Tibetan
ས་སེམས་བྱུང་དང་བཅས་པའོ། །བྱ་བ་མངོན་པར་རྟོགས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཤེས་རབ་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པ་དང་། ལྡན་པར་ མིན་པའི་ཚུལ་ཁྲིམས་དང་མཚན་ཉིད་ཐོབ་པ་སོགས་ཀྱང་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གིས་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། ཀུན་འབྱུང་སྤངས་སོགས་བྱ་བ་བཞི་པོ་བྱེད་པས་སོ། །དེས་ན་ཤེས་རབ་ནི་གསུམ་ཆར་དང་ཤེས་རབ་ལས་གཞན་པའི་མཚུངས་ལྡན་ནི་ཕྱི་མ་གཉིས་དང་། ཤེས་རབ་དང་ལྷན་ཅིག་མཚུངས་ལྡན་མིན་པ་རྣམས་ནི་ཕྱི་མ་ཁོ་ནའོ། །གཉིས་པ། ཡེ་ཤེས་བཅུ་དྲུག་པོ་དེ་ནི་ཆོས་མཆོག་དང་ས་གཅིག་པས་བསམ་གཏན་ས་དྲུག་ལ་བརྟེན་པའོ། །གསུམ་པ། བཟོད་པ་བརྒྱད་དང་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་ནི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་རྐུན་པོ་ཕྱིར་འབྱིན་པ་ལྟར་སྤང་བྱ་ལ་གནོད་པ་བྱེད་པ་ལ་གཞན་གྱིས་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་དང་། སྒོ་འཕར་གཅོད་པ་ལྟར་སྤང་བྱ་ལས་རྒྱལ་བའི་བྲལ་ཐོབ་སྐྱེས་པའི་རྣམ་གྲོལ་ལམ་ཡིན་ནོ། །བཞི་པ། བཅུ་དྲུག་པོ་དེ་དག་ལས་ཤེས་བྱ་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་བྱ་བ་རྫོགས་པའི་སྐད་ཅིག་ཡིན་པས་ན་སྐད་ཅིག་དང་པོ་བཅོ་ལྔ་ནི་བདེན་པ་སྔར་མ་མཐོང་བ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མཐོང་བའི་ལམ་ཞེས་བྱའོ། །བཅུ་བཞི་པ་མན་ཆད་ཁམས་གོང་མའི་ལམ་མ་མཐོང་བས་མཐོང་ལམ་དུ་མ་བཤད་དོ། །བཅོ་ལྔ་པ་དེ་རྫོགས་པས་བདེན་བཞི་མཐོང་བ་རྫོགས་ལ་བཅུ་དྲུག་པ་ནི་སྔ་མ་རྣམས་ཀྱིས་མཐོང་ཟིན་བདེན་པ་ལ་དམིགས་ནས་ལམ་གོམས་པར་བྱེད་པས་སོ། །འདི་སྒོམ་ལམ་ཡིན་ན་ཉམས་པ་སྲིད་པར་འགྱུར་རོ་ཟེར་ན་མིན་ཏེ། མཐོང་སྤོང་གི་སྤང་བ་འཛིན་པས་གཞིའི་གཉེན་པོ་ཡིན་པས་སོ་ཟེར། ཅིའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་བདུན་མཐོང་ལམ་ཡིན་ཟེར་ན། བདེན་པ་མཐོང་བ་ཐམས་ཅད་མ་རྫོགས་པས་ན་བཟོད་པ་གཉིས་ཀྱི་བར་མར་གྱུར་པའི་ཕྱིར་རོ། །འོ་ན་བཅུ་དྲུག་པའང་ལམ་ལ་ངེས་པར་འབྱིན་པའམ་ལམ་ལ་རྗེས་བཟོད་སྔར་མ་མཐོང་བ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་མཐོང་ལམ་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མཐོང་མ་མཐོང་ནི་བདེན་པ་མཐོང་མ་མཐོང་གི་དབང་དུ་བྱས་ཀྱི། རྣམ་པའི་དབང་དུ་མ་བྱས་པས་རྣམ་པ་གཅིག་མ་མཐོང་བས་མ་མཐོང་བར་མི་འགྱུར་ཏེ། སྙེ་མ་ཉག་གཅིག་མ་བརྔས་ཀྱང་ཞིང་མ་བརྔས་པར་མི་འགྱུར་བ་བཞིན་ནོ། །གསུམ་པ་བདེན་པ་མངོན་རྟོགས་ལ་གནས་པའི་གང་ཟག་ལ་ཞུགས་གནས་བརྒྱད་བཤད་པ་དང་། འཕགས་པའི་གང་ཟག་དེ་དག་གིས་ཐོབ་བྱ་འབྲས་བུའི་རྣམ་དབྱེ་གཞན་བཤད་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ། ཆགས་བྲལ་སྔོན་སོང་དང་། མཐར་གྱིས་པ་གཉིས། དང་པོ་ལ་ཞུགས་གནས་གཉིས། དང་པོ་ལ་སྤྱི་བྱེ་བྲག་གཉིས། དང་པོ། དབང་པོ་རྣོ༷་རྟུལ།
Chinese
是与地、心及心所法一起的。 名为“现观所作”是指与智慧相应，以及不相应的戒律和获得相等等，也是因为它们能做知苦、断集等四种作用。因此，智慧是三者都有，智慧之外的相应法是后二者，智慧和一起的不相应法只是后者。 第二，十六种智慧与胜法和地相同，所以依赖于六禅地。 第三，八忍和八智是按照顺序，像驱逐盗贼一样，对于所断法做损害，是无有其他障碍的道，以及像砍断门闩一样，从所断法中获得胜利的解脱道。 第四，十六者之中，是对于所知生起智慧的作用圆满的刹那，因此最初的十五个刹那，是因为如实见到以前未见的真谛，所以称为见道。十四个以下，因为没有见到上界的道，所以没有说是见道。第十五个圆满，就圆满了见四谛，第十六个是缘于之前所见之真谛而修习道。如果说这是修道，就会有退失的可能，不是的，因为执持见断之所断，是基础的对治。 为什么说七个智是见道呢？因为见到真谛都没有圆满，所以成为两个忍之间的间隔。如果说第十六个也必定是引出道，或者道后忍见到以前未见之真谛，所以会变成见道吗？见到或未见到，是就见到或未见到真谛而说的，不是就相而说的，所以不是因为一个相未见到就变成未见到，就像没有收割一株稻穗，也不会变成没有收割田地一样。 第三，宣说安住于真谛现观之补特伽罗的八种入住，以及宣说彼等圣者所获得之果位的其他差别，有两种。 第一，有先已离贪和渐次而行两种。第一种有入住和安住两种。第一种有总的和个别的两种。第一，根器利钝。
English
It is together with the ground, mind, and mental factors. The so-called "accomplishment of manifestation" refers to being together with wisdom, as well as precepts and attainments that are not in accordance with it, etc., because they perform the four actions of knowing suffering, abandoning the origin, etc. Therefore, wisdom is present in all three, while the corresponding factors other than wisdom are the latter two, and the non-corresponding factors together with wisdom are only the latter. Secondly, these sixteen wisdoms are the same as the supreme Dharma and the ground, so they rely on the six meditation grounds. Thirdly, the eight forbearances and eight knowledges are, in order, like expelling a thief, a path that harms what is to be abandoned without any other obstacles, and like cutting a bolt, a liberation path that is born from gaining victory over what is to be abandoned. Fourthly, among the sixteen, it is the moment when the action of generating knowledge about what is to be known is completed, so the first fifteen moments are called the path of seeing because they directly see the truths that were not seen before. From the fourteenth onwards, because the path of the upper realms has not been seen, it is not said to be the path of seeing. The fifteenth is complete, so the seeing of the four truths is complete, and the sixteenth is to practice the path by focusing on the truths that have already been seen by the previous ones. If this is said to be the path of meditation, there will be a possibility of degeneration, but it is not, because holding onto what is to be abandoned by seeing and abandoning is the antidote to the foundation. Why are the seven knowledges said to be the path of seeing? Because the seeing of all the truths is not complete, it becomes an interval between the two forbearances. If the sixteenth also necessarily leads to the path, or the subsequent forbearance of the path sees the truths that were not seen before, will it become the path of seeing? Seeing or not seeing is based on seeing or not seeing the truths, not on the basis of aspects, so it does not become unseen because one aspect is not seen, just as not reaping a single ear of rice does not become not reaping the field. Third, there are two explanations: the eight abodes of the person who abides in the manifestation of the truths, and the other distinctions of the fruits to be obtained by those noble persons. First, there are two types: those who have previously renounced attachment and those who proceed gradually. The first type has two types: entering and abiding. The first type has two types: general and specific. First, faculties sharp and dull.
Tibetan
སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཏུ་གཞན་གྱི་ལུང་ལ་བརྟེན་ནས་དད་པའི་ཚིག་གི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་དང་། རང་ཉིད་མདོ་སོགས་ཆོས་ཀྱི་དོན་གྱི་རྗེས་སུ་འབྲང་བས་ན་དད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་ཞེས་བྱ་བའི་མིང་ཐོབ་བོ། །མཐོང་ལམ་གྱི་མཚན་ཉིད་བདེན་བཞིའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་སྔར་མ་མཐོང་བ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་གང་ཟག་ནི་ཕུང་པོ་བཞི་འམ་ལྔའི་རྒྱུན་ལ་བཏགས་པའོ། །རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པ་བས་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྒྱུན་གང་ཟག་ཏུ་བཞེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་རྒྱུན་ཞུགས་ཞུགས་པ། ཕྱིར་འོང་ཞུགས་པ། ཕྱིར་མི་འོང་ཞུགས་པ་གསུམ། དང་པོ། མཐོང་ ལམ་སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་མན་ཆད་ལ་ཞུགས་པའི་དད་པ་དང་ཆོས་ཀྱི་རྗེས་འབྲང་དེ་ཡང་བསྒོམ་པས་སྤང་བར་བྱ་བ་སྣ་གཅིག་ཀྱང་མ་སྤངས་ན་ནི་འབྲས་བུ་དང་པོ་རྒྱུན་ཞུགས་ཀྱི་འབྲས་བུ་ལ་ཞུགས་ཡིན་པ་དེར་མ་ཟད་དེ་གཉིས་སྔར་འཇིག་རྟེན་ལམ་གྱིས་འདོད་པའི་སྒོམ་སྤང་རྣམ་པ་ལྔ་འབྲིང་པོའི་འབྲིང་པོ་བར་དུ་གང་རུང་བཅོམ་པའང་རྒྱུན་ཞུགས་ཞུགས་པ་ཡིན་ནོ། །གཉིས་པ། འབྲས་བུ་གཉིས་པ་ལན་གཅིག་ཕྱིར་འོང་ལ་ཞུགས་པ་ནི་དྲུག་པ་ནས་དགུ་པ་ཚུན་ཆད་སྟེ་བརྒྱད་པའི་བར་དུ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཟད་པ་སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་པ་ལ་གནས་པ་ཡིན་ནོ། །གསུམ་པ། དེ་གཉིས་སྔར་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འདོད་པའམ། ཡང་ན་གོང་མ་གཟུགས་དང་ཅི་ཡང་མེད་པའི་སྐྱེ་མཆེད་བར་གང་རུང་ལས་ཆགས་པ་དང་བྲལ་བ་ནི། གསུམ་པ་ཕྱིར་མི་འོང་ལ་ཞུགས་པ་ཡིན་ལ། དང་པོ་ལ་ཞུགས་སོགས་ཀྱི་ལ་སྒྲ་ནི་སྨྲ་སྒོ་ལས། ལ་ནི་གཉིས་པ་བཞི་པ་དང་། བདུན་པ་སྡུད་དང་སོགས་དོན་བརྒྱད་ལ་འཇུག་པར་བཤད་པ་ལས་འདིར་ཞིང་ལ་ཆུ་འདྲེན་ལྟ་བུ་དགོས་ཆེད་ཀྱི་སྒྲ་ཡིན་ནོ། །དགྲ་བཅོམ་ལ་ཆགས་བྲལ་སྔོན་སོང་མེད་དེ། སྲིད་རྩེའི་གཉེན་པོ་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་མེད་པས་སོ། །རྒྱུན་ཞུགས་ལའང་ཆགས་བྲལ་སྔོན་འགྲོ་མེད་དེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་བདེན་པ་མཐོང་བ་མི་སྲིད་པས་སོ། །གང་ཞིག་སྐད་ཅིག་བཅོ་ལྔ་མན་ལ་ལྔ་པའམ་བརྒྱད་པ་དང་། བཅུ་དྲུག་པ་ལ་དྲུག་པའམ་དགུ་པ་སྤོང་བའང་མེད་དེ། བཅོ་ལྔ་མན་ཆད་ཞི་གནས་གང་ལ་བརྟེན་པ་དེ་ལ་བཅུ་དྲུག་པ་ཡང་བརྟེན་པས། ས་གཞན་ལ་བརྟེན་པ་མེད་པས་སོ། །དེས་ ན་ཆགས་བྲལ་སྔོན་སོང་འབྲས་བུ་བར་པ་གཉིས་ཁོ་ནའོ། །བཅུ་དྲུག་པ་ལ་དད་མོས་དང་མཐོང་ཐོབ་ཀྱི་མིང་ཐོབ་པ་དེ་བཞིན་དུ་དགྲ་བཅོམ་པའི་འབྲས་བུ་ལ་ཞུགས་པའི་བར་དུའང་ཤེས་པར་བྱའོ། །རྒྱུན་ཞུགས་ལ་ད
Chinese
在那十五个刹那中，因为依赖于他人的教言而随顺信仰之语，以及自己随顺经部等佛法的意义，所以获得了名为信随和法随的名称。见道的体性是，以前未曾见过的四谛真如，显现地见到。其中，补特伽罗是安立在四蕴或五蕴的相续上。瑜伽行派认为，一切种子识的相续就是补特伽罗。第二是入流果、一来果、不还果三种。第一，入于见道十五刹那以下的信随和法随，如果通过修习连一种当断之法也没有断除，那么不仅是入于初果入流果，而且那二者先前以世间道断除了欲界的五种修断，乃至中品的中品之间任何一种，也是入流果。第二，入于二果一来果，是从第六到第九之间，即安住在第八以世间道灭尽的第十五刹那。第三，那二者先前以世间道从欲界，或者从上界色界和无所有处之间的任何一处脱离贪欲，就是第三不还果。第一个“入”等的“于”字，从词语之门来说，“于”字有第二、第四、第七、集合和等八种意义，这里就像引水入田一样，是需要的意义。阿罗汉没有脱离贪欲先行的，因为没有有顶的对治世间道。入流果也没有脱离贪欲先行的，因为不可能以世间道见到真谛。如果十五刹那以下断除第五或第八，以及第十六刹那断除第六或第九也是没有的，因为十五刹那以下所依赖的寂止，第十六刹那也依赖于它，因为没有依赖于其他地。因此，脱离贪欲先行的只有中间的二果。第十六刹那获得信解和见得的名称，同样也应知直到入于阿罗汉果之间。入流果的
English
In those fifteen moments, because of relying on the teachings of others and following the words of faith, and because of oneself following the meaning of the sutras and other dharmas, one obtains the names of "faith-follower" and "dharma-follower." The characteristic of the path of seeing is that one directly sees the thusness of the four truths, which one had not seen before. Therein, a person is posited on the continuum of the four or five aggregates. The Yogacara school considers the continuum of the all-seed consciousness to be the person. The second has three: entering the stream-enterer, entering the once-returner, and entering the non-returner. First, the faith-follower and dharma-follower who enter the fifteen moments or less of the path of seeing, if they have not abandoned even one thing to be abandoned by cultivation, then not only have they entered the first fruit, the fruit of the stream-enterer, but also those two have previously destroyed any of the five types of abandonment to be cultivated in the desire realm by the worldly path, up to the middle of the middle, they are also stream-enterers. Second, entering the second fruit, the once-returner, is from the sixth to the ninth, that is, abiding in the fifteenth moment of exhaustion by the worldly path up to the eighth. Third, those two previously, by the worldly path, have separated from attachment to the desire realm, or to any of the form realm and the formless realm up to the sphere of nothingness, is the third non-returner. The word "to" in the first "entering," etc., from the door of speech, the word "to" has eight meanings: second, fourth, seventh, collection, and so on. Here, like drawing water into a field, it is the meaning of necessity. An arhat does not have separation from desire preceding, because there is no worldly path that is the antidote to the peak of existence. A stream-enterer also does not have separation from desire preceding, because it is impossible to see the truth with the worldly path. If one abandons the fifth or eighth in the fifteen moments or less, and the sixth or ninth in the sixteenth moment, it is also not possible, because the quiescence that one relies on in the fifteen moments or less, one also relies on it in the sixteenth moment, because there is no reliance on another ground. Therefore, only the two intermediate fruits have separation from desire preceding. Just as the sixteenth moment obtains the names of faith and attainment of seeing, so too should it be known up to entering the fruit of an arhat. The stream-enterer's