Tibetan
ན་པོར་ཕྱམ་གདལ་ལོ། །ལེའུ་འདིའི་གནས་ནི་དབྱིངས་དང་དེའི་ངང་ནས་ཤར་བའི་འཁོར་འདས་རྨི་ལམ་དང་འདྲ་བས་གཞི་མེད་མཉམ་པ་ཆེན་པོར་མཇལ་བ་ལས། དེ་དག་གི་དོན་གཅིག་ཏུ་བསྡུ་བ་སྟེ། རིག་པའི་ངང་ནས་འཁོར་འདས་སྣང་སྲིད་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཅི་ཤར་ཡང༌། ལྷུན་གྲུབ་ཀྱི་སྒོ་ལ་རོལ་པའི་འཆར་ཚུལ་མ་འགགས་པར་རང་ཤར་བ་ཙམ་ལས། དོན་ལ་གང་ཡང་གྲུབ་པ་མེད་པར་བསྟན་པ་ནི་རྨི་ལམ་བཟང་ངན་ཅི་ཤར་ཡང་རང་གི་རིག་པ་མལ་ན་ཉལ་བ་ལས་གུད་དུ་སོང་བ་མེད་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། རྒྱ་ཆད་དང་ཕྱོགས་ལྷུང་མེད་པའི་རང་སྣང་བདེན་མེད་དུ་རང་ཤར་བ་ནི། ཁྱུང་ཆེན་ལས། ཡེ་ནས་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མེད་པའི་སེམས། །འཁོར་དང་ངན་སོང་སུ་ལ་གྲུབ་སྣང་བ། །མི་བདེན་༼༡༽རྨི་ལམ་སྒྱུ་མ་དྲི་ཟའི་གྲོང་ཁྱེར་བཞིན། །རྫུན་སྣང་བདེན་པའི་ནུས་པ་འདི་ལ་༼༢༽མི་སྲིད་དོ། །ཞེས་པ་དང༌། ཀུན་བྱེད་ལས། སངས་རྒྱས་མེད་པས་སེམས་ཅན་མིང་ཡང་མེད། །སྲིད་པ་མིང་ཙམ་བཏགས་པའི་ཆོས་ལས་འདས། །ཞེས་སོ། །ཆོས་དབྱིངས་རིན་པོ་ཆེའི་མཛོད་ལས། འཁོར་འདས་དབྱིངས་ལས་མ་གཡོས་པའི་རང་བཞིན་བསྟན་པ་སྟེ། ལེའུ་དང་པོའི་འགྲེལ་པའོ།། །།དེ་ལྟར་དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་འཆར་གཞིར་གཏན་ལ་ཕབ་ནས། ད་ནི་དབྱིངས་དང་དབྱིངས་སྣང་ཞིང་ཁམས་སུ་ཡེ་ནས་རང་ཤར་བའི་དོན་རྒྱ་ཆེར་བསྟན་པ་ལས། ཐོག་མར་༼༣༽དལ་བ་ཆེན་པོའི་ཀློང་ནམ་མཁའ་ལྟ་བུར་བརྗོད་པ་ནི། དབྱིངས་ཀྱི་རང་བཞིན་གདོད་ནས་ལྷུན་གྲུབ་ལ། །ཕྱི་དང་ནང་མེད་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གདལ། །མཐའ་ཡི་མུ་མེད་སྟེང་འོག་ཕྱོགས་མཚམས་འདས། །ཡངས་དོག་གཉིས་མེད་རིག་པ་མཁའ་ལྟར་དག །དམིགས་བསམ་སྤྲོས་དང་བྲལ་བའི་ཀློང་ཉིད་དོ། །མཁའ་མཉམ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ཡེ་ནས་རྣམ་པར་དག་པའི་ངོ་བོ་ལ། ཕྱི་ནང་དང༌། ཕྱོགས་ཆ་དང༌། ཡངས་དོག་དང༌། ངོ་བོ་དང༌། ངོས་གཟུང་གི་ཆོས་སུ་གྲུབ་པ་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པས། ནམ་མཁའི་རང་བཞིན་དང་ཕྱོགས་ཙམ་འདྲ་བའི་དཔེ་དོན་སྦྱར་བ་ནི། ཀུན་བྱེད་ལས། སེམས་ནི་ཇི་བཞིན་པ་ཡི་ངོ་བོ་ སྟེ། ། ཇི་བཞིན་གཉིས་མེད་བདེ་བ་ཆེན་པོ་ལ། །རྣམ་པ་ཀུན་ལྡན་རྣམ་པ་ཡོངས་ཀྱིས་མེད། །སྤྲོས་བྲལ་ནམ་མཁའ་བཞིན་དུ་ཡེ་གནས་ལ། །དམིགས་པའི་ཡུལ་མེད་གཅིག་ཅེས་བགྲང་དུ་མེད། །ཅེས་སོ། །དེ་ལྟར་རིག་པ་སྟོང་པའི་དབྱིངས་ནས། འཁོར་འདས་སྟོང་པའི་རང་གཟུགས་ཤར་བར་བསྟན་པ་ནི། སྐྱེ་མེད་དབྱིངས་ལས་སྐྱེ་བའི་ཆོ་འཕྲུལ་རྣམས། །ཅིར་ཡང་མ་ངེས་གར་ཡང་རྒྱ་ཆད་ མེད། །འདི
Chinese
那波且达洛！此章之义为，从界（梵文，dhātu，梵文天城体，धातु，梵文罗马拟音，dhātu，界）及其自性中显现的轮回涅槃犹如梦幻，故于无基大平等中相见。彼等之义归纳为一，即从觉性中，无论显现何种轮回涅槃显有等法，皆以任运成就之门而安住，显现之相未曾止息，唯是自显。然实则无有任何成立，此乃譬如无论显现何种善恶梦境，皆是自之觉性安眠于床，未曾异于此。故无有局限与偏颇，自显现为无实，此乃：大鹏云：“本无偏颇之心，轮回恶趣于谁成显现？非真如梦幻，如乾闼婆城。虚假显现，真实之能力，于此不成立。”如是说。总持云：“无有佛陀故，亦无有众生之名。超越仅是名言安立之有。”如是说。《法界宝藏论》中，宣说轮回涅槃未曾动摇之自性，即第一章之释。如是，于界之自性确定为显现之基础后，今将广说界与界显现之刹土中，本来自显之义。首先，将“大乐之界”比喻为虚空，即：界之自性本自任运成，无有内外周遍而广大。无有边际，超越上下方隅，无有宽窄二取，觉性如虚空而清净。此乃远离执著思虑戏论之界。于等同虚空之菩提心之体性中，本自清净之自性中，无有内外，亦无有方所，亦无有宽窄，亦无有体性，亦无有可执之法。故以虚空之自性略作比喻，此乃：总持云：“心乃如是之体性，如是无二大乐中，具足一切相，然亦全无相。离戏本住如虚空，无有执著境，不可数唯一。”如是说。如是，从觉性空性之界中，宣说显现轮回涅槃空性之自相，即：从无生之界中，显现出生之神变，于何亦不定，于何亦无有局限。
English
Napo Chamdal Lo! The meaning of this chapter is that samsara and nirvana, which arise from the realm (Sanskrit, dhātu, Devanagari, धातु, Romanized Sanskrit, dhātu, element) and its nature, are like dreams, so they are seen in the groundless great equality. The meaning of these is summarized as one, that is, from the state of awareness, no matter what kind of dharmas such as samsara, nirvana, and phenomena appear, they abide in the gate of spontaneous accomplishment, and the appearance of manifestation has never ceased, it is only self-manifestation. However, in reality, nothing is established. This is like no matter what kind of good or bad dreams appear, it is one's own awareness sleeping on the bed, and it has never been different from this. Therefore, there is no limitation or bias, and self-appearance is manifested as unreal. This is: The Great Garuda says: "The mind that has never been biased, to whom does samsara and evil realms appear? Unreal like dreams, like Gandharva cities. False appearance, the power of truth, is not established here." It is said like this. The All-Creating King says: "Because there is no Buddha, there is also no name of sentient beings. Transcending existence, which is only a name." It is said like this. In the Treasury of Dharmadhatu, it is said that the nature of samsara and nirvana that has never moved is explained, which is the explanation of the first chapter. Thus, after establishing the nature of the realm as the basis of manifestation, now I will broadly explain the meaning of the self-arising in the realm and the realm-appearing pure lands. First, the "realm of great bliss" is compared to the sky, that is: The nature of the realm is spontaneously accomplished from the beginning, without inside and outside, it is pervasive and vast. Without boundaries, transcending the upper and lower directions, without the duality of wide and narrow, awareness is as clear as the sky. This is the realm of freedom from clinging to thoughts and elaborations. In the nature of the mind of enlightenment equal to space, in the nature of self-purification from the beginning, there is no inside and outside, no directions, no width and narrowness, no nature, and no dharma that can be grasped. Therefore, the nature of space is slightly used as a metaphor, which is: The All-Creating King says: "The mind is the nature of suchness, in suchness non-duality great bliss, possessing all aspects, but also completely without aspects. Free from elaboration, it abides like the sky, without an object of clinging, it cannot be counted as one." It is said like this. Thus, from the realm of emptiness of awareness, it is said that the self-image of emptiness of samsara and nirvana appears, that is: From the unborn realm, the miracles of birth appear, not fixed in anything, and without limitation in anything.
Tibetan
་ཞེས་མི་མཚོན་དངོས་པོའི་མཚན་མ་མེད། །ཕྱོགས་འབྱམས་ནམ་མཁའ་འདྲ་བའི་རང་བཞིན་ལ། །སྐྱེ་མེད་ལྷུན་གྲུབ་སྔ་ཕྱི་ཐོག་མཐའ་བྲལ། །རིག་པ་གདོད་མ་ནས་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་ངང་ལས། སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཅི་སྣང་ཡང་སྐྱེ་བ་མེད་པའི་རོལ་པ་སྟེ། རྒྱ་ཆད་དང་ཕྱོགས་ལྷུང་ལས་འདས་པ་ནི། སེང་གེ་རྩལ་རྫོགས་ལས། རྫོགས་ཆེན་ང་ཡི་བྱང་ཆུབ་སེམས། །རིག་པའི་ངོ་བོ་རྟོག་མེད་ ལ། །ཅི་ཡང་མེད་པས་༼༡༽ཅི་ཡང་འབྱུང༌། །ཞེས་པ་དང༌། ཀུན་བྱེད་ལས། ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །ནམ་མཁའ་ལྟ་བུའི་དཔེ་ཡིས་མཚོན། །དམིགས་སུ་མེད་པའི་ཆོས་ཉིད་ལ། །དམིགས་སུ་མེད་པས་མཚོན་ཏེ་བསྟན། །ཚིག་ཏུ་བརྗོད་དུ་མེད་པ་ལ། །བརྗོད་དུ་མེད་པའི་ཚིག་བརྗོད་དེ། །དམིགས་མེད་དོན་གྱི་ངོ་བོར་བསྟན། །ཞེས་སོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལྷུན་གྲུབ་འགྲོ་འོང་ལས་འདས་པའི་དགོངས་པར་བསྟན་པ་ནི། འཁོར་འདས་ཀུན་གྱི་ངོ་བོ་བྱང་ཆུབ་སེམས། །མ་བྱུང་མ་སྐྱེས་མ་ངེས་ལྷུན་གྲུབ་ནི། །གང་ནས་མ་འོངས་གར་ཡང་སོང་བ་མེད། །སྔ་ཕྱི་རིས་མེད་བྱང་ཆུབ་སེམས་ཀྱི་ཀློང༌། །འགྲོ་དང་འོང་མེད་ཀུན་ཏུ་ཁྱབ་པར་གདལ། །རིག་པའི་ངོ་བོ་ལྷུན་གྲུབ་བརྗོད་གཞི་ལས་འདས་པ་འཁོར་འདས་ཀྱི་དབྱིངས་སུ་བསྟན་པ་སྟེ། ཀུན་བྱེད་ལས། ཆོས་ཀུན་རྩ་བ་བྱང་ཆུབ་སེམས་སུ་གཅིག །སངས་རྒྱས་སེམས་ཅན་སྣང་སྲིད་སྣོད་བཅུད་ཀུན། །ཐམས་ཅད་འབྱུང་བའི་སྙིང་པོ་བྱང་ཆུབ་ལ། །གཅིག་ཏུ་མེད་ལ་བགྲངས་ན་བརྗོད་མི་ལང༌། །སངས་རྒྱས་སྐུ་གསུང་སེམས་ཅན་ལུས་ངག་ཀྱང༌། །བྱང་ཆུབ་སེམས་ཡིན་ཡེ་ནས་གཟུང་འཛིན་བྲལ། ། ཞེས་སོ། །དེ་ཉིད་མཁའ་མཉམ་ཀློང་གཟེར་ཆེན་པོར་བསྟན་པ་ནི། ཐོག་མཐའ་དབུས་མེད་ཆོས་ཉིད་དེ་བཞིན་ཉིད། །ཕྱམ་གདལ་མཁའ་མཉམ་དག་པའི་རང་བཞིན་ལ། །ཐོག་མཐའ་མེད་དེ་སྔ་ཕྱི་ཡུལ་ལས་འདས། །སྐྱེ་འགག་མེད་དེ་དངོས་པོ་མཚན་མར་མེད། །འགྲོ་འོང་མེད་དེ་འདི་ཞེས་མཚོན་དང་བྲལ། །རྩོལ་༼༡༽ཞིང་བསྒྲུབ་མེད་བྱ་བའི་ཆོས་ཀྱིས་སྟོང༌། །ཕྱོགས་ཆ་དབུས་མེད་དེ་བཞིན་ཉིད་ཀྱི་ གཞི། །དམིགས་མེད་རྒྱུན་ཆད་མེད་པས་༼༢༽མཉམ་པའི་ཀློང༌། །འདི་ལྟར་རིག་པ་གང་དུའང་མ་གྲུབ་པས་འདི་དང་འདིའོ་ཞེས་མཚོན་དཔེ་དང་རང་བཞིན་ཐམས་ཅད་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར། ཐོག་མཐའ་མེད་པ། སྐྱེ་འགག་མེད་པ། འགྲོ་འོང་མེད་པ། རྩོལ་སྒྲུབ་མེད་པ། མཐའ་དབུས་མེད་པ་ལ་སོགས་པའི་སྒྲས་བརྗོད་དེ། ཀློང་དྲུག་པ་ལས། མཚོན་ཚིག་དུ་མའི་སྤྲོས་དང་བྲལ། །སྔགས་ལས་མ་སྐྱེས་ཡེ་
Chinese
不以任何事物之相来表示。在遍布各方的如虚空般的自性中，无生任运，无始无终。从本初以来，觉性处于无生状态，无论显现何种生等，都是无生的游舞。超越了局限和偏颇，如《狮子圆满力》中所说：“圆满大，我之菩提心，觉性之自性，无分别，无任何，而生一切。”以及《普作续》中所说：“如虚空般的法性，以如虚空般的比喻来表示。无所缘的法性，以无所缘来表示和指示。无法用语言表达的，用无法表达的语言来表达，指示无缘之义的本体。”如是，所说的任运超越了来去的见解是：轮回涅槃一切的本体是菩提心。未生、未出、不确定、任运是，从何处未来，往何处亦未曾去。无有先后差别的菩提心之界，无有来去，普遍开展。觉性之本体，任运超越言说，在轮回涅槃之界中指示，如《普作续》中所说：“一切法之根本，菩提心为一。佛陀、有情、显有情器世界一切，皆从生起之精华菩提心，若数则不可胜数。佛陀之身语意，有情之身语亦是，菩提心，本来自在无取舍。”如是。彼即指示为空等大界，无始无终无中央，法性本然如是。平等开展，虚空般清净的自性中，无始无终，超越先后之境。无生无灭，无事物之相。无有来去，远离此之表示。无勤无作，空无作为之法。无有方分中央，如是本性之基。无缘无断，平等之界。如是，觉性在任何处皆不成立，因此，超越了此与彼之表示、比喻和自性的一切。无始无终，无生无灭，无有来去，无勤无作，无有边际中央等语来表达。如《六界》中所说：“远离多种表示之戏论，非从咒生，本
English
It is not represented by any characteristic of things that cannot be represented. In the nature that is like the sky, which is vast in all directions, spontaneously accomplished without birth, without beginning or end. From the beginning, awareness is in a state of no birth, and whatever appears, such as birth, is a play of no birth. Transcending limitations and biases, as it says in "Lion's Complete Power": "Complete Great, my Bodhicitta, the nature of awareness, without concept, without anything, yet everything arises." And as it says in "The All-Creating Tantra": "The nature of reality, like the sky, is represented by a simile like the sky. The nature of reality without object, is represented and indicated by no object. What cannot be expressed in words, is expressed in words that cannot be expressed, indicating the essence of the meaning of no object." Thus, the view that spontaneously accomplished transcends coming and going is: The essence of all of samsara and nirvana is Bodhicitta. Unborn, unarisen, uncertain, spontaneously accomplished is, from where it has not come, nor has it gone anywhere. The realm of Bodhicitta without before or after, without coming or going, is universally spread. The essence of awareness, spontaneously accomplished, transcends expression, indicating in the realm of samsara and nirvana, as it says in "The All-Creating Tantra": "The root of all dharmas, Bodhicitta is one. Buddhas, sentient beings, all of existence and the universe, all arise from the essence of Bodhicitta, which is countless if counted. The body, speech, and mind of Buddhas, the body and speech of sentient beings are also, Bodhicitta, inherently free from grasping." Thus. That is, it indicates the great realm of space, without beginning, end, or center, the nature of reality is thus. Equally spread, in the sky-like pure nature, without beginning or end, transcending the realm of before and after. Without birth or death, without the characteristic of things. Without coming or going, free from this indication. Without effort or action, empty of the dharma of action. Without direction or center, the basis of suchness. Without object or interruption, the realm of equality. Thus, awareness is not established anywhere, therefore, it transcends all indications, metaphors, and natures of this and that. Without beginning or end, without birth or death, without coming or going, without effort or action, without limit or center, etc., are expressed in words. As it says in "The Six Realms": "Free from the play of many indications, not born from mantra, original