Tibetan
དེ་ལྟར་བསྟན་པ་ཡིན་གསུང་ངོ་། །]]ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་བ་དང་། རྨི་ལམ་སེལ་(སྤེལ་)བ་དང་། རྨི་ལམ་སྦྱང་བ་ལྔ་ཡིན་གསུངས། ༈ རྨི་ལམ་གྱི་འདུ་ཤེས་སྔོན་དུ་གཏང་བ། དེ་ལ་དང་པོ་རྨི་ལམ་གྱི་འདུ་ཤེས་སྔོན་དུ་གཏང་བ་ནི། ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིན། དེ་ཡང་བདེ་བ་ཅི་བྱུང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ཡིན་ཏེ། ཁར་སང་ཕན་ཆད་དུ་འདོད་པའི་ཡོན་ཏན་ལྔ་ལ་ལོངས་སྤྱོད་པ་དང་། མདང་རྨི་ལམ་དུ་སྤྱད་པ་གཉིས་དེ་རིང་གི་དུས་སུ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འདུག དེས་ན་བདེ་བ་ཅི་བྱུང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་འདུག སྡུག་བསྔལ་ཅི་བྱུང་བ་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་ཡིན་ཏེ། ཁར་སང་ཕན་ཆད་དུ་ལུས་དང་སེམས་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་མང་པོ་ཅི་སྤྱད་པ་དང་། མདང་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་སྤྱད་པ་གཉིས་དེ་རིང་གི་དུས་སུ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འདུག དེས་ན་སྡུག་བསྔལ་ཅི་བྱུང་ཐམས་ཅད་ཀྱང་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་འདུག གཞན་ཡང་ཁར་སང་ཕན་ཆད་དུ་ལྷའི་ཟས་བདུད་རྩི་ལྟ་བུ་རོ་བཅུད་དང་ལྡན་པ་ཞིག་ལ་ཁམ་ཁམ་ཟོས་པ་དང་། མགོ་རལ་གྲིས་ཚལ་ཚལ་གསེས་པ་དང་། ལུས་མཚོན་གྱིས་གཏུབས་པ་ལ་སོགས་ 2-1-35b པ་སྤྱད་པ་དང་། མདང་རྨི་ལམ་གྱི་དུས་སུ་སྤྱད་པ་གཉིས་དེ་རིང་གི་དུས་སུ་ཁྱད་པར་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མི་འདུག་པས་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་འདུག ཆོས་ཐམས་ཅད་རྨི་ལམ་ལྟ་བུར་འདུག་པས་རྨི་ལམ་གཅིག་རྨི་བར་དུམ་བུར་བྱའོ། །རྨི་ལམ་དེ་ཡང་ངོ་མཚར་ཅན་སྟོད་ནས་མེ་འབར་ཞིང་སྨད་ནས་ཆུ་འབྲུགས་པའམ། ཉི་མ་དང་ཟླ་བ་རྐང་པས་རྫི་བའམ། ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ་དང་ཞལ་མཇལ་བའམ། རང་གི་ཡི་དམ་གྱི་ལྷའི་ཞལ་མཐོང་བ་ལ་སོགས་པ་རྨི་བར་བྱའོ།། །།དེས་ཀྱང་མི་འོང་ལག་ལེན་ལ་འདི་གལ་ཆེ་བས་རྨི་ལམ་རྨིས་པའི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱའོ་སྙམ་པའི་འདུན་པ་ཡང་ནས་ཡང་དུ་བྱའོ། ། ༈ གཉིད་མི་འོང་བ་འོང་བར་བྱ་བའི་ཐབས། གཉིད་མི་འོང་བ་འོང་བར་བྱ་བའི་ཐབས་ནི། མགྲིན་པར་རྩ་པདྨ་འདབ་མ་བཞི་པ་ལྟེ་བ་དང་བཅས་པ་ཅིག་(ཞིག་)བསྒོམ། དེ་ལ་ཡི་གེ་བཀོད་ནས་སེམས་བསྡུད་(སྡུད་)པ་ཅིག་(ཞིག་)ཡོད་དེ་ལག་ལེན་ལ་དེས་མི་འོང་བས། སྨིན་མཚམས་སུ་ཐིག་ལེ་དཀར་ལ་འཚེར་བ་སྣུམ་ལ་འདྲིལ་བ་སྲན་རྡོག་ཙམ་ཅིག་(ཞིག་)བསྒོམ། དེ་ལ་སེམས་གཞན་དུ་མི་འཕྲོ་ཙམ་དུ་བསྒོམ་གསུང་། ༈ རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་བ། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པར་བྱ་བ་ནི། བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་རྨི་བ་སྟེ། [དེའང་དི་རིང་ལྟད་མོ་ཆེན་པོ་ཅིག་(ཞིག་)[དེའང་དི་རིང་ལྟད་མོ་ཆེན་པོ་ཅིག་(ཞིག་)བལྟས་ན་དེ་མོད་རྨི་ལམ་དུ་རྟ་རྒྱུགས་པ་དང་དུང་འབུད་པ་དང་དར་འཕྱར་བ་ལ་སོགས་རྨི་བ། ཤེས་པ་གྲིམས་དྲགས་ 2-1-36a ན་གོང་མི་འོང་པས།] ན་གོང་མི་འོང་པས།]
Chinese
如是宣说。认识梦境，增长梦境，清净梦境有五种。 首先，预先进行梦境的观想： 一切法皆如梦。无论产生何种安乐，都如梦一般。昨天享受的五种妙欲，与昨晚在梦中享受的，今天看来没有任何差别。因此，无论产生何种安乐，都如梦一般。无论产生何种痛苦，也都如梦一般。昨天身心所受的诸多痛苦，与昨晚在梦中所受的，今天看来没有任何差别。因此，无论产生何种痛苦，都如梦一般。此外，昨天享用的如天界甘露般美味的食物，一口一口地吃，或者头被剃刀割得七零八落，身体被刀剑砍伤等等，与昨晚在梦中所经历的，今天看来没有任何差别。因此，一切法皆如梦。因为一切法皆如梦，所以要将一个梦分成几段来做。所做的梦应该是奇特的，例如上面着火下面流水，或者用脚踩太阳和月亮，或者与乔沃·那若巴（尊者那若巴，藏文：ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ་，是对那若巴的尊称）见面，或者见到自己的本尊神等等。即使这样也不行，因为这个修法非常重要，所以在做梦的时候，要反复生起‘我必须在梦中认识到这是梦’的念头。 使无法入睡变得能够入睡的方法： 使无法入睡变得能够入睡的方法是：观想喉咙里有一个四瓣莲花，带有花蕊。上面写上字，然后收摄心念。但实际上这样做效果不好。所以在眉间观想一个白色、闪亮、油润、圆润如豌豆大小的光点。要将心念专注于此，不要让它散乱到其他地方。 在梦中认识到这是梦的方法： 在梦中认识到这是梦的方法是：由于习气的力量而做梦。例如，如果今天看了盛大的演出，那么很可能在梦中梦到赛马、吹海螺、升旗等等。如果意识过于紧张，则无法入睡。
English
Thus it is taught. There are five aspects: recognizing dreams, increasing dreams, and purifying dreams. Firstly, to send forth the conceptualization of dreams in advance: All dharmas are like dreams. Whatever happiness arises is like a dream. Yesterday's enjoyment of the five desirable qualities and what was experienced in a dream last night are no different today. Therefore, whatever happiness arises is like a dream. Whatever suffering arises is also like a dream. The many physical and mental sufferings experienced yesterday and what was experienced in a dream last night are no different today. Therefore, whatever suffering arises is like a dream. Furthermore, yesterday eating mouthfuls of food as delicious as the nectar of the gods, or having one's head sliced to pieces by a razor, or one's body cut by swords, and so on, and what was experienced in a dream last night are no different today. Therefore, all dharmas are like dreams. Since all dharmas are like dreams, one should dream a dream in segments. The dream should be wondrous, such as fire blazing from above and water gushing from below, or trampling the sun and moon with one's feet, or meeting Jowo Naropa (Lord Naropa, ཇོ་བོ་ནཱ་རོ་པ་, is an honorific title for Naropa), or seeing the face of one's own Yidam deity, and so on. Even if that doesn't work, because this practice is very important, one should repeatedly generate the intention, 'I must recognize that this is a dream while dreaming.' The method to make sleep come when it doesn't: The method to make sleep come when it doesn't is: to visualize in the throat a four-petaled lotus with a navel. There is a way to write letters on it and gather the mind, but that doesn't work in practice. So, visualize between the eyebrows a white, shimmering, oily, and round spot the size of a pea. Focus the mind on that, without letting it wander elsewhere. The method to recognize a dream as a dream: The method to recognize a dream as a dream is: dreaming due to the power of habit. For example, if one watches a great spectacle today, one might dream of horse races, blowing conches, raising flags, and so on. If the consciousness is too tense, one cannot fall asleep. --------------------------------------------------------------------------------
Tibetan
དེ་བཞིན་དུ་སྔར་གྱི་འདུན་པའི་སྟོབས་ཀྱིས་རྨི་ལམ་རྨི་བའི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པ་འབྱུང་སྟེ། དེ་ཡང་ཁྱིའམ་བུད་མེད་ལ་སོགས་པ་རྨིས་ན་རྨི་ལམ་གྱི་ཁྱི་ཡིན་རྨི་ལམ་གྱི་བུད་མེད་ཡིན་སྙམ་པ་འབྱུང་ངོ་། ། ༈ རྨི་ལམ་སྤེལ་བ། རྨི་ལམ་སྤེལ་བ་ནི། གང་རྨིས་པ་དེ་གཅིག་ལ་གཉིས། གཉིས་ལ་བཞི་ལ་སོགས་པ་ལོག་པོ་ལོག་པོར་སྤེལ་ནས་འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་མེར་མེར་གང་བར་བསྒོམ་མོ། ། ༈ རྨི་ལམ་སྦྱང་བ། རྨི་ལམ་སྦྱང་བ་ནི། ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་གཞལ་ཡས་ཁང་། ནང་བཅུད་ཀྱི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་རང་གི་ཡི་དམ་གྱི་ལྷ་དང་ལྷ་མོར་བསྒོམ། དེའི་དུས་སུ་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་སྐྱེ་བྱ་བ་དེ་བླ་མའི་གསུང་སྒྲོས་ཡིན་གསུང་(གསུངས)། བླ་མ་ཆེན་པོའི་ཞལ་ནས་ང་རང་གིས་བསྒོམས་པ་དང་གཞན་ལ་བསྒོམ་དུ་བཅུག་པ་ཐམས་ཅད་ལ་མཐུན་པར། རྨི་ལམ་གྱི་འདུ་ཤེས་སྔོན་དུ་བཏང་བ་དང་། གཉིད་མི་འོང་བར་བྱ་བའི་ཐབས་གཉིས་བྱས་ནས། རྨི་ལམ་ལ་རྨི་ལམ་དུ་ངོ་ཤེས་པའི་དུས་སུ་བདེ་སྟོང་གི་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་རྒྱུད་ལ་སྐྱེ་བ་ཡིན་གསུངས། སྤེལ་བ་དང་སྦྱང་(སྦྱངས་)པ་གཉིས་དེའི་ཡན་ལག་ཏུ་འགྲོ་བ་ཡིན་གསུངས། དེས་རྨི་ལམ་བར་དོ་ལ་རྨི་ལམ་དང་བསམ་གཏན་བསྲེ་བ་བཤད་དོ།། །།དེ་གཉིས་མ་ཤིའི་བར་གྱི་བསྒོམ་རྒྱུ་ཡིན། [བདེ་སྟོང་གི་ཉམས་ཅི་གར་] 2-1-36b ཆེའོ། །དེ་གཉིས་མས་རྟགས་སྤྲིན་མཐོངས་ཀྱི་ཟླ་བ་ལྟ་བུ་འབྱུང་། སྤྲིན་གྱི་ཕག་དུ་མ་གསལ་མཐོངས་སུ་བྱུང་དུས་སུ། ལས་དང་པོ་པ་བསྒོམས་ན་གསལ་མ་བསྒོམས་ན་མི་གསལ།] དེ་ཡང་གཉིད་མི་ཉལ་བའི་དུས་སུ་རྩ་རླུང་གི་རྫོགས་རིམ་སྒོམ། གཉིད་ཉལ་བའི་དུས་སུ་རྨི་ལམ་གྱི་རྫོགས་རིམས་སྒོམ། དེ་གཉིས་གཉིས་ག་ལ་ཉམས་སྐྱེ་ན་གཉིས་ག་བསྒོམ། གཉིས་ཀ་ལ་ཉམས་མི་སྐྱེ་བར་གཏུམ་མོ་ལྟ་བུ་ལ་ཉམས་སྐྱེ་ན། རྨི་ལམ་སྒོམ་པ་བཞག་ལ་གཏུམ་མོ་སྒོམ། རྨི་ལམ་ལྟ་བུ་ལ་ཉམས་སྐྱེས་ན་གཏུམ་མོ་བཞག་ལ་རྨི་ལམ་སྒོམ་མོ། དེ་ལྟར་ན་གཉིས་ག་ལ་ཉམས་སྐྱེ་ཡང་རུང་། གང་རུང་གཅིག་ལ་ཉམས་སྐྱེ་ཡང་རུང་སྟེ། མཉམ་བཞག་རྗེས་ཐོབ་མེད་པར་ཉམས་མྱོང་སྐྱེ་བ་དཀའ། མཉམ་བཞག་གི་ཉམས་མྱོང་ཅིག་ཅིས་ཀྱང་མེད་ཐབས་མེད་གསུངས།། །། ༈ སྲིད་པ་བར་དོ་ལ་འོད་གསལ་དང་བསྲེ་བ། མཉམ་བཞག་གི་ཉམས་མྱོང་དེ་སྲིད་པ་བར་མ་དོར་བསྲེ་བ་ལ། བར་དོ་དང་པོ་འཆི་ཀའི་འོད་གསལ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ངོས་གཟུང་བ་དང་། བར་དོ་གཉིས་པ་དག་པ་དང་མ་དག་པའི་སྒྱུ་ལུས་ལ་བརྟེན་ནས་ཟུང་འཇུག་[སྲིད་པ་བར་དོ།]གི་སྐུ་ངོས་གཟུང་བ་དང་། བར་དོ་གསུམ་པ་འགྲོ་དྲུག་གི་སྒོ་དགག་པ་དང་གསུམ་ཡིན་གསུངས། ༈ བར་དོ་དང་པོ་འཆི་ཀའི་འོད་གསལ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་ངོས་གཟུང་བ། དེ་ལ་བར་དོ་དང་པོ་འཆི་ཀའི་འོད་གས
Chinese
同样，凭借先前意愿的力量，在做梦的时候，能够认出梦是梦。也就是说，如果梦到狗或女人等，会觉得这是梦中的狗，梦中的女人。 **梦的扩展** 梦的扩展是：将所梦到的一个变成两个，两个变成四个等等，反复扩展，观想整个世界充满。 **梦的净化** 梦的净化是：将外在器世界观想为宫殿，内在有情众生都观想为自己的本尊和本尊母。在那时，所产生的体验被称为上师的口诀。伟大的上师说：‘我自己修习的和让别人修习的都一致，首先要培养梦的认知，然后采取不睡觉的方法。在梦中能够认出梦的时候，证悟乐空的体验就会在相续中产生。’他说：‘扩展和净化都是它的分支。’因此，在梦中中阴时，将梦与禅定结合起来。’这两种修法是直到死亡之前的修习内容。[乐空的体验随之而来] 这两种体验就像云层中显现的月亮。当云层消散，月亮在天空中显现时，初学者修习会变得清晰，不修习则不会清晰。] 也就是说，不睡觉的时候修习气脉的圆满次第，睡觉的时候修习梦的圆满次第。如果两者都能产生体验，就修习两者。如果两者都不能产生体验，而拙火等能产生体验，就停止修习梦，修习拙火。如果梦等能产生体验，就停止修习拙火，修习梦。这样，无论两者都能产生体验，还是其中一个能产生体验都可以。没有止观双运的体验很难产生，无论如何都要有止观双运的体验。’ **将有中阴与光明结合** 将止观双运的体验与有中阴结合，有三种：第一，依靠死亡时最初的光明，认识法身；第二，依靠清净和不清净的幻身，认识双运身[有中阴]；第三，关闭六道之门。 **依靠第一个中阴死亡时最初的光明，认识法身** 其中，依靠第一个中阴死亡时最初的光明
English
Similarly, due to the power of previous aspirations, during the time of dreaming, one can recognize that the dream is a dream. That is, if one dreams of a dog or a woman, one will think, 'This is a dream dog, this is a dream woman.' **Expanding the Dream** Expanding the dream is: multiplying what is dreamed, one into two, two into four, and so on, repeatedly expanding, and visualizing the entire world filled. **Purifying the Dream** Purifying the dream is: visualizing the external container world as a palace, and all sentient beings within as one's own Yidam deity and consort. At that time, the experience that arises is said to be the Guru's instructions. The great Guru said: 'What I myself have practiced and what I have had others practice are all consistent. First, cultivate the recognition of the dream, and then take the method of not sleeping. When one is able to recognize the dream in the dream, the experience of bliss and emptiness will arise in the continuum.' He said: 'Expanding and purifying are both branches of it.' Therefore, in the dream Bardo, combine the dream with meditation.’ These two practices are the practices until death. [The experience of bliss and emptiness arises spontaneously] These two experiences are like the moon appearing in the sky through the clouds. When the clouds dissipate and the moon appears in the sky, it becomes clear if a beginner practices, and it does not become clear if one does not practice.] That is, during the time of not sleeping, practice the completion stage of the channels and winds; during the time of sleeping, practice the completion stage of the dream. If both can produce experience, then practice both. If neither can produce experience, but Tummo (Inner Heat) and others can produce experience, then stop practicing the dream and practice Tummo. If the dream and others can produce experience, then stop practicing Tummo and practice the dream. In this way, it is fine whether both can produce experience or only one can produce experience. It is difficult to generate experience without the union of Shamatha (calm abiding) and Vipassana (insight). In any case, there must be an experience of the union of Shamatha and Vipassana.’ **Combining the Sridpa Bardo with Clear Light** Combining the experience of Shamatha and Vipassana with the Sridpa Bardo has three aspects: First, relying on the clear light of death in the first Bardo, recognizing the Dharmakaya (Body of Truth); second, relying on the pure and impure illusory body in the second Bardo, recognizing the Sambhogakaya (Body of Enjoyment) [Sridpa Bardo]; third, closing the doors of the six realms. **Relying on the First Bardo, the Clear Light of Death, to Recognize the Dharmakaya** Among these, relying on the first Bardo, the clear light of death --------------------------------------------------------------------------------