Tibetan
།རང་ས་ཡིན་ཕྱིར་རྒྱུ་རྐྱེན་རྫོགས། །རང་རྟོགས་ཡིན་ཕྱིར་ཆོས་ཉིད་རྫོགས། །རང་ལོག་ཡིན་ཕྱིར་འཁོར་འདས་རྫོགས། །རང་གནས་ཡིན་ཕྱིར་རྒྱུད་ལུང་རྫོགས། །རང་རྫོགས་ཡིན་ཕྱིར་དུས་གཅིག་རྫོགས། །རང་ཤེས་ཡིན་ཕྱིར་གདམས་ངག་རྫོགས། །རང་གཞག་ཡིན་ཕྱིར་བསམ་གཏན་རྫོགས། །རང་བྱས་ཡིན་ཕྱིར་དབྱིངས་རྫོགས་པའོ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟར་ན་ལ་བཟླ་བ། འགག་བསྡམ་པ། ཆིངས་སུ་བཅིངས་པ་གསུམ་པོ་ནི་རྫོགས་པ་ཆེན་པོ་འདིའི་ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱི་གནད་རབ་ཏུ་ཟབ་པས་ན་སློབ་དཔོན་ཆེན་པོས་ཕྱི་རབས་ཀྱི་དོན་དུ་གསུངས་ཏེ། མདོར་དྲིལ་ན། ཁྱུང་ཆེན་ལས། གཞི་གནས་འདོད་པ་མི་སྲིད་སེམས་འདི་ལ། །རྣམ་སྨིན་བག་ཆགས་གཞི་མེད་སུ་ཡི་རྟེན། །ནམ་མཁར་མེ་ཏོག་སྐྱེ་བའི་གནས་མེད་རྟེན་བྲལ་ལྟར། །ལུས་ལ་སེམས་ཀྱི་གནས་མེད་བག་ཆགས་རྟེན་མི་སྲིད། །དེ་ལྟར་ཅི་བྱས་སེམས་ཀྱི་གྲོགས་ཏེ་གང་གིས་ཕན་གནོད་བྲལ། །བར་སྣང་རྫས་སོགས་བརྟེན་པར་མི་ནུས་བཞིན། །ཡེ་ནས་རྒྱ་ཆད་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་སེམས། །འཁོར་བ་ངན་སོང་སུ་ལ་གྲུབ་སྣང་བ། །མི་བདེན་རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་བཞིན། །རྫུན་སྣང་བདེན་པའི་འབྲས་བུ་འདི་ལ་མི་སྲིད་དོ། །སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་མེད་ཕྱིར་མ་རིག་ལ་སོགས་ཉོན་མོངས་སུ་ལ་སྲིད། །ཅེས་ལ་བཟླ་བ་དང༌། བདེ་འདོད་སེམས་ལ་གནོད་པའི་ཆོས་སྤངས་ཏེ། །རང་གཞག་ལྟོས་བྲལ་འཁོར་འདས་བྱ་བ་བྲལ། །རང་ཡིན་གཞན་མིན་སྣང་ཤེས་ཆོ་འཕྲུལ་ཀྱང༌། །འགྱུས་མཐོང་འཛིན་དང་གཞན་པའི་གེགས་བསལ་བས། །ཅོག་གཞག་ཚིག་ཏུ་སྤྲོ་བའི་མཐའ་འགགས་ཏེ། །ཡིད་དང་སེམས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་ཅི་སྣང་འགག །ཆོས་བྲལ་ཡིད་དང་བྱེད་པའི་བར་དུ་བསྡམ། །ཞེས་འགག་བསྡམ་པ་དང༌། མ་བཅོས་འཁོར་འདས་བྱ་བྱེད་ནམ་བྲལ་ན། །རྫོགས་ཆེན་ཉིད་དེ་གཞན་པ་ཅི་ཞིག་ཡོད། །སེམས་ལ་བལྟར་མེད་རྒྱུ་མཚན་སུས་མཐོང་མེད། །དེ་ཕྱིར་སྡིག་བྲལ་དགེ་བས་འདི་ལ་ཅི། །རང་ལུགས་བྱུང་ཁུངས་ཐོག་མ་ཉིད་དང་སྦྱར། །སྒྲིན་པོའི་གཟེབ་སྐྱུར་ཁམས་གསུམ་ལས་མི་ འདའ། །མ་བཅོས་གླེན་སྣང་སུ་ལ་ལྷོད་ཡོད་པ། །འདི་ནི་འཁོར་འདས་གཉིས་ལ་མི་གནས་སོ། །ཞེས་ཆིངས་སུ་བཅིངས་པ་གསུངས་སོ། །དེ་དག་གིས་ལེ་ལོ་ཅན་གཞི་ཐོག་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ཁྲེགས་ཆོད་ཀྱི་མན་ངག་བསྟན་ཟིན་ཏོ། ། གཉིས་པ་བརྩོན་འགྲུས་ཅན་ལམ་ཐོག་ནས་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ཐོད་རྒལ་གྱི་གདམས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཁྲེགས་ཆོད་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་ཚུལ་བསྟན་པ་དང་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་ཐོད་རྒལ་ཉིད
Chinese
。自地故而因缘圆满。自证故而法性圆满。自返故而轮涅圆满。自住故而续教圆满。自成故而一时圆满。自知故而口诀圆满。自立故而禅定圆满。自作故而界圆满也。如是。那么，拉匝瓦，阿当巴，钦色钦巴这三者，乃是大圆满此诀窍极深之要，故大导师为后世之义而说。简而言之，雄钦云：基位欲念不可能，此心之上，异熟习气无基，是谁之所依？如虚空生花，无生处，离依，身无心之所依，习气无依不可能。如是，无论做什么，是心之友，谁亦无利无害。如虚空不能依物等。本来无边无际无偏袒之心。轮回恶趣于谁而有显现？如不真之梦幻，幻化，乾闼婆城。虚假显现，真实之果于此不可能。身与智慧既无，故无明等烦恼于谁而有？如是拉匝瓦等。舍弃贪图安乐之心所害之法。自立无待，轮涅无作。自是而非他，显现觉受神变亦然。转变所见，遣除执着与他碍。顿放，言词嬉戏之边际断绝。心与意之神变，无论显现什么，断绝。无有法之心与作为之间束缚。如是阿当巴等。无作轮涅，作为何时离，大圆满即是，更有何者有？心无可见，理由谁亦未见。是故无罪，善业于此何用？自宗生源与最初相合。智者之匣，三界不能超。无作愚昧，于谁而有放松？此不住于轮涅二者。如是钦色钦巴说。彼等令懈怠者从基位解脱，已示彻却之口诀。第二，勤奋者从道解脱，为妥噶之教言，分二：示现超离彻却之差别，与具差别之妥噶本身。
English
Since it is the self-ground, the causes and conditions are complete. Since it is self-realization, the nature of reality is complete. Since it is self-returning, samsara and nirvana are complete. Since it is self-abiding, the tantras and agamas are complete. Since it is self-accomplished, it is complete in one moment. Since it is self-knowing, the instructions are complete. Since it is self-established, meditation is complete. Since it is self-created, the expanse is complete. Thus it is. So, La Zawa, Agampa, and Chingsu Chingpa, these three are the extremely profound key points of Trekchö of this Great Perfection, so the great teacher spoke for the sake of future generations. In short, Khyunchhen said: It is impossible to desire a ground, on this mind, the ripening karmas and habitual tendencies have no ground, who is the support? Like a flower growing in the sky, there is no place to grow, without support, the body has no place for the mind, habitual tendencies cannot be supported. Thus, whatever is done is a friend of the mind, who is without benefit or harm. Like space cannot rely on objects and so on. The mind that is originally boundless, limitless, and impartial. To whom does the appearance of samsara and the lower realms appear? Like an untrue dream, illusion, a city of gandharvas. False appearances, the fruit of truth is impossible here. Since there is no body and wisdom, to whom do ignorance and other afflictions exist? Thus, La Zawa and so on. Abandon the Dharma that harms the mind that desires happiness. Self-established, independent, samsara and nirvana are without action. Self is, not other, appearance, awareness, and miracles as well. Transforming what is seen, eliminating attachment and other obstacles. Instantaneously placed, the limits of verbal play are cut off. The miracles of mind and intellect, whatever appears, are cut off. Bind between the mind without Dharma and action. Thus Agampa and so on. Unfabricated samsara and nirvana, when is action free, the Great Perfection itself is, what else is there? The mind is invisible, no one has seen the reason. Therefore, there is no sin, what is the use of virtue here? The source of one's own tradition is combined with the very beginning. The box of the wise, the three realms cannot be surpassed. Unfabricated foolish appearance, to whom is there relaxation? This does not abide in either samsara or nirvana. Thus Chingsu Chingpa said. These liberate the lazy from the ground, and the instructions of Trekchö have been shown. Secondly, the instructions of Tögal, which liberate the diligent from the path, are divided into two: showing how it is superior to Trekchö, and the Tögal itself with special characteristics.
Tibetan
་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་ཁྱད་པར་བདུན་གྱིས་འཕགས་ཏེ། ཉམས་ལེན་ལག་ལེན་དང་འབྲེལ་བའི་ཁྱད་པར། ལུས་གནད་རྩའི་ཁྱད་པར། སྣང་བྱེད་སྒོའི་ཁྱད་པར། མཐོང་བ་དབང་པོའི་ཁྱད་པར། རང་གནད་མངོན་སུམ་གྱི་ཁྱད་པར། སྣང་བ་འོད་ཀྱི་ཁྱད་པར། ཉམས་སྣང་གོང་འཕེལ་གྱི་ཁྱད་པར་རོ། །དང་པོ་ནི། ཕྱིའི་དབྱིངས་ནམ་མཁའ་སྟོང་པ་ལ་ནང་གི་དབྱིངས་རིག་པ་ལུ་གུ་རྒྱུད་དངོས་སུ་ཅེར་མཐོང་དུ་སྟོན་པའི་ལག་ཁྲིད་ཟམ་མ་ཆད་པས་ཡིད་དཔྱོད་རྟོག་པའི་ཤེས་རབ་ལ་རག་མ་ལུས་ཏེ། གདམས་པའི་ངོ་བོ་ལ་བར་དུ་བསྲེ་བསླད་དང་རྟོག་བཟོས་ཟབ་མི་ཟབ་བྱར་མེད་པས་ཆེས་འཕགས་ཏེ། ཡི་གེ་མེད་པ་ལས། རིག་པའི་རང་བཞིན་ཀུན་ལ་ཁྱབ་ཀྱང་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་གདམས་ངག་ལ་ཐུག་གོ་ཞེས་སོ། ། གཉིས་པ་ནི། ཁྲེགས་ཆོད་ལ་རིག་པ་ལུས་ལ་གནས་ཀྱང་དེའི་གནད་མེད་པ་ལས། འདིར་གནད་ཁྱད་པར་ཅན་ཡོད་དེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཡུལ་གནད་དབང་ལ་དབང་གནད་སེམས། །སེམས་གནད་མིག་ལ་མིག་གནད་རྩ། །དེས་ན་ལུས་ཀྱི་འདུག་སྟངས་ལས། །བག་ཆགས་ལུས་ཀྱི་འབྲེལ་ཆོད་དང༌། །སངས་རྒྱས་དགོངས་པ་རྫོགས་པའོ། །ཞེས་སོ། །གསུམ་པ་ནི། རིག་པ་མི་རྟོག་པར་གནས་པ་ལ་ཁྲེགས་ཆོད་དུ་ཡིད་ཀྱི་སྒོ་རྟོག་བཅས་ཀྱི་གདངས་ལས་ཡེ་ཤེས་འཚོལ་བ་ལས་འདིར་རིག་པ་རྟོག་མེད་འོད་གསལ་གྱི་གདངས་མིག་ནས་འཆར་བ་ངོས་འཛིན་པས་ཀྱང་འཕགས་ཏེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཡེ་ཤེས་གནད་ནི་མིག་ནས་འབྱུང༌། །མིག་གི་གཟིགས་སྟངས་ཤེས་པ་ཡིས། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་དང་ལྷན་ཅིག་སྤྱོད། །ཅེས་སོ། །མཐོང་བ་དབང་པོའི་ཁྱད་པར་ནི། ཁྲེགས་ཆོད་དུ་ཡུལ་སྣང་ཚོགས་དྲུག་གི་སྣང་བ་འཛིན་པའི་དབང་པོས་མཐོང་བས་རྟོག་པ་སྣ་ཚོགས་སུ་འཆར་བ་རྒྱུན་མི་འཆད་པ་ལས་འདིར་འོད་རྩ་དངས་པའི་དབང་པོས་ལུ་གུ་རྒྱུད་ཅེར་མཐོང་དུ་མཐོང་དུས་རྟོག་པ་དུས་གཅིག་ལ་འགག་ཅིང་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་སྣང་ཆ་དཔག་ཏུ་མེད་པ་འཆར་བ་ནི། རྒྱུད་དེ་ཉིད་ལས། ལུ་གུ་རྒྱུད་དུ་ཅེར་མཐོང་བས། །རྣམ་རྟོག་འགྱུ་བའི་དྲན་པ་འགགས། །བྱ་ལམ་ནམ་མཁར་འགྲོ་བ་བཞིན། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ལས་འགྲོ་ས་མེད། །གཞན་མེད་རིག་སྣང་རྣམ་དག་པས། །འཁྲུལ་པར་སྣང་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་ཟད། །ཅེས་སོ། །རང་གནད་མངོན་སུམ་གྱི་ཁྱད་པར་ནི། ཁྲེགས་ཆོད་དུ་ཡེ་ཤེས་དངོས་སུ་བལྟར་མེད་ལ། འདིར་དངོས་སུ་མཐོང་བས་ཕྱིས་མངལ་གྱི་གྲོང་ཁྱེར་རྒྱུནགཅོད་པའི་ཆེ་བས་འཕགས་ཏེ། ཐལ་འགྱུར་ལས། ཆོས་ཉིད་མངོན་སུམ་ཁྱད་པར་གྱིས། །དབང་པོ་རྣོ་དང་རྟུལ་མེད་པར། །སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད
Chinese
是讲述。第一，有七种殊胜之处：与修持实践相关的殊胜之处，身要脉的殊胜之处，显现之门的殊胜之处，所见根的殊胜之处，自要现前的殊胜之处，显现光明的殊胜之处，以及觉受增长的殊胜之处。第一是：外在的虚空界，内在的明觉界，如彩虹般直接显现，指示的诀窍之流未曾中断，不依赖于分别念的智慧。由于口诀的本质，没有掺杂、造作，也无法衡量深不深，因此最为殊胜。从无字之中，明觉的自性遍及一切，但法身却在于口诀之中。第二是：在切确中，明觉虽然安住于身体，却没有它的要点。而这里有特殊的要点。在《破斥论》中说：境之要在于根，根之要在于心，心之要在于眼，眼之要在于脉。因此，从身体的坐姿中，习气与身体的关联断绝，佛陀的意旨得以圆满。第三是：明觉安住于无分别之中，在切确中，从意识之门，以有分别的音声来寻找智慧，而这里，明觉无分别的光明音声从眼中显现，通过认识它也更为殊胜。在《破斥论》中说：智慧的要点从眼中生起，通过了解眼睛的观看方式，与法界一同行持。所见根的殊胜之处是：在切确中，由于根执着于境六识的显现，各种分别念不断生起。而这里，由于清净光脉的根直接见到彩虹般的光芒，当见到时，分别念同时止息，无量的智慧显现。在续部本身中说：当直接见到彩虹般的光芒时，分别念流动的念头止息，如同鸟儿在空中飞行，在法界中无处可去。由于无有他者的明觉显现完全清净，显现为错觉的因缘耗尽。自要现前的殊胜之处是：在切确中，无法真正见到智慧，而这里，由于真正见到，因此以断绝未来子宫之城的力量而殊胜。在《破斥论》中说：以法性现前的殊胜之处，无论根是敏锐还是迟钝，一切众生
English
This is the explanation. Firstly, there are seven superiorities: the superiority related to practice and application, the superiority of the body's essential channels, the superiority of the manifesting door, the superiority of the seeing faculty, the superiority of the direct manifestation of one's own essence, the superiority of the appearance of light, and the superiority of the increase of experiential phenomena. The first is: the outer sphere is empty space, while the inner sphere is the continuous stream of awareness, directly shown as a rainbow, the unbroken stream of instructions does not rely on the wisdom of conceptual thought. Because the essence of the instructions has no admixture or fabrication in between, and there is no way to measure whether it is deep or not, it is most superior. From the absence of letters, the nature of awareness pervades all, but the Dharmakaya is found in the oral instructions. The second is: in Trekchö, although awareness abides in the body, it lacks its essential point. Here, there is a special essential point. In the Refutation it says: The essential point of the object is in the faculty, the essential point of the faculty is in the mind, the essential point of the mind is in the eye, the essential point of the eye is in the channel. Therefore, from the posture of the body, the habitual tendencies and the connection of the body are severed, and the intention of the Buddha is perfected. The third is: awareness abides in non-conceptuality, in Trekchö, from the door of the mind, wisdom is sought from the sound of conceptualization, but here, the sound of the non-conceptual clear light of awareness arises from the eye, and recognizing it is also more superior. In the Refutation it says: The essential point of wisdom arises from the eye, by knowing the way of seeing with the eye, one practices together with the Dharmadhatu. The superiority of the seeing faculty is: in Trekchö, because the faculty grasps the appearance of the six aggregates of objects, various concepts arise continuously. But here, because the faculty of the clear light channel directly sees the rainbow-like light, when it is seen, concepts cease simultaneously, and immeasurable aspects of wisdom arise. In the Tantra itself it says: When directly seeing the rainbow-like light, the thoughts of wandering concepts cease, like a bird flying in the sky, there is nowhere to go in the Dharmadhatu. Because the appearance of non-other awareness is completely pure, the causes and conditions for appearing as delusion are exhausted. The superiority of the direct manifestation of one's own essence is: in Trekchö, wisdom cannot be truly seen, but here, because it is truly seen, it is superior because of the power to cut off the city of the womb in the future. In the Refutation it says: By the superiority of the direct manifestation of Dharmata, whether the faculties are sharp or dull, all sentient beings