Tibetan
ཉིས་སོ་སོ་སྐྱེ་བོའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་ནི་ཐར་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པས་སྤང་བྱ་མིན་ལ། འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་དེ་གཉིས་འབྱུང་མི་སྲིད་དེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་འཛིན་སྟངས་དེ་གཉིས་ནམ་བྱུང་བའི་ཚེ་མངོན་སུམ་རྟོགས་པ་ཁོ་ན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འོ་ན་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པའི་ཚུལ་ཇི་ལྟར་སྙམ་ན། བུམ་པ་ལྟ་བུ་གཅིག་ལ་ཐོག་མར་བདེན་འཛིན་གྱི་སྒྲོ་འདོགས་ཆོད་པའི་བློ་སྔོན་དུ་སོང་ནས་ད་ལྟར་བདེན་པར་ཡོད་མེད་ཀྱི་བློའི་འཛིན་སྟངས་གང་ཡང་མེད་པར་འདི་ནི་བུམ་པའོ་སྙམ་དུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བློ་ཡིན་ལ། དེ་རྫས་འཛིན་རྟོག་པར་མི་སྲིད་དེ། བདེན་པར་འཛིན་པའི་འཛིན་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། གནད་འདི་ཤེས་ན་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ལ་བཏགས་པའི་དངོས་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པ་ཞེས་གསུངས་པའི་བཏགས་པ་དང་དངོས་པོ་གཉིས་ཆར་གྱི་ནུས་པ་ཐོན་ཞིང་། སྐབས་གསུམ་པ་ནས་བཤད་པའི་གཞི་ལམ་འབྲས་གསུམ་ལ་མཚན་མར་འཛིན་པའི་མཚན་འཛིན་དང་། རྒྱུད་བླ་དང་། འཇུག་པ་ནས་བཤད་པའི་འཁོར་གསུམ་དུ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་བློ་རྣམས་འདི་དང་དོན་གཅིག་ཏུ་ཤེས་པར་འགྱུར་ལ། དེས་ན་ཉན་རང་གི་ཆོས་ཀྱི་བདག་མེད་རྟོགས་མ་རྟོགས་ཀྱི་དོན་ལ་ཡང་། བྱམས་པ་དང་ཀླུ་སྒྲུབ་དགོངས་པ་མི་མཐུན་པ་མེད་པའི་དོན་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པར་འདོད་ན་འབད་པའི་སྒོ་ནས་རོང་སྟོན་ཆེན་པོ་དང་ཁོ་བོ་ཅག་ལ་དྲི་བར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ལ་ཁ་ཅིག བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་འདིར་བསྟན་རྟོག་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་ཏེ། ཉི་ཁྲི་སྣང་བར་ངེས་པར་འབྱེད་པའི་ཆ་དང་མཐུན་པ་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་དག་ནི་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་གཟུང་བའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ལ། གསུམ་པ་དང་བཞི་པ་དག་ཀྱང་གོ་རིམ་བཞིན་དུ་འཛིན་པའི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་གཉིས་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པས་སོ་ཞེ་ན། བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་ཆོས་ཅན། འདི་བསྟན་རྟོག་པ་མིན་པར་ཐལ། བྱང་སེམས་ལམ་གྱི་སྤང་བྱའི་གཙོ་བོར་གྱུར་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཁ་ཅིག འདིར་བསྟན་རྟོག་པ་བཞི་པོ་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་བཞིའི་ངོ་བོ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ཆོས་ཅན། རྣམ་མཁྱེན་ཐོབ་པའི་གེགས་ཀྱི་གཙོ་བོ་མིན་པར་ཐལ་བ་དང་། ལམ་མ་ཞུགས་ཀྱི་སོ་སྐྱེ་དང་ཉན་རང་གི་རྒྱུད་ལ་ཁྱོད་མེད་པར་ཐལ། ཁྱོད་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་གྱི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རང་ལུགས་ལ། འདིར་བསྟན་རྟོག་པ་བཞི་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་ལ་སྤང་བྱར་ལྡན་པ་ཡིན་ཏེ། མངོན་གྱུར་པ་བཞི་པོ་བྱང་སེམས་ཀྱི་སྦྱོར་ལམ་རང་ཉིད་ཀྱི་སྤོང་ནུས་ཤིང་། ས་བོན་བཞི་པོ་སྦྱོར་ལམ་དེས་དྲངས་པའི་མཐོང་སྒོམ་ལམ་གྱིས་སྤོང་ནུས་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཉི་ཁྲི་རྣམ་འགྲེལ་དང་། འཕགས་པའི་དགོངས་པ་སློབ་དཔོན་གྱིས་སྤང་བྱར་ལྡན་པའི་དོན་དུ་བཤད་པའི་ཕྱིར། ཁོ་བོའི་རྟོག་པ་ལ་ནི། མདོའི་དངོས་བསྟན་ལ་རྟོག་པ་རྒྱས་བཤད་ཀྱི་གོ་རིམ་ལྟར་ཡོངས་འཛིན་གྱི་སྔར་གསུངས་ཀྱང་། མདོར་བསྟན་གྱི་སྐབས་སུ། དམིགས་པ་དང་རྣམ་པ་དང་རྒྱུ་དང་ཡོངས་འཛིན་བཞི་པོ་ལ། ཡིས་ཞེས་བྱེད་ཚིག་དང་བཅས་ཏེ་ཁྱད་ཆོས་སུ་གསུངས་ཤིང་། རྣམ་རྟོག་བཞི་པོ་ལྡན་བརྟེན་པ། །ཞེས་ཁྱད་གཞིའི་ཁོངས་སུ་གསུངས་པའི་དོན་ནི། ཁྱད་ཆོས་ལ་སྔར་གྱི་བཞི་པོ་དེར་གྲངས་ངེས་པས་རྟོག་པ་ཁྱད་ཆོས་མིན་ནོ་ཞེས་པའི་དོན་ཡིན་ལ། འོ་ན་རྟོག་པ་ཅིའི་ཕྱིར་སྟོན་སྙམ་ན། ཁྱད་ཆོས་བཞིའི་སྒོ་ནས་ཐེག་དམན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས་པར་བསྟན་པ་ལ། ཐེག་ཆེན་གྱི་མཐོང་ལམ་དང་སྒོམ་ལམ་དང་ཁྱད་པར་མེད་པར་འགྱུར་རོ་སྙམ་ན། ཁྱད་ཡོད་དེ། འདིར་བསྟན་རྟོག་པ་བཞི་པོ་དངོས་སུ་སྤོང་མི་ནུས་ཤིང་། རང་ཉིད་ཀྱང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཞེས་པའི་དོན་ཏེ། ལྡན་བརྟེན་པ་ཞེས་པའི་ནུས་པ་ཐོན་ནོ། །འདི་ནི་རྒྱ་གར་གྱི་སྨ་ར་ཅན་དང་། བོད་ཀྱི་གདོང་དམར་བ་སུ་དང་ཡང་མི་མཐུན་ཡང་། དགའ་ལྡན་གྱི་ཁྲི་ཐོག་ན་བཞུགས་པའི་ལྷ་རྒན་པོ་གཅིག་དང་མཐུན་པས་དེས་མཆོག་སྙམ་མོ། །གསུམ་པ་རང་བཞིན་གཏན་ལ་དབབ་པ་ལ། གང་ལ་རྟོག་པའི་ཡུལ། གང་གིས་རྟོག་པའི་ངོ་བོ། ཇི་ལྟར་རྟོག་པའི་ཚུལ། དེ་ལྟར་རྟོག་པའི་མཚན་ཉིད། ཞར་བྱུང་ཐ་སྙད་བཤད་པ་དང་ལྔའོ། །དང་པོ་ནི། གཟུང་འཛིན་གཉིས་ཡིན། འདི་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ལོ་ཆེན་ན་རེ། སྐྱེ་མཆེད་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་གཟུགས་སོགས་ཕྱིའི་སྐྱེ་མཆེད་གཟུང་བ། མིག་སོགས་ནང་གིས་སྐྱེ་མཆེད་འཛིན་པར་འདོད། ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ན་བེམ་པོ་གཟུང་བ། ཤེས་པ་འཛིན་པར་འདོད། བདག་དང་བདག་གི་བའི་དབང་དུ་བྱས་ན་བདག་གི་བའི་ཡུལ་གཟུང་བ། བདག་འཛིན་པར་འདོད་ཅེས་གསུངས། འོན་ཀྱང་འདིར་བསྟན་གྱི་གཟུང་འཛིན་གཉིས་ནི། དང་པོའི་དབང་དུ་བྱས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཟུང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། གཉིས་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། མ་རིག་པ་ཡང་གཟུང་བར་བཤད་པའི་ཕྱིར། གསུམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་པ་ཡང་མིན་ཏེ། མཐོང་ལམ་སྒོམ་ལམ་མི་སློབ་ལམ་གསུམ་ཡང་འཛིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རང་ལུགས་ནི། འདིའི་གཟུང་འཛིན་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་འཇོག་པ་མིན་ལ། ཡུལ་ཅན་གྱི་བློའི་འཛིན་ཚུལ་གྱི་སྒོ་ནས་འཇོག་སྟེ། ཆོས་གཅིག་ཉིད་ཀྱང་ཡུལ་ཅན་གྱི་བློས་ལོངས་སྤྱད་བྱར་གཟུང་བའི་ཚེ་གཟུང་བ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་དུ་གཟུང་བའི་ཚེ་འཛིན་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་ཏེ། མཐོང་སྒོམ་མི་སློབ་ལམ་གསུམ་པོ་དེ་གཟུང་རྟོག་གི་སྐབས་སུ་གཟུང་བ་དང་། འཛིན་རྟོག་གི་སྐབས་སུ་འཛིན་པར་བཤད་པའི་ཕྱིར། གནད་འདི་ཤེས་ན་ཊཱི་ཀ་ལས། འདིར་བསྟན་གཟུང་བ་ལ་ཉོན་མོངས་ཀྱི་ཕྱོགས་དང་རྣམ་བྱང་གི་ཕྱོགས་གཉིས། འཛིན་པ་ལ་ཆོས་དང་གང་ཟག་གཉིས། ཆོས་ནི་སེམས་སེམས་བྱུང་ཡིན་ལ། གང་ཟག་ནི་བྱམས་པས་ཕུང་པོ་ལ་རིལ་པོའི་བདག་ཏུ་གཟུང་བས་གང་ཟག་རྫས་ཡོད་དང་། འཕགས་པས་བཏགས་པ་ཙམ་དུ་གཟུང་བས་སྐྱེས་བུ་བཏགས་ཡོད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའི་དོན་ཡང་རྟོགས་པར་འགྱུར་ཞིང་། གཞན་དུ་ན་འདིའི་གཟུང་འཛིན་གྱི་ཁྱད་པར་ལན་བརྒྱར་བཙལ་ཡང་ངལ་བ་ཁོ་ནའོ། །གཉིས་པ་ནི། གཟུང་རྟོག་དང་འཛིན་རྟོག་ཡོད་དེ། ལོངས་སྤྱད་བྱའི་ཕྱོགས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་དང་། ལོངས་སྤྱོད་བྱེད་ཀྱི་ཕྱོགས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཤེས་སྒྲིབ་བོ། །དང་པོ་ལ་བླང་བྱའི་ཕྱོགས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་དང་། དོར་བྱའི་ཕྱོགས་སུ་མངོན་པར་ཞེན་པ་གཉིས། ཕྱི་མ་ལ་བདེན་འཛིན་ཡོད་པ་དང་མེད་པ་གཉིས་སོ། །གསུམ་པ་ལ། གཟུང་བ་ལ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་གཟུང་རྟོག་ཏུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་བྱར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཚེ་དེར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར། འཛིན་པ་ལ་དམིགས་པ་ཙམ་གྱིས་འཛིན་རྟོག་ཏུ་མི་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་དམིགས་ནས་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་ཚེ་དེར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་རྟོག་ཡིན་ན་འདི་ནི་གཟུང་བའོ་སྙམ་པའི་འཛིན་སྟངས་ཅན་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་སྟེ། བུམ་པ་ཤེས་བྱར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བློ་དེ་ལ། བུམ་པ་འདི་ནི་གཟུང་བའོ་སྙམ་པའི་འཛིན་སྟངས་མེད་པའི་ཕྱིར། འཛིན་རྟོག་ཡིན་ན་འདི་ནི་འཛིན་པའོ་སྙམ་པའི་འཛིན་སྟངས་ཅན་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་སྟེ། སྐྱེས་བུ་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོར་མངོན་པར་ཞེན་པའི་བློ་དེ་ལ་སྐྱེས་བུ་འདི་ནི་ལོངས་སྤྱོད་པ་པོའོ་སྙམ་པའི་འཛིན་སྟངས་མེད་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་རང་ལུགས་ནི། གང་ལ་རྟོག་པའི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ཡུལ་ཡུལ་ཅན་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བའི་ཚེ། ཡུལ་གྱི་ཕྱོགས་སུ་འཛིན་པའི་འཛིན་སྟངས་ཅན་ནི་གཟུང་རྟོག་གི་རྟོག་ཚུལ་ཏེ་རང་ཡུལ་དེ་ཉིད་གཟུང་བའོ་སྙམ་པ་དང་ལོངས་སྤྱད་བྱ་དང་ཡུལ་དང་ཤེས་བྱར་འཛིན་པ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་སོ། །གང་ལ་རྟོག་
Chinese
二、凡夫的相续中存在的是解脱道的体性，因此不是所断。圣者的相续中不可能出现这二者，因为在那相续中，这二种执著一旦产生，就唯是现量证悟的缘故。那么，如何理解假立执著分别呢？比如，对于一个瓶子，首先产生断除了实执增益的心，现在对于是否存在真实的心的执著都没有，而生起“这是瓶子”的现前耽著之心。但那不可能是实物执著分别，因为没有执著真实的执著。如果了解了这个要点，就能发挥假立执著分别中所说的“假立”和“实物”二者的作用。并且，从第三品中所说的基、道、果三者执为有相的相执，以及《宝性论》和《入行论》中所说的于三轮中分别的诸心，都将明白与此意义相同。因此，对于声闻、缘觉是否证悟法无我的意义，慈氏和龙树的观点并不矛盾的意义也能理解。如果想了解，就努力向荣敦大师和我们请教吧！二、有些人认为，此处的菩萨加行道是所说的分别的体性，因为与《二万颂》中显现的决择分相符，第一和第二是次第的所取之分别，第三和第四也是次第的能取之分别。如果这样说，菩萨的加行道，不应成为此处所说的分别，因为不是菩萨道所断的主要障碍——所知障。有些人认为，此处所说的四种分别，是四种菩萨加行道的体性。如果是那样，则不应成为获得一切智的障碍之主要因素，并且未入道的凡夫和声闻、缘觉的相续中也不应有你，因为你是菩萨加行道的体性。因此，就自宗而言，此处所说的四种分别，是菩萨加行道中所具有的所断，因为显现的四者是菩萨加行道自身的所断。
English
Secondly, what exists in the continuum of ordinary beings is the nature of the path of liberation, so it is not to be abandoned. It is impossible for these two to occur in the continuum of the noble ones, because in that continuum, once these two types of grasping arise, they are only manifest realizations. So, how should we understand the appearance of imputed grasping thoughts? For example, for a vase, first, a mind that has cut off the superimposition of grasping at truth arises, and now there is no grasping of the mind as to whether it exists as true or not, but a mind that manifestly clings to "this is a vase" arises. But that cannot be a substance-grasping thought, because there is no grasping that grasps at truth. If you understand this point, you will be able to exert the power of both "imputation" and "object" mentioned in the imputed grasping thought. And, from the third chapter, the sign-grasping that grasps at the three bases, paths, and results as signs, and the minds that discriminate in the three spheres mentioned in the Uttaratantra and the Entering the Bodhisattva's Way, will all be understood to be the same in meaning as this. Therefore, regarding the meaning of whether the Hearers and Solitary Realizers have realized the selflessness of phenomena or not, the meaning that Maitreya and Nagarjuna's views are not contradictory can also be understood. If you want to know, please diligently ask Rongton Chenpo and us! Secondly, some say that the Bodhisattva's path of joining here is the nature of the thoughts mentioned, because it is in accordance with the division of ascertainment that appears in the Twenty Thousand Verses, and the first and second are the two aspects of the grasped-at in order, and the third and fourth are also the two aspects of the grasper in order. If you say so, the Bodhisattva's path of joining, it should not be the thoughts mentioned here, because it is not the obscuration of knowledge, which is the main thing to be abandoned on the Bodhisattva's path. Some say that the four thoughts mentioned here are the nature of the four Bodhisattva's paths of joining. If that is the case, then it should not be the main obstacle to obtaining omniscience, and you should not be in the continuum of ordinary beings who have not entered the path and Hearers and Solitary Realizers, because you are the nature of the Bodhisattva's path of joining. Therefore, according to our own system, the four thoughts mentioned here are what the Bodhisattva's path of joining has to abandon, because the four that appear are what the Bodhisattva's path of joining itself abandons.
Chinese
于此，四种种子由加行道所引生的见道修道所能断除的缘故。如《二万颂释》和《圣者之意》中，阿阇梨说具有所断之义的缘故。于我之分别念而言，虽然依循经部显说之分别广释的次第，全知（宗喀巴）曾如是说，但在略说之时，对于四种所缘、相、因、全知，以“以”作为系词，说是特点，并且“四种分别念具有所依”，说是特点的范畴之义是，对于特点，因为之前的四种是数量确定的，所以分别念不是特点之义。那么，为什么要宣说分别念呢？如果认为，以四种特点的方式，显示比小乘的加行道更为殊胜，那么会变得和大乘的见道和修道没有差别。是有差别的，因为此处所说的四种分别念实际上不能断除，而且自己也是分别念的自性之故。这是“具有所依”所具有的效用。这与印度的有胡子者和西藏的红脸者都不一致，但与安住在甘丹（དགའ་ལྡན།）法座上的老神仙一致，因此认为这是最好的。第三、决定自性，有：于何而分别的对境，以何而分别的体性，如何分别的方式，如是分别的定义，以及顺带解释术语五者。第一是：所取和能取二者。这二者的差别，大译师说：如果从生处（སྐྱེ་མཆེད་）的角度来说，色等外生处是所取，眼等内生处是能取。如果从境和有境的角度来说，物质是所取，意识是能取。如果从我和我所的角度来说，我所之境是所取，我执是能取。然而，此处所说的所取和能取二者，不是从第一种角度说的，因为识也被说是所取之故。也不是从第二种角度说的，因为无明也被说是所取之故。也不是从第三种角度说的，因为见道、修道、无学道三者也被说是能取之故。自宗是，此处的所取和能取，从境自身
English
Here, the four seeds can be eliminated by the path of seeing and the path of meditation, which are brought about by the path of joining. As the commentary on the Twenty Thousand Verses and the Noble Intentions, the Acharya said that it has the meaning of what should be abandoned. In my own conceptualization, although following the order of explaining the scriptures in detail, the Omniscient (Tsongkhapa) has said so before, but in the summary, for the four objects, aspects, causes, and Omniscient, using "with" as a copula, it is said to be a characteristic, and "the four conceptualizations have a basis" means that the characteristic is that the previous four are definite in number, so conceptualization is not a characteristic. Then, why should conceptualization be explained? If it is thought that by means of the four characteristics, it is shown to be more superior than the path of joining of the Lesser Vehicle, then it will become no different from the path of seeing and the path of meditation of the Great Vehicle. There is a difference, because the four conceptualizations mentioned here cannot be actually eliminated, and because they themselves are the nature of conceptualization. This is the effect of "having a basis." This does not agree with the bearded ones of India or the red-faced ones of Tibet, but it agrees with the old deity who sits on the throne of Ganden (དགའ་ལྡན།), so it is considered the best. Third, determining the nature, there are: the object of conceptualization, the nature of conceptualization, the way of conceptualization, the definition of such conceptualization, and the incidental explanation of terms. The first is: the apprehended and the apprehender. The difference between these two, the great translator said: If from the point of view of the sense bases (སྐྱེ་མཆེད་), external sense bases such as form are the apprehended, and internal sense bases such as the eye are the apprehender. If from the point of view of object and subject, matter is the apprehended, and consciousness is the apprehender. If from the point of view of self and what belongs to self, the object of what belongs to self is the apprehended, and the self-grasping is the apprehender. However, the apprehended and the apprehender mentioned here are not from the first point of view, because consciousness is also said to be the apprehended. Nor is it from the second point of view, because ignorance is also said to be the apprehended. Nor is it from the third point of view, because the three paths of seeing, meditation, and no more learning are also said to be the apprehender. The self-system is that the apprehended and the apprehender here, from the object itself