Tibetan
ག་པ་དང་། ཞར་བྱུང་དགེ་བའི་འགྱུར་ཁྱད་སོགས་ཀྱིས་ཀྱང་བརྒྱན་དེ་བཤད་དོ། །འདིར་མཁས་པ་དག་ཨུ་དུམྦཱ་ར་གནས་སྐབས་གཞན་དུ་མི་འབྱུང་ཞིང་སིང་མ་སོགས་ངེས་པའི་རྟགས་སུ་མི་སྣང་ཡང་། རེ་ཞིག་དད་པའི་ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་བཤད་ཅེས་གསུངས་ཏེ་ཐུག་པ་མེད་དོ། །བཞི་པ་ནི། དེ་ནས་ཉི་ནག་གི་འབྲས་བུ་ཧོར་ཟླ་གསུམ་པ་ལ། བཅུ་དྲུག་ལ་བྱང་དུ་རྟ་མི་རྒྱུག །ཅེས་སོགས་དང་། དེ་རྗེས་སོགས་ཀྱིས་གཞན་ཡང་ཟླ་ནག་དང་། སྐྱོར་ཁ་དང་། ཐེབས་བཟློག་དང་། ཀླུ་བཟློག་དང་། ལྷ་ལྔ། ལྷ་དགུ་རྣམས་རིམ་པར་འབྲི་སྟེ། ཟླ་བཤད་ཀྱི་ལག་ལེན་འདི་རྣམས་ཕལ་ཆེར་ཤོག་ཁྲ་ལས་བཤུས་པ་རང་གིས་ཆོག་པ་ཡོད་པས་རྒྱ་མ་བསྐྱེད་དོ། །ལྔ་པ་ནི། དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་ཚེས་འདི་ཆད། འདི་ལྷག་ཅེས་འབྲི་སྟེ། འདི་ལ་བཞི་སྟེ། ཆད་ལྷག་འདོན་ཚུལ། ཆད་ལྷག་གི་རྒྱུ་མཚན། ཆད་ལྷག་གི་རྒྱུ། ལྷག་པ་སྔ་མའི་ལི་ཐུ་སྒྲུབ་པའོ། །དང་པོ་ནི། རེས་གཟའ་ལན་གཉིས་སོགས་སོ། །གཉིས་པ་ནི། དོན་དུ་ཚེས་ལ་ཞེས་སོགས་ཏེ། དཔེར་ན་ཆད་པའི་ཚེ་ཚེས་གཅིག་ལ་གཟའ་གནས་སུ་ཐིག །ཆུ་ཚོད་དུ་གཅིག །ཚེས་གཉིས་ལའང་གཟའ་གནས་སུ་ཐིག །ཆུ་ཚོད་དུ་ང་ལྔ་ལྟ་བུ་བྱུང་བའི་ཚེ། ཚེས་གཅིག་གི་མིང་ཅན་གྱི་ཉིན་ཞག་སྤེན་པས་བདག་བྱས་པ་དེའི་སྟེང་ནས་ཆུ་ཚོད་གཅིག་པོ་རྫོགས་པ་དང་། ཚེས་ཞག་གཉིས་པའི་ཆུ་ཚོད་ང་བཞི་སྟེ། ཚེས་གཉིས་ཀྱི་མིང་ཅན་གྱི་ཉིན་ཞག་དེ་ལའང་སྤེན་པ་བྱུང་བས་དེའི་སྟེང་ནས་ཆུ་ཚོད་ང་ལྔ་པོ་རྫོགས་སོ། ། ཚེས་གསུམ་གྱི་སྟེང་ནས་ཀྱང་ཁ་ལོངས་ཆུ་ཚོད་ལྔ་བླངས་པས། མདོར་ན་སྤེན་པས་བདག་བྱས་པའི་ཉིན་ཞག་གཅིག་པོ་དེས་ཚེས་ཞག་གསུམ་གྱི་ངོ་མཐོང་བར་སོང་ཞིང་། དེའི་ཚེ་ཚེས་གཉིས་ཆད་དུ་བཅུག་སྟེ། ཉིན་ཚེས་གཉིས་ཁ་མ་བྲལ་བར་བྱས་པའོ། །ཡང་ལྷག་པའི་ཚེ་ཚེས་བཅུ་གཉིས་ལྟ་བུར་གཟའ་བཞི། ཆུ་ཚོད་ང་དྲུག །སྲང་བཅུ་གསུམ། ཚེས་བཅུ་གསུམ་ལ་གཟའ་དྲུག །ཆུ་ཚོད་ཐིག །སྲང་གཉིས་ལྟ་བུ་བྱུང་བའི་ཚེ། ཚེས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མིང་ཅན་གྱི་ལྷག་པས་བདག་བྱས་པའི་ཉིན་ཞག་དེའི་སྟེང་ནས་ཆུ་ཚོད་ང་དྲུག་སོགས་རྫོགས་པ་དང་། ཚེས་ཞག་བཅུ་གསུམ་པའི་སྟེང་ནས་ཆུ་ཚོད་བཞི་བག་མེད་ཅིག་བླངས། ཚེས་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་མིང་ཅན་དེ་ལ་གཟའ་པ་སངས་བྱུང་སྟེ་མཆོངས་པས། དེ་གཉིས་ཀྱི་བར་ན་གཟའ་ཕུར་བུས་བདག་བྱས་པའི་ཉིན་ཞག་རིལ་པོ་གཅིག་དང་འགྲོགས་པའི་ཚེས་ཞག་ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུ་པ་གཅིག་འབྱུང་ཞིང་། པ་སངས་ཀྱིས་བདག་བྱས་པ་དེ་ལ་ཚེས་བཅུ་བཞི་པའི་སྟེང་ནས་ཆུ་སྲང་གཉིས་བླངས་པས་དོན་ལ་སྐབས་འདིའི་ཚེས་ཞག་གི་ཚད། ཆུ་ཚོད་དྲུག་ཅུ་རེ་བཞི་ལ་སྲང་བརྒྱད་ཆད་པ་གཅིག་བྱུང་བར་སོང་ཞིང་། ཚེས་ཞག་དེའི་ཡུན་ལ་ཉིན་ཞག་རིལ་པོ་གཅིག་དང་ངོ་གཉིས་སྣང་བར་མཐོང་བས། དེའི་ཚེ་ཚེས་བཅུ་གསུམ་པ་དེ་ལྷག་ཏུ་བཅུག་ནས་ཉིན་ཚེས་ཁ་མ་བྲལ་བར་བྱས་པ་སྟེ། དོན་ལ་ཆད་ལྷག་མ་བཏོན་ན་མཚམས་དེ་དང་དེར་ཉིན་ཚེས་ཁ་བྲལ་བར་འགྱུར་ལ། དེ་ལྟར་གྱུར་ན་ཚེས་ཞག་གི་གྲངས་འཛིན་བྱེད་ཉིན་ཞག་མེད་པས་རྩིར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི། དེས་ན་ཆད་པ་མང་བ་དང་། །ཞེས་སོགས་སོ། །བཞི་པ་ནི། ལྷག་པ་སྔ་མའི་ཞེས་སོགས་ཏེ། ཆད་ལྷག་གི་སྐོར་འདི་རྣམས་ཀྱང་གཞུང་བཀླགས་པ་ཉིད་ཀྱིས་གོ་བའི་ཕྱིར་དཔེར་བརྗོད་བཞག་པ་ཙམ་ལས་གཞན་མ་བཀྲོལ་ལོ། །དྲུག་པ་ནི། དེ་ལྟར་ཟླ་བཤད་རྫོགས་པའི་རྗེས། །གཟའ་ཡི་སོགས་ཏེ། གཟའི་དར། གུད། གྱོད། ཞུད་རྣམས་འགོད། བདུན་པ་ནི། ཟླ་འཕོའི་རི་མོ་དང་བསྟུན་ནས། །ཞེས་སོགས་ཀྱིས་དབྱངས་འཆར་བ་ལ་གྲགས་པའི་དབང་ཕྱུག་མཇལ་འཕྲད་ཀྱང་འབྲི་བར་མཛད་དོ། །སྐབས་འདིར་མཆོག་དགའ་ལས། འདི་ལ་དེང་སང་གི་ལག་ལེན་པ་ཕལ་ཆེ་བ་གཟའི་ གྲངས་མང་བ་དང་། ཉུང་བ་དང་། མཉམ་པ་ཁོ་ན་ལ་རྩི་བར་སྣང་མོད་ཀྱང་། ལོངས་སྤྱོད་ཅེས་པ་ལ་བརྟགས་ན་ཆུ་ཚོད་ལ་སོགས་པ་ལའང་རྩི་དགོས་པར་མངོན་ཏེ། བློ་དང་ལྡན་པ་རྣམས་ཀྱིས་དཔྱད་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་ཤེས་པར་བྱའོ། །བརྒྱད་པ་ནི། དེ་དག་གི་རྗེས་སུ་ཉ་སྟོང་གི་གཟའ་ལྔའི་མྱུར་དག་དང་། བྱེད་གྲུབ་ཀྱི་དྷྲཱུ་ཝ། ཉ་སྟོང་གི་སྒྲ་གཅན་རྣམས་ས་རིས་བཞིན་དུ་བཤུ་བའང་མཁས་དབང་ལྡུམ་པོ་པའི་ཕྱག་ལེན་དུ་སྣང་ཞིང་། དེའི་ཞལ་སློབ་རྒྱ་སྟོན་ནུབ་རི་བ་ནི་མཇུག་རིང་གི་ལོངས་སྤྱོད་དལ་མྱུར་གྱི་རྒྱུ་བ་གང་ཡིན་དེའི་རི་མོའང་འགོད་པར་མཛད་དོ། །གསུམ་པ་ཕྱེད་བཀྲོལ་དངོས་ནི། ད་ནི་ཕྱེད་བཀྲོལ་ཞེས་སོགས་ཏེ། འདི་ལ་གཉིས། འཆར་གཞིའི་ཚེས་བཤད་པ་དང་། དེ་ལ་འཆར་བའི་དབྱངས་དང་གཟའ་སྐར་ལ་སོགས་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། ཟླ་བ་རེ་རེ་ལ་རེའུ་མིག་སུམ་ཅུ་པ་རེ་བྱས་ལ། དང་པོ་རེའུ་མིག་རེ་ལ་གཅིག་ནས་གནམ་གང་གི་བར་གྱི་ཚེས་ཀྱི་ཨང་ཀི་རེ་རེ་བཀོད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། དབྱངས་འཆར་ཚུལ་དང་། གཟའ་སྐར་ལ་སོགས་པ་འཆར་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། དེ་ནས་དབྱངས་ཡིག་སོགས་ཀྱིས་གོང་མའི་ཕྱག་ལེན་ལྟར། འདིར་ལྷ་ཆེན་གྱི་བཞེད་པའི་དབྱངས་འཆར་ཚུལ་བཀོད་པ་ཡིན་ལ། རྒྱུད་འགྲེལ་ལས་གསུངས་
Chinese
此外，还以附带的善妙变化等来修饰讲解。这里，有些智者说，乌昙跋罗树在其他情况下不会出现，辛玛等也不会作为确定的标志出现，但暂时作为信仰的对象来进行讲解，这样说是没有穷尽的。第四个是，从“那时起，尼那嘎的果实在蒙古历三月，十六日在北方马不跑。”等等，以及“在那之后”等等，依次书写黑月、交替日、退日、龙退日、五神、九神。这些月亮解说的实践方法，大部分是从纸上抄写的，自己使用就足够了，所以不再扩展。第五个是，在这些之后，书写“这个日子缺了，这个日子多了”。这有四点：计算缺失和盈余的方法、缺失和盈余的原因、缺失和盈余的依据、计算先前盈余的利图。第一点是，重复星期几两次等等。第二点是，实际上对于日子来说等等。例如，在缺失的情况下，初一的星宿位置是点，时间是一。初二的星宿位置也是点，时间是五十五，像这样出现的时候，初一名称的土星主管的昼夜，在那之上完成了一个小时，以及第二天昼夜的五十四个小时，也就是初二名称的昼夜也是土星，所以在那个之上完成了五十五个小时。 从初三之上也取走了剩余的五个小时。总之，土星主管的一个昼夜，显现了三个日子的面貌。那时，将初二算作缺失，使两天不分离。又如，在盈余的情况下，比如十二日，星宿是四，时间是五十六，刻是十三。十三日，星宿是六，时间是点，刻是二，像这样出现的时候，十二日名称的盈余主管的昼夜，在那之上完成了五十六个小时等等。从十三日的昼夜之上，随意取走了四个小时。十二日名称的那天，金星出现并跳跃，在那两者之间，有一个木星主管的完整的昼夜，以及伴随的六十个小时的日子，金星主管的那天是十四日。
English
Furthermore, it is explained by embellishing it with incidental auspicious transformations and so on. Here, some scholars say that the Udumbara tree does not appear in other circumstances, and Singhama and others do not appear as definite signs, but it is temporarily explained as an object of faith, and there is no end to saying so. The fourth is, from "From then on, the fruit of Nina-ga in the third month of the Mongol calendar, on the sixteenth, horses do not run in the north," and so on, and "After that," and so on, write the black moon, alternate days, receding days, Naga receding days, five gods, and nine gods in order. These methods of explaining the month are mostly copied from paper, and it is enough to use them yourself, so I will not expand on them. The fifth is, after these, write "This day is missing, this day is extra." There are four points to this: the method of calculating missing and surplus, the reasons for missing and surplus, the basis for missing and surplus, and calculating the lithu of the previous surplus. The first point is, repeating the day of the week twice, and so on. The second point is, in reality, for the days, and so on. For example, in the case of missing, the position of the constellation on the first day is a dot, and the time is one. The position of the constellation on the second day is also a dot, and the time is fifty-five, like when this appears, the day and night ruled by Saturn of the name of the first day, on top of that, one hour is completed, and the fifty-four hours of the second day and night, that is, the day and night of the name of the second day is also Saturn, so on top of that, fifty-five hours are completed. From the third day, the remaining five hours are also taken away. In short, the one day and night ruled by Saturn shows the face of three days. At that time, the second day is counted as missing, so that the two days are not separated. Also, in the case of surplus, such as the twelfth day, the constellation is four, the time is fifty-six, and the moment is thirteen. On the thirteenth day, the constellation is six, the time is a dot, and the moment is two, like when this appears, the day and night ruled by the surplus of the name of the twelfth day, on top of that, fifty-six hours and so on are completed. From the day and night of the thirteenth day, four hours are taken away at will. On the day of the name of the twelfth day, Venus appears and jumps, and between the two, there is one complete day and night ruled by Jupiter, and a day of sixty hours accompanied by it, and the day ruled by Venus is the fourteenth day.
Chinese
从水秤中取出两份，实际上是此时的日期量。六十四小时少八分之一。日期持续时间似乎是一个完整的昼夜和两个额外的时间。那时，第十三天被额外添加，以保持日期不分离。实际上，如果不删除缺失和多余的部分，日期将在那时分离。如果那样，日期计数将没有昼夜，因此毫无意义。第三个是：因此，缺失的部分更多，等等。第四个是：之前的多余部分，等等。这些缺失和多余的部分也可以通过阅读文本来理解，因此只保留了示例，没有进一步解释。第六个是：这样，在月份解释完成后，行星的升起、消失、停滞、减弱都要记录。第七个是：根据月亮移动的图表，也绘制了声音的出现和吉祥自在的相遇。此时，Mchog dga'说：现在大多数从业者似乎只计算行星的数量是多、少还是相等。然而，如果考虑到“享受”，似乎也需要计算小时等。有智慧的人应该分析。应该像这样理解。第八个是：在这些之后，像地图一样抄写空虚日的五个行星的快速修正，以及创造和完成的Dhruva（梵文天城体：ध्रुव，梵文罗马转写：dhruva，汉语字面意思：极星），以及空虚日的罗睺。这似乎是智者Ldum po pa的实践。他的弟子Rgya ston nub ri ba也绘制了长尾享用的缓慢和快速运动的图表。第三部分是实际的半解释：现在是半解释，等等。这有两个方面：解释计划的日期，以及解释出现在其中的声音、行星和星星等。第一个是：每个月制作三十个表格，第一个表格记录从一到三十的日期数字。第二个有两个方面：声音出现的模式，以及行星和星星等出现的模式。第一个是：然后，按照之前的实践，使用声音字母等。这里记录了Lha chen所接受的声音出现模式。如经文注释中所说
English
Taking two portions from the water balance, it is actually the amount of the date at this time. Sixty-four hours minus one-eighth. The duration of the date appears to be one full day and night and two extra. At that time, the thirteenth day was added extra to keep the date from being separated. In reality, if the missing and extra parts are not removed, the date will be separated at that point. If that happens, the date count will have no day and night, so it is meaningless. The third is: Therefore, the missing parts are more, and so on. The fourth is: The previous extra parts, and so on. These missing and extra parts can also be understood by reading the text, so only examples are kept, and no further explanation is given. The sixth is: Thus, after the explanation of the month is completed, the rising, disappearing, stagnant, and waning of the planets are recorded. The seventh is: According to the chart of the moon's movement, the appearance of sounds and the meeting of auspicious freedom are also drawn. At this time, Mchog dga' said: Most practitioners nowadays seem to only calculate whether the number of planets is more, less, or equal. However, if one considers "enjoyment," it seems that hours and so on also need to be calculated. Those with wisdom should analyze. It should be understood like this. The eighth is: After these, copying the quick corrections of the five planets of the empty day, the Dhruva (梵文天城体：ध्रुव，梵文罗马转写：dhruva，汉语字面意思：Pole Star) of creation and completion, and the Rahu of the empty day, like a map, also seems to be the practice of the wise Ldum po pa. His disciple, Rgya ston nub ri ba, also drew a chart of the slow and fast movement of the long-tailed enjoyment. The third part is the actual half-explanation: Now is the half-explanation, and so on. This has two aspects: explaining the planned date, and explaining the sounds, planets, and stars, etc. that appear in it. The first is: Make thirty tables for each month, and the first table records the date numbers from one to thirty. The second has two aspects: the mode of sound appearance, and the mode of appearance of planets and stars, etc. The first is: Then, according to the previous practice, use sound letters, etc. Here, the mode of sound appearance accepted by Lha chen is recorded. As stated in the scripture commentary