Tibetan
་དག་སེམས་ལས་འདས་པའི་རིག་པ་ནི། །རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཁྱད་ཆོས་ཡིན། །རྟོགས་པ་རྣམས་ནི་གཞི་ལས་རིག་པར་གྲོལ། །མ་རྟོགས་སེམས་ཅན་དེ་ཉིད་ངང་དུ་འཁོར། །རྣམ་པས་དབྱེ་ན་ཆུ་དང་ཆུ་ལྦུར་བཞིན། །ཞེས་པ་ནི་དེ་ཡང་གང་དག་སྟེ་གནས་ལུགས་དེ་ཉིད་སེམས་ལས་འདས་པའི་ཞེས་པ་ནི། སེམས་ནི་མ་རིག་པ་དང་བཅས་ཤིང་དེ་ལས་འཁྲུལ་རྟོག་རྒྱུན་ཆད་མེད་པར་བྱུང་བ་ནི་སེམས་བྱུང་ཡིན་ལ། དེ་དག་གི་དབྱིངས་འགྱུར་བ་མེད་པ་ནི་རིག་པ་ཡིན་ལ། དེ་ནི་རང་བཞིན་རྫོགས་པ་ཆེན་པོའི་ཆོས་ཡིན་ཞིང་། དེ་ལྟར་ཇི་བཞིན་དུ་རྟོགས་པ་རྣམས་ནི་ཡེ་གཞི་ལས་ཡེ་ཤེས་ཅུང་ཟད་ཤར་བ་རིག་པས་གྲོལ་གཞིར་སོང་བའོ། །དེ་ལྟར་མ་རྟོགས་པའི་སེམས་ཅན་རྣམས་ཡིད་ཤེས་དེ་ཉིད་བདག་ཏུ་བཟུང་བའི་ངང་དུ་འཁོར་བར་འཁྱམས་པ་ཡིན་ལ། དེ་གཉིས་རྣམ་པས་དབྱེ་ན་ཆུ་སྐྱོན་བྲལ་དང་ཆུ་ལྦུར་དེའི་སྐྱོན་དུ་གྱུར་པ་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ལམ་གྱི་གནས་སྐབས་ན་སེམས་རང་གསལ་རྟོག་མེད་ཙམ་དུ་ཟིན་པ་དང་། རིག་པ་ཡུལ་མེད་དུ་ཟིན་པ་གཉིས་རྟོག་མེད་ཙམ་དུ་མཚུངས་ནའང་། སྔ་མ་ནི་ཀུན་གཞིའི་ཆ་བག་ལ་ཉལ་དང་འདྲེས་པས་ཡིད་ཤེས་གཟུང་འཛིན་གྱི་གཏོད་ཕུར་ལྟར་མི་མངོན་པ་ཡོད་ལ། ཕྱི་མ་ནི་དྲན་བསམ་རྗེས་མེད་ལ་སོགས་པའི་རིག་པས་འཁོར་འདས་རྒྱ་གྲོལ་རྟོགས་པའི་ཁྱད་པར་ཡོད་དོ། །རྩ་བ། རྟོག་མེད་ཙམ་དུ་སེམས་རིག་མཚུངས་ནའང་། །རིག་པ་རང་བཞིན་མེད་པར་ཟག་ཐལ་ལ། སེམས་ནི་ལྟེང་ཀ་ལྟ་བུར་འཁྱིལ་ཞིང་རྨོངས། །རིག་པ་གནམ་སྟོང་ཟླ་བ་གཏིང་གསལ་འདྲ། །སེམས་ནི་བཅོ་ལྔའི་ཟླ་བ་ཡུལ་འདྲེས་མཚུངས། །དྭངས་ལ་ཡུལ་མེད་རིག་པའི་ཡོན་ཏན་ཏེ། །ཡུལ་དང་ཀུན་ནས་འདྲེས་པ་སེམས་ཀྱི་ཁྱད། །ཅེས་པ་ནི་དེ་ལ་རྟོག་མེད་ཙམ་དུ་འགྱུ་བའམ་འཁྲུལ་རྟོག་མེད་པ་ཙམ་དུ་སེམས་དང་རིག་པ་གཉིས་མཚུངས་ནའང་། རིག་པ་ནི་རང་བཞིན་མེད་པ་སྟེ། དང་པོའི་ཤེས་པ་སྐྱོན་ཡོན་གང་གིས་ཀྱང་མ་བསླད་པ་ཟང་ཐལ་ལ། སེམས་ཀྱི་དཔེ་ནི་ལྟེང་ཀའམ་ཀོ་མོག་གི་ཆུ་ལྟ་བུ་འཁྱིལ་ཞིང་རིག་ཆ་དང་བྲལ་བས་རྨོངས་ལ། རིག་པ་དངོས་ཀྱི་དཔེ་ནི་གནམ་སྟོང་གི་ཟླ་བ་ཡུལ་ཀུན་དང་འདྲེས་པའི་སྤྲོས་པ་དབྱིངས་སུ་ཐིམ་ཡང་། ཟླ་བའི་ཡོན་ཏན་བྲི་བ་མེད་བཞིན་གཏིང་དུ་གསལ་བ་དང་འདྲ་ཞིང་། སེམས་ཀྱི་དཔེ་ནི་བཅོ་ལྔའི་ཟླ་བ་ཡུལ་ཀུན་དང་འདྲེས་པ་དང་མཚུངས་ཤིང་དྭངས་ལ་ཡུལ་མེད་པ་རིག་པའི་ཡོན་ཏན་དང་། ཡུལ་དང་ཀུན་ནས་འདྲེས་པ་སེམས་ཀྱི་ཁྱད་པར་ཡིན་ཞེས་པའོ། །དེ་ཡང་རང་བྱུང་གི་ཡེ་ཤེས་ཡུལ་དུ་མི་རྟོག་པའི་ཆ་ལ་རང་གནས་ཀྱི་རིག་པ་ལྷུན་གྲུབ་ཏུ་ཡོད་ཅིང་། དེའང་རྣམ་པ་མ་ཡིན་པའི་རིག་པའི་གསལ་ཆ་མ་འགགས་ཀྱང་དེའི་ཡུལ་གྱི་རྗེས་སུ་མི་རྟོག །མི་དཔྱོད་མི་འཛིན་པས་མེ་ལོང་དུ་གཟུགས་བརྙན་ཤར་བ་ལྟར་རྫས་གཅིག་ངོ་བོ་གཅིག་པ་ཉིད་ལས་རང་མཚན་དུ་མ་གྲུབ་པ་རིག་པའི་ཡོན་ཏན་ཡིན་ལ། ཡུལ་ལ་འཆར་བའི་ཤེས་པ་ནི་སེམས་ཡིན་པས་གཟུང་འཛིན་ལས་མི་འདའ་བའི་ཕྱིར་སྟོང་པའི་ཡུལ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཏད་པའི་ཞི་གནས་དང་། དེ་ལ་དཔྱོད་པའི་ལྷག་མཐོང་གཉིས་ལ་ཟུང་དུ་འཇུག་མིན་གང་གི་ཐ་སྙད་བསྒྲུབ་ཀྱང་དེར་འཛིན་གྱི་ཡུལ་ཉེ་བར་ལོངས་སྤྱོད་པའི་ཕྱིར་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་བསམ་གཏན་ལས་མི་འཕགས་སོ། །དེ་བས་ན་རིག་པ་ཅར་ཕོག་ཏུ་ངོས་འཛིན་པ་དེའི་ངང་དུ་ཀློད་ཤེས་ན་སེམས་ཀྱི་དྲི་མ་གློ་བུར་བ་རིག་པའི་གཤིས་ལ་མ་གྲུབ་པས་རང་ཡལ་རྗེས་མེད་དུ་དག་ནས་བག་ཆགས་ཀྱིས་གོས་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཞེས་པའོ། །རྩ་བ། དེ་ནི་རིག་པ་རང་གནས་ཤེས་རབ་སྟེ། །བསམ་གཏན་ཐབས་ལ་མ་ལྟོས་བྱིང་རྒོད་བྲལ། །སེམས་ནི་དམིགས་པའི་ཡུལ་ལ་རྩེ་གཅིག་པས། །ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་འབྲེལ། །རིག་པ་ཡུལ་ལ་ཤར་ཀྱང་སྣང་བ་ཡི། །ཟིལ་གྱིས་མི་ནོན་དངུལ་ཆུ་སར་ལྷུང་འདྲ། །སེམས་ནི་གཟུང་འཛིན་ཆ་དང་བཅས་པ་ཡི། །རྣམ་རྟོག་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕྱོགས་དང་འདྲེས། །རིག་པས་སེམས་ཉིད་གཞན་དུ་མ་སྤངས་ཀྱང་། །སེམས་དང་རིག་པ་ལྷན་ཅིག་མི་འདུ་བས། །ཡུལ་དང་རྣམ་པས་རང་དང་རྫས་གཅིག་པའི། །ཉོན་མོངས་རྣམས་ཀྱང་ལྷན་ཅིག་སྦྲན་ནས་བྲོས། །ཞེས་པ་ནི་དེ་བཞིན་དུ་རིག་པ་ནི་རང་གནས་ཀྱི་ཤེས་རབ་སྟེ། བསམ་གཏན་གྱི་གནས་ཐབས་ལ་མ་ལྟོས་ཤིང་རང་ངོ་བྱིང་རྒོད་དང་བྲལ་བ་ཡིན་ལ། སེམས་ནི་བློ་ཡིས་དམིགས་པའི་ཡུལ་ལ་རྩེ་གཅིག་ཏུ་གཏད་པའི་ཏིང་ངེ་འཛིན་དང་ཕན་ཚུན་རྟེན་དང་བརྟེན་པར་འབྲེལ་བས་གཟུང་འཛིན་ལས་མ་འདས་ཤིང་། རིག་པ་ནི་ཡུལ་ལ་ཤར་ཀྱང་སྣང་བ་གང་གིས་ཀྱང་ཟིལ་གྱིས་མ་ནོན་ཏེ་དཔེར་ན་དངུལ་ཆུ་རྡུལ་ཁྲོད་དུ་ལྷུང་བ་དང་་འདྲ་ཞིང་། སེམས་ནི་གཟུང་བའི་ཡུལ་དང་འཛིན་པའི་ཆ་གཉིས་དང་བཅས་པའི་སྐྱོན་གྱིས་རྣམ་རྟོག་བཟང་ངན་ཐམས་ཅད་ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕྱོགས་དང་འདྲེས་པ་ཡིན་ལ། རིག་པས་སེམས་ཉིད་གཞན་དུ་མ་སྤངས་ཀྱང་སེམས་དང་རིག་པ་ལྷན་ཅིག་མི་འདུ་བའི་དོན་ནི། གཉིད་དང་མ་གཉིད་པ་གཉིས་དུས་མི་མཚུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ཡང་ཡུལ་དང་། རྣམ་པ་དང་། རང་དང་བཅས་པ་རྫས་གཅིག་ཏུ་རྟོགས་པའི་དོ
Chinese
超越心识的觉性，是自性大圆满的殊胜特征。证悟者从基始解脱为觉性，未证悟的众生就在那样的状态中轮回。如果从相上来区分，就像水和水泡一样。也就是说，那些认为实相超越心识的人，心识与无明相伴，并从中不断产生错觉和妄念，这就是心识的生起。而它们不变的本性就是觉性。这是自性大圆满的法性。像这样如实证悟的人，从原始基始中稍微显现智慧，觉性就成了脱离轮回的基础。像这样未证悟的众生，将意识执着为自我，就在那样的状态中轮回漂泊。如果区分这二者，就像没有瑕疵的水和水泡变成瑕疵一样。在道的阶段，心仅仅停留在自明无念的状态，觉性仅仅停留在无境的状态，虽然二者在无念的状态中相似，但前者与阿赖耶识的习气混合，存在着意识的能取所取，就像隐藏的刺一样不明显。后者则具有念头和思考消失等觉性，能够证悟轮回和涅槃的解脱的差别。根本颂：虽然无念状态中心识和觉性相似，觉性却无自性而通透，心识如漩涡般盘旋而愚昧。觉性如虚空中的月亮般清澈，心识如十五的月亮般与境混合。清澈无境是觉性的功德，与境完全混合是心识的特点。也就是说，即使在无念的状态中，心和觉性二者相似，觉性也是无自性的，最初的智慧没有被任何好坏所玷污，是完全通透的。心识的比喻就像水潭或水洼里的水一样，盘旋着，因为缺乏觉性而愚昧。觉性真实的例子就像虚空中的月亮，虽然与一切境混合的现象消融于法界，但月亮的功德没有减少，依然清澈。心识的例子就像十五的月亮与一切境混合一样，清澈无境是觉性的功德，与境完全混合是心识的特点。这就是自生
English
The awareness that transcends mind is the supreme characteristic of the Great Perfection of Naturalness. Those who realize are liberated into awareness from the ground, while sentient beings who do not realize wander in that very state. If distinguished by aspects, it is like water and a water bubble. That is to say, those who consider the nature of reality to be beyond mind, mind is accompanied by ignorance, and from it, delusion and conceptualization arise continuously, which is the arising of mind. And the unchanging essence of these is awareness. This is the Dharma of the Great Perfection of Naturalness. Those who realize in this way, as it is, from the primordial ground, a little wisdom dawns, and awareness becomes the basis for liberation. Sentient beings who do not realize in this way, clinging to consciousness as self, wander in that very state. If these two are distinguished, it is like water without defects and a water bubble becoming a defect. In the stage of the path, the mind merely remains in the state of self-luminous non-thought, and awareness merely remains in the state of no object, although the two are similar in the state of non-thought. The former is mixed with the latent tendencies of the alaya, and there is the grasping and the grasped of consciousness, like a hidden thorn that is not obvious. The latter has the distinction of awareness, such as the disappearance of thoughts and reflections, and the realization of the liberation of samsara and nirvana. Root text: Although mind and awareness are similar in the state of non-thought, awareness is without self-nature and transparent, while mind swirls and is ignorant like a whirlpool. Awareness is like the moon in the empty sky, clear to the depths, while mind is like the fifteenth moon, mixed with objects. Clear and without object is the quality of awareness, while being completely mixed with objects is the characteristic of mind. That is to say, even in the state of non-thought, when mind and awareness are similar, awareness is without self-nature, and the initial wisdom is not defiled by any good or bad, it is completely transparent. The example of mind is like the water in a pond or puddle, swirling and ignorant due to the lack of awareness. The true example of awareness is like the moon in the empty sky, although the phenomena of mixing with all objects dissolve into the dharmadhatu, the qualities of the moon do not diminish, and it remains clear. The example of mind is like the fifteenth moon mixing with all objects, clear and without object is the quality of awareness, and being completely mixed with objects is the characteristic of mind. This is self-arisen.
Chinese
在智慧的境界中，于不作意之处，自住的觉性自然成就。那也是，并非异样的觉性的明分不灭，却不作意于它的境，不思虑，不执著，如镜中显现影像般，从一物一体性中，不成立自相，是觉性的功德。境上显现的识是心，因为不超出所取能取，所以是专注于空性的境的止观，以及于彼作意观察的胜观二者，无论安立为双运与否的名称，因为在那里近取执著的境，所以并不超胜世间禅定。因此，认识到觉性当下直指，在那状态中放松，心的垢染是忽然的，未成立为觉性的体性，所以自然消逝，无有痕迹地清净，不会被习气所染污，如是说。根本是：那是觉性自住的智慧，不依赖禅定方便，远离沉掉，心是专注于所缘境，与等持和能依所依相关联。觉性于境上显现，却不被显现所胜伏，如水银落入土中。心是具有所取能取分，与近取分别念之方相混杂。觉性虽未将心性舍弃于他处，然心与觉性不相合，以境与相，自与一体性的烦恼诸法亦相合而逃逸。如是，觉性是自住的智慧，不依赖禅定的处所方便，远离自性沉掉，心是以智慧专注于所缘境的等持，互相以能依所依相关联，不超出所取能取。觉性虽于境上显现，却不被任何显现所胜伏，譬如水银落入尘土之中。心是具有所取之境与能取之分二者的过患，与近取一切分别念好坏的方面相混杂。觉性虽未将心性舍弃于他处，然心与觉性不相合的意义是，如睡眠与未睡眠二者时分不同。又，以境、相、自性及具有者，觉悟为一体性的意义。
English
In the realm of wisdom, in the aspect of non-conceptualization, self-abiding awareness is spontaneously accomplished. That is, the clarity of awareness, which is not of a different kind, is unceasing, yet it does not conceptualize after its object, does not think, does not grasp. Like the appearance of an image in a mirror, from one substance and one essence, not establishing its own characteristics, is the quality of awareness. The consciousness that appears in the object is mind, because it does not transcend the grasped and the grasper. Therefore, the shamatha that focuses single-pointedly on the empty object, and the vipassanā that analyzes it, whether or not the term of union is established, because it enjoys the object of grasping there, it does not surpass worldly meditation. Therefore, recognizing awareness as directly pointing, knowing how to relax in that state, the adventitious defilements of the mind, not being established in the nature of awareness, naturally vanish, purifying without a trace, and will not be stained by habitual tendencies, so it is said. The root is: That is awareness, the self-abiding wisdom, not relying on the means of meditation, free from sinking and agitation. The mind is single-pointed on the object of focus, connected with samadhi and the dependent and the depended upon. Awareness appears on the object, but is not overcome by appearance, like mercury falling on the ground. The mind is with the aspect of the grasped and the grasper, mixed with the side of taking close to conceptual thoughts. Although awareness does not abandon the nature of mind to another place, mind and awareness do not coincide, so with object and aspect, self and one substance, the afflictions also combine and flee. Thus, awareness is the self-abiding wisdom, not relying on the means of the place of meditation, free from its own nature of sinking and agitation, and the mind is the samadhi that focuses single-pointedly on the object of focus with intelligence, mutually connected with the dependent and the depended upon, not transcending the grasped and the grasper. Although awareness appears on the object, it is not overcome by any appearance, like mercury falling into the dust. The mind is mixed with the aspect of taking close to all conceptual thoughts, good and bad, with the fault of having both the object of the grasped and the aspect of the grasper. Although awareness does not abandon the nature of mind to another place, the meaning of mind and awareness not coinciding is like the difference in time between sleeping and not sleeping. Also, with object, aspect, self, and possessor, realizing as one essence.