Tibetan
ལྔ་དང་གཟུགས་མེད་དུ་བཞིའི་རྒྱུན་འདྲ་བའམ། ཡང་ན་འགྲོ་བ་དང་ལུས་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པའི་སེམས་ཅན་གྱི་ལུས་ནང་ཕན་ཚུན་འདྲ་བ། བདུན་པ་སྐྱེ་བ་ནི། ནང་གི་འདུ་བྱེད་ཀྱི་རྒྱུན་ཡོད་པ་སྐྱེ་བ་དང་སྐྱེ་བ་དོན་གཞན་བསལ་ནས་སྔར་མ་བྱུང་བ་ལས་གསར་དུ་བྱུང་བའི་ཆའོ། ། བརྒྱད་པ་རྒ་བ་ནི། རྒྱུན་དེ་ཉིད་སྐྱེ་སྲིད་ནས་འཆི་སྲིད་ཀྱི་བར་དུ། བྱིས་པ་དང་། གཞོན་ནུ་དང་། ལང་ཚོ་དང་། དར་བབ་དང་། རྒས་(༡༩༣བ)འཁོགས་ཞེས་པ་སོགས་སྔ་ཕྱིའི་གནས་སྐབས་གཞན་དང་གཞན་དུ་འགྱུར་བའི་ཆའོ། ། དགུ་པ་གནས་པ་ནི། རྒྱུན་དེ་ཉིད་སྐྱེས་ནས་མ་ཤིའི་བར་དུ་མི་འཇིགས་པར་ཡོད་པའོ། ། བཅུ་པ་མི་རྟག་པ་ནི། རྒྱུན་དེ་ཉིད་སྔར་ཡོད་པ་འཇིག་ཅིང་ཆད་དེ་འཆིའོ། ། བཅུ་གཅིག་པ་མིང་གི་ཚོགས་ནི། ཤེས་བྱའི་ཆོས་ཕུང་སོགས་ཀྱི་ངོ་བོ་ཉིད་བརྗོད་དུ་མེད་ཀྱང་མིག་དང་རྣ་བ་ཞེས་སོགས་ཚོགས་དང་ལྷ་དང་མི་ཞེས་སོགས་གང་ཟག་གི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་བརྗོད་པའི་ཚིགས་བླ་དྭགས་ཏེ། བརྡས་ཐ་སྙད་འདོགས་པའི་གནས་སྐབས་ལ་བློ་གཞོལ་བར་བྱེད་པའི་མིང་ཞེས་བྱ་ཞིང༌། དེ་ཉིད་ཀྱང་ཡི་གེ་དུ་མའམ་རང་གི་རིགས་འདྲ་དུ་མ་འདུས་པས་ན་ཚོགས་སོ། ། བཅུ་གཉིས་པ་ཚིག་གི་ཚོགས་ནི། ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་བརྗོད་དུ་མེད་ཀྱང་འདུ་བྱེད་ཐམས་ཅད་མི་རྟག་པའོ། །ཞེས་སོགས་ཁྱད་པར་དུ་སྒྲོ་བཏགས་ནས་བརྗོད་པ་སྟེ། འདིས་ཁྱད་པར་གྱི་དོན་ཤེས་པར་བྱེད་པས་ན་ཚིག་ཅེས་བྱ་ཞིང་ཚོགས་སྔར་བཞིན་ནོ། ། བཅུ་གསུམ་པ་ཡི་གེའི་ཚོགས་ནི། གང་དག་ཕན་ཚུན་འདུས་པ་ལས་མིང་ཚིག་གཉིས་ཀ་འབྱུང་བའི་གནས་སུ་གྱུར་པ་སྟེ། སྒྲའི་རྡུལ་ཕྲན་ནམ་རིགས་འདྲ་འདུས་པའི་ཚོགས་སོ། ། བཅུ་བཞི་པ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོ་ནི། མི་དགེ་བ་ལས་རིང་དུ་སོང་བ་འཕགས་པའི་ཆོས་མ་ཐོབ་ཅིང༌། ཁམས་གསུམ་ན་སྤྱོད་པའི་ས་བོན་གང་ཡང་མ་སྤངས་པའི་ལས་སོ་སོའི་དབང་གིས་འགྲོ་བ་སོ་སོ་ཐ་དད་དུ་སྐྱེ་བའོ། ། བཅོ་ལྔ་པ་འཇུག་པ་ནི། སྐད་ཅིག་དང་བར་ཆད་པ་ལ་དེ་མི་རུང་བས་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རྒྱུན་བར་མི་ཆད་པར་འབྱུང་བའོ། ། བཅུ་དྲུག་པ་སོ་སོ་ངེས་པ་ནི། རྒྱུ་དགེ་མི་དགེ་ཐ་དད་པ་ལས་འབྲས་བུ་འདོད་མི་འདོད་ཐ་དད་པར་འབྱུང་བར་ཆོས་ཉིད་ཀྱིས་ངེས་པའོ། ། བཅུ་བདུན་པ་འབྱོར་འབྲེལ་པ་ནི། སྦྱིན་པ་ལས་ལོངས་སྤྱོད་དང་ཐོས་པ་ལས་ཤེས་རབ་ལྟ་བུ་རྒྱུ་འབྲས་མཐུན་ཞིང་འོས་པར་རིགས་པས་ཐོབ་པར་འབྱུང་བའོ། །(༡༩༤ན) བཅོ་བརྒྱད་པ་མགྱོགས་པ་ནི། རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་ཁྱད་པར་འཕྲལ་ལ་སྐྱེ་ཞིང་འཇིག་པའི་ཚུལ་གྱིས་མྱུར་ཞིང་སྐྱེན་པར་འབྱུང་བའི་གནས་སྐབས་སོ། ། བཅུ་དགུ་པ་གོ་རིམ་ནི། ཅིག་ཆར་མི་འབྱུང་བའི་རྒྱུ་འབྲས་རེ་རེ་ནས་སྔ་མའི་རྗེས་སུ་ཕྱི་མ་འབྱུང་བའོ། ། ཉི་ཤུ་པ་དུས་ནི། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བྱུང་ནས་འགགས་པ་འདས་པ་དང༌། མ་བྱུང་བ་ནི་མ་འོངས་པ་དང༌། བྱུང་བ་མ་འགག་པ་ནི་ད་ལྟར་བའོ། ། ཉེར་གཅིག་པ་ཡུལ་ནི། ཕྱོགས་བཅུ་ཐམས་ཅད་ན་གཟུགས་ཅན་གྱིས་བསྡུས་པའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡོད་པ་ཉིད་དོ། ། ཉེར་གཉིས་པ་གྲངས་ནི། ཐ་མི་དད་པ་གཅིག་པུ་ལ་མི་འཐད་པས་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱིས་སོ་སོར་ཐ་དད་པར་གནས་པའི་ཆའོ། ། ཉེར་གསུམ་པ་ཚོགས་པ་ནི། དབང་ཤེས་བསྐྱེད་པ་ལ་ཡུལ་དབང་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་གསུམ་ཚོགས་པ་ལྟ་བུ་རྒྱུ་འབྲས་སུ་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་མཐའ་དག་འདུས་པའོ། ། ཚ༢ གཉིས་པ་[སྡེ་ཚན་བརྒྱད་དུ་བསྡུ་བ་]ནི། འཕེལ་འགྲིབ་རིག་མེད་གནས་འདྲ་མཚན་ཉིད་དང༌། ། ཐ་སྙད་མ་ཐོབ་རྒྱུ་འབྲས་ཆར་བཏགས་ཕྱིར། ། དེ་དག་སྡེ་ཚན་བརྒྱད་དུ་འདུ་བ་ཡིན། ། ཉེར་གསུམ་པོ་དེ་ལས་དང་པོ་ནི་འཕེལ་འགྲིབ་ཀྱི་ཆ་ལ་བཏགས་པ། གཉིས་པ་གསུམ་པ་བཞི་པ་གསུམ་ནི་ཤེས་རིག་མེད་པ་ཆ་ལ་བཏགས་པ། ལྔ་པ་ནི་གནས་པའི་ཆ་ལ། དྲུག་པ་ནི་འདྲ་བའི་ཆ་ལ། བདུན་པ་སོགས་བཞི་ནི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཆ་ལ། བཅུ་གཅིག་པ་སོགས་གསུམ་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆ་ལ། བཅུ་བཞི་པ་ནི་མ་ཐོབ་པའི་ཆ་ལ། བཅོ་ལྔ་པ་སོགས་དགུ་ནི་རྒྱུ་འབྲས་ཀྱི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ཆ་ལ་བཏགས་པའི་ཕྱིར། དེ་དག་ཐམས་ཅད་སྡེ་ཚན་བརྒྱད་དུའང་འདུ་བ་ཡིན་ནོ། ། ན༥ ལྔ་པ་རྣམ་ཤེས་ཀྱི་ཕུང་པོ་ལ་གཉིས། པ༡ མདོར་བསྟན། པ༢ རྒྱས་བཤད་དོ། ། པ༡ དང་པོ་ནི། སེམས་ཡིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཚོགས་བརྒྱད་དེ། ། དེའང་སེམས་ཡིད་རྣམ་ཤེས་གསུམ་པོ་བྱེ་མདོ་གཉིས་ཀྱིས་ཚོགས་དྲུག་གི་སྤྱི་སྒྲར་འདོད། དབུ་སེམས་གཉིས་ཀྱིས་(༡༩༤བ)ཀྱང་ཕལ་པར་བསྟན་པའམ་སྒྲ་ཡངས་པའི་དབང་དུ་ན་ཚོགས་བརྒྱད་ཀྱི་སྤྱི་སྒྲར་སྦྱོར་ཏེ། མཚན་ཉིད་ནི། ཡུལ་གྱི་ངོ་བོ་རྣམ་པར་རིག་ཅིང་ཤེས་པར་བྱེད་པས་རང་རང་གི་དམིགས་པའི་ངོ་བོ་སོ་སོར་རྟོག་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་སེམས་སོ། ། གཙོ་བོར་བསྟན་པའམ་སྒྲོ་དོགས་པའི་དབང་དུ་ནི་གསུམ་པོ་སོ་སོར་སྦྱར་ཏེ། ཕུང་ཁམས་སྐྱེ་མཆེད་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་སམ་ས་བོན་བསག་པ་དང་སྣ་ཚོགས་ལ་དམིགས་པ་དང་དོན་ལ་སེམས་པས་ན་སེམས་སུ་བཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཁོ་ན་དང༌། ཤེས་པ་གང་ཞིག་དུས་རྟག་ཏུ་གསལ་བའི་རྣམ་པར་ངའོ་སྙམ་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་ང་རྒྱལ་གྱིས་ཁེངས་པ་དང་ལྡན་པས་རློམ་སེམས་ཤིང་ངར་སེམས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཡིན་པས་ན་ཡིད་དུ་བཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་ཉོན་མོངས་ཅན་གྱི་ཡིད་ཁོ་ན་དང༌། བྱེ་བྲག་སྣ་ཚོགས་ལ་གསལ་བར་དམིགས་ཏེ་ཡུལ་བྱེ་བྲག་སོ་སོར་འཇུག་པས་ན་རྣམ་ཤེས་སུ་བཞག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་འཇུག་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་ཁོ་ན་ལ་བྱ་སྟེ། རྒྱན་སྟུག་ལས། སེམས་ནི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས། ། ངར་སེམས་བདག་ཉིད་ཡིད་ཡིན་ནོ། ། གང་ཞིག་ཡུལ་ལ་འཛིན་བྱེད་པ། ། དེ་ནི་རྣམ་པར་ཤེས་ཞེས་བྱ། ། ཞེས་སོ། ། པ༢ གཉིས་པ་[རྒྱས་བཤད་]ལ་གསུམ། ཕ༡ སེམས་ཀུན་གཞི། ཕ༢ ཡིད་ཉོན་ཡིད། ཕ༣ རྣམ་ཤེས་ཚོགས་དྲུག་བཤད་པའོ། ། ཕ༡ དང་པོ་ལ་ལྔ། བ༡ མཚན་ཉིད། བ༢ མཚན་གཞི། བ༣ དམིགས་རྣམ། བ༤ འཇུག་ལྡོག ། བ༥ ས་བོན་གྱི་ཆ་ལས་འཕྲོས་པའི་བག་ཆགས་བཤད་པའོ། ། བ༡ དང་པོ་ནི། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་མ་བསྒྲིབས་ལུང་མ་བསྟན། ། བག་ཆགས་བགོ་གཞི་ས་བོན་རྣམ་སྨིན་ཆ། ། ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐུན་མོང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ནི། མ་བསྒྲིབ་ལ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་པའི་གཙོ་བོའི་རྣམ་ཤེས་གང་ཞིག་བག་ཆགས་ཀྱི་བགོ་གཞིར་གྱུར་པ་རྣམ་སྨིན་དང་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཇི་ལྟར་རིགས་པར་བསྟེན་ཞིང་དོན་གྱི་ངོ་བོ་རིག་པའོ། ། ཆ་ཞེས་པའི་ཚིག་ཟུར་ལས། ས་བོན་གྱི་ཆའི་མཚན་ཉིད་ནི། ཀུན་གཞི་ལ་(༡༩༥ན)ཡོད་པའི་བག་ཆགས་གང་ཞིག །ཆོས་འབྲས་བུ་གཞན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་དུ་གནས་པ་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆའི་མཚན་ཉིད། ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཀྱི་བག་ཆགས་ལ་བརྟེན་ནས་ས་བོན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་གྱུར་པའི་ཀུན་གཞི་ཞེས་པའོ། ། དེ་དག་ཀྱང་ཆོས་ཕྱི་མ་ལ་ལྟོས་ཏེ་ས་བོན་དང༌། སྔ་མ་ལ་ལྟོས་ཏེ་རྣམ་སྨིན་དང༌། གཉིས་ཀ་དོན་གྱི་ངོ་བོ་རིག་པའི་ཆ་ནས་རྣམ་ཤེས་ཡིན་པས་གསུམ་ཀའང་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་སུ་ངོ་བོ་གཅིག་གོ། ། བ༢ གཉིས་པ་མཚན་གཞི་ནི། མི་གསལ་ཆ་ཕྲ་ཡུལ་སྣང་མཚུངས་པར་ལྡན། ། དེ་ལ་སྤྱིའི་མཚན་གཞི་ནི། ནང་ཉེར་ལེན་དང་ཕྱི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་ལ་དམིགས་ནས། རྣམ་པ་མི་གསལ་ཞིང་ཆ་ཕྲ་བས་ཡུལ་སྣང་བར་ནུས་ཙམ་པ། གྲོགས་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་དང་། ཁྱད་པར་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ། ངོ་བོ་ཉོན་མོངས་པས་མ་བསྒྲིབས་ཤིང་དགེ་མི་དགེ་གང་དུའང་ལུང་མ་བསྟན་པ། དུས་འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་དུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་འབྱུང་བའོ། ། ས་བོན་གྱི་ཆའི་མཚན་གཞི་ནི། ཀུན་གཞི་དེ་ཉིད་ཆོས་ཅན་བསྐྱེད་པའི་ནུས་པ་བག་ཆགས་དང་ལྡན་པའི་ཆའོ།། རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆའི་མཚན་གཞི་ནི། སྔོན་གྱི་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པས་འཕངས་ཤིང་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆོས་དང་ལྡན་པའི་ཆའོ། ། བ༣ གསུམ་པ་དམིགས་རྣམ་ནི། ཟག་པ་ལེན་ཅིང༌། ཞེས་པ་སྟེ། ནང་གི་དམིགས་པ་ནི། མིང་གཞིའི་ཕུང་པོ་སོགས་ཟག་པ་ཉེ་བར་ལེན་པ་དང༌། ཕྱིའི་ནི་སྣོད་ཀྱི་འཇིག་རྟེན་དུ་སྣང་བ་སྟེ། གཟུགས་མེད་དུའང་ས་བོན་དང་མིང་གཞི་ཙམ་ལ་དམིགས་པའོ། ། རྣམ་པ་ནི། ཡུལ་སྣང་བ་མ་ནུབ་ཙམ་ཡིན་ཡང་སྒྲོ་འདོགས་གཅོད་མི་ནུས་པས་མི་གསལ་ཞིང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པས་ཡུལ་ཡོངས་སུ་མ་ཆད་པའོ། ། བ༤ བཞི་པ་འཇུག་ལྡོག་ལ་གཉིས་ཏེ། མ༡ འཇུག་ཚུལ་དང༌། མ༢ ལྡོག་ཚུལ་ལོ། ། མ༡ དང་པོ་ནི། ཁམས་གསུམ་བརྒྱུད་མར་འཇུག ། ཅེས་པ་སྟེ། འཇུག་པའི་ཡུལ་ནི་ཁམས་གསུམ་ལ་འཇུག་ཚུལ་བརྒྱུད་མར་འཇུག་པ་སྟེ། དེའང་(༡༩༥བ)དམིགས་པ་ཕྱི་དང་ནང་གི་ཡུལ་ལ་དམིགས་ནས་འཇུག་པ། མཚུངས་ལྡན་ཀུན་འགྲོ་ལྔ་ཁོ་ན་དང་འགྲོགས་ནས་འཇུག་པ། གཅིག་གིས་གཅིག་གི་རྐྱེན་བྱས་ནས་འཇུག་པ་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་དང་འཇུག་པའི་རྣམ་ཤེས་ཕན་ཚུན་གདུང་ཁྱིམ་ལྟར་བརྟེན་པ། ལྷན་ཅིག་འཇུག་པ་འགོག་སྙོམས་མ་གཏོགས་སེམས་མེད་པའི་གནས་སྐབས་རྣམས་ན་ཉོན་ཡིད་དང་ལྷན་ཅིག་དང༌། གཟུགས་མེད་ན་ཡིད་དང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་ཤེས་གཉིས་དང་ལྷན་ཅིག་འཇུག་ལ། གཟུགས་ཁམས་ན་རྣམ་ཤེས་ལྔ་དང༌། འདོད་ཁམས་ན་རྐྱེན་ཇི་ལྟ་བར་ཚོགས་བདུན་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་ཁམས་གང་དང་འགྲོ་བ་གང་ན་ཚོར་བ་གང་ཡོད་པ་དང༌། སེམས་བྱུང་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གང་ཡོད་པ་དང་ཡང་ཅི་རིགས་པར་ལྷན་ཅིག་འཇུག་སྟེ། དེ་རྣམས་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པ་ཞེས་ནི་མི་བྱའོ། ། སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་མར་འཇུག་པ་ནི་ཚེ་འདིའི་ཀུན་གཞི་ཟད་པ་ན་ལས་ཀྱི་བག་ཆགས་གཟུང་འཛིན་གྱི་བག་ཆགས་ཀྱིས་གསོས་ནས་ཕྱི་མའི་ཀུན་གཞི་འཇུག་ཅིང་དེ་ཉིད་ཟད་ནས་དེའི་ཡང་ཕྱི་མ་འཇུག་པ་སོགས་སོ། ། མ༢ གཉིས་པ་ལྡོག་ཚུལ་ནི། རྡོར་ཏིང་སྐྱེས་དང་དགྲ་བཅོམ་ཚེ་ན་ལྡོག ། ཀུན་གཞི་རྣམ་སྨིན་གྱི་ཆ་ཐེག་ཆེན་པའི་ལུགས་ཀྱིས་རྡོ་རྗེ་ལྟ་བུའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་སྐྱེས་པའི་རྗེས་ཐོག་ཏུ་མེ་ལོང་ལྟ་བུའི་ཡེ་ཤེས་སུ་གནས་གྱུར་ནས་ལྡོག་པ་དང༌། ཐེག་དམན་གྱི་ལུགས་སུ་དགྲ་བཅོམ་ཐོབ་ནས་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་ཚེ་ན་ལྡོག་ཅིང་དེའི་ཚེ་རིག་པའང་རྒྱུན་ཆད་པར་འདོད་པས་སོ། །ས་བོན་གྱི་ཆ་མི་དགེ་བ་རྣམས་ནི་དེ་དང་དེའི་གཉེན་པོ་སྐྱེས་ཤིང་བརྟན་པ་ན་ལྡོག་གོ། ། འདི་ལ་མིང་གི་རྣམ་གྲངས་ཀྱང༌། ཐེག་ཆེན་ལ་གྲགས་པ་ཤེས་བྱ་ངོ་བོ་ཉིད་གསུམ་གྱི་གནས་ཡིན་པས་ན་ཤེས་བྱའི་གནས། ཡང་དང་ཡང་དུ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་ཞིང་ལུས་ལེན་པ་དང་གནས་པར་བྱེད་པས་ན་ལེན་པའི་རྣམ་ཤེས། ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་བྱེད་པས་ན་ས་བོན་ཐམས་ཅད་པའི་རྣམ་ཤེས། (༡༩༦ན)སྔོན་གྱི་ལས་ཟག་པ་དང་བཅས་པ་ལས་ངེས་པར་སྨིན་ཞིང་སྐྱེས་པ་ན་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་ཤེས། ཐུན་མོང་དུ་གྲགས་པ་འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་བྱེད་པས་ན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་རྣམས་སུ་གྲགས་ཤིང༌། ཐེག་དམན་པ་ལ་གྲགས་པའི་རྩ་བའི་རྣམ་ཤེས། འཁོར་བ་ཇི་སྲིད་པའི་ཕུང་པོ། སྲིད་པའི་ཡན་ལག་དང༌། རྣམ་པར་སྨིན་པའི་རྣམ་ཤེས་སོགས་ཀྱང་འདི་དང་དོན་གཅིག་པ་ཡིན་ནོ། །འདིའི་ངོ་བོ་ལ་དབྱེ་བ་མེད་ཀྱང་བག་ཆགས་ཀྱི་སྒོ་ནས་དབྱེ་བའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་མང་ཞིང༌། ལུང་རིགས་ཀྱི་སྒྲུབ་བྱེད་ཀྱང་གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བར་རྣམ་གྲངས་བརྒྱད་ལ་སོགས་པ་འབྱུང་ངོ༌། ། བ༥ ལྔ་པ་ས་བོན་གྱི་ཆ་ལས་འཕྲོས་པའི་བག་ཆགས་བཤད་པ་ལ་གཉིས། མ༡ མདོར་བསྟན། མ༢ རྒྱས་བཤད་དོ། ། མ༡ དང་པོ་ནི། བག་ཆགས་བགོ་གཞི་དགོད་བྱེད་ཚུལ་དང་དངོས། ། སྔར་བག་ཆགས་ལྡན་པ་ཞེས་བཤད་པའི་དོན་ཞིབ་མོར་དབྱེ་ན། མ༢ [གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་བཞི།] ཙ༡ གང་ལ་བགོ་གཞི། ཙ༢ གང་གིས་དགོད་བྱེད། ཙ༣ ཇི་ལྟར་བགོ་ཚུལ། ཙ༤ བགོས་པའི་བག་ཆགས་དངོས་བཤད་པའོ། ། ཙ༡ དང་པོ་ནི། རྒྱུད་བརྟན་མི་གསལ་བགོ་ནུས་དགོད་བྱེད་དང༌། ། འབྲེལ་ཕྱིར། ཞེས་པ་སྟེ། རྒྱུན་བརྟན་པ་ཀུན་གཞི་ལ་བག་ཆགས་བགོ་བར་བྱ་བ་ཡིན་གྱི་མི་བརྟན་པ་ཚོས་ས་དྲུག་དང་ཕྱིའི་གཟུགས་ལ་མ་ཡིན། དགེ་མི་དགེ་ལུང་དུ་མ་བསྟན་ཞིང་སོ་སྐྱེ་ཉན་རང་སོགས་ཀྱིས་དམིགས་རྣམ་ངོ་བོ་སོགས་ཆེས་གསལ་པོར་མ་རིག་པ་ཀུན་གཞི་ལ་བག་ཆགས་བགོ་ཡི། དགེ་མི་དགེར་སྐྱེས་ཞིང་དམིགས་རྣམ་ངོ་བོ་སོགས་ཆེས་གསལ་བ་འཇུག་ཤེས་དྲུག་དང་ལུང་མ་བསྟན་ཡིན་ཀྱང་དམིགས་རྣམ་ཆེས་གསལ་ཞིང་མཐའ་གཅིག་ཏུ་ཆད་པས་ཉོན་ཡིད་ལ་མ་ཡིན་ནོ། ། བགོ་བར་བྱ་ནུས་པས་འཛིན་ལ་མི་རྟག་པ་ཀུན་གཞི་ལ་བག་ཆགས་བགོ་ཡི། རྟག་པ་ནམ་མཁའ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་མིན་གྱི་འགོག་པ་སོགས་ལ་ནི་མ་ཡིན། དགོད་བྱེད་དང་རྒྱུད་གཅིག་ལ་དུས་མཉམ་དུ་འབྲེལ་བའི་(༡༩༦བ)ཀུན་གཞི་ལ་བག་ཆགས་བགོ་ཡི་ཐ་དད་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། ། ཙ༢ གཉིས་པ་དགོད་བྱེད་ནི། ཚོགས་བདུན་འཁོར་བཅས་དགོད་བྱེད་ཉིད། ། ཅེས་པ་སྟེ། བགོ་བྱ་ལ་ནུས་པ་འཇུག་ཏུ་རུང་བ་ཚོགས་བདུན་མཚུངས་ལྡན་དང་བཅས་པས་བགོ་སྟེ། ཚོགས་དྲུག་ཟག་བཅས་ཀྱི་དགེ་མི་དགེས་རྣམ་སྨིན་དང་རྒྱུ་མཐུན་གཉིས་ཀའི་བག་ཆགས་འཇོག་ཅིང༌། དེ་ལུང་མ་བསྟན་དང་ཉོན་ཡིད་ཀྱིས་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས་འཇོག་གི་རྣམ་སྨིན་གྱི་མ་ཡིན་ནོ། །ལུས་ངག་གི་ལས་གཟུགས་ཅན་གྱིས་ནི་དངོས་སུ་བག་ཆགས་མི་བགོའང་དེའི་ཀུན་སློང་གི་སེམས་པས་བགོས་པས་འབྲས་བུ་འབྱིན་པར་འགྱུར་རོ། ། ཙ༣ གསུམ་པ་ཇི་ལྟར་བགོ་བའི་ཚུལ་ནི། འགག་ཀྱང་འབྲས་བུ་སྐྱེད་ནུས། ཞེས་པ་སྟེ། ཀུན་གཞི་དང་ཚོགས་བདུན་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་དུ་སྐྱེས་པ་རྣམས་ཡུན་རིང་དུ་འགྲོགས་ཤིང་སྐྱེ་འགག་ལྷན་ཅིག་ཏུ་བྱས་པ་ལས། ཕྱིས་བགོ་བྱེད་ཀྱི་ཆོས་དེ་དག་འགག་ཀྱང་དེའི་རིགས་འདྲའམ་འབྲས་བུ་སྐྱེད་ནུས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་རྒྱུན་ཀུན་གཞི་ལ་རྗེས་སུ་འཇུག་པའོ། ། ཙ༤ བཞི་པ་བགོས་པའི་བག་ཆགས་ལ་ལྔ་སྟེ། ཚ༡ མཚན་ཉིད། ཚ༢ དབྱེ་བ། ཚ༣ རང་བཞིན། ཚ༤ གནས་ཚུལ། ཚ༥ འཇོག་ཚུལ་ལོ། ། ཚ༡ དང་པོ་ནི། བགོས་པ་ཡི། ། རིགས་འདྲའི་རྒྱུ་མཐུན་གཞན་སྐྱེའི་རྣམ་པར་སྨིན། ། བགོས་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ནི། ཀུན་གཞི་ཆོས་དང་ལྷན་ཅིག་སྐྱེ་འགག་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཆོས་དེ་དང་རིགས་འདྲ་བ་འབྱུང་བའི་ནུས་པ་ཁྱད་པར་ཅན་ནི་རྒྱུ་མཐུན་གྱི་བག་ཆགས། ཀུན་གཞི་ལ་ཆོས་གཞན་གྱིས་བགོས་པའི་ནུས་པ་ཆོས་གཞན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་རྐྱེན་དུ་གྱུར་པ་ནི་རྣམ་པར་སྨིན་པའི་བག་ཆགས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་དོ། ། ཚ༢ གཉིས་པ་དབྱེ་བ་ནི། ཕྱི་ནང་མི་གསལ་ཀུན་རྫོབ་དམ་པའི་དོན། ། ས་བོན་རྣམ་དྲུག ། ཅེས་པ་སྟེ། སཱ་ལི་སོགས་ཕྱིའི་ས་བོན། ཀུན་གཞི་ལ་ཡོད་པ་ནང་གི་ས་བོན། མི་གསལ་བ་གཉིས་ནི་དགེ་མི་དགེའམ་ཉོན་(༡༩༧ན)མོངས་རྣམ་བྱང་དུ་མི་གསལ་བ་ལུང་མ་བསྟན། ཕྱི་ཐ་སྙད་པའི་ཡུལ་ཀུན་རྫོབ། ནང་དཔྱད་བཟོད་ས་བོན་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རྟེན་དོན་དམ་སྟེ་ས་བོན་རྣམ་པ་དྲུག་གོ། ། ཚ༣ གསུམ་པ་རང་བཞིན་ནི། རང་བཞིན་ལྔ་ཡི་གནས། ། ཞེས་པ་སྟེ། ས་བོན་བག་ཆགས་དེའང་བྱུང་མ་ཐག་འཇིག་པ་སྐད་ཅིག་མ་དང༌། སྐད་ཅིག་གཞན་གྱིས་བར་མ་ཆོད་པར་དེ་མ་ཐག་འབྲས་བུ་སྐྱེད་པ་ལ་དགོངས་ནས་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང༌། དེའང་གཉེན་པོས་མ་བཅོམ་གྱི་བར་དུ་རྒྱུན་ཆགས་སུ་འབྱུང་བ་དང༌། བག་ཆགས་དུ་མ་ཅིག་ཅར་ཡོད་ཀྱང་སོ་སོར་ངེས་པ་ཁོ་ན་ལས་འབྱུང་བ་དང༌། དེའང་རྐྱེན་གང་ཉེ་བ་ལས་འབྱུང་བ་དང༌། ས་བོན་ཐོག་མེད་ནས་བརྒྱུད་དེ་འབྱུང་བའི་ཕྱིར་རང་གི་འབྲས་བུས་ས་བོན་ཡོད་པར་བསྒྲུབས་ཤིང༌། ས་བོན་གྱིས་ཀྱང་འབྲས་བུ་བསྒྲུབས་ཏེ་ཀུན་གཞི་ལས་ཀུན་གཞི་དང་སཱ་ལི་ལས་སཱ་ལི་འབྱུང་བ་བཞིན་ཏེ་རང་བཞིན་ལྔ་དང་མཚུངས་ལྡན་དུ་གནས་སོ། །ས་བོན་དང་རང་བཞིན་དེ་དག་ནི་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོའི་བཞེད་པའོ། ། ཚ༤ བཞི་པ་གནས་ཚུལ་ནི། འཇོག་བྱེད་གང་གིས་བཞག་ཀྱང་ལུང་མ་བསྟན། ། རྫས་གཅིག་དེ་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད། ། བག་ཆགས་དེ་གང་གི་ངོ་བོར་གནས་ཤེ་ན། འཇོག་བྱེད་དགེ་མི་དགེ་ལུང་མ་བསྟན་གང་གིས་བཞག་ཀྱང་བག་ཆགས་ནི་ལུང་མ་བསྟན་ཉིད་དེ། ཀུན་གཞི་ལུང་མ་བསྟན་དང་རྫས་གཅིག་པའི་ཕྱིར་རོ། ། འོ་ན་བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་མ་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་རྒྱུར་ཇི་ལྟར་རུང་ཞེ་ན། བག་ཆགས་ཀྱི་དུས་ན་སྣ་ཚོགས་སུ་མི་སྣང་ཡང་འབྲས་བུ་འགྲུབ་པའི་དུས་ན་ཆོས་སྣ་ཚོགས་སུ་འགྱུར་བ་ཉིད་དེ། དེ་ནི་ཐེག་ཆེན་ལ་ཟབ་ཅིང་ཕྲ་བའི་རྟེན་འབྲེལ་ཞེས་ཀྱང་བྱའོ། ། དེ་ཉིད་གཅིག་དང་ཐ་དད་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ནི། བག་ཆགས་དང་ཀུན་གཞི་རྫས་གཅིག་ཡིན་ན་ལུང་མ་བསྟན་དེ་ལས་ཕྱིས་དགེ་མི་དགེ་སྣ་ཚོགས་སུ་འབྱུང་བ་འགལ་ཞིང༌། ཐ་དད་ཡིན་ན། ས་(༡༩༧བ)བོན་རྣམས་ནི། སེམས་སེམས་བྱུང་ཡིན་པས་རྟེན་གཅིག་ལ་རྒྱུད་དུ་མར་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། དེ་ལ་འཕགས་པས་དེ་ཉིད་དང་གཞན་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་པར་གསུངས་ཤིང༌། བཤད་སྦྱར་དུ། མདོ་སྡེ་པས། དོན་གྱི་རྣམ་པ་འཛིན་པའི་བློ་དང་རྣམ་པ་དག་དེ་ཉིད་དང་གཞན་མ་ཡིན་པར་འདོད་པ་དཔེར་བྱས་ནས་བཤད་དེ། དེ་ལྟར་ན། བག་ཆགས་དང་ཀུན་གཞི་དང་ལྡོག་པ་དེ་ཉིད་དུ་བརྗོད་དུ་མེད་ཅིང་རྫས་གཞན་དུ་ཡང་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ཞེས་བྱའོ། ། ཚ༥ ལྔ་པ་འཇོག་ཚུལ་ནི། གནས་པ་གསོ་དང་སྔོན་མེད་སྐྱེད་པས་འཇོག ། འདི་ལ་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱི་བཞེད་པ་ཐ་དད་ཡོད་ཀྱང༌། བག་ཆགས་ཀྱི་རིགས་ལ་བསམ་ན་འཁོར་བ་ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་གོམས་པའི་ཕྱིར་གནས་པ་གསོས་འདེབས་པ་གཙོ་ཆེ་ཞིང༌། རྣམ་སྨིན་གྱི་བག་ཆགས་གསར་དུ་བྱུང་བ་དང་ཐོས་པའི་བག་ཆགས་