Tibetan
ཉེར་སྤྱོད་ཅན་ནི་ཚོགས་དྲུག་སྐྱེ་འགག་ཚུལ། ། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་བདག་མེད་སྒོ་ནས་སྡོམ། ། ཉེར་སྤྱོད་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཞེས་པ་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་སྐྱེ་འགག་བྱེད་པའི་ཚུལ་ཡིན་ལ། དེའང་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་པོ་ཚོར་བ་དང་ཉེ་བར་སྤྱད་བྱ་རེག་པ་ཡིན་ཞིང༌། དེ་ལྟ་བུ་དངོས་པོ་གང་ལ་ལྡན་པ་ལ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཞེས་བྱའོ། ། དེའང་དཔེར་ན། ཡུལ་གཟུགས་ཡིད་དུ་འོང་བ་ནི་དམིགས་པའི་རྐྱེན་དང༌། མིག་གི་དབང་པོ་ནི་བདག་པོའི་རྐྱེན་དང༌། མིག་གི་རྣམ་ཤེས་སྐད་ཅིག་དང་པོའི་རྒྱུའི་རྐྱེན་དང༌། ཡུལ་ལ་ཕྱོགས་པར་འདོད་པའི་ཡིད་བྱེད་ནི་དེ་མ་ཐག་རྐྱེན་སྟེ། རྐྱེན་བཞི་ཚང་བའི་སྟོབས་ལས་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ལ། མིག་གི་རྣམ་ཤེས་དེས་ཡུལ་གཟུགས་ཡོངས་སུ་སྤྱོད་པ་ནི་རེག་པ་དང༌། ཡུལ་གྱི་རྣམ་པ་ཡིད་དུ་འོང་བ་དེའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་མྱོང་བ་ནི་ཚོར་བ་བདེ་བ་སྟེ་འདོད་ཆགས་སྐྱེ་བའི་སྒོ་དང༌། ཡིད་ཡུལ་དེ་དང་འབྲལ་བར་མི་འདོད་པར་སེམས་པ་ནི་སེམས་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་རྐྱེན་བཞི་ལས་མིག་གི་རྣམ་ཤེས་སྐྱེས་པའི་ཚེ། དེའི་འཁོར་དུ་བྱུང་བའི་སེམས་བྱུང་དགེ་བ་དང༌། ཚོར་བ་དང༌། སེམས་པ་རྣམས་ཀྱིས་གཙོ་སེམས་ཉིད་རྙོགས་ཤིང་མ་དག་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ནོ། ། དེས་ཡུལ་ཡིད་དུ་མི་འོང་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ཞེ་སྡང་སྐྱེ་བའི་སྒོ་(༢༡༥བ)དང༌། ཡུལ་བར་མ་ལ་བརྟེན་ནས་གཏི་མུག་སྐྱེ་བའི་སྒོ་རྣམས་ཀྱང་རིགས་བསྒྲེས་ཏེ་ཤེས་པར་བྱའོ། ། དེས་ན་རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་པོ་ཡུལ་ཡིད་དུ་འོང་མི་འོང་བར་མ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ཏེ་ཆགས་སྡང་རྨོངས་གསུམ་གྱི་ཉོན་མོངས་པ་སྐྱེ་སྟེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་བྱེད་པ་ཞིག་ཡོད་པས་ན། ཉན་ཐོས་རྣམས་ཀྱིས་དེ་དག་ལ་བརྟེན་ནས་སྐྱེ་བའི་ཉོན་མོངས་པ་རྣམས་སྡོམ་པར་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། དེའང་མི་རྟག་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་བ་དང༌། སྟོང་པ་དང༌། བདག་མེད་པ་རྣམས་ཀྱི་སྒོ་ནས་སྡོམ་པ་དང༌། གཙོ་བོར་ནི་གང་ཟག་གི་བདག་མེད་པ་ཉིད་སྒོམ་པའི་ཚུལ་གྱིས་སྡོམ་པར་བྱེད་དོ། ། ད༢ གཉིས་པ་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་བ་ལ་གཉིས། ན༡ ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་དྲུག ། ན༢ རྣམ་བྱང་གི་རྟེན་འབྲེལ་གཉིས་བཤད་པའོ། ། ན༡ དང་པོ་ནི། བརྒྱད་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་དང་སྐྱེ་འཆི་འབྱུང༌། ། ས་བོན་མྱུ་གུ་སྡོང་བུ་ལ་སོགས་ཕྱི། ། ཆགས་གནས་འཇིག་པ་སྣོད་ཀྱི་རབ་དབྱེ་དང༌། ། ཟས་བཞིས་འཚོ་དང་འདོད་དང་མི་འདོད་འགྲོ། ། དྲུག་པོ་ཀུན་ཉོན་ཕྱོགས་ཡིན། ཅེས་པ་སྟེ། རྟེན་འབྲེལ་བརྒྱད་དུ་དབྱེ་བའི་དང་པོ། རྣམ་པར་ཤེས་པར་འབྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ནི་བཤད་མ་ཐག་པའི་ཉེར་སྤྱོད་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་དེ་ཉིད་ཡིན་ལ། སྐྱེ་བ་དང་འཆི་འཕོ་བ་འབྱུང་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ནི་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་འབྱུང་བ་སོགས་སྡུག་པ་དང་མི་སྡུག་པ་རྣམ་འབྱེད་ལས་ཀུན་ཉོན་ཕྱོགས་དེ་ཡིན་ཅིང༌། ཞིང་ས་ཆུ་ལུད་སོགས་རྐྱེན་ཚོགས་ནས། ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ། དེ་ལས་སྡོང་བུ། དེ་ལས་སྦུ་གུ། དེ་ལས་སྙེ་མ། དེ་ལས་འབྲས་བུའི་བར་དུ་འབྱུང་ཞིང༌། དེའང་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིའི་རྟེན་འབྲེལ། ཆགས་པ་དང་གནས་པ་དང་འཇིག་པར་སྣང་བ་སྣོད་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ། སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཚེ་སོགས་འཕེལ་འགྲིབ་བཟང་ངན་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བའང་དེར་འདུའོ། ཁམ་གྱི་ཟས་དང༌། རེག་པའི་ཟས་དང༌། སེམས་པའི་ཟས་དང༌། (༢༡༦ན)རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཟས་བཞི་སྔ་མ་སྔ་མ་ལས་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་རིམ་སྐྱེའི་ཚུལ་གྱིས། འཁོར་བའི་གནས་སུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་ཞིང་འཚོ་བ་ཟས་ཀྱི་འཚོ་བས་རྣམ་པར་དབྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ། ལས་དགེ་བའི་མཐུ་ལས་འདོད་པ་བདེ་འགྲོའི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་དང༌། ལས་མི་དགེ་བའི་མཐུ་ལས་མི་འདོད་པ་ངན་འགྲོའི་གནས་སུ་འགྲོ་བ་ནི་འདོད་པ་དང་མི་འདོད་པར་འགྲོ་བ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཏེ་དྲུག་པོ་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའི་ཕྱོགས་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ནོ། ། དེའང་། སྣོད་ཀྱི་རྟེན་འབྲེལ་དང༌ཕྱིའི་རྟེན་འབྲེལ་གཉིས་ནི་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་བརྟེན་པ་དང༌། གཞན་བཞི་པོ་ནང་བཅུད་སེམས་ཅན་ལ་བརྟེན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལོ། ། ན༢ གཉིས་པ་[རྣམ་བྱང་གི་རྟེན་འབྲེལ་གཉིས་བཤད་པ་]ནི། ལམ་ལྔར་བརྟེན། ། ཐར་པ་རྣམ་པར་དག་པས་རབ་ཏུ་དབྱེ། ། མངོན་ཤེས་དྲུག་ཐོབ་མཐུ་སྟོབས་རབ་དབྱེ་དག ། རྣམ་བྱང་ཕྱོགས་ཏེ་བསྐྱེད་བྱ་བསྐྱེད་བྱེད་དོ། ། བསླབ་པ་གསུམ་ལ་བརྟེན་ནས་ལམ་ལྔ་རིམ་གྱིས་སྐྱེ། ལམ་སྔ་མ་བཞི་ལ་བརྟེན་ནས་ཐར་པའི་གོ་འཕང་མི་སློབ་པའི་ལམ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པར་དག་པས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ཐོབ་པ་ནི་མཐུ་སྟོབས་ཀྱིས་རབ་ཏུ་དབྱེ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཏེ། དེའི་མངོན་ཤེས་དྲུག་ཀྱང་མདོ་སྡེ་རྒྱན་ལས། སྐྱེ་དང་ངག་སེམས་དགེ་དང་མི་དགེ་བསྐྱེད། ། དེ་ཡི་གནས་དང་ངེས་འབྱུང་མངོན་སུམ་གང༌། ། ཤེས་པ་ཀུན་འགྲོ་རབ་ཏུ་དབྱེ་བཅས་ལ། ། ཐོག་མར་བརྟན་པ་ཐོབ་པའི་མཐུ་ཡིན་ནོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། ། དེའང་གཞན་དག་གི་སྐྱེ་བ་ཤེས་པ་འཆི་འཕོ་བ་དང་སྐྱེ་བ་མངོན་པར་ཤེས་པ། སྐྱེས་པ་དེ་དག་གིས་སྨྲ་བའི་ངག་ཚིག་ཤེས་པ་ལྷའི་རྣ་བའི་མངོན་ཤེས། དེ་དག་གི་སེམས་ཤེས་པ་སེམས་ཀྱི་རྣམ་གྲངས་ཤེས་པའི་མངོན་ཤེས། སྔོན་དགེ་བ་དང་མི་དགེ་བ་བསྐྱེད་པར་ཤེས་པ་སྔོན་གྱི་གནས་མངོན་པར་ཤེས་པ།(༢༡༦བ) གང་ན་གདུལ་བྱ་ཡོད་པ་དེའི་གནས་སུ་འགྲོ་བར་ཤེས་པ་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་ཡུལ་མངོན་པར་ཤེས་པ། ཇི་ལྟར་སེམས་ཅན་རྣམས་སྐྱེ་བ་ལས་འབྱུང་བར་འགྱུར་བའི་འབྱུང་བ་ཤེས་པ་ཟག་པ་ཟད་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་གྱི་ཁམས་ཐམས་ཅད་དུ་དོན་དྲུག་པོ་དེ་དག་རབ་ཏུ་དབྱེ་བ་དང་བཅས་པ་ལ་ཤེས་པ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པ་ཐོགས་པ་མེད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱིས་མཐུ་མངོན་པར་ཤེས་པས་བསྡུས་པར་བཤད་དོ། ། དེ་ལ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་འཕགས་པ་རྣམས་ཀྱི་མངོན་པར་ཤེས་པ་དྲུག་ནི་མཐུ་སྟོབས་ཀྱི་རབ་དབྱེ་མཚན་ཉིད་པ་ཡིན་ལ། ཚོགས་སྦྱོར་རྣམས་ཀྱི་མངོན་ཤེས་ལྔ་ནི་མཐུ་སྟོབས་ཀྱི་རབ་དབྱེ་རྗེས་མཐུན་པ་དང༌། ཕྱི་རོལ་པ་རྣམས་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་ལ་བརྟེན་ནས་མངོན་ཤེས་རྫུ་འཕྲུལ་སོགས་ཐོབ་པ་ནི་མཐུ་སྟོབས་ཀྱི་རབ་དབྱེ་དངོས་དང་རྗེས་མཐུན་པ་གང་ཡང་མིན་ནོ། ། རྟེན་འབྲེལ་གཉིས་པོ་དེ་དག་ནི་རྣམ་པར་བྱང་བའི་ཕྱོགས་ཏེ་རབ་དབྱེ་བརྒྱད་པོ་དེ་རྣམས་སྤྱིར་འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ཞེས་བསྐྱེད་བྱ་སྐྱེད་བྱེད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལོ། ། ད༣ གསུམ་པ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ལ་གསུམ། ན༡ རྒྱུན་ཆགས་པའམ་གནས་སྐབས་པའི་རྟེན་འབྲེལ། ན༢ སྐད་ཅིག་མའི་རྟེན་འབྲེལ། ན༣ འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ལོ། ། ན༡ དང་པོ་ལ་གསུམ། པ༡ འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གཉིས་ལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཚར་གཅིག་རྫོགས་པའི་ཚུལ། པ༢ སྐྱེ་བ་གསུམ་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ། པ༣ ཚེ་གཅིག་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ལོ། ། པ༡ དང་པོ་ནི། བྱེ་བྲག་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་གནས་སྐབས་པ། ། འདོད་ཁམས་སྐྱེ་བ་གཉིས་ལ་རྫོགས་པ་ནི། ། འཕེན་བྱེད་གཉིས་ཀྱིས་འཕང་པའི་ཡན་ལག་ལྔ། ། འགྲུབ་པ་གཉིས་དང་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་གསུམ། ། འཕེན་གྲུབ་བཞི་ལ་རྒྱུ་འབྲས་རིམ་པ་གཅིག ། ས་བོན་འདེབས་དང་གསོ་བ་ཤེས་ཕྱིར་གསུངས། ། རྟེན་འབྲེལ་སྤྱིའི་(༢༡༧ན)དོན་བཤད་པ་སྔོན་དུ་སོང་ནས་བྱེ་བྲག་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཇི་ལྟར་འབྱུང་བའི་རིམ་པ་བཤད་པ་ལ། གནས་སྐབས་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལ་འདོད་ཁམས་སྐྱེ་བ་གཉིས་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་དང༌། གསུམ་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་གཉིས་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་མདོ་སྡེ་རྣམས་ལས་རྒྱ་ཆེར་གསུངས་ཤིང་དགོས་པ་སོ་སོར་ཡོད་པས། དེ་གཉིས་འདྲ་འདྲེས་སུ་བསྲེ་བར་མི་བྱ་བར་ཐོག་མར་ཤེས་དགོས་སོ། ། དེ་ལ་སྐྱེ་བ་གཉིས་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་ནི། འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་གཉིས། འཕངས་པའི་ཡན་ལག་རྣམ་ཤེས། མིང་གཟུགས། སྐྱེ་མཆེད། རེག་ཚོར་ལྔ། འགྲུབ་པའི་ཡན་ལག་སྲེད་ལེན་གཉིས། གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་སྲིད་སྐྱེ་རྒ་ཤི་གསུམ་སྟེ་འཕེན་གྲུབ་ཀྱི་ཚུལ་བཞི་ལ་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རིམ་པ་ཚར་གཅིག་རྫོགས་པའོ། ། དེ་ལ་འཕེན་བྱེད་དང་འགྲུབ་པའི་ཡན་ལག་གཉིས་ནི་ས་བོན་འདེབས་པ་རྟོགས་པ་དང༌། འཕངས་གྲུབ་ཀྱི་ཡན་ལག་རྣམས་ནི་ས་བོན་དེ་གསོ་བར་ཤེས་པར་བྱ་བའི་ཕྱིར་དུ་རྣམ་བཞག་དེ་ལྟ་བུ་གསུངས་པར་མཛད་དོ། ། པ༢ གཉིས་པ་[སྐྱེ་བ་གསུམ་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་]ནི། སྔོན་དང་ཕྱི་མཐའ་གཉིས་གཉིས་བར་མཐར་བརྒྱད། ། རྒྱུ་འབྲས་ཚར་གཉིས་འདོད་སྐྱེ་གསུམ་ལ་སོགས། ། རྨོངས་པ་རྣམ་གསུམ་ཟློག་ཕྱིར་རྒྱ་ཆེར་བསྟན། ། མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་གཉིས་སྔོན་གྱི་མཐའ་དང༌། སྐྱེ་བ་རྒ་ཤི་གཉིས་ཕྱི་མའི་མཐའ་སྟེ་སྔོན་དང་ཕྱི་མཐར་གཉིས་གཉིས། བར་གྱི་མཐར་རྣམ་ཤེས་ནས་སྲིད་པའི་བར་བརྒྱད་དེ། དེའང་མ་རིག་པ་དང་འདུ་བྱེད་གཉིས་རྒྱུ་དང༌། དེ་ལས་རྣམ་ཤེས་ནས་ཚོར་བའི་བར་ཡན་ལག་ལྔ་འབྱུང་བ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རིམ་པ་ཚར་གཅིག་པ་དང༌། ཡང་རྒྱུ་སྲེད་པ་དང་ལེན་པ་གཉིས་ལས། འབྲས་བུ་སྲིད་པ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང༌། རྒ་ཤི་རྣམས་འབྱུང་བ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་རིམ་པ་ཚར་གཅིག་སྟེ། རྒྱུ་འབྲས་ཚར་གཉིས་འདོད་ཁམས་ཀྱི་སྐྱེ་བ་གསུམ་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་འདི་ནི། (༢༡༧བ)སེམས་ཅན་རྣམས་སྔོན་དང་ཕྱི་མ་དང་ད་ལྟའི་མཐའ་ལ་རྨོངས་པ་རྣམ་པ་གསུམ་བཟློག་པའི་ཕྱིར་དུ་སངས་རྒྱས་ཀྱིས་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པར་མཛད་དོ། ། པ༣ གསུམ་པ་[ཚེ་གཅིག་ལ་རྫོགས་པའི་ཚུལ་]ནི། མཐོང་ཆོས་མྱོང་འགྱུར་ཚེ་གཅིག་རྫོགས་པའང་ཡོད། ། མཐོང་ཆོས་མྱོང་འགྱུར་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ནས་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཚེ་གཅིག་ལ་རྫོགས་པའང་ཡོད་དེ། དཔེར་ན་མཚམས་མེད་བྱས་པའི་སེམས་ཅན་དམྱལ་བར་འགྲོ་བའམ། མ་རིག་པས་ཀུན་ནས་བསླངས་ཏེ་སྐྱེས་པ་ཞིག་གིས་བུད་མེད་ཀྱི་སྐྱེ་བ་ཐོབ་འདོད་ཀྱི་བསམ་པ་དྲག་པོས་ལས་ཞིག་འདུ་བྱས་ནས། ལས་དེས་རྣམ་ཤེས་ལ་དེར་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་ཡོངས་སུ་བཞག །དེའི་མིང་གཟུགས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང༌། རེག་པ་དང༌། ཚོར་བའི་ཡན་ལག་གི་ས་བོན་རྣམས་ཀྱང་རིམ་གྱིས་ཡོངས་སུ་བཞག་པ་ལས། དུས་ནམ་ཞིག་གི་ཚེ། དེས་བསྙེན་བཀུར་ལ་སྲེད་པ་དང༌། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་བསྙེན་བཀུར་སྒྲུབ་འདོད་ཀྱི་ལེན་པས་དགྲ་བཅོམ་པའི་དགེ་འདུན་ཞིག་ལ་འདི་དག་ནི་བུད་མེད་ཀྱི་ཚོགས་པའོ་ཞེས་ངག་རྩུབ་མོས་སྐུར་པ་བཏབ་པའི་ལས་བྱས་པ་ལས། བུད་མེད་དུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་ལས་སྔར་བཞག་པ་དེ་ཉིད་ཤིན་ཏུ་སྟོབས་དང་ལྡན་པར་གྱུར་ནས་མཐོང་བའི་ཆོས་དེ་ཉིད་ལ་མཚན་ཡོངས་སུ་འགྱུར་ཏེ་བུད་མེད་དུ་འཛིན་པ་ནི་སྐྱེ་བ་དང༌། དེར་འགྱུར་ཟིན་པ་ན་རྒ་ཤིའི་ཡན་ལག་སྟེ་ཚེ་གཅིག་པ་དེ་ཉིད་ལ་རྫོགས་པ་ལྟ་བུའོ། ། ན༢ གཉིས་པ་སྐད་ཅིག་མའི་རྟེན་འབྲེལ་ནི། བྱ་རྫོགས་སྐད་ཅིག་གཅིག་ལ་རྫོགས་པ་ནི། ། སྲོག་གཅོད་བཞིན་ཏེ་དེ་ནི་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན། ། བྱ་བ་རྫོགས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་གཅིག་ལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་རྫོགས་པར་ཚང་བ་ནི། དཔེར་ན། སྲོག་གཅོད་པ་བཞིན་ཏེ། དེ་ནི་སྐད་ཅིག་མའི་རྟེན་འབྲེལ་ཡིན་ནོ། ། དེའང་སྲོག་གཅོད་ལ་མཚོན་ན། མ་རིག་པས་ཀུན་ནས་བསླང་བའི་ཞེ་སྡང་གི་བསམ་པས་སེམས་ཅན་གཅིག་གསོད་པར་བྱེད་པའི་དུས་ཀྱི་(༢༡༨ན)ཉོན་མོངས་པ་དེ་རྣམས་ནི་མ་རིག་པའི་ཡན་ལག །གསོད་པའི་བྱ་བ་ནི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག །དེས་རང་སེམས་ངན་པར་བཏང་ནས་དམྱལ་བ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཏུ་སྐྱེ་འགྱུར་གྱི་བག་ཆགས་རྣམ་ཤེས་ལ་གོས་པ་ནི་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཡན་ལག །དེའི་ཚེ་རང་རྒྱུད་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལྔ་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ལས་ངན་པ་དེས་རྣམ་པར་གོས་པའི་ཆ་ནི་དེ་དག་གི་ཡན་ལག །དེའི་དུས་སུ་ཡུལ་དབང་རྣམ་ཤེས་གསུམ་འདུས་པའི་ཡུལ་ཡོངས་སུ་གཅོད་པ་ནི་རེག་པའི་ཡན་ལག །དེའི་སྐབས་སུ་བསད་བྱ་དེ་གསོད་པར་མྱོང་བ་ནི་ཚོར་བའི་ཡན་ལག །དེའི་དུས་སུ་གསོད་པའི་བྱ་བ་དེ་ལ་མངོན་པར་སྲེད་པ་ནི་སྲེད་པའི་ཡན་ལག །སྲེད་པས་བྱ་བ་དེ་སྒྲུབ་པར་འདོད་པ་ནི་ལེན་པའི་ཡན་ལག །དེས་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མའི་ཡང་སྲིད་ཀྱི་བག་ཆགས་བཏབ་པ་ནི་སྲིད་པའི་ཡན་ལག །དེའི་དུས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བའི་ཆ་ནི་སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤིའོ། ། ན༣ གསུམ་པ་འབྲེལ་བ་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་བཤད་པ་ལའང་གཉིས། པ༡ རྗེ་བཙུན་བྱམས་པའི་གཞུང་གི་དོན་དང༌། པ༢ སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱི་གཞུང་གི་དོན་ནོ། ། པ༡ དང་པོ་ལ་གསུམ། ཕ༡ དབྱེ་བ། ཕ༢ བསྡུ་བ། ཕ༣ རྒྱུ་བདུན་དུ་བསྟན་པའོ། ། ཕ༡ དང་པོ་ནི། འབྲེལ་པ་ཅན་ནི་དབུས་མཐའ་རྣམ་འབྱེད་ལས། ། སྐྱེ་བ་རྒ་ཤི་བསྡམས་ནས་བཅུ་གཅིག་དབྱེ། ། འབྲེལ་པ་ཅན་གྱི་རྟེན་འབྲེལ་ནི། དབུས་མཐའ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་ལས། མ་རིག་པ། འདུ་བྱེད་སོགས་ནས། སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་ཕྱོགས་སུ་བསྡམས་ནས་ཡན་ལག་བཅུ་གཅིག་ཏུ་དབྱེ་བར་མཛད་དེ། དེའང་སྐྱེ་བ་རྟེན་གྱི་སྡུག་བསྔལ། རྒ་ཤི་དང་ཡིད་མི་བདེ་བ་དང༌། སྨྲེ་སྔགས་འདོན་པ་སོགས་སྡུག་བསྔལ་གྱི་ཕུང་པོ་རྣམ་པ་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་དེ་ལ་བརྟེན་པའི་སྡུག་བསྔལ་ཡིན་པས་གཅིག་ཏུ་བསྡམས་པས་ཏེ། དབྱེ་བ་བཅུ་གཅིག་པོ་འདི་ནི་ཚེ་གསུམ་ལ་ཚར་གཅིག་རྫོགས་པའི་རྣམ་གཞག་བསྟན་པ་(༢༡༨བ)ཡིན་ནོ། ། ཕ༢ གཉིས་པ་[བསྡུ་བ་]ནི། མ་རིག་སྲེད་ལེན་ཉོན་མོངས་འདུ་སྲིད་ལས། ། ལྷག་མ་སྡུག་བསྔལ་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ཉོན་གསུམ། ། ལས་ཉོན་རྒྱུ་འབྲས་ལྔ་བདུན་གཉིས་སུ་བསྡུ། ། བསྡུ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་གསུམ་དུ་བསྡུ་བ་དང༌། གཉིས་སུ་བསྡུ་བ་གཉིས་ལས། དང་པོ་ནི། མགོན་པོ་ཀླུས་ཀྱང༌། དང་པོ་བརྒྱད་པ་དགུ་ཉོན་མོངས། ། གཉིས་པ་བཅུ་པ་ལས་ཡིན་ཏེ། ། ལྷག་མ་བདུན་ནི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། ། ཞེས་གསུངས་པ་དང་མཐུན་ཏེ། མ་རིག་པ་དང༌། སྲེད་པ་དང༌། ལེན་པ་གསུམ་ནི། ཉོན་མོངས་པའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། འདུ་བྱེད་དང་སྲིད་པ་གཉིས་ལས་ཀྱི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་དང༌། ལྷག་མ་བདུན་སྡུག་བསྔལ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པའོ། ། དེ་དག་ཀྱང་དབུ་མ་རྟེན་འབྲེལ་སྙིང་པོ་ལས། གསུམ་པོ་དག་ལས་གཉིས་འབྱུང་སྟེ། ། གཉིས་ལས་བདུན་འབྱུང་བདུན་ལས་ཀྱང༌། ། གསུམ་འབྱུང་སྲིད་པའི་འཁོར་ལོ་དེ། ། ཉིད་ནི་ཡང་དང་ཡང་དུ་འཁོར། ། ཞེས་པ་ལྟར། ཉོན་མོངས་གསུམ་གྱིས་ལས་གཉིས་བྱས་པ་ལས་གཞི་འདུན་བྱུང་ཞིང༌། དེ་དག་ལས་ཀྱང་ཉོན་མོངས་པ་འབྱུང་བས་སྒོ་ང་ལས་བྱ་དང་བྱ་ལས་སྒོ་ང་ལྟར་ཕན་ཚུན་འཁོར་བའི་ཚུལ་གྱིས་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རོ། ། གཉིས་པ་ནི། མ་རིག་པ་དང༌། འདུ་བྱེད་དང༌། སྲེད་པ་དང༌། ལེན་པ་དང༌། སྲིད་པ་སྟེ། ལས་ཉོན་གྱིས་བསྡུས་པ་དེ་རྣམས་ནི་རྒྱུའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་ལྔ་དང༌། ལྷག་མ་ནི་འབྲས་བུའི་ཀུན་ནས་ཉོན་མོངས་པ་བདུན་ཏེ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཀུན་ཉོན་གཉིས་སུ་བསྡུའོ། ། ཕ༣ གསུམ་པ་[རྒྱུ་བདུན་དུ་བསྟན་པ་]ནི། འཕེན་གྲུབ་རྒྱུ་བདུན་ཚེ་གཉིས་རྫོགས་པར་བསྟན། ། ཡང་འཕེན་གྲུབ་རྒྱུ་བདུན་དུ་བསྟན་པས་ཚེ་གཉིས་ལ་རྫོགས་ཚུལ་གྱི་རྣམ་བཞག་ཀྱང་ཡོད་དེ། མ་རིག་པ་ནི་ཡང་དག་པའི་གནས་ལུགས་མཐོང་བ་ལ་གེགས་བྱེད་ཅིང་ཕྱིན་ཅི་ལོག་སྤྱོད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང༌། འདུ་བྱེད་ནི་ཀུན་གཞིའི་སྟེང་དུ་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་འདེབས་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་(༢༡༩ན)དང༌། རྣམ་ཤེས་ནི་སྐྱེ་གནས་སུ་འཁྲིད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང༌། མིང་གཟུགས་དང་སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་ནི་རིས་མཐུན་གྱི་ལུས་ཀུན་ཏུ་འཛིན་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང༌། རེག་པ་དང་ཚོར་བ་ནི་ཡུལ་ལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་རྒྱུ་དང༌། སྲེད་པ་དང་ལེན་པ་སྲིད་པ་གསུམ་ནི་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་ཡོངས་སུ་སྡུད་པར་བྱེད་པའི་རྒྱུ་དང༌། སྐྱེ་བ་དང་རྒ་ཤི་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱིས་སྐྱེ་ཞིང་ངེས་པར་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་བྱེད་པས་རྒྱུ་བདུན་ཏེ། དེ་ལས་མ་རིག་པ། འདུ་བྱེད། རྣམ་ཤེས་གསུམ་འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་མིང་གཟུགས་སྐྱེ་མཆེད་རེག་ཚོར་བཞི་འཕངས་པའི་ཡན་ལག་བཅས་འཕེན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ནི་སྐྱེ་བ་སྔ་མ་ལ་རྫོགས། སྲེད་ལེན་སྲིད་པ་སྐྱེ་བ་རྒ་ཤི་ལྔ་པོ་གྲུབ་པའི་ཡན་ལག་སྐྱེ་བ་ཕྱི་མ་ལ་རྫོགས་པར་བསྟན་པའོ། ། པ༢ གཉིས་པ་སློབ་དཔོན་དབྱིག་གཉེན་གྱི་གཞུང་གི་དོན་ནི། དབྱིག་གཉེན་ཞབས་ཀྱིས་འཕེན་གྲུབ་བཞི་ལྡན་དེ། ། གང་གིས་འཕེན་དང་ཇི་ལྟར་འཕེན་པའི་ཚུལ། ། གང་འཕགས་གང་གིས་གྲུབ་དང་ཇི་ལྟར་གྲུབ། ། གང་འགྲུབ་ཉེས་པ་བདུན་དུ་དབྱེ་བས་འཆད། ། མཁས་མཆོག་དབྱིག་གཉེན་ཞབས་ཀྱིས་རྟེན་འབྲེལ་མདོ་འགྲེལ་ལས། འཕེན་གྲུབ་བཞི་ལྡན་གྱིས་རྟེན་འབྲེལ་ཚེ་གཉིས་ལ་རྫོགས་པའི་རྣམ་བཞག་ལ་ནང་གསེས་རྣམ་པར་ཕྱེ་ཏེ་དོན་བདུན་དུ་བསྟན་པ་ནི། འཕེན་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལའང༌། གང་གིས་འཕེན་པ་དང༌། ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཕེན་པ་དང༌། གང་འཕངས་པ་དང་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་དང༌། འཕངས་པ་དེ་འགྲུབ་པར་བྱེད་པའི་རྟེན་འབྲེལ་ལའང༌། གང་གིས་གྲུབ་པ་དང༌། ཚུལ་ཇི་ལྟར་གྲུབ་པ་དང༌། གང་འགྲུབ་པ་དང༌། གསུམ་དུ་རྣམ་པར་ཕྱེ་བ་ཡིན་ལ། དེའི་སྟེང་དུ་ཉེས་དམིགས་གང་ཡིན་པ་བསྟན་པ་སྟེ། དོན་བདུན་པོ་དེ་དག་རྣམས་ཀྱང་རྟེན་འབྲེལ་ཡན་ལག་བཅུ་གཉིས་ཀྱི་རིམ་པ་དང་སྦྱར་ནས་འཆད་པར་མཛད་དོ། ། དེའང་གང་གིས་འཕེན་པ་ནི། མ་རིག་པ་(༢༡༩བ)དང༌། དེས་ཀུན་ནས་བསླངས་པའི་འདུ་བྱེད་ཡན་ལག་གཉིས་ཀྱིས་ཡིན་ལ། ཚུལ་ཇི་ལྟར་འཕེན་པ་ནི། རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཡན་ལག་གཅིག་ཉིད་ལ། འདུ་བྱེད་ཀྱི་ཡན་ལག་གིས་ལས་ཀྱིས་ས་བོན་བཏབ་པའི་ཚུལ་གྱིས་འཕེན་པ་དང༌། གང་འཕངས་ན་མིང་གཟུགས་དང༌། སྐྱེ་མཆེད་དྲུག་དང༌། རེག་པ་དང༌། ཚོར་བ་སྟེ་བཞི་པོ་དེ་རྣམས་འཕངས་པ་ཡིན་ནོ། ། དེ་ལྟར་ཡན་ལག་བདུན་པོ་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཡང་སྲིད་ཕྱི་མ་ཞིག་གི་