Tibetan
ན་ཅི་ཤར་ཡང་རང་གི་རིག་པ་མལ་ན་ཉལ་བ་ལས་གུད་དུ་སོང་བ་མེད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྒྱ་ཆད་དང་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་རང་སྣང་བདེན་མེད་དུ་རང་ཤར་བ་ནི། ཁྱུང་ཆེན་ལས། ཡེ་ནས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མེད་པའི་སེམས། །འཁོར་དང་ངན་སོང་སུ་ལ་གྲུབ་སྣང་བ། །མི་བདེན་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་བཞིན། །རྫུན་སྣང་བདེན་པའི་ནུས་པ་འདི་ལ་མི་སྲིད་དོ། །ཞེས་པ་དང་། ཀུན་བྱེད་ལས། སངས་རྒྱས་མེད་པས་སེམས་ཅན་མིང་ཡང་མེད། །སྲིད་པ་མིང་ཙམ་བཏགས་པའི་ཆོས་ལས་འདས། །ཞེས་སོ། །ཆོས་དབྱིངས་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལས། འཁོར་འདས་དབྱིངས་ལས་མ་གཡོས་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་པ་སྟེ། ལེའུ་དང་པོའི་འགྲེལ་པའོ།། །། གཉིས་པ། སྣང་སྲིད་ཞིང་ཁམས་སུ་ཤར་བའི་ལེའུའི་འགྲེལ་པ། དེ་ལྟར་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་འཆར་གཞིར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས། ད་ནི་དབྱིངས་དང་དབྱིངས་སྣང་ཞིང་ཁམས་སུ་ཡེ་ནས་རང་ཤར་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པ་ལས། ཐོག་མར་གདལ་བ་ཆེན་པོའི་ཀློང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བརྗོད་པ་ནི། དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གདོད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ལ། །ཕྱི་དང་ནང་མེད་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གདལ། །མཐའ་ཡི་མུ་མེད་སྟེང་འོག་ཕྱོགས་མཚམས་འདས། །ཡངས་དོག་གཉིས་མེད་རིག་པ་མཁའ་ལྟར་དག །དམིགས་བསམ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བའི་ཀློང་ཉིད་དོ། །མཁའ་མཉམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡེ་ནས་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་ལ། ཕྱི་ནང་དང་། ཕྱོགས་ ཆ་དང་། ཡངས་དོག་དང་། ངོ་བོ་དང་། ངོས་གཟུང་གི་ཆོས་སུ་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དང་ཕྱོགས་ཙམ་འདྲ་བའི་དཔེ་དོན་སྦྱར་བ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། སེམས་ནི་ཇི་བཞིན་པ་ཡི་ངོ་བོ་སྟེ། །ཇི་བཞིན་གཉིས་མེད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ། །རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་རྣམ་པ་ཡོངས་ཀྱིས་མེད། །སྤྲོས་བྲལ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཡེ་གནས་ལ། །དམིགས་པའི་ཡུལ་མེད་གཅིག་ཅེས་བགྲང་དུ་མེད། །ཅེས་སོ། །དེ་ལྟར་རིག་པ་སྟོང་པའི་དབྱིངས་ནས། འཁོར་འདས་སྟོང་པའི་རང་གཟུགས་ཤར་བར་བསྟན་པ་ནི། སྐྱེ་མེད་དབྱིངས་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམས། །ཅིར་ཡང་མ་ངེས་གར་ཡང་རྒྱ་ཆད་མེད། །འདི་ཞེས་མི་མཚོན་དངོས་པོའི་མཚན་མ་མེད། །ཕྱོགས་འབྱམས་ནམ་མཁའ་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་ལ། །སྐྱེ་མེད་ལྷུན་གྲུབ་སྔ་ཕྱི་ཐོག་མཐའ་བྲལ། །རིག་པ་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ངང་ལས། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྣང་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རོལ་པ་སྟེ། རྒྱ་ཆད་དང་ཕྱོགས་ལྷུང་ལས་འདས་པ་ནི། སེང་གེ་རྩལ་རྫོགས་ལས། རྫོགས་ཆེན་ང་ཡི་བྱང་ཆུབ་སེམས། །རིག་པའི་ངོ་བོ་རྟོག་མེད་ལ། །ཅི་ཡང་མེད་པས་ཅི་ཡང་འབྱུང་། །ཞེས་པ་དང་། ཀུན་བྱེད་ལས། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དཔེ་ཡིས་མཚོན། །དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །དམིགས་སུ་མེད་པས་མཚོན་ཏེ་བསྟན། །ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ ཚིག་བརྗོད་དེ། །དམིགས་མེད་དོན་གྱི་ངོ་བོར་བསྟན། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལྷུན་གྲུབ་འགྲོ་འོང་ལས་འདས་པའི་དགོངས་པར་བསྟན་པ་ནི། འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །མ་བྱུང་མ་སྐྱེས་མ་ངེས་ལྷུན་གྲུབ་ནི། །གང་ནས་མ་འོངས་གར་ཡང་སོང་བ་མེད། །སྔ་ཕྱི་རིས་མེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཀློང་། །འགྲོ་དང་འོང་མེད་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གདལ། །རིག་པའི་ངོ་བོ་ལྷུན་གྲུབ་བརྗོད་གཞི་ལས་འདས་པ་འཁོར་འདས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟན་པ་སྟེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཆོས་ཀུན་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་གཅིག །སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་ཀུན། །ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ། །གཅིག་ཏུ་མེད་ལ་བགྲངས་ན་བརྗོད་མི་ལང་། །སངས་རྒྱས་སྐུ་གསུང་སེམས་ཅན་ལུས་ངག་ཀྱང་། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཡིན་ཡེ་ནས་གཟུང་འཛིན་བྲལ། །ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་མཁའ་མཉམ་ཀློང་གཟེར་ཆེན་པོར་བསྟན་པ་ནི། ཐོག་མཐའ་དབུས་མེད་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཕྱམ་གདལ་མཁའ་མཉམ་དག་པའི་རང་བཞིན་ལ། །ཐོག་མཐའ་མེད་དེ་སྔ་ཕྱི་ཡུལ་ལས་འདས། །སྐྱེ་འགག་མེད་དེ་དངོས་པོ་མཚན་མར་མེད། །འགྲོ་འོང་མེད་དེ་འདི་ཞེས་མཚོན་དང་བྲལ། །རྩོལ་ཞིང་བསྒྲུབ་མེད་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང་། །ཕྱོགས་ཆ་དབུས་མེད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་གཞི། །དམིགས་མེད་རྒྱུན་ཆད་མེད་པས་མཉམ་པའི་ཀློང་། །འདི་ལྟར་རིག་པ་གང་དུའང་མ་ གྲུབ་པས་འདི་དང་འདིའོ་ཞེས་མཚོན་དཔེ་དང་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར། ཐོག་མཐའ་མེད་པ། སྐྱེ་འགག་མེད་པ། འགྲོ་འོང་མེད་པ། རྩོལ་སྒྲུབ་མེད་པ། མཐའ་དབུས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་དེ། ཀློང་དྲུག་པ་ལས། མཚོན་ཚིག་དུ་མའི་སྤྲོས་དང་བྲལ། །སྔགས་ལས་མ་སྐྱེས་ཡེ་རྫོགས་ཉིད། །རྒྱུ་དང་རྐྱེན་རྣམས་ཡོངས་སུ་བྲལ། །ལྟ་སྒོམ་དྲི་མ་ཀུན་དང་བྲལ། །མཐའ་མེད་དབུས་སུ་དམིགས་པ་མེད། །རྣམ་པ་མེད་ཅིང་ཡུལ་རྣམས་མེད། །ལྷ་མེད་སྔགས་ཀྱང་ཡོད་མ་ཡིན། །ཆོས་མེད་བཏགས་པ་ཀུན་ལས་འདས། །དགྲ་མེད་བཤེས་ཀྱང་ཡོད་པ་མིན། །ལུས་མེད་དབང་པོར་སྣང་བ་མེད། །ཆོས་ནི་བསམ་པས་མི་སྣང་སྟེ། །གང་མེད་གང་དུ་འཛིན་པ་མེད། །ང་མེད་ང་ཡི་འཁོར་ཡང་མེད། །དབྱིངས
Chinese
那么无论显现什么，都像是自己的觉性在床上睡觉一样，没有离开过。没有局限和偏袒的自显现，以无实的方式自然显现。如《大鹏经》所说：“本来没有偏袒的觉性，轮回和恶趣在谁看来是成立的显现？如虚假的梦境、幻术、乾闼婆城一样，虚假显现具有真实的力量，这是不可能的。”又如《作一切经》所说：“没有佛陀，因此也没有众生的名称，超越了仅仅是假名安立的世间法。”。《法界宝藏论》中说：这是开示了轮回涅槃未曾动摇的自性。第一品释。 第二，显现世间界之品的解释。 如此确定了法界的自性为基础之后，现在广泛地开示法界和法界显现的世间界本来自然显现的意义。首先，将广大无垠的虚空比喻为：法界的自性本来任运成就，无有内外，普遍周遍，无有边际，超越上下方位，无有宽窄，觉性如虚空般清明，是远离执著思虑的自性。如同虚空般平等的菩提心，其本性本来清净，没有内外、方所、宽窄、体性和可执著的法，因此与虚空的自性略微相似，将比喻和意义结合起来。如《作一切经》所说：“心是如是之体性，如是无二大乐中，具足一切相，完全无有相，离戏论如虚空般本住，无有对境，不可数一。”如是，从觉性空性的法界中，开示了轮回涅槃空性的自相显现：从无生法界中，显现出生的神变，对任何事物都不确定，在任何地方都没有局限，无法指明这是什么，没有实物的相状，在无边无际如虚空的自性中，无生任运，无有先后始终。觉性从原始以来就是无生的状态，无论显现什么，如出生等，都是无生的游舞，是超越局限和偏袒的。《狮子圆满力经》中说：“圆满大我之菩提心，觉性之体性是
English
Then, no matter what arises, it is as if one's own awareness is sleeping in bed, without ever having left it. The self-appearance, without limitation or bias, naturally arises as unreal. As the Khyunchen says: "The mind that is originally without bias, to whom does samsara and the lower realms appear to be established? Like false dreams, illusions, and cities of gandharvas, it is impossible for false appearances to have the power of truth." Also, as the Kunjed says: "Without Buddhas, there are no names for sentient beings. It transcends the phenomena that are merely labeled as existence." The Dzogchen Desum says: This shows the nature that has not moved from the realm of samsara and nirvana. Commentary on the first chapter. Second, the commentary on the chapter on the appearance of phenomenal existence as realms. Having thus established the nature of the expanse as the basis, now, from the expanse and the expanse, the meaning of the realms that naturally arise is extensively shown. First, the expanse of great expanse is described as being like the sky: The nature of the expanse is primordially spontaneously accomplished, without inside or outside, pervading everywhere. It is without limits, transcending above and below, directions and boundaries. Without narrowness or width, awareness is clear like the sky. It is the very expanse that is free from aims, thoughts, and elaborations. The mind of enlightenment, equal to space, is originally pure in its essence. There is no inside or outside, directions, narrowness or width, essence, or characteristics that can be grasped. Therefore, it is somewhat similar to the nature of space. The example and meaning are combined. As the Kunjed says: "The mind is the essence of suchness. In the great bliss of suchness, which is non-dual, it possesses all aspects and is completely without aspects. It abides primordially, free from elaboration, like the sky. There is no object of focus, and it cannot be counted as one." Thus, from the expanse of empty awareness, it is shown that the self-image of empty samsara and nirvana arises: From the unborn expanse, all the miraculous manifestations of birth arise. It is not certain in any way, and there is no limitation anywhere. It cannot be pointed out as "this," and there are no characteristics of an object. In the nature that is vast like the sky, it is unborn, spontaneously accomplished, and without beginning or end. Awareness, from the beginning, is in a state of non-birth. Whatever appears, such as birth, is a play of non-birth. It is beyond limitation and bias. The Lion's Perfect Play says: "The mind of enlightenment of the Great Perfection, the essence of awareness is
Chinese
无念，无所有故，无所不生。如是说。《普作王经》云：如虚空之法性，以如虚空之譬喻示之。无所缘之法性，以无所缘示之。不可言说者，以不可言说之 语宣说之。于无缘之义本体中显示之。如是，显示任运成就、超越来去之见地者：轮回涅槃一切之本体菩提心，不生不灭不决定之任运成就者，从何处未来，往何处亦无去。无有先后之菩提心界，无有来去，普遍广大。显示觉性之本体任运成就，超越言说之轮回涅槃之界者。《普作王经》云：诸法之根本，菩提心为一。佛与有情、显有世间器情一切，皆于生起一切之精华菩提心中，无有一，然若计数则不可胜数。佛之身语意、有情之身语亦，是菩提心，本来自性离能所执。如是。彼即显示为空等性大界清净。无始无终无中央，法性如是之体性。广大普及，于空等性清净之自性中，无始无终，超越先后之境。无生无灭，无有事物之相。无有来去，远离此之标示。无有勤作与修证，空尽作为之法。无有方分中央，如是体性之基。无所缘，无有间断故，平等之界。如是，觉性于任何处亦不 成立故，以此与彼之标示譬喻与自性一切皆超越之故。无始无终，无生无灭，无有来去，无有勤作修证，无有边际中央等语宣说之。大界六法云：远离众多标示之戏论。非从咒生，本自圆满性。完全远离因与缘。远离见修一切垢染。无有边际，于中央无有执着。无有形相，亦无有境。无有本尊，咒亦非有。无法，超越一切施设。无有怨敌，亦无有益友。无有身体，无有显现为根。法者，以思亦不显现，无有何者，于何处执着。无有我，亦无有我之眷属。界。
English
Without thought, because there is nothing, everything arises. So it is said. The All-Creating King says: The nature of Dharma is like the sky, and it is shown by the example of the sky. The nature of Dharma is without object, and it is shown by the absence of object. What cannot be expressed in words is expressed in words. It is shown in the essence of the meaning of no object. Thus, what is shown as the view of spontaneous accomplishment, which transcends coming and going, is: The essence of all samsara and nirvana is Bodhicitta. The spontaneously accomplished, unborn, uncreated, and undetermined is: It does not come from anywhere, nor does it go anywhere. The realm of Bodhicitta is without before or after. There is no coming or going, and it is universally vast. The essence of awareness, spontaneously accomplished, transcends the subject of expression, and is shown as the realm of samsara and nirvana. The All-Creating King says: The root of all dharmas is one in Bodhicitta. All Buddhas and sentient beings, existence and samsara, vessels and contents, are all in the essence of Bodhicitta, which arises from everything. There is not one, but if counted, it cannot be expressed. The body, speech, and mind of the Buddha, and the body and speech of sentient beings, are also Bodhicitta, which is inherently free from grasping. So it is. That is, it is shown as the great space-like realm of purity. Without beginning, end, or center, the nature of Dharma is suchness. Vastly pervasive, in the nature of purity, which is like space, there is no beginning or end, and it transcends the realm of before and after. There is no birth or death, and there is no characteristic of things. There is no coming or going, and it is free from this designation. There is no effort or accomplishment, and it is empty of the Dharma of action. Without direction or center, it is the basis of suchness. Without object, without interruption, it is the realm of equality. Thus, awareness is not established anywhere, and because it transcends all designations, metaphors, and natures of this and that. Without beginning or end, without birth or death, without coming or going, without effort or accomplishment, without limit or center, and so on. The Six Spaces say: Free from the proliferation of many designations. Not born from mantra, it is the nature of original perfection. Completely free from causes and conditions. Free from all stains of view and meditation. Without limit, there is no attachment to the center. Without form, and without objects. Without deity, there is no mantra. Without Dharma, it transcends all imputation. Without enemy, there is no friend. Without body, there is no appearance as sense. Dharma is not visible by thought, there is nothing, and there is no grasping anywhere. There is no I, and there are no attendants of I. Realm.