Tibetan
ག་བྱེད་ཚིག་བཞི་བཤད། །ཡང་དག་འཇོག་བྱེད་མ་བསལ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གཉིས་ཏེ། ཚིག་བཞིས་བཟུང་བའི་དོན་བཞི་བསྟན། །ཕྱི་མ་གཉིས་པོ་རྒྱས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། མདོར། ངོ་བོ་ཁོ་ན་བསྟན་བྱ་བ། །རང་ཉིད་འདོད་དང་མ་བསལ་བ། །ཞེས་ལྔ་གསུངས་པའི་ནང་ནས་ངོ་བོ་དང་། ཁོ་ན་ཞེས་པའི་ཚིག་ཕྲད་དང་། འདོད་པ་དང་། བདག་ཉིད་ཅེས་པའི་ཚིག་གིས་ཆོས་ཅན། གཞན་དོན་བསྒྲུབ་བྱ་དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་བཞི་བཟུང་སྟེ། ཕྱིར་རྒོལ་གྱིས་མ་གྲུབ་པ་དང་། སྒྲུབ་བྱེད་དུ་བཀོད་བཞིན་པ་མིན་པ་དང་། ངག་ཏུ་མ་སྨྲས་ཀྱང་དོན་གྱིས་བརྗོད་པ་སྟེ་འདོད་པས་ཡུལ་དུ་བྱས་པ་དང་། རྒོལ་བ་བདག་ཉིད་ཀྱིས་བསྒྲུབ་བྱར་ཁས་བླངས་པ་རྣམས་གཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མ་བསལ་བ་འདིར་མ་བརྗོད་ཅེ་ན། མཚན་ཉིད་དང་པོ་བཞི་པོ་གཞན་དོན་བསྒྲུབ་བྱ་ཙམ་གྱི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ཏེ། གྲངས་ཅན་པས་མིག་སོགས་གཞན་དོན་བྱེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ལ་འདུས་བསགས་བཀོད་པའི་ཚེ་མིག་སོགས་བདག་དོན་བྱེད་པ་ལ་མཚན་ཉིད་བཞི་ཆར་ཚང་བའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དང་རིགས་སྒོ་ནས་བཤད་པའི་བསྒྲུབ་བྱར་ཁས་བླངས་པ་དོན་གཅིག་པས་དེའི་སྟེང་དུ་མ་བསལ་བ་ཚང་ན་ཕྱོགས་ཡང་དག་ཏུ་འགྱུར་ཞེས་ཤེས་པའི་ཆེད་དུ་འདིར་མ་བསལ་བ་མ་སྨོས་པ་ཡིན་ལ། མདོར་ནི་ཡང་དག་གི་མཚན་ཉིད་ཡོངས་རྫོགས་སྟོན་པའི་སྐབས་ཡིན་པས་སྨོས་སོ། །གནད་འདི་མ་རྟོགས་པར་འདི་མདོར་བསྟན་དུ་བྱས་ནས་མ་བསལ་བ་རྒྱས་པར་བཤད། ཅེས་པའི་ས་བཅད་བྱེད་པས་ནི་ཚིག་གིས་དེ་ཡི་མཚན་ཉིད་བཞི་ཞེས་པ་དང་། ཁས་བླངས་དེ་ཡང་ཚད་མ་ནི། །ངག་གིས་བཀག་མེད་ཡིན་པར་འདོད། །ཅེས་པའི་གཞུང་གཉིས་ཀྱི་ནུས་པ་མ་རྟགས་པའོ། །འདིར་ཚིག་རྐང་དང་པོར་བདག་ཉིད་དང་འདོད་པ་རིམ་པ་བཞིན་བཤད་པ་ནི་མདོའི་གོ་རིམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་ལ། ཕྱི་མར་དེ་ལས་བཟློག་པ་ནི་རྒྱས་བཤད་ཀྱི་གོ་རིམ་གྱི་དབང་དུ་བྱས་སོ། །རྒྱས་བཤད་ལས་གོ་རིམ་དེ་ལྟར་མཛད་པ་ནི་འདོད་པ་ཞེས་པ་ཞེ་འདོད་སྐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱར་བསྟན་པ་ན་རྒོལ་བས་ཁས་བླངས་པའི་ལུང་དོན་ཐམས་ཅད་ཞེ་འདོད་ཀྱི་ཡུལ་ཡིན་པས་སྐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པ་བཟློག་པའི་ཆེད་དུ་རང་ཉིད་སྨོས་དགོས་པའི་དབང་དུ་བྱས་ཤིང་། མདོ་ལས་ནི་འདོད་པ་ཞེས་པ་རྒོལ་བ་རང་ཉིད་ལ་སྦྱར་བའི་ཆེད་དུ་རང་ཉིད་ཐོག་མར་སྨོས་སོ། །གཞན་དག་ནི་དོགས་པ་ཙམ་ཡང་མ་ཞུགས་ན་ཆོད་པ་ལྟ་སྨོས་ཀྱང་ཅི་དགོས་སོ། །གཉིས་པ་ལ་གཉིས་ཏེ། འདོད་པ་རྒྱས་པར་བཤད་པ་དང་། རང་ཉིད་རྒྱ
Chinese
解释能立四句。解释成立正量且不遮遣。初分二：以四句把握的四义进行阐述，后二者进行广释。初者：总的来说，本体唯独应证成，自身意欲且不遮遣。如是于所说的五者之中，以本体和，唯独的系词，意欲和，自性之词，把握了法，为他义所应成之四相，即：为了遣除对方未成立，以及并非作为能立而安立，以及虽未于言语中宣说然以意义表达，即以意欲作为对境，以及辩论者自己承诺为所应成。为何不遮遣于此未说呢？因为最初的四相仅仅是他义所应成的相，如数论者成立眼等为他义所作之时，于聚集积聚安立之时，眼等为自义所作时四相全部具足之故。此与从理门方面所说的承诺为所应成意义相同，在此之上若具足不遮遣则成为正确之宗，为了知晓此故，于此未说不遮遣，总的来说，因为是显示正确之相全部的场合故而说了。未领悟此要点，而将此作为总说，不遮遣作为广说，如是作章节划分，则未领会以词把握彼之四相，以及承诺彼亦是正量，以言语无遮是意欲之二论典的能力。此处于第一句中依次宣说自性和意欲，是随顺总说之次第，于后者中与此相反，是随顺广释之次第。于广释中如是造作次第，是因为意欲于显示希求场合之所应成时，由于辩论者所承诺之所有论义皆是希求之对境，是否为场合之所应成之疑虑，为了遣除此故，是随顺必须宣说自身之故，总说中，为了将意欲施加于辩论者自身，故而最初宣说自身。其他者，若连少许疑虑皆未生起，则更何况是决断呢？二者分为二：广释意欲和，自身广
English
Explaining the four phrases of the proof. Explaining the establishment of valid cognition and non-rejection. The first has two parts: explaining the four meanings grasped by the four phrases, and elaborating on the latter two. The first part: In summary, the essence alone should be proven, one's own desire, and non-rejection. Thus, among the five mentioned, the four characteristics of the subject, which is to be proven for the sake of others, are grasped by the words "essence," the particle "alone," "desire," and "self," namely: to eliminate what is not established by the opponent, what is not being presented as a proof, what is expressed in meaning even if not spoken in words, i.e., what is taken as an object by desire, and what the debater himself has promised to prove. Why is non-rejection not mentioned here? Because the first four characteristics are merely characteristics of what is to be proven for the sake of others. For example, when the Samkhyas prove that the eyes, etc., act for the sake of others, when arranging the collection and accumulation, the eyes, etc., possess all four characteristics when acting for their own sake. This is the same in meaning as promising to prove what is explained from the perspective of reasoning. If non-rejection is complete on top of this, it becomes a correct thesis. In order to know this, non-rejection is not mentioned here. In summary, it is mentioned because it is the occasion for showing all the characteristics of correctness. Not understanding this key point, and making this a summary and non-rejection an elaboration, one does not understand the power of the two treatises that the four characteristics are grasped by the words, and that the promise is also valid cognition, and that it is intended to be uncontradicted by words. Here, the sequential explanation of self and desire in the first verse is due to the order of the summary, while the reverse in the latter is due to the order of the elaboration. The reason for making the order in the elaboration in this way is that when desire is shown as what is to be proven in the case of wishing, since all the meanings of the scriptures promised by the debater are objects of wishing, there is a doubt as to whether it is what is to be proven in the case. In order to dispel this, it is due to the need to mention oneself. In the summary, in order to apply desire to the debater himself, one's self is mentioned first. As for others, if even a slight doubt does not arise, what need is there to mention certainty? The second has two parts: elaborating on desire and elaborating on self.
Tibetan
ས་པར་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཞེ་འདོད་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པར་བསྟན། །བསྒྲུབ་བྱ་མིན་ན་ཧ་ཅང་ཐལ། །ཚུལ་དེས་ལོག་རྟོག་གཞན་ཡང་ཁེགས་པའོ། །དང་པོ་ལ་གསུམ་སྟེ། ཞེ་འདོད་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པའི་དཔེ། །དེ་ལ་གཞན་གྱིས་རྩོད་པ་སྤོང་། །དེ་ལྟར་བསྟན་པའི་དགོས་པ་བཤད་པའོ། །དང་པོ་ནི། འདོད་པ་ཞེས་པས་ངག་ཏུ་མ་བརྗོད་ཀྱང་ཞེ་བས་འདོད་པ་སྐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱར་བསྟན་ན། དེའི་དཔེ་ཇི་ལྟ་བུ་ཞེ་ན། ངག་ཏུ་མ་བརྗོད་ན་ཡང་རྒོལ་བས་ཞེ་བས་འདོད་པས་ཁྱབ་པའི་ཚོགས་དོན་ཆོས་ཅན། སྐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ཏེ། ཞེ་བས་བསྒྲུབ་བྱར་འདོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དཔེར་ན་གྲངས་ཅན་པས་མིག་སོགས་གཞན་དོན་བྱེད་པར་བསྒྲུབ་པ་ན་མིག་སོགས་བདག་གི་དོན་བྱེད་པ་སྐབས་ཀྱི་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པ་བཞིན་ནོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། རང་སྒྲ་དོན་མེད་འགྱུར་བ་སྤང་། །འགལ་རྟགས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་བ་སྤང་། །འདོད་པ་རྟོགས་པ་མེད་པ་སྤང་བའོ། །དང་པོ་ནི། འདོད་པ་ཅེས་པས་རྒོལ་བས་ཞེ་བས་མི་འདོད་པ་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པ་ཁེགས་ན་རང་སྒྲ་དོན་མེད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འདོད་པ་ཅེས་པའི་སྒྲས་རྒོལ་བ་ལས་གཞན་གྱི་འདོད་པ་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་པ་བཟློག་ན་ཡང་། རང་ཉིད་ཅེས་པའི་སྒྲ་འདི་ནི་ཆོས་ཅན། དགོས་པ་ཡོད་དེ། རྒོལ་བས་ཁས་བླངས་པའི་ལུང་དོན་ཐམས་ཅད་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ནམ་སྙམ་པའི་དོགས་པའི་གནས་ནི་བཟློག་པ་སྟེ། དེའི་དོན་དུ་བྱས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གཏན་ཚིགས་གྲུབ་སྟེ། ཀུན་བཏུས་ཀྱི་འགྲེལ་པར། བདག་ཉིད་ཅེས་བྱ་བའི་སྒྲ་ནི་བསྟན་བཅོས་ལ་མ་ལྟོས་པར་ཁས་བླངས་པ་སྟོན་པར་བྱེད་པའོ་ཞེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ནི། རྒོལ་བའི་ཞེ་འདོད་ཁོ་ན་བསྒྲུབ་བྱ་ཡིན་ན་འགལ་རྟགས་ཐམས་ཅད་ཞེ་འདོད་ལ་ལྟོས་ནས་གཅིག་ཏུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། འགལ་རྟགས་དེ་ནི་ཆོས་ཅན། ཞེ་འདོད་གཅིག་ཉིད་བརྗོད་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ནས་དུ་མར་འགྱུར་ཏེ། བརྗོད་ཚུལ་ལ་ལྟོས་ནས་རེས་འགའ་ཆོས་དག་གི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པ་དང་། རེས་འགའ་ཆོས་ཅན་དག་གི་སྒོ་ནས་བརྗོད་པ་དང་། རེས་འགའ་དེ་གཉིས་ཀྱི་ཁྱད་པར་དག་གི་སྒོ་ནས་དུ་མར་འགྱུར་བ་ཡིན་པར་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་ནི་རྣམ་ངེས་ལས། དེ་ནི་རེས་འགའ་ཆོས་དག་གི་སྒོ་ནས་སམ། རེས་ཆོས་ཅན་དག་གི་སྒོ་ནས་སམ། དེའི་ཁྱད་པར་དག་གི་སྒོ་ནས་ཐ་དད་དུ་བྱེད་དོ་ཞེས་པའི་དོན་ས་སྐྱ་པས་བཀྲལ་བའི་ལུགས་ཏེ་དགག་སྒྲུབ་རྒྱས་པར་སྤྱི་དོན་དུ་བསྟན་ཟིན་ཏོ། །གསུམ་པ་ནི། མིག་སོགས་བདག་དོན་བྱེད་པ་ཞེ
Chinese
这是关于“地”的解释。第一部分有三点：表明心中的意愿是需要证明的；如果不是需要证明的，就会出现非常荒谬的推论；通过这种方式，其他的错误观念也会被排除。第一部分有三点：心中意愿是需要证明的例子；驳斥其他人对此的争论；解释这样说明的必要性。第一点是：用“意愿”这个词，即使口头上没有说出来，也表明心中的意愿是当下需要证明的。那么，这有什么例子呢？即使口头上没有说出来，作为论敌，心中所想的，普遍认同的集合概念，是当下需要证明的，因为心中意愿是需要证明的。例如，数论派在证明眼睛等为他人服务时，眼睛等为自己服务是当下需要证明的。第二部分有三点：排除自语无意义；排除矛盾符号变成一个；排除没有理解意愿。第一点是：如果用“意愿”这个词，排除了论敌心中不愿承认的需要证明，那么自语就会变得没有意义，是这样吗？即使“意愿”这个词排除了论敌之外的所有意愿都需要证明，但“自己”这个词作为主题，是有必要的，因为可以排除论敌认为所有承认的经文内容都需要证明的疑虑，因为这是为了这个目的。理由成立，因为在《总集释》中说：“‘自己’这个词是为了表明不依赖论典而承认的内容。”第二点是：如果只有论敌心中的意愿是需要证明的，那么所有的矛盾符号都会依赖于心中的意愿而变成一个，是这样吗？矛盾符号，作为主题，同一个心中的意愿会依赖于表达方式而变成多种，因为依赖于表达方式，有时通过法的角度来表达，有时通过有法者的角度来表达，有时通过这两者的区别的角度来表达，因此会变成多种。这出自《量决定论》：“它有时通过法的角度，有时通过有法者的角度，有时通过它们的区别的角度来区分。”这是萨迦派解释的观点，已经在总义中详细阐述了肯定和否定。第三点是：眼睛等为自己服务
English
This is an explanation of "ground." The first part has three points: Showing that the intention in the heart is what needs to be proven; if it is not what needs to be proven, then very absurd inferences would follow; in this way, other wrong views are also refuted. The first part has three points: An example of the intention in the heart being what needs to be proven; refuting others' arguments against it; explaining the necessity of explaining it in this way. The first point is: By the word "intention," even if it is not spoken verbally, it is shown that the intention in the heart is what needs to be proven in the present context. So, what is an example of this? Even if it is not spoken verbally, the collection of meanings that the opponent intends in their heart, which is universally accepted, is what needs to be proven in the present context, because the intention in the heart is what needs to be proven. For example, when the Samkhya school proves that the eyes, etc., serve others, the eyes, etc., serving oneself is what needs to be proven in the present context. The second part has three points: Eliminating the self-utterance becoming meaningless; eliminating contradictory symbols becoming one; eliminating the lack of understanding of intention. The first point is: If by the word "intention," it is refuted that what the opponent does not want to admit in their heart is what needs to be proven, then the self-utterance would become meaningless, is that so? Even if the word "intention" refutes that all intentions other than the opponent's need to be proven, the word "self" as the subject, is necessary, because it can eliminate the doubt that the opponent thinks that all the content of the scriptures they admit needs to be proven, because it is done for that purpose. The reason is established, because in the commentary on the Compendium, it is said: "The word 'self' is to show what is admitted without relying on the treatises." The second point is: If only the opponent's intention in their heart is what needs to be proven, then all contradictory symbols would depend on the intention in the heart and become one, is that so? Contradictory symbols, as the subject, the same intention in the heart will become multiple depending on the way of expression, because depending on the way of expression, sometimes it is expressed from the perspective of dharmas, sometimes it is expressed from the perspective of subjects, and sometimes it is expressed from the perspective of the differences between the two, therefore it will become multiple. This is from the Pramāṇaviniścaya: "It is sometimes differentiated from the perspective of dharmas, sometimes from the perspective of subjects, and sometimes from the perspective of their differences." This is the view explained by Sakya Pandita, and affirmation and negation have been explained in detail in the general meaning. The third point is: Eyes, etc., serving oneself