Tibetan
འང་མ་གྲུབ་པས་དངོས་པོ་དང་མཚན་མའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་པའི་ལྡོག་པ་ནས། འཁོར་འདས་ཀྱི་ཆོས་ལས་གྲོལ་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་བརྗོད་པའོ། །ཆོས་རྣམས་དེའི་ངང་དུ་གྲོལ་བ་ནི་རིག་པ་ཟང་ཀར་རྟོགས་པས་ཆོས་རྣམས་ཡུལ་མེད་དུ་སངས་ཏེ། རིག་པ་ཉིད་རྗེན་ལ་སོང་བ་དེ་མངོན་དུ་གྱུར་པ་ཙམ་ལ་དེའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་བ་ཞེས་ཐ་སྙད་བརྗོད་ཀྱང་མཚོ་ནང་དུ་དངོས་པོ་ནུབ་པ་ལྟར་རིག་པའི་ངང་དུ་སོང་སོང་པོ་གྲོལ་གྲོལ་པོ་ནི་ཅི་ཡང་མེད་དེ། ཆོས་ལ་ངོ་བོ་མེད་པ་དང་། རིག་པ་ལ་ངོ་བོ་མེད་པའི་ཕྱིར། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་སྨིག་རྒྱུའི་ཆུ་ནང་དུ་གྲོལ་བ་མི་སྲིད་པ་བཞིན་ནོ། །སྐབས་འདིར་ངོ་སྤྲད་པ་དང་ངང་སྐྱོང་བ། རྩལ་སྦྱོང་བ་གསུམ་རང་རིག་ཟང་ཀའི་སྟེང་འདིར་བརྩི་སྟེ། རིག་པ་དབྱེ་བསལ་མེད་པ་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་ཀློང་དུ་ཡེ་ནས་གྲོལ་བར་ངོ་སྤྲད་པས། ཡང་རབ་ཀྱི་རང་ངོ་ཤེས་པ་ལ་འཇུག་ཅིང་ངོ་ཤེས་པས་ཆོས་ཉིད་ཀ་དག་གི་རང་ས་ཐུག་ས་དེར་རྗེན་ལ་ཐུག་པའོ། །དེ་ལས་ཡར་གཤེགས་ཀྱང་དགུང་ལ་ཤུལ་མི་མངའ་བ་ཞེས་བྱ་སྟེ་ཐུག་ས་ཟད་པའོ། །དེ་ལྟར་རྟོགས་ནས་རིག་པའི་ངང་དྭངས་དང་འདུ་འབྲལ་མེད་པ་འོད་གསལ་ཐིག་ལེ་ཉག་གཅིག་གི་ཀློང་དུ་གཏད་འཛིན་གྱི་ཆོས་གྲོལ་ནས་རྗེན་པར་དྭངས་སང་ངེ་མཐོང་བས་རང་བཞིན་ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་བསམ་གཏན་དུ་ཡིད་ཆེས་ཏེ། དགོངས་པའི་ཐུག་ས་ཟད་པའོ། །དེའི་དྭངས་ཆའི་རྩལ་ལས་མེ་ལོང་དུ་གཟུགས་བརྙན་སྣང་བ་ལྟར་སྣང་སེམས་ཀྱི་འཆར་ཚུལ་ཅིར་ཡང་མ་འགགས་པ་ཉིད་རང་སར་གཞི་མེད་ངེས་མེད་ཀྱི་ཀློང་དུ་གྲོལ་བར་རྩལ་སྦྱངས་པས། མ་སྤངས་རང་གྲོལ་གྱི་གནད་ལ་གོམས་ནས། རྗེས་མེད་རང་ཡལ་དུ་ཐག་ཆོད་དེ། ཟང་ཐལ་གཉུག་མའི་ཡེ་ཤེས་སུ་གདེང་ཚུད་པས། རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་བྱ་བྲལ་ལྷུན་གྲུབ་ཡངས་པར་རང་ས་ཟིན་པའི་གཟེར་བུ་གསུམ་སྟེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། གཞན་ཡང་ཆོས་ཉིད་ངོ་བོ་ནི། །རང་བཞིན་ཉིད་ལས་ངོ་བོར་གྲུབ། །སྣང་ཚུལ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པས། །འཇུག་པའི་ལམ་ཡང་ཐ་དད་དོ། །ངོ་དང་ཤེས་དང་གྲོལ་མཐོང་གི། །འཇུག་དང་མཐོང་དང་གོམས་པ་ལས། །ངོ་ཤེས་པ་ལ་རང་ངོ་སྟེ། །ཡིད་ཆེས་པ་ཡི་ཐུག་སའོ། །ཐག་ཆོད་པས་ནི་གདེང་དུ་ཚུད། །དེ་ལྟར་གསུམ་གྱིས་ངེས་པའི་ལས། །ངོ་བོ་རྫོགས་པས་རྒྱུ་འགགས་ སོ། །ཞེས་སོ། །ད་ནི་རྩལ་ལས་རོལ་པར་ཤར་བའི་སྣང་བ་རང་ས་ནས་རང་བཞིན་མེད་པའི་ཀློང་དུ་གྲོལ་བར་བསྟན་པ་ནི། གཟུགས་སུ་སྣང་ངོ་སྣང་བ་རང་སར་གྲོལ། །སྒྲ་རུ་གྲག་གོ་གྲག་པ་རང་སར་གྲོལ། །དྲི་རུ་ཚོར་རོ་ཚོར་བ་དབྱིངས་སུ་གྲོལ། །རོ་མྱོང་རེག་གོ་རང་སའི་ངང་དེར་གྲོལ། །དྲན་རིག་བྱུང་ཚོར་གཞི་རྩ་རྟེན་མེད་གྲོལ། །ཡུལ་དྲུག་གི་སྣང་བ་ནི་སྟོང་གཟུགས་མེད་པ་གསལ་སྣང་སྟེ་རང་བཞིན་མེད་པའི་ངང་དུ་ཡེ་ནས་གྲོལ་ལ། དབང་པོ་དྲུག་ཤེས་པ་དང་བཅས་པ་ནི་རང་རང་གི་ངོ་བོས་སྟོང་པས་ཡོད་མ་མྱོང་བ་སྟོང་པའི་དབྱིངས་སུ་གྲོལ་ལ། སྣང་སེམས་རྟེན་མེད་ནམ་མཁའི་ངོ་བོ་ཉིད་དུ་ཡེ་ནས་གྲོལ་བས་ངོ་བོ་དང་ངོས་གཟུང་གི་ཆོས་སུ་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ནི་རྡུལ་ཙམ་ཡང་མེད་ལ། བརྫུན་པར་སྣང་བ་ཙམ་ལས་བརྫུན་པར་གྲུབ་པ་ཡང་མེད་པའི་ཕྱིར། མཐའ་གྲོལ་སྟོང་པ་ཆེན་པོའི་དབྱིངས་རུམ་ན་མེད་པ་གསལ་སྣང་གི་སྟོང་གཟུགས་ཆུའི་ཟླ་བ་ལྟར་སྣང་དུས་ཉིད་ནས་རང་བཞིན་མེད་པར་ཤར་བས། འདི་ལ་སྤང་བླང་དང་རེ་དོགས་དང་བརྟག་དཔྱད་གང་ཡང་མི་དགོས་ཏེ། འཕགས་པ་ལྷ་ཡི་ཞལ་སྔ་ནས། ཇི་ལྟར་སྣང་ཞིང་ངོ་བོའི་ཕྱིར། །འདི་ལ་དཔྱད་པ་མི་འཇུག་གོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཇི་ལྟར་སྣང་བ་ངོ་བོས་སྟོང་པ་དང་། བདེན་རྫུན་ལས་འདས་པ་དང་། སྣ་ཚོགས་ལ་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར་སྟོང་པ་ཉིད་དོ། །མ་ངེས་སྣ་ཚོགས་པ་ནི་རྩལ་ལས་རྐྱེན་དང་རྒྱུ་མེད་པ་ གསལ་སྣང་གི་ཚོགས་པས་རྟེན་འབྲེལ་དུ་ཤར་བ་སྟེ། འཁྲུལ་སྣང་གི་རོལ་པ་འདི་དག་ལ་རིང་བའི་རྒྱུ་ཐོག་མ་མེད་པའི་བག་ཆགས་ཀུན་གཞི་ལ་ཡོད་པ་རྐྱེན་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པས་བསླངས་ལ། ཉེ་བའི་རྒྱུ་གློ་བུར་བའི་ཚོགས་པ་ཙམ་སྟེ། ལྷ་སྦྱིན་ལ་དགྲར་སྣང་བ་ནི། རིང་རྒྱུ་ལས་དང་བག་ཆགས། ཉེ་རྒྱུ་མི་འཐད་པའི་ཆ་གློ་བུར་བ་བྱས་པ་ལས། དགྲར་སྣང་བ་ལྟར། སྣོད་བཅུད་བདེ་སྡུག་གི་སྣང་བ་སྟེ། འདི་དག་རྒྱུ་རྐྱེན་ལས་གློ་བུར་དུ་ཤར་བས་མི་བདེན་པའི་སྟོང་གཟུགས་ཏེ། བདེན་ན་ནི་རྒྱུ་རྐྱེན་ལ་མི་ལྟོས་པར་འབྱུང་དགོས་སོ། །དེའི་ཕྱིར་སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་བས་སྟོང་པ་ཉིད་དེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། གཞན་ཡང་ཆོས་ཉིད་རང་བཞིན་བཤད། །འདི་འདྲ་གཅིག་ཏུ་མ་ངེས་པས། །གང་ལྟར་བརྟགས་པ་དེ་ལྟར་སྣང་། །སྣ་ཚོགས་མིང་ནི་གདགས་གཞི་ལས། །སྨྲ་ཚིག་དུ་མའི་སྤྲོས་པར་སྣང་། །ངེས་མེད་མིང་ནི་སྣ་ཚོགས་ལས། །དོན་ཀྱང་བརྟགས་པ་ཙམ་གྱིས་སྟོང་། །སྟོང་ཉིད་གང་དུའང་མ་གྲུབ་པས། །རང་བཞིན་དག་པ་ལྟར་སྣང་ངོ་། །ཞེས་པ་དང་། འཕགས་པ་ཀླུའི་དབང་པོའི་ཞལ་སྔ་ནས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་འབྱུང་མ་གཏོགས་པའི། །ཆོས་འགའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཕྱིར་སྟོང་པ་མ་གཏོགས་པའི། །ཆོས་འགའ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་གསུངས་པ་བ
Chinese
也因为没有成立，从空无事物和相的法性之反面，称之为从轮回涅槃之法中解脱。诸法在那之中解脱，是由于通达明觉朗然，诸法消融于无处，明觉自身变得赤裸，仅仅是显现，就称之为在那之中解脱，但就像物体沉入水中一样，进入明觉之中，既没有进入，也没有解脱，什么都没有，因为法没有自性，明觉也没有自性。就像石女之子不可能在阳焰之水中解脱一样。此时，介绍、安住、锻炼三种都建立在这自明觉朗然之上。 通过介绍明觉无分别，本来就在任运成就的法界中解脱，进入到最极的认识自性之中，通过认识，在法性本来清净的自地相遇之处，赤裸相遇。从那向上升起，也称为在空中没有痕迹，即相遇之处穷尽。如此证悟后，在明觉的清净状态中，无有分离，在光明点唯一之法界中，从执着的法中解脱，赤裸清明地见到，从而确信自性任运成就之禅定，意之相遇之处穷尽。从那清净之力的作用中，如镜中显现影像般，显现心识的显现方式没有任何阻碍，在自地无根无定的法界中解脱，通过锻炼，习惯于不舍自解脱之要点，从而确定无迹自灭，在朗然本初之智慧中获得确信，从而圆满大圆满无为任运广大中，把握自地之三钉。如《拨乱反正论》中说：此外，法性之自性，从自性中成立自性，显现方式不确定，进入之路也各不相同。认识和了解以及解脱见，进入和见以及习惯，认识是自性，确信是相遇之处，确定则进入确信，如此三者确定之事业，自性圆满则因断绝。如是说。现在，所显现的从锻炼中显现的作用，从自地在无自性之法界中解脱而显示，显现为色，显现
English
Also, because it is not established, from the opposite of emptiness of things and characteristics, it is called liberation from the Dharma of Samsara and Nirvana. The liberation of all Dharmas in that state is because of the clear understanding of Rigpa Zangthal, all Dharmas dissolve into nowhere. Rigpa itself becomes naked, and it is merely manifested, which is called liberation in that state. But just like an object sinking into water, entering into Rigpa, there is neither entering nor liberation, there is nothing, because Dharma has no self-nature, and Rigpa has no self-nature. Just like the son of a barren woman cannot be liberated in the water of mirage. At this time, the three of introduction, abiding, and training are all established on this self-awareness Zangthal. By introducing that Rigpa is without distinction and is originally liberated in the spontaneously accomplished Dharmadhatu, one enters into the most supreme recognition of one's own nature, and through recognition, one meets nakedly at the place where the Dharmata is originally pure. Rising up from there is also called having no trace in the sky, that is, the place of meeting is exhausted. After realizing this, in the pure state of Rigpa, without separation, in the Dharmadhatu of the single clear light point, one is liberated from the Dharma of clinging, and one sees nakedly and clearly, thereby believing in the Samadhi of spontaneously accomplished nature, and the place of meeting of the mind is exhausted. From the function of that pure power, just like the appearance of an image in a mirror, the way the appearance of mind and consciousness appears is without any obstruction, and one is liberated in the groundless and uncertain Dharmadhatu of one's own ground. By training, one becomes accustomed to the key point of non-abandonment and self-liberation, thereby determining the traceless self-dissolution, and one gains confidence in the clear, original wisdom, thereby perfecting the three nails of Dzogchen Kriya-brahmana Lhundrub Yangpar, grasping one's own ground. As it is said in the Prasangika: Furthermore, the nature of Dharmata, from nature, the self-nature is established, the way of appearance is uncertain, and the path of entry is also different. Recognition and understanding, as well as liberation and seeing, entry and seeing, as well as habit, recognition is self-nature, belief is the place of meeting, determination then enters into confidence, thus the work determined by the three, the self-nature is perfected, then the cause is cut off. So it is said. Now, the manifested function arising from training, from one's own ground, is liberated in the Dharmadhatu of no self-nature and is shown, appearing as form, appearing.
Chinese
于虚空中解脱。品尝、体验、觉知于自性之中解脱。记忆、觉性、生起、感受于无根基、无所依中解脱。六境之显现，乃空性无质之明相，于无自性之状态中本自解脱。六根及其所对应的识，以各自的体性为空性，从未存在过，故于空性之界中解脱。显现与心识无所依，于虚空之体性中本自解脱，因此，于体性和可识别之法中，真实成立之事物，微尘许亦不存在。仅仅是虚假的显现，除此之外，虚假成立亦不存在。因此，于究竟解脱大空性之界中，无有之明相空性，如水中之月般，显现之时即无自性而生起。对此，无需取舍、希冀、疑虑，亦无需任何考察。如圣天尊者所言：“如何显现及体性故，于此不应作考察。”如是宣说。彼亦如何显现，以体性为空性，超越真假，且于种种不定故，即是空性。不定之种种，乃自力之外，无有因缘，以明相之集合，作为缘起而显现。此等错觉之戏论，远因乃无始之习气存在于阿赖耶识中，由业及烦恼所引发；近因仅为突发之集合。如天授于敌显现，远因乃业及习气，近因乃突发之不悦之处，从而显现为敌。器情、苦乐之显现亦如是。此等由因缘而突发显现，故为非真实的空性之相。若为真实，则不依赖因缘而生起。因此，以显现种种故为空性。于归谬论中云：“复次宣说法性自性，此等非唯一确定，无论如何考察，皆如是显现。种种名称乃施设之基础，显现为众多言辞之戏论。不定之名称乃由种种而来，意义亦仅由考察而空。空性于何处亦不成立，故显现如自性清净。”如是说。圣者龙树菩萨亦云：“除缘起之外，无有他法存在。是故，除空性之外，无有他法存在。”如是宣说。
English
It is liberated in the expanse. Tasting, experiencing, and knowing are liberated in their own state. Memory, awareness, arising, and feeling are liberated without foundation or support. The appearance of the six objects is emptiness, without substance, a clear appearance, and is inherently liberated in a state of no self-nature. The six faculties, together with their corresponding consciousnesses, are empty in their own nature, never having existed, and are therefore liberated in the realm of emptiness. Appearances and mind are without support, inherently liberated in the nature of space, so that what is truly established as an entity and an object of identification does not exist even as a particle. It is merely a false appearance, and apart from that, there is no false establishment. Therefore, in the realm of ultimate liberation, in the womb of great emptiness, the insubstantial clear appearance, like the moon in water, arises without self-nature from the moment it appears. There is no need for acceptance or rejection, hope or doubt, or any investigation. As the noble Lha said, "As it appears and because of its nature, no investigation should be applied to this." As it is said. That which appears is empty in nature, beyond truth and falsehood, and because it is not fixed in various ways, it is emptiness itself. The various unfixed appearances arise as interdependent events from a collection of clear appearances that are without effort, conditions, or causes. The distant cause of these delusory plays is the beginningless imprints existing in the alaya, aroused by karma and afflictions. The near cause is merely a sudden collection. For example, the appearance of Devadatta as an enemy is due to the distant cause of karma and imprints, and the near cause of a sudden unpleasant aspect, which causes him to appear as an enemy. The appearances of the environment and beings, happiness and suffering, are similar. These arise suddenly from causes and conditions, and are therefore insubstantial emptiness. If they were real, they would have to arise independently of causes and conditions. Therefore, because they appear in various ways, they are emptiness itself. In the Consequence School it is said, "Furthermore, the nature of phenomena, self-nature, is explained. These are not fixed as one, and however they are examined, they appear as such. Various names are the basis of imputation, appearing as elaborations of many words. Unfixed names come from various things, and their meaning is empty merely by examination. Since emptiness is not established anywhere, it appears as inherently pure." As it is said. The noble Nagarjuna also said, "Apart from dependent origination, there are no phenomena that exist. Therefore, apart from emptiness, there are no phenomena that exist." As it is said.