Tibetan
འཛིན་དང་བཏགས་འཛིན་གཉིས་ལ་བྱེད་པ་འཐད་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། འདིར་བསྟན་འཛིན་རྟོགས་གཉིས་པོ་དེ་ལྟར་དུ་འཇོག་པ་རིགས་པར་ཐལ་ལོ། །ཡང་སྐབས་འདིར་དངོས་བསྟན་གྱི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་ན་དེ་ཁོ་ན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་འཕགས་པ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། འདིར་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་མེད་དོ་ཞེས་པའི་ཉི་སྣང་གི་ལུང་དང་འགལ་ལོ། །ཡང་འདིར་དངོས་བསྟན་གྱི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པར་ཐལ། འདིར་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་རྟོག་པ་གཉིས་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ལ་སོ་སོར་མ་ངེས་པའི་ཕྱིར། རྟགས་ཁས། འདོད་ན། དེའི་རྒྱུད་ལ་དེ་ཡོད་པར་བཤད་པ་དེ་དྲང་དོན་མིན་པར་ཐལ་ལོ། །འདོད་ན། དེའི་ཚིག་དེ་ནི་ཐ་སྙད་པ་ཡིན་གྱི། དོན་དམ་པ་མིན་པས་དེས་ན་སྙིང་པོ་མེད་དོ་ཞེས་པ་དང་འགལ་ལོ། །གསུམ་པ་ནི། གཞུང་འགྲེལ་གཉིས་ཀྱི་སྐབས་ནས་བསྟན་པའི་རྟོག་པ་གཉིས་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ལ་སོ་སོར་ངེས་པར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་སྐབས་འདིར་དངོས་བསྟན་གྱི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་ན་སོ་སོ་སྐྱེ་བོ་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡིན་ན་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པ་གང་ཞིག དེ་འཕགས་པའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། སེམས་ཅན་རྫས་ཡོད་པར། རྣམ་རྟོག་འཛིན་པ་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་སོ། །ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། འཕགས་པ་ཡིན་ན། གང་ཟག་གི་བདག་མེད་མངོན་སུམ་རྟོགས་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། ཡང་སྐབས་འདིར་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་ན་འཕགས་པ་ཁོ་ནའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པས་ཁྱབ་སྟེ། དེ་ཡིན་ན་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ། དེ་སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེ་ཡིན་ན་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ཀྱང་ཁྱབ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡིན་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། སེམས་ཅན་བཏགས་ཡོད་པར། །རྣམ་རྟོགས་འཛིན་པ་དག་ཏུ་འདོད། །ཅེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། དེ་དག་གིས་དེ་ནི་མོས་པ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡིན་ལ། འདིར་ནི་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བརྗོད་པར་འདོད་པ་ཡིན་པས་སྙིང་པོ་མེད་དོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར། འདིར་ཤུགས་ལ་བསྟན་པའི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་དང་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་གཉིས་སྐྱེ་འཕགས་གཉིས་ལ་སོ་སོར་ངེས་པ་ནི་མིན་ཏེ། དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་ཐེག་དམན་འཕགས་པ་དང་། བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་བྱང་སེམས་སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དང་པོ་དེར་ཐལ། སྐབས་འདིར་ཤུགས་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་བསྟན་པ་གང་ཞིག དེ་དེའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་མཐོང་སྤང་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ལ་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བདེན་འཛིན་ཡོད་པའི་ཕྱིར། རྩ་རྟགས་ཕྱི་མ་དེར་ཐལ། སྐབས་འདིར་ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པ་གང་ཞིག དེ་བྱང་སེམས་སོ་སྐྱེའི་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། དེའི་རྒྱུད་ལ་ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་མོས་པ་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། མཐོང་སྤང་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཀྱི་དབང་དུ་བྱས་པའི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་ཡོད་པ་གང་ཞིག དེ་ལྟ་བུའི་མོས་པ་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བཏགས་འཛིན་རྟོག་པ་གཞི་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། དེས་ན་འདིར་བཏགས་ཆོས་གང་ཟག་ལ་རྫས་ཡོད་དང་བཏགས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བློ་དངོས་སུ་བསྟན་ཅིང་། གདགས་གཞི་ཆོས་ལ་རྫས་ཡོད་བཏགས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བློ་ཤུགས་ལ་བསྟན་ཏེ། དེ་གཉིས་སྐབས་འདིར་བསྟན་དགོས་པ་གང་ཞིག དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། འདིར་བསྟན་དགོས་ཏེ། རྒྱས་བཤད་ཀྱི་སྐབས་སུ་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འཛིན་པ་དང་ནི་འདོར་བ་དང་། །ཞེས་པར་གདགས་གཞི་ཆོས་ལ་འཛིན་འདོར་སོགས་དགུ་ཕྱེ་ནས་དེ་ལ་རྫས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བློ་དེ་ལ་འཛིན་རྟོགས་དང་པོ། ཆེད་བཞིན་ངེས་པར་མི་འབྱུང་དང་། །ཞེས་པར་གདགས་གཞི་ཆོས་དེ་ལ་ཆེད་བཞིན་ངེས་པར་མི་འབྱུང་བ་སོགས་དགུར་ཕྱེ་ནས་དེ་ལ་བཏགས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བློ་དེ་འཛིན་རྟོག་གཉིས་པར་དངོས་སུ་བསྟན་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་དུ་རྒྱས་བཤད་པའི་སྐབས་སུ་བཏགས་ཆོས་གང་ཟག་ལ་རྫས་ཡོད་དང་བཏགས་ཡོད་དུ་འཛིན་པའི་བློ་ཤུགས་ལ་བསྟན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ལའང་སྦྱར་བར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་གང་ཟག་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་རྫས་འཛིན་རྟོག་པ་དེ་གང་ཟག་གི་བདེན་འཛིན་ཡིན་པས་ཉོན་སྒྲིབ་ཡིན་ལ། དེ་འདིར་བསྟན་རྟོག་པར་མི་འདོད་དོ་སྙམ་ན། དེ་དེ་མིན་ཏེ། གང་ཟག་གི་བདེན་འཛིན་ནི་ཕུང་པོ་ལ་དམིགས་ནས་ངར་འཛིན་པའི་བློ་ཡིན་ལ། འདི་ནི་དེ་ལ་དམིགས་ནས་བདེན་པར་འཛིན་པའི་བློ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། ཤེས་བྱ་ཀུན་རིག་གི་དགོངས་པ་དཔྱིས་ཕྱིན་པར་བཀོད་པའོ། །ངོ་བོ་ཉིད་དང་རིགས་དང་ནི། །ཞེས་པའི་སྐབས་སུ། ཁ་ཅིག བྱང་སེ
Chinese
因为对执和假立执二者这样做是合理的缘故。如果承认，那么此处所说的执著和分别二者那样安立，应成不合理。又，此时如果直显的假立执著是分别，那么它就不是仅仅是作意之假立执著分别所周遍，应成不周遍，因为那不一定只存在于圣者身上。承许宗。如果承认，那么与“此处想要表达的是作意于真如，所以没有意义”的日称论典相违。又，此处直显的实执分别应成存在于圣者的相续中，因为此处所直接显示的两种分别，对于凡夫和圣者二者不是各自决定的缘故。承许宗。如果承认，那么说在那的相续中存在那个，应成不是不了义。如果承认，那么那个词是世俗谛，不是胜义谛，因此没有意义，与此相违。第三，经论二者的语境中，所说的两种分别，是决定存在于凡夫和圣者身上的，就像这样，此时如果直显的实执分别，那么它就周遍仅仅存在于凡夫的相续中，因为如果是那样，那么它就周遍是就补特伽罗而说的实执分别，因为那不可能存在于圣者的相续中。第一个，因为：‘有实众生上，许为分别执。’。后者，因为如果是圣者，那么就周遍现量证悟了补特伽罗无我。又，此时如果直接显示的假立执著分别，那么它就周遍仅仅存在于圣者的相续中，因为如果是那样，那么它就周遍是就补特伽罗而说的真如作意之假立执著分别。那不可能存在于凡夫的相续中，因为如果是那样，那么它也周遍是就补特伽罗而说的假立执著分别。因为它周遍是真如作意之假立执著分别。第一个，因为：‘于假立众生，许为分别执。’这样说的缘故。后者，因为：‘他们所作意的是信解作意，而此处想要表达的是作意于真如，所以没有意义。’这样说的缘故。此处间接显示的实执分别和假立执
English
Because it is reasonable to do so for both grasping and imputation. If you admit, then it follows that it is unreasonable to establish the two kinds of grasping and cognition mentioned here in that way. Also, if the imputation cognition directly shown here is a conceptualization, then it does not necessarily pervade the imputation cognition of mere attention, because it is not certain that it exists only in the noble ones. The sign is admitted. If you admit, then it contradicts the scripture of Nyima Drakpa, which says, "Here, we intend to express the attention to suchness itself, so it is meaningless." Also, it follows that the substance-grasping cognition directly shown here exists in the continuum of the noble ones, because the two cognitions directly shown here are not separately determined for ordinary beings and noble ones. The sign is admitted. If you admit, then it follows that saying that it exists in their continuum is not provisional. If you admit, then it contradicts the statement that "that word is conventional, not ultimate, so it is meaningless." Third, in the context of both the root text and the commentary, the two kinds of cognition mentioned are definitely shown to exist separately in ordinary beings and noble ones. Thus, if the substance-grasping cognition directly shown here exists, then it pervades only the continuum of ordinary beings, because if that is the case, then it pervades the substance-grasping cognition that is made in terms of the person, because it is impossible for that to exist in the continuum of the noble ones. The first one, because: "On sentient beings that are substantially existent, it is considered to be conceptual grasping." The latter, because if one is a noble one, then one pervades the direct realization of the selflessness of the person. Also, if the imputation-grasping cognition directly shown here exists, then it pervades only the continuum of the noble ones, because if that is the case, then it pervades the suchness-attending imputation-grasping cognition that is made in terms of the person. It is impossible for that to exist in the continuum of ordinary beings, because if that is the case, then it also pervades the imputation-grasping cognition that is made in terms of the person. Because it pervades the suchness-attending imputation-grasping cognition. The first one, because: "On sentient beings that are imputedly existent, it is considered to be conceptual grasping." The latter, because: "What they attend to is the faith-attending, but here we intend to express the attention to suchness itself, so it is meaningless." Here, the substance-grasping cognition and the imputation-gra
Chinese
两种分别念在凡夫和圣者身上各自决定的情况并非如此，因为如此所说的实执分别念存在于小乘圣者和假立执分别念存在于菩萨凡夫的相续中。第一个，立宗。在此处，间接表示的以法为对象的实执分别念，凡是所说的，那是因为它存在于他们的相续中。因为他们的相续中存在着对见道所断之法执为真实的实执。根本因的后一个，立宗。在此处，以法为对象的假立执分别念，凡是间接表示的，那是因为它存在于菩萨凡夫的相续中。因为他们的相续中存在着以法为对象的胜解作意的假立执分别念。凡是存在着见道所断之法为对象的假立执分别念，因为如此的胜解作意的假立执分别念是成立的。因此，此处直接表示了将假立法补特伽罗执为实有和假有的心识，间接表示了将所依处法执为实有假有的心识。这二者在此处需要表示的原因是什么？因为是直接表示的缘故。此处需要表示，因为在广说的时候是直接表示的缘故。在“执著以及舍弃等”中，对于所依处法分了执著舍弃等九类，并将执彼为实有的心识，直接表示为第一个执著分别。在“特意必定不生等”中，对于所依处法分了特意必定不生等九类，并将执彼为假有的心识，直接表示为第二个执著分别。同样，在广说的时候，对于假立法补特伽罗执为实有和假有的心识，也应安立间接表示的理由。如果认为，以补特伽罗为对象的实执分别念是补特伽罗的真执，所以是烦恼障，因此不认为是此处所说的分别念，那不是的。因为补特伽罗的真执是以蕴为所缘而执著我的心识，而这是以它为所缘而执著真实的缘故。这是对一切所知如所有性的究竟意趣的阐述。在“自性以及种姓等”的时候，有些人，菩萨
English
It is not the case that the two conceptualizations are separately determined for ordinary beings and noble ones, because the substantialist conceptualization thus taught exists in the continuum of lesser vehicle noble ones, and the imputed conceptualization exists in the continuum of bodhisattva ordinary beings. The first, thesis. Here, whatever substantialist conceptualization is implicitly taught as being objectified as dharma, that is because it exists in their continuum. Because in their continuum there exists the truth-grasping that grasps as true the dharmas that are to be abandoned by seeing. The latter of the root signs, thesis. Here, whatever imputed conceptualization is implicitly taught as being objectified as dharma, that is because it exists in the continuum of bodhisattva ordinary beings. Because in their continuum there exists the imputed conceptualization of aspiration and attention objectified as dharma. Whatever imputed conceptualization objectified as dharma that is to be abandoned by seeing exists, because such an imputed conceptualization of aspiration and attention is established as a basis. Therefore, here the mind that grasps the imputed object, the person, as substantially existent and imputedly existent is directly shown, and the mind that grasps the basis of imputation, the dharma, as substantially existent and imputedly existent is implicitly shown. Why is it necessary to show these two here? Because it is directly shown. It is necessary to show here, because it is directly shown in the context of the detailed explanation. In "grasping and abandoning, etc.," the basis of imputation, the dharma, is divided into nine categories such as grasping and abandoning, and the mind that grasps it as substantially existent is directly shown as the first grasping conceptualization. In "intentionally and definitely not arising, etc.," the basis of imputation, the dharma, is divided into nine categories such as intentionally and definitely not arising, and the mind that grasps it as imputedly existent is directly shown as the second grasping conceptualization. Similarly, in the context of the detailed explanation, the reason for implicitly showing the mind that grasps the imputed object, the person, as substantially existent and imputedly existent should also be applied. If one thinks that the substantialist conceptualization objectified as a person is the true grasping of a person, so it is an affliction obscuration, and therefore it is not considered to be the conceptualization taught here, that is not the case. Because the true grasping of a person is the mind that grasps the self by focusing on the aggregates, and this is because it focuses on it and grasps it as true. This is an explanation of the ultimate intention of the all-knowingness of all knowable things. In the context of "nature and lineage, etc.," some, bodhisattvas.