བ་དང་ལྔ་པོ་རྣམས་སོ། །སློབ་དཔོན་ནི་འདུ་བྱེད་མེད་པ་མདོ་ལས་འབྱུང་བ་ལྟར་སྔོན་དུ་བྱས་ལ་གོ་རིམ་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་ལྟར་རུང་སྟེ། དེ་གཉིས་ནི་ལམ་ངང་གིས་འབྱུང་བ་དང་མི་འབྱུང་བ་ཡིན་ལ། སྐྱེས་ནས་དང་ཁྱད་པར་ནི་ལམ་ཆེས་ངང་གིས་འབྱུང་བ་དང་། ལམ་ཆེས་ཆེ་བས་ཕྲ་རྒྱས་ངང་གིས་ཆེས་ཆུང་བ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་སོ། །གཉིས་པ་གོང་འཕོ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ། གཟུགས་འགྲོ་དང་གཟུགས་མེད་འགྲོ་གཉིས། དང་པོ་ལའང་འོག་མིན་འགྲོ་དང་སྲིད་རྩེར་འགྲོ་གཉིས། དང་པོ། གོང་འཕོ་དེ་ནི་རྒྱུའི་སྒོ་ནས་ལྷག་མཐོང་ལ་དགའ་བ་བསམ་གཏན་སྤེལ་བ་དང་། ཞི་གནས་ལ་དགའ་བ་མ་སྤེལ་བ་གཉིས་ཀྱི། དང་པོ་བསམ་གཏན་སྤེལ་ན་འབྲས་བུ་འོག་མིན་པར་དུ་འགྲོ་བའོ། །དེ་ལའང་འཕར་བ་ནི། འདོད་པའི་འཕགས་པས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་གོམས་པར་བྱས་པ་དེ་ལས་ཉམས་ཏེ་དང་པོའི་རོ་མྱོང་བས་ཕྱི་མ་གསུམ་ལས་ཉམས་ནས། ཚངས་རིས་སོགས་སུ་སྐྱེས་པ་སྔོན་གོམས་ཤུགས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་བཞི་པ་བཅོ་
Chinese
以何为所依而以法性获得之比丘，或有些外道等以沙门之行而说获得阿罗汉果。无论以人和天何者为所依而获得入流果，最终亦以彼之所依而入涅槃。第二，以修断道二者中任何一个，解脱欲界之修断三品或四品之间者，无论是渐次而行者或是顿超者，若断四品，则于二生中，若断三品，则于三生中于族姓中而生。彼亦有天族中生和人族中生二者。未言说断一二烦恼者于六或五生中于族姓中生，然亦可于言外得知。如是昔日之论师们解说。有些则说，彼亦于二或三生中于族姓中生，故未另作解说。何以不断第五品亦未说于族姓中生耶？若断第五品，则第六品亦必定于彼生中而断故，非于族姓中生，以第六品一者不能障碍一来果故。如是则障碍一品之第九品一者亦不应障碍不来果耶？不相似也，以障碍一品必须超越欲界故难，故一品亦能障碍，一者不必超越有界故不如是，故彼一者不能障碍。第三，入流者，无论断或未断欲界之修断五品之间任何一品，彼不仅安住于初果，亦趋入于二果一来果。二者，一来果有二，略说者和详说者。第一，欲界之修断第六品灭尽者，乃于此欲界中一来，即以微小之三欲烦恼，不能于欲界中再生一次之故。第二，一来果位安住者，欲界修断之过患分七和八灭尽者，于获得阿罗汉果者有一生，于获得不来果者有一烦恼之障碍，果位殊胜者，乃趋入于第三果不来果。若超越有
English
A monk who has attained [something] based on the support of what, through the nature of Dharma? Or some non-Buddhists, etc., say they have attained the fruit of Arhat through the practice of a renunciate. Whichever being, human or deva, attains the Stream-enterer, they will ultimately pass into Nirvana based on that support. Secondly, whichever of the two paths, the path of cultivation abandonment, has liberated from the three or four aspects of the cultivation abandonment of the desire realm, whether they are gradual or sudden, if they abandon four, they will be born in two lifetimes, and if they abandon three, they will be born in three lifetimes in a lineage. That is, there are two types: being born in a lineage of devas and being born in a lineage of humans. Although it is not mentioned that those who abandon one or two afflictions will be born in a lineage in six or five lifetimes, it is understood implicitly. This is how the former teachers explained it. Some say that it is also born in a lineage in two or three lifetimes, so it is not explained separately. Why is it that abandoning the fifth is not mentioned as being born in a lineage? Because abandoning the fifth, the sixth must also be abandoned in that lifetime, so it is not born in a lineage, because the single sixth cannot hinder the fruit of the Once-returner. In that case, shouldn't the single ninth aspect of the one obstacle also not hinder the fruit of the Non-returner? It is not the same, because the one obstacle must transcend the desire realm, so it is difficult, so one aspect can also hinder it, and the other does not need to transcend the realm, so it is not like that, so that one cannot hinder it. Thirdly, the Stream-enterer, whichever of the five aspects of the cultivation abandonment of the desire realm is abandoned or destroyed, not only abides in the first fruit, but also enters the second fruit, the Once-returner. Secondly, there are two types of Once-returners: the brief and the detailed. First, those who have exhausted the sixth aspect of the cultivation abandonment of the desire realm will return once to this desire realm, that is, with the three small afflictions of desire, they cannot be born more than once in the desire realm. Secondly, those who abide in the fruit of the Once-returner, who have exhausted the seven and eight parts of the faults of the cultivation abandonment of the desire realm, have one lifetime to attain the Arhat fruit, and one obstacle of affliction to attain the Non-returner fruit, and the fruit-abiding special one enters the third fruit, the Non-returner. If transcending existence
Chinese
由于成熟确定的业被耗尽，此时烦恼也如业一样难以断除，因此一个烦恼也会造成障碍。第三是不还者，本体和分类两种。第一，不还果位是由于欲界修断九品惑灭尽而成为不还者。第二，分为转生到其他处和不转生两种不还者，以及证得灭尽的不还者两种。第一种分为总说和别说，别说成就后有之不还者的其他分类两种。第一种分为说有后有和不具有后有而在此处入灭两种。第一种分为总说和别说两种。第一，不还者的果位分为三种：趋向色界、趋向无色界、在此生入灭。第一种有五种：第一，从此死后转生到色界十六处任何一处的中阴身中，无余阿罗汉入灭。这是自然规律，在中阴身中长久停留，没有产生烦恼。第二，生于梵众天等处立即入灭。第三，在那里修习道，以精勤的作意而获得阿罗汉果。第四，在那里出生后很久，不以精勤的作意而完全入灭。第五，转生到其他更高的处所，以上是五种。论师认为，应如经中所说，先做无作意，次第也应如此。这两种是道自然生起和不生起，出生后的差别是道非常自然生起，道非常大，所以微细增长非常小。如是说。第二，详细解释向上转生，分为色界和无色界两种。第一种又分为往生色究竟天和往生有顶天两种。第一，向上转生从因的角度来说，分为喜欢胜观而修习禅定和喜欢寂止而不修习禅定两种。第一种，如果修习禅定，结果就会往生到色究竟天。其中退转是指：欲界圣者修习第四禅纯熟后，从那里退转，因为体验到初禅的滋味，所以从后三禅退转。生于梵众天等处，由于以前串习的力量，修习第四禅十五
English
Since the karma of definite maturation is exhausted, at this time, afflictions are also as difficult to abandon as karma, therefore, even one affliction will create obstacles. Third is the Non-returner, with two aspects: essence and divisions. First, the fruit position of the Non-returner is that one becomes a Non-returner by exhausting the nine grades of what is abandoned by cultivation in the desire realm. Second, there are two types: Non-returners who transmigrate to other realms and those who do not, and two types of Non-returners who have attained cessation. The first is divided into general and specific explanations, and two other divisions of Non-returners who specifically accomplish future rebirth. The first is divided into explanations of having rebirth and attaining nirvana in this life without rebirth. The first is divided into general and specific. First, the fruit position of the Non-returner is divided into three: approaching the form realm, approaching the formless realm, and attaining nirvana in this life. The first has five: First, from here, after death, one transmigrates to any of the sixteen places in the form realm, and in the intermediate state, the Arhat attains nirvana without remainder. This is the law of nature, staying in the intermediate state for a long time, without the arising of afflictions. Second, one is born in the Brahma host and immediately attains nirvana. Third, there, one cultivates the path, and with diligent effort, one attains Arhatship. Fourth, after being born there for a long time, one completely attains nirvana without diligent effort. Fifth, one transmigrates to other higher places, these are the five. The teacher believes that one should first do without effort, as it appears in the sutras, and the order should be the same. These two are the natural arising and non-arising of the path, and the difference after birth is that the path arises very naturally, and the path is very large, so the subtle increase is very small. So it is said. Second, explain in detail the upward transmigration, divided into the form realm and the formless realm. The first is divided into going to Akanistha and going to the peak of existence. First, upward transmigration, from the perspective of cause, is divided into those who like insight and cultivate meditation, and those who like tranquility and do not cultivate meditation. First, if one cultivates meditation, the result will be to go to Akanistha. Among them, regression refers to: a noble one in the desire realm who has become familiar with the fourth dhyana, regresses from there, and because of experiencing the taste of the first dhyana, regresses from the latter three dhyanas. Born in the Brahma host, etc., due to the power of previous habituation, cultivating the fourth dhyana fifteen