Tibetan
གྲོ་བའི་ཚུལ་ཐམས་ཅད་བསམས་ནས་སྲིད་པ་ལ་སྐྱོ་བར་བྱ་སྟེ། སྲིད་པའི་ཕུན་ཚོགས་ཐམས་ཅད་ཀྱི་མཐའ་རྒུད་པས་སྡུད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ཡང་འདུལ་བ་ལུང་ལས། བསགས་པ་ཀུན་གྱི་མཐའ་འཛད་ཅིང༌། །མཐོན་པོ་རྣམས་ཀྱི་མཐའ་ལྟུང་འགྱུར། །ཕྲད་པའི་མཐའ་ནི་འབྲལ་བ་སྟེ། །གསོན་པའི་མཐའ་ནི་འཆི་བ་ཡིན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །གྲོགས་མེད་པའི་ཉེས་པ་ནི། དེ་ལྟར་ནོངས་པར་འགྱུར་འཚལ་བསོད་ནམས་ནི། །རྣམ་གསུམ་མར་མེའི་སྣང་བ་རབ་བཞེས་ཤིག །གཅིག་པུ་ཉི་མ་ཟླ་བས་མི་བརྫི་བའི། །མུན་གནག༌མཐའ་ཡས་ནང་དུ་འཇུག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་གསུངས་པའོ། །ནོངས་པར་འགྱུར་བ་འཚལ་བ་ནི་གོང་དུ་བསྟན་པ་དེ་ལྟར་འཆི་དགོས་པ་མཁྱེན་པར་མཛོད་ལ། བསོད་ནམས་ཀྱི་སྣང་བ་བཞེས་ཤིག་ཅེས་པའོ། །བསོད་ ནམས་གསུམ་ནི་སྒོ་གསུམ་གྱི་དགེ་བའམ་སྦྱིན་པ་ལས་བྱུང་བ་སོགས་གཞི་གསུམ་མོ། །མུན་གནག་མཐའ་ཡས་པ་ནི་མ་རིག་པའི་མུན་པའོ། །གྲོགས་མེད་པར་འཇུག་པ་ནི། སྤྱོད་འཇུག་ལས། ལུས་འདི་གཅིག་པུ་བྱུང་བ་ཡང༌། །ལྷན་ཅིག་སྐྱེས་པའི་ཤ་རུས་དག །ཞིག་སྟེ་སོ་སོར་འགྱེས་འགྱུར་ན། །མཛའ་བ་གཞན་ལྟ་ཅི་ཞིག་སྨོས། །སྐྱེ་ན་གཅིག་པུ་སྐྱེ་འགྱུར་ཞིང༌། །འཆི་ནའང་དེ་ཉིད་གཅིག་འཆི་སྟེ། །སྡུག༌བསྔལ་སྐལ་གཞན་མི་ལེན་ན། །གེགས་བྱེད་མཛའ་བས་ཅི་ཞིག་བྱ། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར་རོ། །དེ་ལྟར་དྲུག་ནི་གསུམ་དུ་འདུ་སྟེ། འཁོར་བ་ལ་ཡིད་བརྟན་བྱ་ས་མེད་པ་དང༌། དེའི་བདེ་བ་ལ་ཇི་ཙམ་སྤྱད་ཀྱང་ངོམས་པའི་མཐའ་མེད་པ་དང༌། ཐོག་མ་མེད་པ་ནས་ཞུགས་པའོ། །དང་པོ་ལ་བཞི་ལས། ལུས་ཐོབ་པ་ལ་ཡིད་བརྟན་མི་རུང་བ་ནི། ཡང་དང་ཡང་དུ་ལུས་འདོར་བའོ། །ཕན་གནོད་བྱེད་པ་ལ་ཡིད་བརྟན་མི་རུང་བ་ནི། ངེས་པ་མེད་པའོ། །ཕུན་ཚོགས་ཐོབ་པ་ལ་ཡིད་བརྟན་མི་རུང་བ་ནི། མཐོ་དམན་དུ་འགྱུར་བའོ། །འགྲོགས་པ་ལ་ཡིད་བརྟན་མི་རུང་བ་ནི། གྲོགས་མེད་པར་འགྲོ་བའོ། །གསུམ་པ་ནི། ཡང་ཡང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བ་སྟེ། སྐྱེ་བ་བརྒྱུད་པའི་མཐའ་མི་མངོན་པའོ། །དེ་ལྟར་བསྡུས་ནས་ཀྱང་བསམ་པར་བྱའོ། །གསུམ་པ་སྡུག་བསྔལ་གསུམ་བསྒོམ་པ་ནི། དཔེར་ན། ཕོལ་མིག་གམ་འབྲས་ཤིན་ཏུ་ཚ་བ་དེ་ལ་ཆུ་བསིལ་བ་བཏབ་ན་བདེ་བར་སྣང་བ་ལྟ་བུ་ནི། འཁོར་བ་པ་རྣམས་ ཀྱི་ཚོར་བ་བདེ་བ་སྟེ། འདི་ནི་ནམ་ཞིག་པ་ན་ཡང་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་པས་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །དེ་ཡང་ཚོར་བ་དེ་ཁོ་ན་མ་ཡིན་གྱི། དེ་དང་མཚུངས་པར་ལྡན་པའི་སེམས་སེམས་བྱུང་གཞན་རྣམས་དང༌། གང་ལ་དམིགས་ནས་སྐྱེ་བའི་ཡུལ་ཟག་བཅས་རྣམས་ཀྱང་འགྱུར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འབྲས་ཚ་བས་གདུངས་པ་དེ་ཚྭ་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་འགྱུར་བྱེད་ཀྱི་རེག་པ་དང་ཕྲད་པ་ན་ཆེས་སྡུག་བསྔལ་བ་བཞིན་དུ། ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ཤེས་པར་བྱ་སྟེ། ནམ་སྐྱེས་པ་ཙམ་ནས་ལུས་སམ་སེམས་གདུང་བར་བྱེད་པའི་ཕྱིར་སྡུག་བསྔལ་གྱི་སྡུག་བསྔལ་ཏེ། མཁལ་མའི་ཟུག་གཟེར་བཞིན་ནོ། །དེ་ཡང་ཚོར་བ་གཅིག་པུ་མིན་པ༌ནི་སྔར་ལྟར་རོ། །རེག་པ་དེ་གཉིས་ཀ་དང་མ་ཕྲད་པའི་དུས་ཀྱི་འབྲས་ཚ་བ་ལྟ་བུ་ནི། ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་ཏེ། གནས་ངན་ལེན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་ལོ། །འདི་ཡང་ཚོར་བ་གཅིག་པུ་ལ་མི་བྱ་བ་ནི་སྔར་ལྟར་རོ། །འདི་ནི་ལས་དང་ཉོན་མོངས་པ་སྔ་མའི་གཞན་དབང་དུ་གྱུར་ཅིང༌། སྡུག་བསྔལ་དང་ཉོན་མོངས་པ་ཕྱི་མ་རྣམས་སྐྱེ་བའི་ས་བོན་རྗེས་སུ་འབྲེལ་བས་ན་ཀུན་ཏུ་འགྲོ་བའི་གནས་ངན་ལེན་དང་ལྡན་པའོ། །དེ་ལྟར་ཚོར་བ་བདེ་བ་སྐྱེས་པ་ན་ཆགས་པ་རྒྱས་པ་དང༌། སྡུག་བསྔལ་སྐྱེས་པ་ན་ཁོང་ཁྲོ་འཕེལ་བ་དང༌། བདེ་སྡུག་གང་ཡང་མིན་པའི་གནས་ངན་ལེན་དུ་གཏོགས་པའི་ལུས་ལ་མི་རྟག་པ་ལ་རྟག་པ་སོགས་སུ་འཛིན་པས་གཏི་མུག་རྒྱས་པར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལ་འདོད་ཆགས་ཀྱིས་ནི་ཕྱི་མར་འགྲོ་བ་ ལྔར་སྐྱེ་བ་ལ་སོགས་པའི་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་ལ། ཞེ་སྡང་གིས་ནི་འདིར་མྱ་ངན་སོགས་དང་ཕྱི་མར་ངན་འགྲོའི་སྡུག་བསྔལ་བསྐྱེད་ཅིང༌། གཏི་མུག་གིས་ནི་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བསྐྱེད་པའི་སྡུག་བསྔལ་གཉིས་ཀ་མི་གཏོང་བའི་ཕྱིར་ཞུགས་པའོ། །དེས་ན་ཚོར་བ་བདེ་བ་ལ་སྡུག་བསྔལ་དུ་བལྟས་ལ་འདོད་ཆགས་དགག །ཚོར་བ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཕུང་པོ་འདི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་རྒྱུའི་ཚོགས་པ་ཡིན་པས་དེ་ལས་ཟུག་རྔུ་ལྟར་བྱུང་བར་བསམས་ལ་ཞེ་སྡང་དགག །ཚོར་བ་བཏང་སྙོམས་ལ་ནི་མི་རྟག་པ་དང་ཟད་ཅིང་འགོག་པའི་རང་བཞིན་ཅན་དུ་བལྟས་ལ་གཏི་མུག་དགག་སྟེ། ཚོར་བ་གསུམ་དུག་གསུམ་གྱི་རྒྱུར་མི་གཏོང་བའོ། །དེ་དག་ནི་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་དང་རྣམ་པར་གཏན་ལ་དབབ་པ་བསྡུ་བའི་དགོངས་པ་བཞིན་དུ་བཤད་པའོ། །དཔེར་ན་ཁུར་ཆེན་པོ་ཁྱེར་བ་ནི་ཁུར་དེ་ཇི་ཙམ་འཁུར་དགོས་པ་དེ་ཙམ་དུ་བདེ་བ་མེད་པ་བཞིན་དུ། ཉེ་བར་ལེན་པའི་ཕུང་པོའི་ཁུར་ཡང་ཇི་སྲིད་བཟུང་དགོས་པ་དེ་སྲིད་དུ་སྡུག་བསྔལ་བར་འགྱུར་ཏེ། ཕུང་པོ་འདི་ལ་སྡུག་བསྔལ་དང་ཉོན་མོངས་ཀྱི་གནས་ངན་ལེན་བརྟན་ཆགས་པར་ཡོད་པས་འདུ་བྱེད་ཀྱི་སྡུག་བསྔལ་དེ་ཡོད་ན། ཚོར་བའི་སྡུག་བསྔལ་ད་ལྟ་མེད་པའི་
Chinese
应当思虑衰老的种种情形，从而对轮回生起厌离心，因为轮回的所有圆满最终都会被衰败所吞噬。正如《律藏》中所说：“积聚终将耗尽，崇高终将堕落，相遇终将分离，生存终将死亡。” 无友之过患是：如是将会犯错，祈愿福德，如三盏明灯般照亮吧！独自一人将进入那日月无法穿透的无边黑暗之中。这是所说的内容。祈愿将会犯错，是指请您知晓如上所说必定会死亡。祈愿获得福德之光明，即是此意。 三种福德是指身语意三门之善，或由布施等三事所生之善。无边黑暗是指无明的黑暗。无友而入是指，如《入行论》中所说：“此身独自而生，一同出生的血肉之躯，坏灭分离各自分散，何况其他亲爱之人？生时独自而生，死时亦独自而死，痛苦他人无法分担，亲友阻碍又有何用？”如是所说。 如是六者可归纳为三：即对轮回没有可信赖之处，无论享用轮回的安乐多少都无法满足，以及从无始以来就已陷入轮回之中。第一点又可分为四：获得身体却不可信赖，因为会一次又一次地抛弃身体。行善作恶却不可信赖，因为没有定准。获得圆满却不可信赖，因为会高低起伏。交往相处却不可信赖，因为会独自离去。第三点是：一次又一次地连接相续，即无法见到生生世世的尽头。如是归纳后也应当思维。 第三，修习三种痛苦：例如，当眼疾或极度灼热时，用凉水浇灌会感到舒适，这就像轮回众生的安乐感受。然而，这种感受终将产生痛苦，因此是变异之苦。不仅是这种感受本身，还有与之相应的其他心和心所，以及所缘境而生起……
English
One should contemplate all aspects of aging and develop renunciation for samsara, because all the perfections of samsara are ultimately consumed by decay. As it is said in the Vinaya Sutra: "All accumulations will eventually be exhausted, all heights will eventually fall, all meetings will eventually end in separation, and all lives will eventually end in death." The fault of having no friend is: Thus, one will err, may merit be wished for, may the light of the three lamps be well taken! Alone, one will enter the boundless darkness that the sun and moon cannot penetrate. This is what is said. Wishing to err means, please know that one must die as stated above. Wishing to receive the light of merit, that is the meaning. The three merits are the virtues of the three doors of body, speech, and mind, or the three bases such as those arising from generosity. The boundless darkness is the darkness of ignorance. Entering without a friend is, as it is said in the Bodhicharyavatara: "This body is born alone, and the flesh and bones born together will break and separate, each scattering. What need is there to mention other loved ones? At birth, one is born alone, and at death, one dies alone. If others cannot share the suffering, what use are friends who hinder?" As it is said. Thus, the six can be summarized into three: that there is no place to trust in samsara, that no matter how much one enjoys the pleasures of samsara, there is no end to satisfaction, and that one has been in samsara since beginningless time. The first point can be divided into four: obtaining a body is not trustworthy, because one abandons the body again and again. Doing good and evil is not trustworthy, because there is no certainty. Obtaining perfections is not trustworthy, because they rise and fall. Associating with others is not trustworthy, because one goes alone. The third point is: connecting the continuum again and again, that is, not seeing the end of lifetimes. Having summarized in this way, one should also contemplate. Third, meditating on the three sufferings: For example, when there is an eye disease or extreme heat, it feels comfortable to pour cool water on it, just like the feeling of happiness of sentient beings in samsara. However, this feeling will eventually produce suffering, so it is the suffering of change. Not only is this feeling itself, but also the other minds and mental factors that are associated with it, and arising from the object...
Chinese
有漏之境也是变异之苦。犹如被热果所煎熬，接触到盐水等变异之触时，最为痛苦。应知受为苦，因为从出生之时起，就使身体或心受到煎熬，是苦之苦，如肾脏的刺痛。这也不仅是受，如前所述。如未与二者接触时的热果，是有漏的舍受，与恶趣相连，是行苦。这也不仅是对受而言，如前所述。这是受先前业和烦恼的支配，又与产生未来痛苦和烦恼的种子相连，因此具有普遍存在的恶趣。因此，当生起乐受时，贪欲增长；当生起苦受时，嗔恨增长；对于非乐非苦的属于恶趣的身体，执著于无常为常等，愚痴增长。其中，贪欲会引起未来五趣轮回等痛苦，嗔恨会引起此生的忧愁等和来世的恶趣痛苦，愚痴则会参与到前两者所引起的痛苦中而不舍弃。因此，应视乐受为痛苦，断除贪欲。应视苦受为这个蕴是痛苦之因的集合，从中产生如刺，从而断除嗔恨。应视舍受为无常、耗尽和止息的自性，从而断除愚痴，不让三种受成为三种毒的因。这些是按照瑜伽行派的论典和《辨中边论》的观点所说的。例如，背负重物，背负的越多，就越不舒适。同样，取蕴的负担也一样，只要需要承担，就会一直痛苦，因为这个蕴中稳定地存在着痛苦和烦恼的恶趣，所以存在行苦，而感受的痛苦现在并不存在。
English
The contaminated realms of existence are also the suffering of change. Just as when one is tormented by a hot fruit, it is most painful when it comes into contact with transformative touches such as salt water. One should understand feeling as suffering, for from the moment of birth, it torments the body or mind, and is the suffering of suffering, like the stinging pain of the kidneys. This is not just feeling alone, as before. Like a hot fruit that has not come into contact with either of the two, it is contaminated neutral feeling, which is connected to bad destinations, and is the suffering of conditioning. This also should not be applied to feeling alone, as before. This is under the control of previous actions and afflictions, and is connected to the seeds that give rise to future suffering and afflictions, and therefore possesses the universally present bad destination. Thus, when a pleasant feeling arises, attachment increases; when a painful feeling arises, anger increases; and for a body that belongs to a bad destination that is neither pleasant nor painful, ignorance increases by clinging to impermanence as permanence, and so on. Of these, attachment causes the suffering of being born in the five realms in the future, and so on; hatred causes sorrow and so on in this life, and the suffering of bad destinies in the future; and ignorance participates in the suffering caused by both of these, without abandoning it. Therefore, one should view pleasant feeling as suffering and abandon attachment. One should view painful feeling as this aggregate being a collection of the causes of suffering, from which suffering arises like a thorn, and thereby abandon hatred. One should view neutral feeling as being of the nature of impermanence, exhaustion, and cessation, and thereby abandon ignorance, not allowing the three feelings to become the cause of the three poisons. These are explained according to the intention of the Yogachara treatises and the Compendium of Determinations. For example, carrying a heavy burden is like not having comfort as long as one has to carry that burden. Similarly, the burden of the aggregates of appropriation also becomes suffering as long as it needs to be carried, because the bad destination of suffering and afflictions is firmly established in this aggregate, so if there is the suffering of conditioning, the suffering of feeling is not present now.