Tibetan
་པའི་ཐེ་ཚོམ་གྱི་རྒྱུ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། སློབ་དཔོན་རྟགས་ལ་འབྲེལ་བ་ངེས་པ་བཞེད། །འབྲེལ་མེད་ལྡོག་པ་གྲུབ་ན་ཧ་ཅང་ཐལ། །འབྲེལ་པའི་དབང་གིས་ཁྱབ་པ་གྲུབ་པར་བསྟན་པའོ། །དང་པོ་ནི། སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་གླང་ཆོས་ཅན། རྟགས་ཡང་དག་ཏུ་འགྱུར་བ་ལ་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་ངེས་པ་དགོས་པར་བཞེད་དེ། འབྲེལ་པ་མེད་ན་གོ་བྱེད་མ་ཡིན་པའི་རྒྱུ་མཚན་དེ་ཡིས་ཕྱོགས་ཆོས་མ་གྲུབ་པ་དང་། བཟློག་དོན་ཏེ་འགལ་བ་དང་། དེ་དང་ཕྱོགས་མཐུན་པ་འགལ་བ་ལྷག་ལྡན་དང་། འཁྲུལ་པ་ཅན་ཏེ་ཐུན་མོང་གི་མ་ངེས་པ་དང་། དེ་དང་མཐུན་པ་ཡང་དག་ལྷག་ལྡན་དང་། ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མ་ངེས་པའི་གཉེན་པོར་རིམ་བཞིན་ཕྱོགས་ཆོས། རྗེས་འགྲོ། ལྡོག་ཁྱབ་སྟེ་གཏན་ཚིགས་ཀྱི་ནི་ཚུལ་གསུམ་ག་ལའང་ཚད་མའི་སྟོབས་ཀྱིས་ངེས་དགོས་པར་བརྗོད་པར་མཛད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཏེ། ཀུན་ལས་བཏུས་ལས། གང་ཞིག་གཉིས་ཀ་ལ་རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་སྒྲུབ་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་ཤིང་། གཉིས་ཀ་ནི་རྩོད་གཞི་དང་མཐུན་ཕྱོགས་ཡིན་ལ། རབ་ཏུ་གྲུབ་པ་ནི་ངེས་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁ་ཅིག་ཕྱོགས་གླང་དེ་ཡིས་ཞེས་འཆད་པ་ཡང་སྣང་ངོ་། །གཉིས་པ་ལ་གསུམ་སྟེ། རང་སྡེ་ལུང་དང་འགལ་བས་དགག ཐུན་མོང་དངོས་སྟོབས་རིགས་པས་དགག གཞན་སྡེ་ཁས་བླངས་འགལ་བས་དགག་པའོ། །དང་པོ་ལ་དྲུག་སྟེ། ལྡོག་ཁྱབ་བརྗོད་བྱ་མིན་པར་ཐལ། །ལྷག་ལྡན་འཁྲུལ་པ་མིན་པར་ཐལ། །སྲོག་ལྡན་གོ་བྱེད་ཡིན་པར་ཐལ། །ཐེ་ཚོམ་ཟ་བ་རྟགས་སུ་ཐལ། །མཉན་བྱས་གཉིས་ཀ་ཁེགས་པར་ཐལ། །རེག་པ་འགོག་པ་རིགས་པར་ཐལ་བའོ། །དང་པོ་ནི། སློབ་དཔོན་དབང་ཕྱུག་སྡེ་ལ་སོགས་པ་ནི་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་གྲུབ་ཅིང་། དེ་ཉིད་སློབ་དཔོན་ཀྱང་བཞེད་པར་འདོད་དོ། །འོ་ན་རིགས་སྒོར་འཁྲུལ་པ་ཅན་མ་ངེས་པ་རྣམས་ཀྱི་གཉེན་པོར་ནི་ཕྱིར་རྒོལ་ལ་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་ལྡོག་ཁྱབ་སྒྲུབ་པའི་རིགས་པ་བརྗོད་དགོས་པར་བཤད་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ཆོས་ཅན། དོན་མེད་པར་ཐལ། གལ་ཏེ་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་རྟོགས་པའི་འབྲས་བུའམ་དགོས་པ་ཅན་ཡིན་པ་ནི་གང་ཞིག དགོས་པ་དེ་ཁྱོད་དེ་མ་སྨོས་ཀྱང་རྟོགས་པར་འགྱུར་བ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདོད་ན། རིགས་སྒོར་རེ་ཞིག་འགལ་བ་དང་མ་ངེས་པའི་གཉེན་པོར་གཉིས་ཀ་བརྗོད་པར་བྱ་བ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་རིགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །མ་མཐོང་ཙམ་རྟོགས་ཀྱང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་ངེས་པའི་དོན་དུ་སྨོས་དགོས་སོ་ཞེ་ན།
Chinese
因为这是产生疑惑的原因。第二部分有三个方面：论师认为，作为理由的标志，必须确定其关联性。如果缺乏关联性，反驳成立，则会过于宽泛。通过关联性的力量，可以证明周遍性。第一点是：论师陈那（Dignāga）认为，一个标志要成为正确的标志，必须确定其与自性的关联性。如果缺乏关联性，那么由于它不是一个有效的指示，宗法就无法成立；反面的意义，即矛盾；以及与此宗派一致的矛盾过剩；以及迷惑性的，即共同的不确定性；以及与此一致的正确过剩；以及非共同的不确定性的对治，依次是宗法、随同、反向周遍，即论证的三种方式都需要通过量（pramāṇa）的力量来确定。正如《集量论》中所说：“在两者中完全确立的是证明。”两者指的是论题和相似方，完全确立指的是确定性。有些人解释说这是陈那所说的。第二部分有三个方面：通过与自宗的经文相矛盾来反驳；通过共同的事实力量和推理来反驳；通过与他宗的承诺相矛盾来反驳。第一部分有六个方面：反向周遍不应被表达；过剩不应是迷惑性的；有生命者应是有效的指示；怀疑应成为标志；听觉和作者都应被排除；阻止接触应是合理的。第一点是：论师自在军（Īśvarasena）等人认为，仅仅因为在不相似方中没有看到，反驳就成立了，论师也这样认为。那么，在《理门论》中，对于迷惑性的不确定性的对治，为什么要说必须向反驳者陈述在不相似的例子中建立反向周遍的推理呢？这有什么意义呢？如果标志在不相似方中没有被看到，那么它就是一个被理解的结果或必要条件。因为即使你不说，这个必要条件也会被理解。如果你这样认为，那么《理门论》中说，暂时为了矛盾和不确定性的对治，两者都应该被陈述，这与“这是推理”的说法相矛盾。即使仅仅理解了没有看到，也需要陈述在不相似方中没有的确定性，如果你这样说。
English
Because this is the cause of doubt. The second part has three aspects: The teacher believes that as a sign of reason, its connection must be determined. If there is no connection, refutation is established, then it will be too broad. Through the power of connection, pervasion can be proven. The first point is: The teacher Dignāga believes that for a sign to become a correct sign, its connection with its own nature must be determined. If there is no connection, then because it is not a valid indicator, the property of the subject cannot be established; the opposite meaning, i.e., contradiction; and the excess of contradiction consistent with this faction; and the confusing, i.e., the common uncertainty; and the excess of correctness consistent with it; and the antidote to uncommon uncertainty, in sequence, are the property of the subject, concomitance, and reverse pervasion, i.e., all three modes of reasoning need to be determined by the power of valid cognition (pramāṇa). As it is said in the Compendium of Valid Cognition: "What is completely established in both is proof." Both refer to the thesis and the similar side, and completely established refers to certainty. Some people explain that this is what Dignāga said. The second part has three aspects: refuting by contradicting one's own school's scriptures; refuting by common factual power and reasoning; refuting by contradicting the commitments of other schools. The first part has six aspects: reverse pervasion should not be expressed; excess should not be confusing; the living should be a valid indicator; doubt should become a sign; hearing and the author should both be excluded; preventing contact should be reasonable. The first point is: The teacher Īśvarasena and others believe that refutation is established merely because it is not seen in the dissimilar side, and the teacher also believes this. Then, in the Hetucakraḍamaru, for the antidote to confusing uncertainty, why is it said that it is necessary to state to the refuter the reasoning of establishing reverse pervasion in dissimilar examples? What is the meaning of this? If the sign is not seen in the dissimilar side, then it is an understood result or necessary condition. Because even if you don't say it, this necessary condition will be understood. If you think so, then the Hetucakraḍamaru says that for the time being, for the antidote to contradiction and uncertainty, both should be stated, which contradicts the statement "This is reasoning." Even if you only understand not seeing, you need to state the certainty of not being in the dissimilar side, if you say so.
Tibetan
མ་མཐོང་ཙམ་གྱིས་མེད་པ་མ་རྟོགས་ན་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ཅེས་བྱ་བའི་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་ལྡོག་ཁྱབ་བསྒྲུབ་པའི་ཚིག་གིས་ཀྱང་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་ལས་རྟགས་དེ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ངེས་ཁོ་ནར་གྲུབ་པ་མིན་པར་ཐལ། ཁྱོད་ཀྱིས་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་དེ་ཉིད་བརྗོད་ཀྱི། མེད་པའི་རིགས་པ་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཁྱོད་ལ་ཡང་དེ་ལྟར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ཆོས་མི་མཐུན་པའི་དཔེ་ལ་ལྡོག་ཁྱབ་གྲུབ་པའི་ངག་བརྗོད་པ་དེའི་ཚེ་ཆོས་ཅན། ཁྱོད་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ཅེས་བྱ་བར་རྟོགས་ཏེ། རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་པའི་རིགས་པ་རྟགས་ཆོས་རང་བཞིན་འབྲེལ་པ་དེ་བརྗོད་ན་སྟེ་བརྗོད་པའི་སྒྲུབ་ངག་སྐྱོན་མེད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་མཐུན་ཆོས་བརྗོད་ཅེས་པའི་དོན་ཆོས་མི་མཐུན་སྦྱོར་གྱི་སྒྲུབ་ངག་ལ་འཆད་པ་ནི་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ཅེས་པའི་ཚིག་ལས་རྟགས་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་པར་རྟོགས་པ་ཁས་ལེན་དགོས་པས་ཚིག་ལས་དོན་གྲུབ་པ་བཀག་པའི་གོང་འོག་གི་གཞུང་རྣམས་དང་འགལ་ཞིང་། འཁྲུལ་པ་ཅན་གྱི་གཉེན་པོར་ཡང་མི་འགྱུར་བའི་ཚུལ་ངག་ལས་རྟོགས་པར་བྱའོ། །གཉིས་པ་ནི། གལ་ཏེ་རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་སྟེ་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མེད་ངེས་སུ་འགྲུབ་པར་འགྱུར་ན་ཞེས་པ་འོག་མ་རྣམས་ཀྱིའང་ཕྱོགས་སྔའོ། །སྨིན་པའི་ཤིང་ཐོག་དང་གཟུགས་མཚུངས་པའི་རྟགས་ཀྱིས་ཤིང་ཐོག་ལྷག་མ་སྨིན་པར་བསྒྲུབ་པ་ལྟ་བུའི་ལྷག་ལྡན་ཆོས་ཅན། ཅི་སྟེ་ན་ལྡོག་ཁྱབ་འཁྲུལ་བ་ཅན་ཡིན་ཏེ་མིན་པར་ཐལ། རྟགས་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་གྲུབ་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། སློབ་དཔོན་གྱིས་གཟུགས་ལ་སོགས་པ་མཚུངས་པས་རོ་ལ་སོགས་པ་གདོན་མི་ཟ་བར་མཚུངས་པ་ནི་རིགས་པ་མིན་ནོ་ཞེས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །གསུམ་པ་ནི། རིགས་པ་ཅན་པས་ཕྱོགས་གཉིས་ཀ་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པ་ཅན་དུ་སྒྲོ་བཏགས་པའི་རྟགས་སྲོག་སོགས་དེ་ཡང་ཆོས་ཅན། གསོན་ལུས་བདག་བཅས་སུ་བསྒྲུབ་པའི་གཏན་ཚིགས་ཡང་དག་ཏུ་འགྱུར་བར་ཐལ། དེ་སྒྲུབ་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆོས་གྲུབ་ཅིང་མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་མ་མཐོང་ཙམ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། འདོད་ན། དེ་མཉན་བྱ་དང་གཏན་ཚིགས་ལྟར་སྣང་དུ་མཚུངས་པར་སློབ་དཔོན་གྱིས་གསུངས་པ་དང་འགལ་ལོ། །བཞི་པ་ནི། མི་མཐུན་ཕྱོགས་ལ་ཡོད་མེད་ཐེ་ཚོམ་ཟ་བའི་རྟགས་དེ་ཆོས་ཅན། ཕྱོགས་ཆོས་ལ་ཐེ་ཚོམ་ཟ་ནས་མ་གྲུབ་པའི་རྟགས་དང་སྦྱར་ནས་ལྡོག་ཁྱབ་མ་གྲུབ་པའི་སྐྱོན་ཅན་ཡིན་པར་བ
Chinese
如果仅仅因为没有见到就认为不存在，那么用证明反向周遍的语句，在被称为“在不相似品中不存在”的不相似品的例子中，也对有法者说：从你那里，那个因在不相似品中必定不存在这一点并没有成立，因为你仅仅说了在不相似品中没有见到那个因，而没有说不存在的道理。如果对你来说也会这样，那么，如果像在不相似品的例子中成立反向周遍的言语那样说的时候，有法者，你认识到因在不相似品中不存在，如果说因在不相似品中不存在的道理，即因法自性关系，那么所说的立论就是没有过失的。所谓说不相似法，是指在不相似结合的立论中解释说，从“因在不相似品中不存在”这句话中，必须承认认识到因在相似品中不存在，因此与遮止从语句中成立意义的前后论典相违背，并且从语句中认识到也不能成为迷惑的对治。第二，如果仅仅因为在不相似品中没有见到就成立反向，即必定在不相似品中不存在，那么这句话也是下面所有观点的先导。比如用与成熟的果实形状相似的因，来证明剩余的果实没有成熟，这样的剩余有法者，如果这样，那就是反向周遍的迷惑者，或者不是迷惑者，因为因在不相似品中仅仅没有见到就成立了。如果承认，那么就与导师所说的“因为形状等相似，味道等也一定相似，这不是道理”相违背。第三，理智者捏造的在两个品类中仅仅因为没有见到就是反向的因，比如生命等，那个有法者，成为证明活着的身体具有自我的正确理由，因为那个要证明的同品已经成立，并且在不相似品中仅仅是没有见到。如果承认，那么就与导师所说的那个与应成和似因相同相违背。第四，对于在不相似品中存在与否犹豫不决的因，那个有法者，与对法相犹豫不决而没有成立的因结合，成为反向周遍没有成立的过失者。
English
If one assumes non-existence merely from not seeing, then even with statements proving reverse pervasion in the example of dissimilar instances, which is called "non-existent in dissimilar instances," it is said to the subject: From you, the fact that the reason is definitely non-existent in dissimilar instances is not established, because you only state that you have not seen the reason in dissimilar instances, and do not state the reasoning of non-existence. If it also becomes like that for you, then, if one speaks in the manner of establishing reverse pervasion in the example of dissimilar instances, then, subject, you realize that the reason is non-existent in dissimilar instances, and if one states the reasoning of the reason being non-existent in dissimilar instances, that is, the relationship of the nature of the reason-property, then the statement of proof is without fault. The meaning of saying dissimilar dharma, which is explained in the statement of proof of dissimilar combination, is that from the statement "the reason is non-existent in dissimilar instances," one must accept the realization that the reason is non-existent in similar instances, therefore it contradicts the preceding and subsequent scriptures that prohibit the establishment of meaning from the statement, and it is also understood from the statement that it cannot become an antidote to delusion. Secondly, if reverse pervasion is established merely from not seeing the reason in dissimilar instances, that is, it is definitely non-existent in dissimilar instances, then this statement is also the precursor to all the following views. For example, using the reason of being similar in shape to a ripe fruit to prove that the remaining fruit is not ripe, such a remaining subject, if so, then it is a deluder of reverse pervasion, or not a deluder, because the reason is established merely from not seeing it in dissimilar instances. If you admit, then it contradicts what the teacher said, "Because the shapes and so on are similar, the tastes and so on must also be similar, this is not reasonable." Thirdly, the reason of life and so on, which is fabricated by logicians as being reverse merely from not seeing in both sides, that subject, becomes a valid reason for proving that a living body possesses self, because the subject-property of that which is to be proven is established, and it is merely not seen in dissimilar instances. If you admit, then it contradicts what the teacher said that it is similar to a reductio ad absurdum and a pseudo-reason. Fourthly, the reason for doubting whether it exists or not in dissimilar instances, that subject, combined with the reason that is not established due to doubting the property of the subject, becomes a fault of not establishing reverse pervasion.