Tibetan
་གཞན་ན་མེད་པ་ནི་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཏེ། སྒྱུ་འཕྲུལ་གསང་བ་ལས། ངོ་མཚར་སྐུ་དང་སངས་རྒྱས་ཞིང་ཁམས་ཀྱང་། ། གཞན་ན་མེད་དེ་རང་བྱུང་ཡེ་ཤེས་ངང་། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་འཁོར་འདས་རིག་པ་གཅིག་ལས་མ་གཡོས་པས། རིག་པ་གཅིག་གྲོལ་ན་འཁོར་འདས་ཀུན་གྲོལ་བའི་གནད་འདི་རབ་ཏུ་ཟབ་པར་བསྟན་ཏོ། །གྲོལ་ལུགས་ལྔ་པོ་དེ་དག་ཀྱང་། མུ་ཏིག་ཕྲེང་བ་ལས། ངོ་བོ་དཔེ་དང་བཅས་ཏེ་གསུངས་པ། འགག་པ་མེད་པའི་རིག་པ་ལ། །འཁྲུལ་རྒྱུ་མེད་པས་ལྡོག་པ་མེད། །ཡེ་གྲོལ་ཡིན་པས་རྟེན་ནས་འཕགས། །རང་གྲོལ་ཡིན་པས་ཡུལ་རྐྱེན་ཟད། །ཅེར་གྲོལ་ཡིན་པས་སྣང་བར་དག །མཐའ་གྲོལ་ཡིན་པས་མུ་བཞི་འགགས། །གཅིག་གྲོལ་ཡིན་པས་དུ་མ་སྟོངས། །རྐྱེན་རྣམས་རྐྱེན་གྱིས་གྲོལ་བས་ན། །དམིགས་པའི་ཆོས་ལ་ང་མི་ལྟོས། །ཡུལ་རྣམས་ཡུལ་གྱིས་གྲོལ་བ་ལ། །གཟུང་འཛིན་གཉིས་ལ་ང་མི་ལྟོས། །རྒྱུ་ཉིད་རྒྱུ་ཡིས་གྲོལ་བ་ལ། །འཁོར་འདས་གཉིས་ལ་ང་མི་ལྟོས། །ཆོས་ནི་ཆོས་ཀྱིས་གྲོལ་བ་ལ། །ཐ་སྙད་ཚིག་ལ་ང་མི་ལྟོས། །སེམས་ཉིད་སེམས་ཀྱིས་གྲོལ་བ་ལ། །མཚོན་བྱེད་བློ་ལ་ང་མི་ལྟོས། །དྲི་མས་དྲི་མ་འཁྲུ་བ་བཞིན། །དེ་བཞིན་དག་པས་དག་པ་གྲོལ། །དུག་གིས་དུག་རྣམས་འཇོམས་པ་དང་། །ལྕགས་ཀྱིས་ལྕགས་རྣམས་གཅོད་པ་དང་། །རྡོ་ཡིས་རྡོ་རྣམས་གཅོག་པ་དང་། །ཤིང་གིས་ཤིང་རྣམས་སྲེག་པ་ལྟར། །རང་རང་དགྲ་ནི་རང་གིས་བྱེད། །རིགས་མི་མཐུན་པས་གྲོལ་བ་མིན། །ཞེས་སོ། །དེ་དག་གིས་གྲོལ་ལུགས་ལྔ་ངོ་བོ་ཉིད་དང་བཅས་པའི་ཆིངས་དྲུག་ཐལ་ལོ། ། ད་ནི་དགོངས་ཀློང་ཆོས་ཉིད་དུ་གདམས་པའི་རིམ་པ་ལས། མཁའ་མཉམ་བསམ་བརྗོད་འདས་པར་ཆིངས་སུ་བཅིང་བ་ནི། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཀློང་ཆེན་ངང་ཉིད་ལས། །དྲན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་འབྱུང་སྟེ། །ཤེས་པའི་མཚན་མ་ཡིད་ལ་མི་གཡོ་ན། །དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་དགོངས་པ་ཡིན། །ངོ་བོ་རང་བཞིན་ཐུགས་རྗེ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ངོ་བོའི་ངང་ངེས་པ་ནི་སེམས་ཉིད་དྲན་བསམ་མེད་པའི་དབྱིངས་སུ་འབྱུང་འཇུག་རེ་དོགས་དང་བྲལ་བར་ཕྱམ་གདལ་ནས་འཇོག་པ་སྟེ། ཁྱུང་ཆེན་ལས། མ་བསྒོམས་བཞག་པའི་ས་སྟེ་རང་རིག་པ། །སྒྲ་དང་བློ་བྲལ་ཀུན་གྱི་ཕ་རོལ་ཞིང་། །དམིགས་བཅས་རང་སོ་ཉིད་དེ་བཅོས་ཅི་དགོས། །ཞེས་པ་དང་། ཀུན་བྱེད་ལས། བླང་དོར་མེད་པའི་བྱང་ཆུབ་ཆོས་ཉིད་ལ། །མཁའ་ལྟར་གནས་པས་ལུས་སེམས་བཅོས་སུ་མེད། །འདུ་ཤེས་ཞེན་འཛིན་མེད་པས་བསྒོམ་དུ་མེད། །མཁའ་ལྟར་རབ་ཞི་རྙོག་པ་ཀུན་བྲལ་ལ། །ཡུལ་ལ་མི་འཇུག་དགོངས་པ་དམིགས་འཇུག་བྲལ། །ཞེས་སོ། །རིག་པ་གསལ་སྟོང་ཆེན་པོར་འགག་བཅིང་བ་ནི། བྱང་ཆུབ་རང་བཞིན་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ཡངས་འདྲ། །དྲན་དང་རྟོག་པ་མེད་པ་སྒོམ་པའི་མཆོག །རང་གི་རང་བཞིན་མ་གཡོས་བཅོས་པ་མེད། །མི་བསམ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་རྣམ་བྲལ་བ། །རང་བབས་ཆོས་ཉིད་དུས་གསུམ་འཕོ་འགྱུར་མེད། །འགྱུ་འཕྲོའི་ཀུན་རྟོག་མེད་ན་སྒོམ་པའི་མཆོག །རིག་པའི་རང་བཞིན་འོད་གསལ་བ་ཉི་ཟླ་བསྒྲིབ་པ་ མེད་པ་ནམ་མཁའི་དཀྱིལ་ན་སྣང་བ་ལྟར། རང་གསལ་རྗེན་ལ་བུད་པའི་ངང་ལ་རྣམ་རྟོག་འཕྲོ་འདུ་མེད་པར་ས་ལེ་བཞག་པས། ལྷུན་གྲུབ་རང་ངོ་ན་གསལ་བ་སྟེ། ཁྱུང་ཆེན་ལས། མ་བསྒོམས་ཡེ་ཤེས་ལྷུག་པ་བཅོས་པ་མེད་པའི་གནད། །རྒྱུ་མེད་རྐྱེན་དང་བྲལ་བའི་རང་སྣང་བསྒྲིབ་མེད་ཉིད། །རྩོལ་བྲལ་ཉག་གཅིག་སུས་ཀྱང་མ་བྱས་པའི། །ཡེ་རྫོགས་སྙིང་པོའི་ལྷུན་གྲུབ་ཡུལ་ལ་རོལ། །ཞེས་སོ། །དེའང་རྣམ་རྟོག་ངང་དྭངས་ཀྱི་འགལ་ཟླར་གྱུར་པ་དང་། མཐའ་མེད་པས་གཞག་པའི་ས་མེད་པའི་ཕྱིར། རྟོག་བྲལ་རང་སངས་རྗེན་པ་རང་བཞིན་གྱི་རང་དྭངས་ལ་གནས་དགོས་ཏེ། ཀུན་བྱེད་ལས། རྣམ་རྟོག་ཡུལ་ལ་མཚན་མའི་གྲངས་ལས་འདས། །བྱས་པས་མི་ཟིན་རྟོག་པས་རྟོག་པ་འཇིལ། །ཆུ་ལས་རྙོག་པ་བཞིན་དུ་བྱིས་པ་བསླུས། །ཞེས་སོ། །ཤར་གྲོལ་རིས་མེད་རྗེན་པར་བཅིང་བ་ནི། །དེ་བཞིན་ཉིད་དེ་གང་གནས་དམ་པའི་སེམས། །སངས་རྒྱས་ཉག་གཅིག་མཚོན་པ་ཀུན་དང་བྲལ། །མི་གཡོ་ཆོས་དབྱིངས་འཛིན་རྟོག་ཕྱམ་འདས་པ། །རྒྱལ་བའི་དགོངས་ཀློང་རང་བཞིན་ཡངས་པའི་མཆོག །ལུས་སེམས་བཅོས་མའི་འཆིང་བ་རྣམས་སྤང་ཞིང་། །གྱིན་འདའ་ལྷོད་ཆགས་དྲན་བསམ་ཅི་འགྱུས་ཀྱང་། །གཞི་གཞག་ཆོས་ཉིད་ངང་ལས་མི་གཡོ་ན། །ཐམས་ཅད་ཀུན་བཟངས་དགོངས་ཀློང་ཡངས་པ་ཡིན། །རིག་པའི་དྭངས་ལས་འཆར་ཚུལ་མ་འགགས་པར་འགྱུ་འཕྲོར་ཤར་ཡང་། ཆུ་དང་རླབས་ལྟར་བཟང་ངན་མེད་ པས་མཉམ་པ་ཆེན་པོར་ཟང་ཐལ་བའི་རིག་པ་ངོས་བཟུང་ནས་གཞག་དུས། ཤར་བ་དང་གྲོལ་བ་དུས་མཚུངས་ཏེ་འགྱུས་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགག་པར་སྐྱེས་པའི་མཚང་ངོ་ཤེས་པས་གང་དགར་འཆར་དུ་འཇུག་པ་གནད་དུ་ཆེ་སྟེ། ཤར་ས་ལ་ངོས་འཛིན་གྱི་གཉེན་པོས་མ་བསམས་མ་བསླད་པས་སྤང་གཉེན་མེད་པར་གྲོལ་ཟིན་པ་ཉིད། ཁྱུང་ཆེན་ལས། གནས་པས་འགགས་ལ་འགྱུས་པས་རང་སར་དག །མེད་མཐོང་མ་སྤངས་ངོ་ལ་སངས་མེད་པ། །ས་མེད་འདི་ཉིད་གནས་ཏེ་གང་འགའི་ཡུལ། །འཇུག་སྟེ་གང་གི་ཕ་རོལ་སོང་བ་མེད་པའོ། །ཞེས་པ་དང་། ཀུན་བྱེད་ལས། རྟོག་དཔྱོད་འདས་ལ་རྟོ
Chinese
其他地方没有的就是自生智慧。《幻化秘密经》中说： 稀有身和佛陀刹土也， 其他地方没有，乃自生智慧之自性。 这样，轮回涅槃未曾动摇于一个觉性，一个觉性解脱，则轮回涅槃全部解脱的要点，此乃极甚深之教导。那五种解脱方式，在《摩尼宝鬘经》中，以本体和比喻一起宣说： 不间断的觉性，没有错乱之因，故无有返回。 本来解脱，故超越所依。 自解脱，故境缘灭尽。 当下解脱，故清净显现。 边际解脱，故四边寂灭。 一解脱，故多为空性。 诸缘由缘而解脱，故于所缘之法我不观待。 诸境由境而解脱，故于能取所取二者我不观待。 因由因而解脱，故于轮回涅槃二者我不观待。 法由法而解脱，故于名言词语我不观待。 心由心而解脱，故于能表之识我不观待。 如同以垢洗垢，如是以净解脱净。 如同以毒灭毒，以铁断铁，以石击石，以木焚木一样。 各自之敌乃由自而作，非由异类而解脱。 这样，以五种解脱之本体和合，六种系缚解脱了。 现在是从觉性界中窍诀法性之次第，将等同虚空、超离思议言说系缚为誓言： 从菩提心之广大界性中，不会生起念头的分别，智慧之相不会动摇于意，那即是唯一佛陀之密意。本体、自性、大悲三者中，首先确定本体之自性，即心性于无有念想之界中，远离生起、融入、希求、恐惧，坦然平展而安住，如《大鹏经》中说： 未经修饰安住之地，即是自明觉性，远离声音和心识，乃一切之彼岸刹土。具有对境，乃自心之本面，何需造作？ 这样说。在《普作王经》中说： 于无有取舍之菩提法性中，如虚空般安住，故身心无须造作。 无有概念执着，故无须修持。 如虚空般极寂静，远离一切浊染，于境上不
English
That which is not found elsewhere is self-originated wisdom. As it says in the Magical Illusion Secret: Wondrous body and Buddha's realm too, Nowhere else to be found, in the nature of self-originated wisdom. Thus, since samsara and nirvana do not move from one awareness, if one awareness is liberated, the key to the liberation of all samsara and nirvana is taught to be extremely profound. Those five ways of liberation are also spoken of in the Garland of Pearls, with essence and examples: In the uninterrupted awareness, there is no cause for confusion, so there is no turning back. Being primordially liberated, it transcends dependence. Being self-liberated, the environment and conditions are exhausted. Being directly liberated, appearances are purified. Being ultimately liberated, the four extremes cease. Being one liberated, the many are emptied. Since all conditions are liberated by conditions, I do not rely on the object of focus. Since all objects are liberated by objects, I do not rely on the two, grasper and grasped. Since the cause itself is liberated by the cause, I do not rely on the two, samsara and nirvana. Since the dharma is liberated by the dharma, I do not rely on words and terms. Since the mind itself is liberated by the mind, I do not rely on the indicative intellect. Just as dirt is washed away by dirt, so purity is liberated by purity. Just as poisons destroy poisons, and iron cuts iron, and stone breaks stones, and wood burns wood. Each enemy is made by oneself. Liberation is not by dissimilar kinds. Thus, with these, the six bonds of the five ways of liberation, together with their essence, are released. Now, from the order of instructions on the nature of reality in the expanse of intention, binding as a pledge that which is equal to space and beyond thought and expression: From the great expanse of the nature of bodhichitta itself, no thoughts arise in the form of memory, and no signs of knowledge move in the mind. That itself is the single intention of the Buddha. Among the three, essence, nature, and compassion, first, fixing the nature of essence is to rest the mind itself, without hope or fear of arising or dissolving, in the expanse without thought, evenly and openly. As it says in the Great Garuda: The ground of resting without meditation is self-awareness, beyond sound and mind, the field beyond all. With an object of focus, it is one's own face; what need is there for fabrication? And it says in the All-Creating King: In the bodhi-dharma nature without acceptance or rejection, abiding like space, there is no need to fabricate body and mind. Without concepts or attachments, there is no need to meditate. Utterly peaceful like space, free from all turbidity, not on objects.
Chinese
的进入，其意是无有目标的进入。如此说。明觉广大空性中系缚是：菩提自性犹如虚空之中央，无有忆念与分别乃禅修之殊胜，自之本性不摇不动无有造作，离于不思意念之作意，自然本性三时无有迁变，若无动摇之分别念乃禅修之殊胜，明觉之本性光明犹如日月无有遮蔽于虚空之中央显现一般，于自明赤裸而出之状态中，无有分别念之散乱，坦然安住，任运自成于自面目中显现，如雄鹰大鹏云：未修之智慧坦然无有造作之要，无有因缘远离之自显无有遮蔽之自性，离于勤作唯一谁亦未作之，本来圆满心髓之任运自成受用境。如此说。彼亦是分别念与澄净之相违，以无有边际故，无有安住之地故，离于分别自解脱赤裸自然之自澄净中安住应如是。总集所作云：分别念于境上超越相之数量，以作故不能得，以分别念摧毁分别念，如水之浑浊一般欺骗孩童。如此说。显现解脱无有分别赤裸系缚是：如是之法性，彼为何所安住乃殊胜之心，唯一佛陀所诠示，离于一切，不摇动法界，超越执取分别念，胜者之意界，自性广大之殊胜，身心造作之系缚皆抛弃，任其消逝安住，忆念思量无论如何动摇，根本安住法性之状态中若不摇动，一切皆是普贤王如来广大之意界。明觉之澄净中显现之方式未遮止而动摇显现，如水与波浪一般无有善恶，以大平等通彻之明觉认定而安住之时，显现与解脱同时，以动摇之自性了知系缚所生之过失，任其随意显现乃为重要，于显现之处，以不作意之对治，不思不乱故，无有能断所断而解脱之自性。雄鹰大鹏云：安住则系缚，动摇则于自处解脱，不见无有舍弃之面目中无有成佛，此无有处所安住乃任何之境，进入乃无有任何之彼岸。如是说。总集所作云：超越分别思
English
The entry of, its meaning is entry without an object. So it is said. Binding in the great clear emptiness of awareness is: The nature of enlightenment is like the vast expanse of the sky. The best of meditation is without memory and thought. One's own nature is unmoved and unmade. Free from the intention of not thinking in the mind. The natural state is unchanging in the three times. If there is no movement of all thoughts, it is the best of meditation. The nature of awareness is clear light, like the sun and moon shining in the middle of the sky without obscuration. In the state of self-clarity, naked and bare, without the distraction of thoughts, remain relaxed. Spontaneously accomplished, it is clear in its own face. As the Great Garuda says: The key to unmeditated wisdom is the unadulterated freedom. The self-appearance, free from causes and conditions, is unobscured. Effortless, unique, unmade by anyone. Enjoy the spontaneously accomplished realm of the heart essence of original perfection. So it is said. Moreover, conceptual thought is the opposite of clarity, and because it is endless, there is no place to rest. Therefore, one must abide in the self-clarity of the naked, self-liberated, natural state. As the Kunjed says: Conceptual thoughts on objects transcend the number of characteristics. It cannot be grasped by action, and thought destroys thought. Like the turbidity of water, it deceives children. So it is said. The binding of appearance and liberation, without distinction, nakedly, is: Suchness, the noble mind that abides in whatever place. The unique Buddha is the symbol, separate from all. Unmoving Dharmadhatu, beyond grasping and thought. The victorious ones' realm of mind, the best of vastness in nature. Abandon all artificial bonds of body and mind. Let it pass and relax, whatever thoughts and memories may move. If the foundation does not move from the state of Dharma-nature, all is the vast realm of Samantabhadra's mind. Even though the manner of appearance from the clarity of awareness is not obstructed, but moves and arises, like water and waves, without good or bad. When the all-pervading awareness of great equality is recognized and placed, appearance and liberation are simultaneous. By the very nature of movement, one knows the fault of being bound by birth, and it is important to allow it to appear as one pleases. In the place of appearance, without thinking or disturbing with the antidote of recognition, the nature of liberation is without abandonment or antidote. As the Great Garuda says: Abiding is binding, moving is liberation in its own place. Seeing the non-existent, without abandoning, there is no Buddhahood in the face. This place without a place abides in any realm. Entering is without going to the other shore of anything. So it is said. As the Kunjed says: Beyond conceptual thought,