Tibetan
ཏན་ཚིགས་དེ་རྣམས་ཀྱིས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཏུ་སྒྲུབ་ན། རྟགས་ཆོས་དོན་གསུམ་གཞུང་གང་དང་གང་གིས་བསྟན་ཞེ་ན། སྦྱོར་ལམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། གཟུགས་ལ་སོགས་ལ་ལྡོག་སོགས་རྟགས། །རྣམ་པ་ཉི་ཤུར་བརྗོད་པ་ཡིས། །ཞེས་པས་གཏན་ཚིགས། ངེས་འབྱེད་ཡན་ལག་ལ་གནས་པའི། །ཞེས་པས་ཆོས་ཅན། ཕྱིར་མི་ལྡོག་ཅེས་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས། མཚན་ཉིད་འདི་ཞེས་པས་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །རྒྱས་བཤད་དུ། རྟགས་ནི་ཉི་ཤུ་དེ་དག་གི །ཞེས་པས་གཏན་ཚིགས། དྲོད་དང་རྩེ་མོ་བཟོད་བཅས་དང་། །ཆོས་མཆོག་རྣམས་ལ་གནས་པ་ནི། །ཞེས་པས་ཤེས་འདོད་ཆོས་ཅན་བསྟན། རྫོགས་པའི་བྱང་ཆུབ་ལས་མི་ལྡོག །ཅེས་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་བསྟན། མཐོང་ལམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས་མདོར་བསྟན་དུ། མཐོང་བའི་ལམ་ལ་བཟོད་པ་དང་། །ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་ནི། །ཞེས་པས་གཏན་ཚིགས། བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་པས་ཆོས་ཅན་དང་། མི་ལྡོག་པའི་ཞེས་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས། མཚན་ཉིད་ཡིན་པར་ཤེས་པར་བྱ། །ཞེས་པས་ཁྱབ་པ་བསྟན་ཏོ། །རྒྱས་བཤད་དུ། དེ་འདྲའི་སྐད་ཅིག་བཅུ་དྲུག་ནི། །ཞེས་པས་གཏན་ཚིགས། བློ་ལྡན་མཐོང་བའི་ལམ་གནས་ཀྱི། །ཞེས་པས་ཆོས་ཅན། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་ཞེས་པས་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས། རྟགས་དག་ཡིན་ཞེས་པའི་ཁྱབ་པ་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྒོམ་ལམ་པའི་དབང་དུ་བྱས་ནས། སྐྱེ་བ་དང་ནི་འགག་པ་དང་། །ཞེས་པའི་གཏན་ཚིགས། བློ་ལྡན་སྒོམ་པའི་ལམ་གནས་པའི། །ཕྱིར་མི་ལྡོག་པའི་རྟགས་དག་ཡིན། །ཞེས་པས་དངོས་སུ་བསྟན་པ་མེད་ཀྱང་དོན་གྱིས་ཐོབ་པས་ཆོས་ཅན་དང་། ཆོས་དང་། ཁྱབ་པ་གསུམ་ཀ་བསྟན་ཏོ། །འོ་ན་དངོས་སུ་མི་སྟོན་པའི་རྒྱུ་མཚན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། སྦྱོར་མཐོང་གཉིས་སྟོན་པའི་གཞུང་ལས་དཔགས་ཏེ་ཤེས་ནུས་པའི་ཕྱིར་དང་། ཚིགས་བཅད་མང་ཉུང་གི་ལྷག་ཆད་སྤང་བའི་ཆེད་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དཔེར་ན། གཞི་ཤེས་དང་རྣམ་མཁྱེན་གྱི་རྣམ་པའི་སྐབས་སུ་རྣམ་པ་ཐོག་མཐའ་གཉིས་དངོས་སུ་བསྟན་ནས། ལམ་ཤེས་ཀྱི་རྣམ་པའི་སྐབས་སུ་དངོས་སུ་མ་བསྟན་པར། རྒྱུ་དང་ལམ་དང་སྡུག་བསྔལ་དང་། །ཞེས་སོགས་གསུངས་པ་བཞིན་ནོ། །དེས་ན་བསྟན་བཅོས་རྩ་བར། སེམས་དཔའ་གསུམ་གང་རུང་ཆོས་ཅན་དུ་གཟུང་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་སྒྲུབ་པ་ལ། གཏན་ཚིགས་བཞི་བཅུ་རྩ་བཞི་གང་རུང་རྟགས་སུ་འགོད་པ་ཙམ་ཞིག་དངོས་སུ་བསྟན་ཞིང་། དེའི་དགོངས་པ་སློབ་དཔོན་གྱིས་རྗེས་ཐོབ་ལུས་ངག་གི་སྤྱོད་པ་ཁྱད་པར་ཅན་གྱི་རྟགས་ལས་མཉམ་གཞག་གི་རྟོགས་པ་སྔོན་སོང་དཔོག་པར་བྱེད་པ་འབྲས་བུའི་གཏན་ཚིགས། མཉམ་གཞག་གི་རྟོགས་པ་ཚང་བའི་རྟགས་ལས་ཐེག་པ་གཞན་གྱིས་བར་མ་ཆོད་པར་རྫོགས་བྱང་འབྱུང་རུང་དུ་སྒྲུབ་པའི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས། དེ་འབྱུང་རུང་གི་རྟགས་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་སྒྲུབ་པ་མ་དམིགས་པའི་གཏན་ཚིགས་དང་གསུམ་གསུངས་པ་ལས། དང་པོ་ནི། དོན་གསལ་ལས། དེ་ལྟར་ན་བཟོད་དང་ཤེས་པའི་སྐད་ཅིག་མ་བཅུ་དྲུག་གིས་བསྡུས་པ་འདི་རྣམས་ཡང་དག་པར་ཐོབ་པ་ན་ཞེས་པས་བསྟན་ཏོ། །གཉིས་པ་ནི། སྔར་དྲངས་པ་ལྟར། འགྲེལ་ཆེན་ལས་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་ལུང་དྲངས་པ་དེ་ཉིད་ཀྱིས་བསྟན། གསུམ་པ་ནི། ལུང་དེ་ཉིད་ཀྱི་འཇུག་གི་རུང་བ་ཉིད་རྗེས་སུ་དཔག་པས་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་པས་བསྟན་ཏེ། རུང་བ་ཉིད་རྟགས་སུ་བྱས་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གཟུང་བར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་པ་ནི། མདོ་ལས་རྣམ་པ་དང་། རྟགས་དང་། མཚན་མ་དེ་དག་དང་ལྡན་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པར་གཟུང་བར་བྱའོ་ཞེས་པའི་འགྲེལ་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། མགོན་པོ་བྱམས་པ་དང་རྒྱས་སྲས་སེང་གེ་བཟང་པོ་གཉིས་ཐུགས་དགེས་པར་གྱུར་ཅིག གསུམ་པ་ལ། ཆོས་ཅན་གྱི་དོན། བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ཀྱི་དོན། གཏན་ཚིགས་ཀྱི་དོན་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ་བྱང་སེམས་སྦྱོར་ལམ་པ་དབང་རྣོན་སོགས་གསུམ་སྟེ། གོང་དུ་བཤད་ཟིན། གཉིས་པ་ནི། གཏན་ཚིགས་བཞི་བཅུའི་མཐར་ཐུག་པའི་བསྒྲུབ་བྱའི་ཆོས་ནི་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡིན་པས། འདི་ལ་གང་གིས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ། གང་ལས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ། ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དོན་བཤད་པ་དང་གསུམ་ལས། དང་པོ་ལ། ཁ་ཅིག སྤྱིར་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ལ་བསམ་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་དང་། སྦྱོར་བས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་གཉིས་ལས། འདིར་བསམ་པས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པ་ཡིན་ཏེ། ཐེག་ཆེན་གྱི་སྦྱོར་ལམ་ཐོབ་ནས་བསམ་པས་ཕྱིར་ལྡོག་པ་མི་སྲིད་དེ། དེ་ཐོབ་ནས་བསམ་པས་ཕྱིར་ལྡོག་ན་སྦྱོར་བས་ཀྱང་ཕྱིར་ལྡོག་དགོས་པའི་ཕྱིར། བསམ་པས་ཕྱིར་ལྡོག་ན་ཐེག་ཆེན་ཀུན་རྫོབ་སེམས་བསྐྱེད་རང་རྒྱུད་ལ་ཡོད་པ་གཏང་དགོས་ཤིང་། དེ་བཏང་ན་ཕྱིན་དྲུག་གི་སྤྱོད་པའང་འདོར་དགོས་པའི་ཕྱིར་ཟེར་རོ། །འོ་ན་ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་པ་ཡིན་ན་རང་དོན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བསམ་པ་སྐྱེ་མི་སྲིད་པས་ཁྱབ་པར་ཐལ། དེ་ཡིན་ན་བསམ་པའི་སྒོ་ནས་ཕྱིར་མི་ལྡོག་པས་ཁྱབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན་ཉན་ཐོས་འཕགས་པའི་རྟོགས་པ་སྔོན་དུ་སོང་བའི་ཐེག་ཆེན་སྦྱོར་ལམ་པ་དང་། དང་པོ་ཉིད་ནས་ཐེག་ཆེན་གྱི་ལམ་དུ་ཞུགས་པའི་དེ་གཉིས་ལ་རང་དོན་ཡིད་བྱེད་ཀྱི་བསམ་པ་ཡ
Chinese
如果以这些理由成立不退转，那么，以哪个论典显示了宗、法、义三者呢？就加行道而言，“色等之还等相，以说二十种相”因此是理由；“安住于决择分支”因此是所立法；“不退转”因此是所立之法；“此定义”因此是显示了周遍。在广释中，“相即是彼等二十”因此是理由；“具有暖、顶、忍等，安住于胜法等”因此是显示了所知所立法；“不退转于圆满菩提”因此是显示了所立之法。就见道而言，在略说中，“见道之忍与，智之十六刹那”因此是理由；“菩提萨埵”因此是所立法；“不退转之”因此是所立之法；“当知是定义”因此是显示了周遍。在广释中，“如是之十六刹那”因此是理由；“具慧见道位之”因此是所立法；“不退转之”因此是所立之法；“是正因”因此是显示了周遍。就修道而言，“生与灭”因此是理由；“具慧修道位之，不退转之是正因”因此，虽然没有直接显示，但通过意义获得，因此宗、法、周遍三者都显示了。那么，不直接显示的理由是什么呢？因为能够从显示加行道和见道的论典中推知，并且为了避免偈颂多寡的增减。例如，在基智和一切相智的相状的场合，直接显示了最初和最后的相状，而在道智的相状的场合，没有直接显示，而是说“因与道与痛苦”。因此，在论典根本中，直接显示了以三菩萨中的任何一个作为所立法，成立不退转，仅仅是将四十四个理由中的任何一个作为因来安立。其意为，阿阇黎从后得的身语的特殊行为的相，推测先前等持的证悟是果。
English
If these reasons establish non-retrogression, then, which treatises show the three aspects of subject, property, and meaning? In terms of the path of application, "The signs of reversion, etc., of form, etc., by stating twenty aspects" is therefore the reason; "Abiding in the limbs of ascertainment" is therefore the subject; "Non-retrogression" is therefore the property to be established; "This definition" is therefore showing pervasion. In the detailed explanation, "The sign is those twenty" is therefore the reason; "Having warmth, peak, forbearance, etc., abiding in the supreme dharmas, etc." is therefore showing the subject to be known; "Not retrogressing from complete enlightenment" is therefore showing the property to be established. In terms of the path of seeing, in the concise explanation, "The forbearance of the path of seeing, and the sixteen moments of wisdom" is therefore the reason; "Bodhisattva" is therefore the subject; "Of non-retrogression" is therefore the property to be established; "Know that it is the definition" is therefore showing pervasion. In the detailed explanation, "Such sixteen moments" is therefore the reason; "Of the wise one abiding in the path of seeing" is therefore the subject; "Of non-retrogression" is therefore the property to be established; "Is a valid sign" is therefore showing pervasion. In terms of the path of meditation, "Arising and ceasing" is therefore the reason; "Of the wise one abiding in the path of meditation, of non-retrogression is a valid sign" therefore, although not directly shown, it is obtained through meaning, therefore the subject, property, and pervasion are all shown. Then, what is the reason for not showing it directly? Because it can be inferred from the treatises showing the paths of application and seeing, and in order to avoid the increase or decrease of many or few verses. For example, in the case of the aspects of the base wisdom and all-aspect wisdom, the initial and final aspects are directly shown, but in the case of the aspects of the path wisdom, it is not directly shown, but it is said, "Cause and path and suffering." Therefore, in the root text of the treatise, it is directly shown that taking any of the three bodhisattvas as the subject, establishing non-retrogression, merely establishing any of the forty-four reasons as the sign. Its meaning is that the Acharya infers the prior realization of equipoise from the sign of the special behavior of the body and speech of subsequent attainment is the result.
Chinese
的理路。以具足平等性的证悟之相，成立不为其他乘所间断而能生起圆满菩提之自性理。彼以能生起之相，成立不退转之非观待理，如是宣说了三种。其中第一种，如《义明》中说：“如是，以十六刹那所摄之忍与智，于获得此等真实之后。”即是此所指。第二种，如前所引，从《释论大疏》中所引《释量论》之教证，即是此所指。第三种，如彼教证之“唯可由随行之理而取”所指，以能行之理作为相，而成立取不退转之故。所谓“应取”者，乃是经中“具有彼等相、相、特征之菩萨，应取为不退转”之释。愿怙主弥勒与广子狮子贤，二者心生欢喜。第三，分三：法之有法，所立法之义，理路之义。其中第一，菩萨加行道者，利根等三，如前已述。第二，四十理路之究竟所立法，是不退转，故于此有以何不退转，从何不退转，不退转之义解释，此三者。其中第一，某些人说，一般不退转有以意乐不退转与以加行不退转二者。此处是以意乐不退转，因获得大乘加行道后，不可能以意乐退转，若彼获得后以意乐退转，则以加行亦应退转之故。若以意乐退转，则须舍弃自相续中所有之大乘世俗菩提心，若舍弃彼，则亦须舍弃六度之行故。若如是，则若为大乘加行道者，则不可能生起缘自利作意之念，是遍的。若如是，则以意乐之门不退转是遍的之故。若许，则于声闻圣者之证悟先行的彼大乘加行道者，与最初即入于大乘道之彼二者，有缘自利作意之念
English
The reasonings of. The nature of reason that establishes the possibility of arising complete enlightenment without being interrupted by other vehicles from the sign of complete realization of equality. From the sign of that which can arise, the reason of non-observation that establishes non-retrogression, and three are spoken of. The first of these is: As it is said in the Meaningful Explanation: "Thus, after truly obtaining these, which are condensed by the sixteen moments of patience and knowledge." The second is: As quoted earlier, it is indicated by the quote from the Explanation of the Treatise on Valid Cognition in the Great Commentary. The third is: It is indicated by the statement in the same quote that "the very possibility of entering should be inferred and grasped." Because it is shown that non-retrogression is grasped by making possibility the sign. The meaning of "should be grasped" is: Because it is an explanation of the sutra which says, "Bodhisattvas who possess those aspects, signs, and characteristics should be grasped as non-retrogressing." May the Protector Maitreya and the Great Son Lion Good be pleased. Thirdly, there are three: the subject of the dharma, the meaning of the dharma to be established, and the meaning of the reason. The first of these is the Bodhisattva practitioner of the path of joining, the sharp-witted, etc., as mentioned above. Secondly, the dharma to be established at the end of the forty reasonings is non-retrogression. Therefore, in this case, there are three: by what is it non-retrogressing, from what is it non-retrogressing, and an explanation of the meaning of non-retrogression. The first of these is: Some say that in general, non-retrogression is of two types: non-retrogression by intention and non-retrogression by practice. Here, it is non-retrogression by intention, because after obtaining the Mahayana path of joining, it is impossible to retrogress by intention. If one retrogresses by intention after obtaining it, then one should also retrogress by practice. If one retrogresses by intention, then one must abandon the Mahayana conventional bodhicitta that exists in one's own mindstream. If one abandons that, then one must also abandon the practice of the six perfections. If so, then if one is a practitioner of the Mahayana path of joining, then it is pervasive that the thought of focusing on one's own benefit cannot arise. If so, then it is pervasive that one does not retrogress through the door of intention. If one accepts this, then the thought of focusing on one's own benefit exists for those practitioners of the Mahayana path of joining who have previously attained the realization of the Hearers, and for those two who have entered the Mahayana path from the very beginning.