Tibetan
འི་ཕྱིར་གདོད་མའི་མི་ཤིགས་པ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ འཁོར་འདས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གཞི་ཡིན་ཀྱང་། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་གྱི་ཟླས་ཕྱེ་བའི་གཞི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། གཞི་ལམ་འབྲས་བུ་གསུམ་གང་གི་ཡང་ཕྱོགས་སུ་ལྷུང་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེས་ན་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོས་འཆར་གཞིར་བྱས་པའི་འཁོར་འདས་ཀྱི་འཆར་སྒོ་ནི་བསམ་གྱིས་མི་ཁྱབ་སྟེ། འཁོར་འདས་མ་ལུས་ཤིང་ལུས་པ་མེད་པ་ཐམས་ཅད་དུ་འཆར་ཡང་། འཁོར་འདས་ཀྱིས་བསྡུས་པའི་ཆོས་གང་ཡང་མ་ཡིན་པས་སོ། །དེ་ལྟར་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཆེན་པོ་དེ་ཉིད་ལ་རྟེན་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་རྩ་དང་། བརྟེན་པ་ཡོན་ཏན་གྱི་ཆ་ནས་ཐིག་ལེ་དང་། གཡོ་བའི་ཆ་ནས་རླུང་དང་། རྒྱུའམ་ཁམས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཡེ་གེ་དང་། འཆར་སྒོའི་ངོས་ནས་སྣང་བ་གསུམ་གྱི་ཤེས་པ་དང་། ཡུལ་ལ་བདག་པོར་གྱུར་པའི་ཆ་ནས་དབང་པོ་དང་། ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་བག་ཆགས་སྤུངས་པའི་ཆ་ནས་ཕུང་པོ་དང་། བྱེད་པ་པོ་གཞན་མེད་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་འཛིན་པའི་ཆ་ནས་ཁམས་དང་། ཕྱི་ནང་གི་ཆོས་མཐའ་དག་སྐྱེ་ཞིང་མཆེད་པར་བྱེད་པའི་ཆ་ནས་སྐྱེ་མཆེད་དང་། སྣང་བ་སྣ་ཚོགས་པའི་ཆ་ནས་ཡུལ་དང་། སྣ་ཚོགས་སུ་སྣང་ཡང་སྣང་མཁན་ ཉིད་ལས་གཞན་མ་གྲུབ་པའི་ཆ་ནས་ཡུལ་ཅན་དང་། གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཆ་ནས་འཁོར་བ་དང་། དོན་ལ་གཉིས་སུ་མེད་པའི་ཆ་ནས་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང་། གཞི་ཐོག་ན་འབྲས་བུ་ལྷུན་གྱིས་གྲུབ་པ་ཉིད་མངོན་དུ་བྱེད་པའི་ཐབས་ཀྱི་ཆ་ནས་ས་ལམ་དང་། འབྲས་བུ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡོན་ཏན་མཐའ་དག་རྫོགས་པའི་ཆ་ནས་སྐུ་དང་ཡེ་ཤེས་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་བཞག་དང་། རེ་རེ་ལའང་ཆ་ཤས་མཐའ་དག་རྫོགས་པར་ཚང་བའི་ཆ་ནས་ཐམས་ཅད་ཀྱང་ཕྱོགས་རེ་རེ་ཙམ་བརྗོད་པ་སྟེ། མདོར་ན། གཤིས་སྐྱེ་མེད་ཀྱི་ཆ་ནས་རླུང་དང་། གདངས་འགགས་མེད་ཀྱི་ཆ་ནས་རྩ་དང་། རྩལ་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་ཆ་ནས་ཐིག་ལེ་སྟེ་གཤིས་གདངས་རྩལ་གསུམ་གྱི་ཆ་ལ་རླུང་ཁུ་རྡུལ་གསུམ་མམ། དེ་གསུམ་ལ་རྡུལ་མུན་སྙིང་སྟོབས་སམ། ལྷའི་གཙོ་བོ་གསུམ་དང་དུག་གསུམ་མམ་ཁམས་གསུམ་ལ་སོགས་པ་འཁོར་བའི་ཆོས་དང་། བདེ་གསལ་མི་རྟོག་པ་སོགས་ཉམས་དང་གསལ་སྟོང་འཛིན་མེད་སོགས་རྟོགས་པ་སྟེ་ལམ་དང་། རྡོ་རྗེ་གསུམ་དང་སྐུ་གསུམ་སོགས་འབྲས་བུར་བརྗོད་པ་སྟེ། འདིའི་གནད་དཔྱིས་ཕྱིན་པ་གོ་ན་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་གཞི་ ལམ་འབྲས་བུའི་གནད་གསང་ཐམས་ཅད་བདེ་བླག་ཏུ་རྟོགས་པར་འགྱུར་བས་རྗེ་ཕྲིན་ལས་ཞབས་ཀྱི་གསུང་ཉིད་ཚིག་སྣ་མ་བསྡུས་པར་བཀོད་པའོ། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པ་
Chinese
因此，原始的不坏大者，虽然是轮回与涅槃一切的基础，但不是以基、道、果三者来划分的基础，因为不属于基、道、果三者中的任何一方。因此，以不坏明点为基础的轮回与涅槃的显现是不可思议的，虽然显现为轮回与涅槃无余的一切，但不是轮回与涅槃所包含的任何法。因此，从作为不坏明点的所依方面来说是脉，从所依功德的方面来说是明点，从动摇的方面来说是风，从体性或界的方面来说是字，从显现的角度来说是三种觉，从作为对境的主宰的方面来说是根，从积聚一切法的习气的方面来说是蕴，从没有其他作者而执持自性的方面来说是界，从生起和增长一切内外法的方面来说是处，从显现各种显现的方面来说是对境，虽然显现为各种各样，但从不是显现者之外的其他的方面来说是有境，从显现为二的方面来说是轮回，从意义上无二的方面来说是涅槃，从基础上任运成就的果显现的方便的方面来说是地道，从果位圆满一切佛的功德的方面来说是身和智慧等的分类，从每一个都圆满具足一切分方面来说，一切都只是略微地说了一下。总而言之，从自性无生的方面来说是风，从声音无灭的方面来说是脉，从作用各种各样的方面来说是明点，也就是从自性、声音、作用三方面来说是风、精、明点三者，或者说这三者是尘、暗、心力，或者是三主神和三毒或者三界等轮回的法，以及乐、明、无分别等体验和明空、无执等证悟，也就是道，以及金刚三和身三等说是果。如果彻底理解了此处的要点，那么金刚乘的基、道、果的要点秘密都会轻易地证悟，因此这是尊者事业足的教言，没有省略任何词语地记录了下来。甚深内义之解说。
English
Therefore, the original, imperishable Great One, although being the basis of all samsara and nirvana, is not the basis divided by the three: ground, path, and fruition, because it does not fall into any of the three. Thus, the appearances of samsara and nirvana based on the great imperishable bindu are inconceivable, as they appear in all that is without remainder in samsara and nirvana, yet are not any dharma included in samsara and nirvana. Therefore, in terms of being the support of the great imperishable bindu, it is the nadi; in terms of the qualities of the support, it is the bindu; in terms of movement, it is the wind; in terms of essence or dhatu, it is the syllable; in terms of the aspect of appearance, it is the consciousness of the three appearances; in terms of being the master of objects, it is the senses; in terms of accumulating the imprints of all dharmas, it is the skandhas; in terms of having no other agent and holding its own characteristic, it is the dhatus; in terms of producing and increasing all outer and inner dharmas, it is the ayatanas; in terms of the variety of appearances, it is the objects; although appearing in various ways, in terms of not being established as other than the one that appears, it is the subject; in terms of appearing as two, it is samsara; in terms of being non-dual in meaning, it is nirvana; in terms of the method of manifesting the spontaneously accomplished fruit on the ground, it is the bhumis and paths; in terms of the fruition, the complete perfection of all the qualities of the Buddha, it is the classifications of kaya and jñana, and so on; and in terms of each one completely possessing all the parts, everything is just a slight expression of each aspect. In short, in terms of the unborn nature, it is wind; in terms of the unceasing sound, it is nadi; in terms of the variety of abilities, it is bindu, that is, in terms of the three aspects of nature, sound, and ability, it is the three: wind, essence, and bindu, or these three are dust, darkness, and power, or the three chief gods and the three poisons, or the three realms, and so on, which are the dharmas of samsara, and the experiences such as bliss, clarity, and non-conceptuality, and the realizations such as clarity-emptiness and non-grasping, which are the path, and the three vajras and the three kayas, and so on, which are said to be the fruition. If one thoroughly understands the key point here, then all the key secrets of the ground, path, and fruition of the Vajrayana will be easily realized, therefore this is the speech of the venerable Trinley Zhab, recorded without omitting any words. Explanation of the Profound Inner Meaning.
Tibetan
ལས། མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པ་སྟེ་དང་པོའོ། །ཟབ་མོ་ནང་གི་དོན་རྣམ་པར་བཤད་པའི་ཚིག་འགྲེལ་ལས། མདོར་བསྟན་པ་དང་རྒྱུ་རྐྱེན་སྤྱིར་བསྟན་པའི་དུམ་བུ་སྟེ་ལེའུ་དང་པོའི་རྣམ་པར་བཤད་པའོ། །དེ་ལྟར་ཆོས་ཉིད་དང་ཆོས་ཅན་ནམ། རང་བཞིན་དང་རྣམ་འགྱུར། ཡེ་ཤེས་དང་རྣམ་ཤེས་དབྱེ་བའི་སྒོ་ནས་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཏན་ལ་ཕབ་ཟིན་ནས། དུམ་བུ་གཉིས་པ་འཁོར་བའི་ལུས་འགྲུབ་ཚུལ་བརྗོད་པར་བྱ་སྟེ། དེའང་སེམས་དེ་ཉིད་དཀར་དམར་རླུང་གསུམ་གྱི་གཞན་དབང་དང་འགྲོགས་པ་དེ་ལ་ཕྲ་བའི་ལུས་ཞེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ཉིད་རྒྱུན་མཐའི་རྡོར་ཏིང་མ་གཏོགས་གང་གིས་ཀྱང་གཞོམ་པར་མི་ནུས་པས་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་མི་ཤིགས་པའི་ཐིག་ལེ་ཞེས་བྱ། ཕྲ་བའི་ལུས་དེའང་རགས་པའི་ལུས་ལ་བརྟེན་པ་ཡིན་པས་འཁོར་བའི་རྒྱུ་རྐྱེན་བསྟན་པའི་འོག་ཏུ་འཁོར་བའི་ལུས་གྲུབ་ཚུལ་སྟོན་པར་འབྲེལ་བ་དང་། རྟེན་ལུས་ཀྱི་བྱེད་པ་བཅིངས་པས་བརྟེན་པ་སེམས་ཀྱི་དེ་ཁོ་ན་མངོན་དུ་བྱེད་པ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན་པ་དང་། སྦྱོང་བྱེད་བསྐྱེད་རིམ་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ། སྦྱང་གཞི་ལུས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་ཤེས་དགོས་པའི་ཕྱིར་ན། དེ་དག་ཀྱང་དང་པོར་གྲུབ་པའི་ཚུལ་ཤེས་པ་ལ་རག་ལས་པས་སོ། །དེ་ལ་གཉིས། ལེའུ་གཞུང་དང་། ལེའུའི་མཚན་ནོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། མདོར་བསྟན། རྒྱས་བཤད། དོན་བསྡུ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ལུས་ནི་འགྲུབ་བའི་ཚུལ་བཤད་པ། །ཀུན་གཞི་སྲོག་རླུང་དང་བཅས་པ། །ཁམས་གསུམ་སྐྱེ་བར་སྦྱོར་བ་ན། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། འཁོར་བའི་ལུས་འདི་ནི་གྲུབ་པའི་ཚུལ་དེ་བཤད་ན། ཀུན་གཞི་སྲོག་ཆེན་པོའི་རླུང་དང་བཅས་པ་དེས། ཁམས་གསུམ་དུ་སྐྱེ་བར་སྦྱོར་བ་ལ་བརྟེན་ནས་ལུས་འགྲུབ་པ་ཡིན་ལ། ན་ཞེས་པ་འོག་མ་འདྲེན་པའི་ཚིག་གོ །དེ་ཡང་གང་ཞིག་སྐྱེ་བ་སྦྱོར་ན། བག་ཆགས་སྣ་ཚོགས་པའི་ས་བོན་ཅན་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་སྦྱོར། གང་གིས་སྦྱོར་ན། འདུ་བྱེད་ཡིད་ཀྱི་གཡོ་བ་སྲེད་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་དེས་སྦྱོར། འདི་ལ་རྡོ་རྗེ་ཐེག་པར། སྲོག་གི་རླུང་ཞེས་བཏགས་ཏེ་སྐྱེས་བུའི་ སྲོག་འཛིན་པ་དང་ཡིད་གཡོ་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་དུ་སྦྱོར་ན། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་གནས་རྣམ་པ་བཞི་གང་རུང་དུ་སྦྱོར་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྦྱོར་ན། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་འཁྲུལ་པས་བསླད་པའི་ཚུལ་གྱིས་སོ། །གཉིས་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་ལ་གཉིས། ཁམས་གསུམ་གྱི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་སྤྱིར་བསྟན་པ་དང་། མི
Chinese
总之，首先是略说和总说因缘。甚深内义释词论中，略说和总说因缘的段落，即第一章的解释。如是，通过法性与法相，或自性与变异，智慧与识的区分，确定了心与事物的存在方式后，第二段将讲述轮回之身的成就方式。即，心与白、红、风三者的他力结合，称为细身。此细身，除了常寂金刚定外，任何事物都无法摧毁，故称为识不能摧毁的明点。此细身依赖于粗身，因此在阐述轮回的因缘之后，将阐述轮回之身的成就方式，这是有关联的。 依赖身的作用是束缚，因此依赖显现心的本性是金刚乘的特点。为了修习生起次第，必须了解所净化的身体状况。因此，这些都依赖于首先了解其成就方式。因此，分为二：章节正文和章节名称。第一部分有三：略说、广说、总结。第一部分是：身是成就之理说，阿赖耶识与命气俱，三界生处相合时。如是说，如果阐述此轮回之身的成就方式，则阿赖耶识与大命气结合，依赖于与三界相合而成就身。那，是引出下文的词。那么，与何者相合而生呢？与具有各种习气种子的阿赖耶识相合。以何者相合呢？以行蕴，即具有意念活动和贪爱的性质者相合。此在金刚乘中，称为命气，因为其掌握着众生的 生命并使意念活动。在何处相合呢？在三界的四种生处中的任何一处相合。如何相合呢？以心对境生起行蕴，并与被错觉污染的识相结合的方式相合。第二，广说分为二：总说三界受生之理，以及
English
In short, the first is a brief explanation and a general explanation of causes and conditions. In the commentary on the profound inner meaning, the section on brief explanation and general explanation of causes and conditions is the explanation of the first chapter. Thus, after determining the nature of mind and phenomena through the distinction between Dharma-nature and Dharma-characteristics, or self-nature and transformation, wisdom and consciousness, the second section will describe how the body of samsara is accomplished. That is, when the mind is associated with the power of the three—white, red, and wind—it is called the subtle body. This subtle body cannot be destroyed by anything other than the Vajra Samadhi of continuity, so it is called the indestructible bindu of consciousness. Since this subtle body depends on the gross body, the explanation of how the body of samsara is accomplished is related to the explanation of the causes and conditions of samsara. The function of the dependent body is to bind, so the manifestation of the very nature of the dependent mind is a characteristic of the Vajrayana. To practice the generation stage, one must know the state of the body to be purified. Therefore, these depend on first knowing how they are accomplished. Therefore, there are two: the chapter text and the chapter title. The first part has three: brief explanation, detailed explanation, and summary. The first part is: The explanation of how the body is accomplished, the alaya with the life-force wind, when combined with the birth in the three realms. As it is said, if the way this body of samsara is accomplished is explained, then the alaya consciousness combined with the great life-force wind accomplishes the body by relying on combining with birth in the three realms. 'Na' is a word that introduces the following. So, with what does it combine to be born? It combines with the alaya consciousness, which has seeds of various habitual patterns. With what does it combine? It combines with the action aggregate, which has the nature of mental activity and craving. In Vajrayana, this is called the life-force wind because it holds the life of beings and causes the mind to move. Where does it combine? It combines in any of the four types of birth places in the three realms. How does it combine? It combines in the way that the mind engages with objects, arising action aggregate, and combines with the consciousness defiled by delusion. Second, the detailed explanation is divided into two: a general explanation of how to take birth in the three realms, and
Tibetan
འི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ། གཟུགས་མེད། གཟུགས་ཁམས། འདོད་ཁམས་པའི་སྐྱེ་བ་ལེན་ཚུལ་ལོ། །དང་པོ་ནི། འདུ་བྱེད་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས། །ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་ལ་སོགས་བཞི། །ཡུལ་དུ་བྱས་ནས་དེར་སྐྱེ་བ། །གཟུགས་མེད་ཅེས་བྱ་ཡིད་ལུས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་འཕེན་འགྲུབ་ཀྱི་ལས་དང་བཅས་པའི་ཀུན་གཞིའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་དང་། རྣམ་ཤེས་མཐའ་ཡས་དང་། ཅི་ཡང་མེད་པ་དང་། འདུ་ཤེས་མེད་འདུ་ཤེས་མེད་མིན་གྱི་ཏིང་ངེ་འཛིན་བཞི་པོ་གང་ཡང་རུང་བ་ཡུལ་དུ་བྱས་ཏེ། སྙོམས་འཇུག་གི་དངོས་གཞི་ལ་གསལ་སྣང་ཐོབ་ནས་ནམ་མཁའ་མཐའ་ཡས་སྐྱེ་མཆེད་ལ་སོགས་ པའི་ལྷ་དེ་དང་དེར་སྐྱེ་བ་ནི་གཟུགས་མེད་ཁམས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ལ། དེ་ཡང་བག་ཆགས་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་ཏེ། དེར་སྐྱེས་པའི་འཕགས་པ་མ་གཏོགས་པ་སོ་སྐྱེ་རྣམས་ནི་ཉོན་ཡིད་དང་བཅས་པའི་ཡིད་ཀྱི་ལུས་ཅན་ཡིན་ནོ། །འདིར་གཟུགས་མེད་པར་བཤད་པ་ནི། རྡུལ་ཕྲན་ཚོགས་པའི་ལུས་རགས་པ་མེད་པ་ལ་དགོངས་ཀྱི་ཕྲ་བའི་ལུས་ཡོད་པ་མདོ་སྔགས་གཉིས་ཀ་ནས་གསུངས་ལ། ནམ་ཏིང་ངེ་འཛིན་ལས་ལངས་ཏེ་ཁམས་གཞན་དུ་འཕོ་བ་ན་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཞན་འབྱུང་བ་ལ་འཆི་བའི་ཐ་སྙད་བྱས་པ་དང་། ཁམས་འདིར་འཕགས་པ་སྐྱེ་བ་ཡོད་ཀྱང་བསམ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་བ་ལེན་པ་ནི་མེད་དོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས། དངོས་དང་། ཞར་ལ་ཁམས་གོང་མ་གཉིས་ཀྱི་འཛག་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། བསམ་གཏན་བཞི་བརྟེན་གང་སྐྱེ་བ། །གཟུགས་ཁམས་ཡིན་ཏེ་འདོད་སྲེད་ནི། །རགས་པ་བཅོམ་པ་བརྫུས་སྐྱེས་སོ། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། སེམས་ཡུལ་ལ་འདུ་བྱེད་པ་དང་བཅས་པའི་རྣམ་ཤེས་ཀྱིས་བསམ་གཏན་གྱི་དངོས་གཞིའི་སྙོམས་འཇུག་ཟག་བཅས་བཞི་པོ་གང་རུང་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་ལ་བརྟེན་ནས། ཁམས་གོང་མ་གང་དག་ཏུ་སྐྱེས་པ་དེ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ང་རྒྱལ་དང་ལྡན་པས་གཟུགས་ཁམས་ཞེས་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་འདོད་པ་ལས་གྱེན་དུ་འཕགས་ཤིང་འདོད་སྲེད་ནི་རགས་པ་མངོན་གྱུར་བཅོམ་པ་ཀུན་རྫོགས་པའི་ལུས་གོས་དང་བཅས་ཤིང་བརྫུས་ཏེ་སྐྱེ་བ་ཡིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཁམས་གོང་མ་དེ་གཉིས་སུ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ནི་འདུ་བྱེད་གཉིས་ཏེ། འཕེན་བྱེད་ཀྱི་ལས་དང་འགྲུབ་བྱེད་ཀྱི་ལས་མངོན་པར་འདུ་བྱེད་པའོ། །སྔ་མ་ནི་སོ་སོའི་ཉེར་བསྡོགས་དང་ཕྱི་མ་ནི་དངོས་གཞིའི་སྙོམས་འཇུག་སྟེ། དེ་དག་ཀྱང་ཕྲ་རགས་ཀྱི་དབང་ལས་སོ་སོར་གཉིས་གཉིས་སོ། །དེ་ཡང་གནས་ཀྱི་དབང་ལས་སོ་སོར་བཞི་བཞི་