Tibetan
སལ་ཞེས་པའོ། །གནས་ལུགས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཟུགས་ནས་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་བར་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་རང་བཞིན་ནམ་གནས་ཚུལ་དེ་གཞི་དུས་ཀྱི་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོ་དང་གཉུག་མའི་དེ་ཉིད་དང་། དང་པོའི་མགོན་པོ་དང་། དེ་བཞིན་གཤེགས་པའི་རིགས་སམ་སྙིང་པོ་ཞེས་ཀྱང་བཤད་དོ། །དེ་ལའང་ལུས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་དང་། སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་གཉིས་ཀྱི་སྔ་མ་ནི། ཀྱེ་རྡོ་རྗེ་ལས། བཙུན་མོའི་བྷ་ག་བདེ་ཆེན་དུ། །སྟོན་པ་སུམ་ཅུ་སོ་གཉིས་མཚན། །གཙོ་བོ་དཔེ་བྱད་བརྒྱད་ཅུར་ལྡན། །ཁུ་བ་ཞེས་བྱའི་རྣམ་པར་གནས། །དེ་མེད་པས་ནི་བདེ་མེད་འགྱུར། །ནུས་པ་མེད་ཕྱིར་ལྟོས་དང་བཅས། །ལྷ་ཡི་རྣལ་འབྱོར་ ལས་བདེ་བ། །དེ་ཉིད་སངས་རྒྱས་དངོས་པོ་མིན། །དེ་ཉིད་དངོས་མེད་ཚུལ་ཡང་མིན་། །ཞལ་ཕྱག་རྣམ་པའི་གཟུགས་ཅན་ཉིད། །མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བདེ་བའི་གཟུགས། །དེ་ཕྱིར་འགྲོ་ཀུན་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས། །ཞེས་ཁུ་བའི་སྒྲས་ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་གྲུབ་ཅིང་སྣང་བ་མཆོག་ཏུ་མི་འགྱུར་བའི་བདེ་བའི་རྟེན་རྩ་རླུང་ཐིག་ལེའི་དྭངས་མ་རྡུལ་གྱི་ཆོས་ཉིད་ལས་འདས་པས་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་ངོ་བོར་གྱུར་པ་གཉུག་མའི་ལུས་ཉིད་དོ། །དེའང་དཔལ་རང་བྱུང་རྒྱལ་བ་ཉིད་ཀྱིས་རྩ་དང་རླུང་དང་ཐིག་ལེ་རྣམས་སེམས་ཀྱི་སྣང་བ་ལས་ཤར་བའི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་ཀུན་རྫོབ་བྱང་ཆུབ་ཀྱི་སེམས་ལས་གྲུབ་ཅིང་སྣང་བ་སྟེ་ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཡེ་ཤེས་ཀྱི་རྟེན་དུ་འགྱུར་པས་རྡོ་རྗེའི་ལུས་ཀྱི་གནས་ལུགས་སུ་གསུངས་སོ། །ཞེས་དང་། དེ་ཉིད་རྗེ་བདུན་པས། ཚོགས་བརྒྱད་ཀྱི་དྲི་མ་མེད་པའི་རང་ངོ་སྐུ་བཞིར་གནས་པ་དེ་ཉིད་ཐོག་མ་མེད་པའི་དུས་ཅན་རྒྱས་འགྱུར་གྱི་རིགས་སུ་རང་བྱུང་ཞབས་ཀྱིས་བཞེད་པས་དེ་དང་གནད་གཅིག་པར་གསུངས་ སྣང་ཞིང་འཐད་པ་སྒྲུབ་པའི་ལུང་རིགས་མང་ཡང་རེ་ཞིག་མ་སྤྲོས་སོ།། ༈ །།གཉིས་པ་སེམས་དངོས་པོའི་གནས་ལུགས་ནི། རྒྱར་མ་ཆད་ཕྱོགས་སུ་མ་ལྷུང་སྤྲོས་པའི་མཐའ་དང་བྲལ་བའི་ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་སོ། །དེའང་གྲོལ་ཐིག་ལས། རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཀུན་བྲལ་བས། །བསམ་བརྗོད་ཡུལ་ལས་ཤིན་ཏུ་འདས། །མཁའ་བཞིན་དྲི་མེད་ཀུན་འབྱུང་བ། །བརྟག་བྲལ་ཟབ་མོ་ཉིད་ཅེས་བྱ། །ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་གཟུགས་འཆང་བ། །སྒྱུ་མ་འཇའ་ཚོན་ལྟ་བུ་རུ། །རང་དང་གཞན་གྱི་རྒྱུད་སྦྱོང་བ། །ཡང་དག་གསལ་བ་ཞེས་བྱའོ། །དེ་གཉིས་མེད་པའི་རང་བཞིན་མཆོག །དངོས་པོ་ཀུན་ལ་ཁྱབ་པའི་བདག །འཁོར་བས་རབ་ཏུ་མ་ཟིན་པ། །ཆོས་ཀྱི་དབྱིངས་ཞེས་བཤད་པའོ། །ཞེས་ཟབ་གསལ་གཉིས་མེད་དུ་བཤད་ཅིང་གཉུག་མའི་སེམས་དང་རང་བཞིན་གནས་རིགས་ཀྱང་འདིའོ། །དེ་ལྟར་གནས་ལུགས་ཀྱི་དོན་འདིར་སྐབས་དོན་མ་སྟོང་ཙམ་ཞིག་ལས་གཤམ་དུ་འཆད་པ་ལས་ཤེས་པར་བྱའོ། །དེ་ལྟ་བུའི་ལུས་སེམས་ཀྱི་གཞིའི་གནས་ ལུགས་དེ་གཉིས་ཆུ་དང་འཁྱག་སྦྲམ་བཞིན་དུ་དབྱེར་མི་ཤེས་པས་གཞི་དུས་ཀྱི་སྐུ་གཉིས་ཟུང་འཇུག་ཅེས་བྱ་ཞིང་། དེ་ཉིད་སྒོམ་སྟོབས་ཀྱིས་རང་རིག་མངོན་སུམ་ཁོ་ནས་གསལ་བར་ནུས་ཀྱི་ཐབས་གཞན་གྱིས་མ་ཡིན་ཏེ། །འདི་ལ་བསལ་བྱ་ཅི་ཡང་མེད། །གཞག་པར་བྱ་བ་ཅུང་ཟད་མེད། །ཡང་དག་ཉིད་ལ་ཡང་དག་ལྟ། །ཡང་དག་མཐོང་ན་རྣམ་པར་གྲོལ། །ཅེས་འབྱུང་ངོ་། །ཤེས་རབ་གསུམ་གྱི་སྔ་ཕྱིའི་འབྲེལ་ཡང་འདི་ལྟ་ཁོ་ན་ཡིན་ཏེ་ཅིག་ཅར་བའི་གང་ཟག་ལ་མ་ངེས་པ་སྲིད་ཀྱང་ཡོངས་གྲགས་རིམ་གྱིས་པའི་དབང་གིས་སྔ་མ་སྔ་མ་མེད་པར་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་མི་འབྱུང་བས་མེད་ན་མི་འབྱུང་གི་འབྲེལ་པ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚུལ་གནས་ཐོས་དང་བསམ་ལྡན་པས། །སྒོམ་པ་ལ་ནི་རབ་ཏུ་སྦྱོར། །ཞེས་འབྱུང་བས་སོ།། ༈ །།བཞི་པ་ནི། ཐོས་བསམ་སྒོམ་བྱུང་གི་ཤེས་རབ་གསུམ་པོ་དེ་ཉིད་ཉི་མའི་གཟུགས་སུ་བཀོད་པར་ཤུགས་ཀྱིས་ཐོབ་པས་དེ་ལ་སྒྲིབ་བྱེད་རྨོངས་པའི་སྤྲིན་ལ་སོགས་པ་དྭངས་པའི་རང་འོད་ཀྱི་སྣང་བ་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་ རྒྱས་པས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་རང་བཞིན་མངོན་སུམ་དུ་གསལ་བར་གྱུར་ཅིག་ཅེས་པའོ།། ༈ །།གསུམ་པ་འཁྲུལ་མེད་ཀྱི་ལམ་ཉིད་ལ་སྨོན་པ་ནི། །རྟག་ཆད་མཐའ་བྲལ་བདེན་གཉིས་གཞི་ཡི་དོན། །སྒྲོ་སྐུར་མཐའ་བྲལ་ཚོགས་གཉིས་ལམ་མཆོག་གིས། །སྲིད་ཞིའི་མཐའ་བྲལ་དོན་གཉིས་འབྲས་ཐོབ་པའི། །གོལ་འཕྱུགས་མེད་པའི་ཆོས་དང་འཕྲད་པར་ཤོག །ཅེས་པ་སྟེ། དེའང་ཚིག་རྐང་དང་པོས་ཤེས་བྱ་གཞིའི་གནས་ལུགས་མ་འཁྲུལ་བ་བསྟན། གཉིས་པས་སྒྲུབ་བྱེད་ལམ་གྱི་ཉམས་ལེན་མ་འཁྲུལ་བ་བསྟན། གསུམ་པས་བསྒྲུབ་བྱ་འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་མ་འཁྲུལ་བ་བསྟན། བཞི་པས་མ་འཁྲུལ་བ་དེ་གསུམ་དང་ལྡན་པའི་ཆོས་དེ་གོལ་འཕྱུགས་མེད་པའི་ལམ་ཡང་དག་ཡིན་པར་གདམས་ནས་དེ་ལྟ་བུ་ལ་སྨོན་པར་མཛད་པའོ། །དེ་ལ་དང་པོ་ནི། རྟག་ཆད་ཅེས་པ། གཞི་གནས་ལུགས་ཕྱག་རྒྱ་ཆེན་པོའི་ཚུལ་ལ་རྨོངས་པའི་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ཏུ་བརྟགས་པ་ནི་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། རྟག་པར་ལྟ་བ་དང་ཆད་པར་ལྟ་བའོ། །ཞེས་ སོ། །དེ་གཉིས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་རིམ་བཞིན་ཆོས་གང་ལའང་ཡོད་ཅེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བཟུང་བ་དང་མེད་ཅེས་མཐའ་གཅིག་ཏུ་བཟུང་བའི་རྟོག་པ་ཡིན་ཏེ
Chinese
名为“萨”。所谓的“实相”，是指从色蕴到一切种智之间所有法的自性或存在方式，也就是根本时的“大手印”，以及本来的“本性”，又名“原始怙主”和“如来藏”或“心髓”。其中，身体实相和心识实相二者中的前者，如《喜金刚》所说： “于妃之密处大乐中， 导师三十二相具， 主尊八十随好圆， 安住名为精液相。 无彼则无乐转变， 无力故而具所依， 天瑜伽乐之本体， 彼非真实佛之物。 彼亦非为无物相， 具足面手之形相， 不变胜乐之形体， 是故有情皆俱生。” 这里以“精液”一词，表示由世俗菩提心所成，显现为最不变的安乐之所依，即脉、气、明点的精华，超越了微尘的法性，转变为智慧的自性，也就是本来的身体。对此，吉祥自生金刚曾说，脉、气、明点等是从心识的显现中产生的，是相互依存的，由世俗菩提心所成，是显现，也就是作为俱生智的所依，因此被认为是金刚身的实相。此外，第七世法王也说，八识聚的无垢自性安住于四身，这被自生足认为是无始时期的增长之种姓，并指出这与上述观点要点相同。 虽然有许多经文和理证可以证明这一点显而易见且合理，但这里暂不赘述。 第二，心识实相是：不堕于边，不落于方，远离戏论之边的法界。对此，《解脱滴》中说： “远离一切分别念， 极度超越思与言， 如虚空般无垢生， 离分别之甚深性。 执持大手印之相， 如幻如虹之本体， 调伏自他之相续， 名为真实之明现。 彼二无别之自性， 遍及万物之主宰， 不为轮回所染污， 即是法界之性。”
English
It is called "Sal." The so-called "Reality" refers to the nature or state of all dharmas from form to omniscience, which is the Mahamudra of the ground state, the innate Suchness, also called the Primordial Protector, and the Tathagatagarbha or essence. Among them, the former of the two, the reality of the physical body and the reality of the mind, is as follows, according to the Hevajra Tantra: "In the great bliss of the consort's bhaga, The teacher has thirty-two marks, The chief has eighty adornments, Abiding in the form called semen. Without it, there is no bliss transformation, Because of lack of power, it is dependent, The bliss from the yoga of the deities, That is not the actual substance of the Buddha. That is also not a non-existent form, It has the form of face and hands, The unchanging form of great bliss, Therefore, all beings are born together." Here, the term "semen" refers to the essence of the channels, winds, and bindus, which is formed from the conventional bodhicitta, and is the basis of unchanging bliss, transcending the nature of particles, and transformed into the nature of wisdom, which is the innate body itself. In this regard, the glorious Self-Arisen King himself said that the channels, winds, and bindus are interdependent, arising from the appearance of the mind, formed from the conventional bodhicitta, and are the basis of appearance, that is, the co-emergent wisdom, and therefore are considered the reality of the vajra body. Furthermore, the Seventh Je said that the stainless self-nature of the eight aggregates abides in the four kayas, which is considered by the Self-Arisen Feet as the seed of growth from beginningless time, and pointed out that this is the same as the above point. Although there are many scriptures and reasons to prove that this is obvious and reasonable, I will not elaborate on it here for the time being. Secondly, the reality of the mind is: the Dharmadhatu that does not fall into extremes, does not fall into any direction, and is free from the extremes of elaboration. In this regard, the Dro Thig says: "Free from all conceptual thoughts, Extremely beyond the realm of thought and speech, Like the sky, immaculate and all-arising, Called the profound nature beyond examination. Holding the form of Mahamudra, Like an illusion, like a rainbow, Taming the continuums of oneself and others, Called the true clarity. The nature of the inseparability of these two, The master pervading all things, Not grasped by samsara, Is the nature of the Dharmadhatu."
Chinese
如是宣说。如是宣说深明无二，本有之心与自性住种姓亦是此。如是，此安住之义，仅于未空之际，从下文所说可知晓。如是身心之基的安住 之理，如水与冰雹般不可分别，故称基础时期的二身双运。唯有以禅定之力，仅凭自明才能显现，而非其他方法。于此无有任何应遣除之物，无有丝毫应安立之物，如实观真实，如实见则解脱。如是说。三慧的前后关联亦唯如此，虽于顿悟者或有不定，然以普遍次第之故，无有前者则无有后者，故成立无则不生的关系。具有闻思之士，应精进修持禅定。如是说。第四，闻思修所生之三慧，以隐喻的方式获得如日之形象，因此，愿能清净遮蔽它的愚痴之云等，使自光之大光明极其 增长，从而使如是之自性得以显现。第三，祈愿无谬误之道。远离常断二边，二谛为基础之义。远离增损二边，二资粮为殊胜之道。获得远离有寂二边，二利之果。 愿与无有错谬之法相遇。如是说。彼等，第一句显示了所知基础之安住方式无有错谬。第二句显示了能成道路之修持无有错谬。第三句显示了所成结果之状态无有错谬。第四句教诫说，具备此三者之法，是无有错谬之正确道路，并祈愿如是。其中，第一，所谓常断，对于基础安住之大手印的道理，由于愚昧而颠倒执着，有两种情况：执着于常和执着于断。如是说。彼二者之相，亦依次为对于任何法，执着于有，执着于无的分别念。
English
Thus it is explained. Thus it is explained as profound and clear non-duality, and this is also the original mind and the nature-abiding lineage. Thus, the meaning of this abiding reality, only when the occasion is not empty, can be known from what is explained below. Thus, the basis of such body and mind reality, like water and hailstones, is indistinguishable, so it is called the union of the two bodies at the time of the base. Only through the power of meditation, only through self-awareness, can it be clearly manifested, not by other means. There is nothing to be removed here. There is not a bit to be placed. Look at the truth as it is. Seeing the truth as it is, one is liberated. So it is said. The relationship between the three wisdoms is also only like this, although it may be uncertain for a person of sudden enlightenment, but because of the common gradualness, without the former, the latter does not arise, so the relationship of not arising without is established. Those who have heard and thought should diligently practice meditation. So it is said. Fourth, the three wisdoms arising from hearing, thinking, and meditation are obtained implicitly as the image of the sun, so may the clouds of ignorance that obscure it be purified, and may the great light of self-radiance be greatly expanded, so that the nature of suchness may be manifested. Third, praying for the infallible path itself. Free from the extremes of permanence and annihilation, the two truths are the basis of meaning. Free from the extremes of exaggeration and denigration, the two accumulations are the supreme path. Obtaining the result of being free from the extremes of samsara and nirvana, the two benefits. May I encounter the Dharma that is free from error. So it is said. The first verse shows that the abiding reality of the knowable base is free from error. The second shows that the practice of the accomplishing path is free from error. The third shows that the state of the accomplished result is free from error. The fourth verse teaches that the Dharma that possesses these three is the correct path that is free from error, and prays for such. Among them, first, the so-called permanence and annihilation, for the reason of the Great Seal of the abiding base, due to ignorance, there are two kinds of inverted clinging: clinging to permanence and clinging to annihilation. So it is said. The characteristics of these two are also, in order, the discriminating mind that clings to existence for any Dharma, and clings to non-existence.