Tibetan
གཉིས་རེས་འཇོག་འཛིན། །ཆོས་ཅན་སྣང་བ་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་ལྷ་བསྒོམས་པ་དེ་ཡང་མི་དམིགས་པའི་ངང་ལ་འཇོག་པ་ནི། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་སྤྲོས་པ་དང་བྲལ་བར་བསྒོམས་པ་སྟེ། བདེན་གཉིས་སྔ་ཕྱི་རེས་འཇོག་ཏུ་ཉམས་སུ་ལེན་པའོ། །ད་ནི་སྔགས་ཕྱི་ནང་གི་ཁྱད་པར་བསྟན་པ་ནི། གཞི་དང་ལམ་དང་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་གྱིས། །ཕྱི་ནང་གསང་བའི་རང་བཞིན་ཤེས་པར་བྱ། །གཞི་སྨིན་བྱེད་དབང་གི་ཁྱད་པར། ལམ་གྲོལ་བྱེད་བསྐྱེད་རྫོགས་དང་གྲོགས་སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར། འབྲས་བུ་གྲོལ་བ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་གསུམ་གྱི་སྒོ་ནས་སྔགས་ཕྱི་པ་ལས་ནང་པ་གསང་སྔགས་བླ་ན་མེད་པའི་རང་བཞིན་ཁྱད་པར་འཕགས་པར་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ཡང་བུམ་དབང་གཙོ་ཆེ་བ་ནི་ཕྱི་པ་ཡིན་ལ། དབང་གཞན་གསུམ་གཙོ་ཆེ་བ་ནི་ནང་ པའོ། །དེའང་རིག་གཏད་དང་། རྗེས་གནང་དང་། བུམ་པའི་དབང་གིས་བྱེད་པ་སྟོན་པས་ཕྱི་པར་གཞག་པ་གསུམ་པོ་ནི། གང་དང་གང་ལ་བླང་དོར་དང་སྤང་གཉེན་མཚན་ཉིད་དང་ཕྱོགས་འདྲ་བའི་ཆ་ནས། ཕྱི་ཐུབ་པ་རྒྱུད་ཀྱི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །བུམ་དབང་། གསང་དབང་། ཤེས་རབ་ཡེ་ཤེས་ཚིག་དབང་རིན་པོ་ཆེ་བཞིས་རྒྱུད་སྨིན་པར་བྱེད་ཅིང་། གང་ཡང་ཐབས་ཀྱི་བླང་དོར་མེད་པར་ལམ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་ནང་པ་གསང་སྔགས་ཀྱི་ཐེག་པ་ཞེས་བྱའོ། །ལམ་བསྒོམ་པའི་ཁྱད་པར་ལ་སྤྲོས་བཅས་བསྐྱེད་པ་རེས་འཇོག་གི་རྫོགས་པ་བསྒོམས་ན་ཕྱི་པ། སྤྲོས་མེད་བསྐྱེད་རྫོགས་ཟུང་དུ་འཇུག་པ་ནང་པའོ། །གྲོགས་སྤྱོད་པའང་གཙང་སྦྲ་ཀུན་དུ་སྤྱོད་པ་ཕྱི་པ། མཉམ་པ་ཉིད་དུ་སྤྱོད་པ་ནང་པ་སྟེ། དེ་ལྟར་ཕྱི་པས་རིང་དུ་འབད་ཀྱང་མྱུར་དུ་གྲོལ་བ་མི་རྙེད་དེ། བྱ་བའི་སྒོར་ཞུགས་པས་ཚེ་བཅུ་དྲུག །སྤྱོད་པས་བདུན། རྣལ་འབྱོར་གྱིས་གསུམ་ན། རང་རང་གི་འབྲས་བུ་ཐོབ་པར་ནུས་ཀྱི། ནང་པ་ལྟར་ཤིན་ཏུ་བརྩོན་པས་ཚེ་འདིར་ཐོབ་པའམ་བར་དོར་འགྲུབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཡེ་ཤེས་གྲུབ་པའི་རྒྱུད་ལས། བརྟུལ་ཞུགས་སྨྱུང་བ་སྡོམ་པ་དང་། །སྣ་ཚོགས་ཕྱག་རྒྱ་དང་ལྡན་པའི། །ལྷ་ཡི་གཟུགས་སུ་བསྒོམས་པ་ཡིས། །སྒྲུབ་པ་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་རོ། །ཞེས་སོ། །གཞན་ཡང་བཟའ་བ་ལོངས་སྤྱོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་དཀར་གསུམ་མངར་གསུམ་གཙོ་ཆེ་བ་ཕྱི་པ། ཤ་ལྔ་བདུད་རྩི་ལྔ་གཙོ་ཆེ་བ་ནང་པའོ། ། བགོ་བ་གོས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལས། གོས་གསར་པ་གཙོ་ཆེ་བ་ཕྱི་པ། ཞིང་ཆེན་ནམ་གོས་མེད་གཅེར་བུ་གཙོ་ཆེ་བ་ནང་པའོ། །བྱ་བ་སྤྱོད་པའི་ཁྱད་པར་ནི་ཁྲུས་དང་གཙང་སྦྲ་གཙོ་ཆེ་བ་ཕྱི་པ། འབགས་པ་དང་མ་དག་པས་མི་གནོད་པ་ནང་པའོ། །འབྲས་བུ་དུས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི་བཤད་ཟིན་ཏོ། །དཀྱིལ་འཁོར་ལྷའི་ཁྱད་པར་ནི་ལྷ་ཞལ་སྦྱོར་དུ་མི་བསྒོམ་པ་ཕྱི་པ། ཡབ་ཡུམ་འཁྲིལ་སྦྱོར་དུ་བསྒོམ་པ་ནང་པའོ། །གདགས་པ་རྒྱན་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། དར་དང་རིན་པོ་ཆེའི་རྒྱན་གཙོ་ཆེ་བ་ཕྱི་པ། རུས་པ་དང་མི་མགོའི་རྒྱན་ཆ་གཙོ་ཆེ་བ་ནང་པའོ། །བཞུགས་པ་གནས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། རི་རབ་ཀྱི་སྟེང་ལ་སོགས་པ་གཙང་ཞིང་དབེན་པར་བསྒོམ་པ་ཕྱི་པ། ཨོ་རྒྱན་ནམ་དུར་ཁྲོད་ལ་སོགས་པར་བསྒོམ་པ་ནང་པ། ལྡུགས་པ་སྣོད་ཀྱི་ཁྱད་པར་ནི། རིན་པོ་ཆེའི་སྣོད་དམ་པདྨའི་གཞོང་པར་བསམ་པ་ཕྱི་པ། ཀ་པཱ་ལ་གཙོ་བོར་བྱེད་པ་ནང་པའོ། །མཛད་པ་འཕྲིན་ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལ། ཞི་རྒྱས་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ཕྱི་པ། དབང་དྲག་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ནང་པའོ། །ནང་པ་དེ་ཡང་ཕ་བླ་ན་མེད་པ། མ་བླ་ན་མེད་པ། གཉིས་སུ་མེད་པ་དང་གསུམ་དུ་ཡོད་ཀྱང་། གྲུབ་པའི་མཐའ་དང་ལྟ་དགོངས་གཉིས་སུ་འདུས་ཏེ། ཐབས་ཕའི་རྒྱུད། ཤེས་རབ་མའི་རྒྱུད་དོ། །དང་པོ་ནི་ཐབས་བསྐྱེད་པའི་རིམ་པ་སྤྲོས་པ་དང་། རྫོགས་རིམ་རླུང་གཙོ་བོར་སྟོན་པ་ཡིན་ལ། མའི་རྒྱུད་དུ་བསྐྱེད་པ་ཆ་ཙམ་ལས། རྫོགས་རིམ་ཐིག་ལེ་འབའ་ ཞིག་གཙོ་བོར་སྟོན་པའོ། །དེ་གཉིས་ཆར་གྱི་ལུགས་ཀྱི་དང་པོ་དབང་མ་ཐོབ་ན་ལམ་བསྒོམ་དུ་མི་རུང་བར་འདོད་དེ། ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་ཁ་སྦྱོར་ཐིག་ལེའི་རྒྱུད་ལས། དབང་མ་བསྐུར་ལ་དངོས་གྲུབ་མེད། །བྱེ་མ་བཙིར་ཡང་མར་མེད་བཞིན། །ཞེས་སོ། །ཡང་སངས་རྒྱས་ཐོད་པ་ལས། ཡང་དག་དབང་བསྐུར་གྱིས་དབེན་ན། །སྒྲུབ་པ་རྒྱུད་ཀྱི་དོན་ཤེས་ཀྱང་། །སློབ་དཔོན་སློབ་མར་མཚུངས་པ་དག །མི་བཟད་དམྱལ་བ་ཆེན་པོར་འགྲོ། །ཞེས་པས། དང་པོའི་སྒོ་དབང་ཐོབ་ལ་༼ ༡ ༽གཅེས་སོ། །དེ་ཡང་བླ་མ་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལ། རང་ཉིད་ཐར་པ་འདོད་པའི་བློས་དབང་བསྐུར་རྫོགས་པར་ཐོབ་མ་ཐག་ཐར་པའི་ལམ་སྣ་ཟིན་པས། ལམ་དང་པོ་ཚོགས་ལམ་ཆུང་ངུ་བསྒོམ་པ་ལ་དབང་ངོ་། །དེ་ནས་བསྐྱེད་རིམ་དང་རྫོགས་རིམ་བསྒོམ་པ་ལ་ཞུགས་པ་ན། ལུས་ལྷར་བསྒོམ་པ་ལ་སོགས་པའི་དབྱེ་བ་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་གི་དོན་བསྒོམ་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ནས་རིམ་གྱིས་སྦྱོར་མཐོང་བསྒོམ་པ་རྫོགས་ཏེ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ས་མཆོག་དཀྱིལ་འཁོར་གཅིག་ཏུ་འགྲུབ་པའོ། །མཚན་ཉིད་ལྟར་ནའང་བྱང་ཆུབ་ཏུ་སེམས་བསྐྱེད་ཐོབ་ནས་དྲན་པ་ཉེར་གཞག་ལ་མོས་པས་བསྒོམས་ན་ཐར་པའི་ལམ་དུ་ཚུད་ཅིང་། གྲངས་མེད་གསུམ་གྱི་མགོ་རྩོམ་པ་ལ་ཞུགས་པར་འདོད་དེ། ཐེག་བསྡུས་ལས། བཟང་
Chinese
二是轮番执持。法相世俗谛观修本尊，亦安住于无所缘之状态，即是观修胜义谛离戏论，是故二谛先后轮番修持。现在宣说外内密之差别：以基、道、果之差别，当知外内密之自性。基为成熟之灌顶之差别，道为解脱之生圆与道友行持之差别，果为解脱时之差别，以三者之门，当知内密无上瑜伽之自性超胜于外道。其中，宝瓶灌顶为主者是外道，其他三种灌顶为主者是内道。彼亦以付托智慧、随许、宝瓶灌顶而行持，故立为外道之三者，于何者应取舍、应断亲之体性与方分相似之分位上，名为外道能仁续之乘。宝瓶灌顶、秘密灌顶、智慧智慧灌顶、句义宝贵灌顶四者成熟相续，亦于何者无有方便之取舍而为道用之故，名为内道密咒之乘。于道修持之差别上，若修持有戏论之生起次第轮番之圆满次第，是外道，若双运无戏论之生起圆满次第，是内道。行持道友亦是，恒常行持清净是外道，行持平等性是内道，如是外道虽长时勤奋亦不获迅速解脱，以入于行之门故，十六生、行持七生、瑜伽三生，乃能获得各自之果，不如内道般极精进于此生获得或于中阴成就，如智慧成就续云：苦行禁戒律仪与，种种手印所具足，观修天之身相者，不能成就诸悉地。如是。此外，饮食受用之差别，以白三甜三为主者是外道，以五肉五甘露为主者是内道。 穿着衣服之差别上，以新衣为主者是外道，以尸林或无衣裸体为主者是内道。行为作事之差别上，以沐浴与清净为主者是外道，以垢染与不净为
English
Two are alternating holdings. The Dharma-characterized appearance, the conventional truth, meditating on the deity, also placing it in a state of non-objectification, is meditating on the ultimate truth, free from elaboration. Therefore, the two truths are practiced by alternating between earlier and later. Now, the difference between outer and inner mantras is shown: By the differences of the base, path, and result, one should know the nature of outer and inner secrets. The base is the difference of empowering that ripens, the path is the difference of generation and completion that liberates and the practice of companions, the result is the difference of the time of liberation. Through the door of these three, one should know that the nature of inner secret unsurpassed yoga is superior to that of outer practitioners. Among these, the vase empowerment is mainly the outer practitioner, and the other three empowerments are mainly the inner practitioner. Also, entrusting wisdom, granting permission, and acting through the vase empowerment, these three are established as outer practitioners. In terms of what should be taken and abandoned, what should be abandoned and befriended, the characteristics and similar aspects, it is called the outer Thubpa (Buddha) lineage's vehicle. The four empowerments, vase empowerment, secret empowerment, wisdom-wisdom empowerment, and precious word empowerment, ripen the lineage. Also, because there is no taking or abandoning of skillful means, it is called the inner mantra vehicle. Regarding the difference in path meditation, if one meditates on the generation stage with elaboration and the completion stage in alternation, it is the outer practitioner. If one unites the generation and completion stages without elaboration, it is the inner practitioner. The practice of companions is also like this: constantly practicing cleanliness is the outer practitioner, practicing equality is the inner practitioner. Thus, although outer practitioners strive for a long time, they do not find quick liberation. Because they enter the door of action, sixteen lifetimes, practicing for seven lifetimes, and yoga for three lifetimes, they can obtain their respective results. It is not like the inner practitioner who, with great diligence, obtains it in this life or achieves it in the bardo. As the Wisdom Accomplishment Tantra says: "Asceticism, fasting, vows, and endowed with various mudras, meditating on the form of a deity, one will not accomplish the siddhis." Thus. Furthermore, regarding the difference in food and enjoyment, those who mainly use the three whites and three sweets are the outer practitioners, and those who mainly use the five meats and five nectars are the inner practitioners. Regarding the difference in clothing, those who mainly use new clothes are the outer practitioners, and those who mainly use charnel grounds or nakedness without clothes are the inner practitioners. Regarding the difference in actions and practices, those who mainly use bathing and cleanliness are the outer practitioners, and those who mainly use defilement and impurity are
Chinese
是损害。果时的差别已经说完了。坛城本尊的差别是，不观想本尊双运是外道，观想父母双运是内道。安立庄严的差别是，绸缎和珍宝的庄严为主是外道，骨骼和人头的装饰品为主是内道。居住处所的差别是，观想须弥山顶等清净寂静处是外道，观想邬金（乌仗那）或者尸陀林等处是内道。盛放容器的差别是，观想珍宝器皿或者莲花座是外道，主要用颅器是内道。事业的差别是，主要显示息增是外道，主要显示怀诛是内道。内道也分父无上、母无上、二无别和虽有三种，归纳为见修行果和见解两种。方便父续，智慧母续。第一是方便生起次第的详细阐述，以及圆满次第主要显示气。母续中生起次第只是一部分，圆满次第唯独主要显示明点。这两种的共同观点是，如果最初没有得到灌顶，则认为不能修持道。大手印合修明点续中说：未灌顶者无成就，如榨沙砾亦无油。又《佛陀颅器经》中说：若无如实之灌顶，虽知修持续部义，师徒同等诸有情，堕入难忍大地狱。因此，最初的入门，得到灌顶（1）非常重要。也就是，对于具相的上师，自己以希求解脱的心，一旦圆满获得灌顶，就掌握了解脱的门径，所以，第一个道，有资格修持小资粮道。之后，如果开始修持生起次第和圆满次第，那么，观想身体为本尊等差别，就是修持忆念住的意义。之后，逐渐修持加行道和见道圆满，就能在一个坛城中成就殊胜佛地。按照法相来说，如果获得菩提心之后，以欢喜心修持忆念住，就能进入解脱道，并认为已经开始三大阿僧祇劫。摄大乘论中说：
English
is harmful. The difference in the time of fruition has already been explained. The difference in the mandala deity is that not visualizing the union of deities is external, and visualizing the union of father and mother is internal. The difference in establishing ornaments is that ornaments of silk and jewels are mainly external, and ornaments of bones and human heads are mainly internal. The difference in the place of residence is that contemplating pure and secluded places such as the top of Mount Meru is external, and contemplating places such as Oddiyana (Uḍḍiyāna) or charnel grounds is internal. The difference in the container for pouring is that contemplating precious vessels or lotus seats is external, and mainly using skull cups is internal. The difference in activities is that mainly showing pacifying and increasing is external, and mainly showing subjugating and wrathful is internal. The internal path is also divided into father-supreme, mother-supreme, non-dual, and although there are three types, they are summarized into the view, practice, fruition, and view. The father tantra of means, the mother tantra of wisdom. The first is the detailed explanation of the generation stage of means, and the completion stage mainly shows the winds. In the mother tantra, the generation stage is only a part, and the completion stage solely mainly shows bindus. The common view of these two is that if one does not receive empowerment at the beginning, it is considered that one cannot practice the path. The Great Seal of Union Bindu Tantra says: Without empowerment, there is no accomplishment, just as squeezing sand yields no oil. Also, the Buddha Skull Scripture says: If one lacks authentic empowerment, even if one knows the meaning of practicing the tantras, teachers and students alike, will fall into the unbearable great hell. Therefore, for the initial entry, obtaining empowerment (1) is very important. That is, for a qualified lama, once one fully receives empowerment with a mind desiring liberation, one grasps the path to liberation. Therefore, the first path, one is qualified to practice the small accumulation path. After that, if one begins to practice the generation stage and the completion stage, then the difference of contemplating the body as a deity, etc., is practicing the meaning of mindfulness. After that, gradually practicing the path of preparation and the path of seeing to completion, one can achieve the supreme Buddha-land in a single mandala. According to the characteristics, if one obtains the mind of enlightenment and practices mindfulness with joy, one can enter the path of liberation, and it is considered that one has begun the three great incalculable eons. The Compendium of Vehicles says: