Tibetan
་ཆོས་བསྟན་པ། །བདེན་པ་གཉིས་ལ་ཡང་དག་བརྟེན། །ཞེས་གསུངས་པས་སོ། །དབུ་མའི་གཞུང་ལུགས་འདིར་སྒྲས་བསྟན་དུ་མེད་ཀྱང་ཐ་སྙད་དུ་སྒྲས་བསྟན་པ་དང་། བདེན་པ་གཉིས་པོ་དབྱེར་མེད་ཀྱང་གདུལ་བྱ་ལ་དབྱེ་སྟེ་བསྟན་པ་སོགས་གཞུང་འགྲེལ་གྱི་དགོངས་པ་གོང་འོག་སྒྲིགས་ན་འདི་ཉིད་འཐད་པར་སེམས་སོ། །གཉིས་པ་ནི་བདེན་པ་གཉིས་ཏེ། ཡུལ་ཅན་གྱི་བློའི་སྒོ་ནས་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བདེན་པ་དང་། དོན་དམ་པའི་བདེན་པ་གཉིས་ཡིན་ལ་སྔ་མ་ལ་འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལྟོས་བདེན་པ་དང་། ལོག་པའི་ཀུན་རྫོབ་གཉིས་ཡོད་པར་འཇུག་པར་གསུངས་སོ། །ཡང་དོན་དམ་བདེན་པ་རྟོགས་པའི་ཐབས་ཐབས་བྱུང་གི་དབང་དུ་བྱས་པའི་དབྱེ་ངོ་ནི། ཐ་སྙད་བདེན་པ་དང་། དོན་དམ་བདེན་པ་གཉིས་སམ། འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། དོན་དམ་བདེན་པ་གཉིས་ཏེ། ཚིག་གསལ་ལས་བརྗོད་པར་བྱ་བ་དང་། རྗོད་པར་བྱེད་པ་དང་ཤེས་པ་དང་ཤེས་བྱ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་ཅན་འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་དམ་པ་ཁས་མ་བླངས་པར་དོན་དམ་པ་བསྟན་པར་མི་ནུས་ལ་མ་བསྟན་ན་རྟོག་པར་མི་ནུས་ཤིང་། དོན་དམ་པ་མ་རྟོགས་པར་ཡང་མྱ་ངན་ལས་འདས་པའི་གྲོང་ཁྱེར་དུ་ཕྱིན་པར་མི་ནུས་སོ། །ཞེས་བསྟན་པའི་ཕྱིར། ཐ་སྙད་ལ་ནི་མ་བརྟེན་པར། །དམ་པའི་དོན་ནི་བསྟན་མི་ནུས། །དམ་པའི་དོན་ནི་མ་རྟོགས་པར། །མྱ་ངན་འདས་པ་ཐོབ་མི་འགྱུར། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ཐོབ་པའི་ཐབས་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆུ་འདོད་པས་སྣོད་ལྟར་ཐོག་མར་གདོན་མི་ཟ་བར་ཀུན་རྫོབ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ཁས་བླང་བར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་སོ། །དེས་ན་ཀུན་རྫོབ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་པའི་དོན་དམ་པ་དང་། ཐ་སྙད་བདེན་པ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཉིད་ལྟོས་བདེན་པའི་ཀུན་རྫོབ་དང་། འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་རྣམས་དོན་གཅིག་ཡིན་པས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ཡིན་ན། དེ་དག་ཡིན་པས་མ་ཁྱབ་སྟེ། དབང་པོ་སྐྱོན་ལྡན་གྱི་ཤེས་པ་ཡུལ་དང་བཅས་པ་རྣམས་ཇི་སྐད་བཤད་པ་དེ་དག་ཏུ་མི་རུང་བའི་ཕྱིར་ཏེ། ཚིག་གསལ་ལས། འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་ཅེས་གང་ལས་དེ་ལྟར་ཁྱད་པར་དུ་བྱེད་པ་འཇིག་རྟེན་མ་ཡིན་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱང་ཡོད་དམ་ཞེ་ན་འདི་ནི་དངོས་པོ་ཇི་ལྟར་གནས་པ་རྗེས་སུ་བརྗོད་པ་ཡིན་གྱི་འདིར་དཔྱད་པ་དེ་མི་འཇུག་གོ །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་རབ་རིབ་དང་ལིང་ཐོག་སྔོན་པོ་དང་། མིག་སེར་ལ་སོགས་པས་དབང་པོ་ཉམས་པས་མཐོང་བ་ཕྱིན་ཅི་ལོག་ལ་གནས་པ་དེ་དག་ནི་འཇིག་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་གི་ཀུན་རྫོབ་གང་ཡིན་པ་དེ་
Chinese
宣说佛法，是依于二谛而如实宣说的。如是宣说的缘故。虽然中观的宗义在此没有用言语明示，但在名言中用言语明示，并且二谛虽然无别，但为了调伏所化众生而加以区分宣说等等，如果将经论的意趣前后连贯起来，就觉得这样才是合理的。第二是二谛，从有境之识的角度来说，是世俗谛和胜义谛两种，前者又分为世间自许的谛实和虚妄的世俗两种。又，就证悟胜义谛的方便和方便生起的角度来说，可以分为名言谛和胜义谛两种，或者世间世俗谛和胜义谛两种。如《显句论》所说：如果不承认具有能说、所说、能知、所知等相的世间人的胜义，就不能开示胜义谛，不开示就不能证悟，不证悟胜义谛，也就不能到达涅槃的城市。为了说明这个道理，经中说：不依靠名言，不能开示胜义谛；不证悟胜义谛，就不能获得涅槃。因此，因为它是获得涅槃的方法，所以就像渴望水的人需要容器一样，首先必须毫无顾忌地承认世俗的安立方式。如是宣说。因此，世俗的安立方式、世间人的胜义、名言谛、世间自许谛实的世俗、世间世俗谛，这些意义相同，如果是世俗谛，那么就不能遍及这些，因为有缺陷的根识及其对境等，不能成为如上所说的那些，如《显句论》所说：如果有人问，什么是世间世俗，它与什么不同而如此区分呢？难道还有非世间的世俗吗？答：这是随顺事物本来的存在方式而说的，这里不适用那种分析。另一方面，由于眼翳、发网、蓝光和黄疸等眼病而导致的颠倒错乱的见解，这些不是世间的，它们的世俗是什么呢？
English
The teaching of the Dharma is based on the two truths. It is said so because of this. Although the tenets of Madhyamaka are not explicitly stated here, they are explicitly stated in conventional terms. And although the two truths are inseparable, they are taught separately for the sake of taming sentient beings, etc. If the intentions of the scriptures and commentaries are connected from beginning to end, it seems that this is reasonable. The second is the two truths, which from the perspective of the subject's mind are the conventional truth and the ultimate truth. The former is divided into the worldly self-acknowledged truth and the false conventional truth. Furthermore, from the perspective of the means of realizing the ultimate truth and the arising of the means, it can be divided into the conventional truth and the ultimate truth, or the worldly conventional truth and the ultimate truth. As stated in the Clear Words, if one does not acknowledge the ultimate truth of worldly people, which has the characteristics of being able to speak, being spoken, being able to know, and being known, one cannot reveal the ultimate truth. If one does not reveal it, one cannot realize it. If one does not realize the ultimate truth, one cannot reach the city of Nirvana. To illustrate this point, it is said in the scriptures: Without relying on conventional terms, one cannot reveal the ultimate truth; without realizing the ultimate truth, one cannot attain Nirvana. Therefore, because it is the method of attaining Nirvana, just as a person who desires water needs a container, one must first acknowledge how the conventional is established without any hesitation. Thus it is said. Therefore, the way the conventional is established, the ultimate truth of worldly people, the conventional truth, the worldly self-acknowledged truth of the conventional, and the worldly conventional truth, these meanings are the same. If it is the conventional truth, then it cannot pervade these, because the defective sense consciousness and its objects, etc., cannot be those mentioned above. As stated in the Clear Words: If someone asks, what is worldly conventional, and from what is it distinguished in this way? Is there also a non-worldly conventional? Answer: This is said in accordance with the way things exist, and that kind of analysis is not applicable here. On the other hand, the inverted and distorted views caused by eye diseases such as cataracts, hairnets, blue light, and jaundice are not worldly, what is their conventional?
Tibetan
ནི་འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་མ་ཡིན་པས་འཇིག་རྟེན་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་དང་། ཞེས་དེ་ལས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་སོ། །འདིའང་དབུ་མ་ལ་འཇུག་པ་ལས་རྒྱས་པར་བཤད་པས་དེ་ལས་ཁོངས་སུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་ཤིང་འཇུག་པར། གནོད་པ་མེད་པའི་དབང་པོ་དྲུག་རྣམས་ཀྱིས། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གསུངས་པས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མདོར་ན་དོན་དམ་བདེན་པ་རྟོགས་པའི་ཐབས་སུ་གྱུར་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ནི་ས་བོན་ལས་མྱུ་གུ་སྐྱེ་ཞེས་སོགས་འཇིག་རྟེན་ན་ཐ་སྙད་ཇི་ལྟར་གནས་པ་ལྟར་ཡིན་པས་ཐ་སྙད་བདེན་པ་ཐབས་སུ་གྱུར་པ་དང་། དོན་དམ་བདེན་པ་ཐབས་བྱུང་གྱུར་པ་སྟེ། །ཞེས་གསུངས་ལ། ཐ་སྙད་བདེན་པ་དེའང་བློ་འཁྲུལ་པའི་ངོར་བདེན་པར་སྣང་བ་ཡིན་གྱི་བདེན་པར་གྲུབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །ཞེས་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་སྤྱིར་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་ཡང་ལོག་གཉིས་སུ་ཕྱེ་བ་སྟེ། མིག་ནི་རབ་རིབ་ཅན་གྱིས་དམིགས་པ་ཡིས། །ཞེས་སོགས་ཚིགས་བཅད་གཅིག་གིས་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གསུམ་པ་ནི། དངོས་པོར་སྨྲ་བ་དག་གིས་ཡུལ་རང་ངོས་ནས་གནས་ལུགས་ལ་གྲུབ་པ་དང་། མ་གྲུབ་པའི་ཆོས་གཉིས་ཡོད་པའི་རྒྱུ་མཚན་གྱིས་བདེན་པ་གཉིས་འབྱེད་པར་འདོད་ཅིང་། དེ་ལའང་ཉན་ཐོས་སྡེ་གཉིས་ཀྱིས་གདགས་གཞི་དོན་དམ་བདེན་པ་རྫས་གྲུབ་ལ་བཏགས་ཆོས་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་བཏགས་ཡོད་བཏགས་པར་འདོད་དེ། བྱེ་སྨྲས་གདགས་གཞི་ཤེས་བྱ་གཞི་ལྔ་རྫས་གྲུབ་ནི་དོན་དམ་བདེན་པ་དང་། དེ་དག་ལ་བཏགས་པའི་བུམ་སྣམ་སོགས་དང་གང་ཟག་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་འདོད་པའི་ཕྱིར་དང་། མདོ་སྡེ་པས་གདགས་གཞི་དོན་ཤེས་རང་མཚན་དོན་དམ་བདེན་པ་དང་། དེ་དག་ལ་བཏགས་པའི་རགས་པ་དང་རྒྱུན་ལ་སོགས་པ་སྤྱི་མཚན་རྣམས་ནི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ལུགས་འདི་དག་ལ་དོན་དམ་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བས་གྲོལ་བ་ཐོབ་པ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཚུར་མཐོང་གི་རྒྱུད་ཀྱི་རང་མཚན་འཇལ་བྱེད་ཀྱི་རྟོག་མེད་ཀྱི་ཤེས་པ་རྣམས་ཀྱིས་དོན་དམ་བདེན་པ་མངོན་སུམ་དུ་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་རིག་པའི་ལུགས་ལ་གདགས་གཞི་གཞན་དབང་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་ནི་བདེན་གཉིས་འཇོག་པའི་གཞི་ཡིན་ཅིང་། འདི་ལ་བག་ཆགས་ཀྱི་དབང་གིས་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་སྣང་བའི་ཤེས་པ་གཞན་དབང་དང་། སྣང་བ་ལྟར་གཟུང་འཛིན་གཉིས་སུ་བཏགས་པའི་ཀུན་བརྟགས་གཉིས་ཀའང་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པར་འདོད་པའི་ཀུན་རྫོབ་བདེན་པ་ལ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་གྲུབ་པ་དང་། མ་གྲུབ་པ་གཉིས་ཡོད་དོ། །གཞན
Chinese
不是世俗谛，所以与世俗谛不同。这一点在《入中论》中有详细的解释，所以应该从那里理解。如是说，并在《入中论》中说：“无害的六根。”等一颂，是为了说明这个道理。总之，成为证悟胜义谛之方便的世俗谛，就像种子生芽等世间上如何安立名言一样，所以名言谛是方便，胜义谛是方便所生。如是说。而且，那个名言谛也是在迷乱的心识面前显现为真实的，但并不是真实成立的。为了了解这一点，一般将世俗谛也分为两种，即正世俗和倒世俗。如“眼为翳膜所蔽者”等一颂所说。第三，有实事师认为，由于事物本身存在着成立和不成立的两种法，所以要区分两种真谛。其中，声闻部中的两个部派认为，所依的胜义谛是实有的，所诠释的世俗谛是假立的。比如，毗婆沙宗认为，所依的五蕴是实有的胜义谛，而依于它们的瓶、衣等以及补特伽罗是世俗谛。经部宗认为，所依的意义、意识、自相是胜义谛，而依于它们的粗大、相续等共相是世俗谛。这些宗派认为，证悟胜义谛并不能获得解脱，因为从现世的角度来看，衡量自相的无分别识能够现量见到胜义谛。唯识宗认为，所依的他性是安立二谛的基础，并且，在这种情况下，由于习气的作用，显现为能取和所取的识是他性，而如所显现般假立的能取和所取二者都是世俗谛，因此世俗谛有自相成立和不成立两种。
English
It is not the conventional truth, so it is different from the conventional truth. This is explained in detail in the Madhyamakavatara, so it should be understood from there. It is said, and in the Madhyamakavatara, it says, "The six unimpaired senses." etc., one verse, to show this reason. In short, the conventional truth that becomes the means to realize the ultimate truth is like how names are established in the world, such as seeds sprouting, so the conventional truth is the means, and the ultimate truth is born from the means. It is said. Moreover, that conventional truth also appears to be true in the face of confused consciousness, but it is not truly established. In order to understand this, the conventional truth is generally divided into two types, namely, correct conventional truth and inverted conventional truth. As the verse "The eye is covered by a membrane" etc. says. Third, the realists believe that because there are two dharmas, established and not established, in things themselves, they want to distinguish between the two truths. Among them, the two schools of the Hearers believe that the basis of imputation, the ultimate truth, is substantially existent, and the conventional truth that is interpreted is falsely established. For example, the Vaibhashika school believes that the basis of imputation, the five aggregates of knowable objects, is the substantially existent ultimate truth, and the pot, cloth, etc. and the person imputed to them are the conventional truth. The Sutra school believes that the basis of imputation, the meaning, consciousness, and self-character of objects are the ultimate truth, and the grossness, continuity, etc. imputed to them are the conventional truth. These schools believe that realizing the ultimate truth does not lead to liberation, because from the perspective of this world, the non-conceptual consciousness that measures self-character can directly see the ultimate truth. The Mind-Only school believes that the other-powered nature of the basis of imputation is the basis for establishing the two truths, and in this case, due to the effect of habits, the consciousness that appears as the grasper and the grasped is the other-powered nature, and the grasper and the grasped that are falsely established as they appear are both conventional truths, so there are two types of conventional truths: self-character established and not established.