Tibetan
༌། རྟོགས་པའི་ཤེས་རབ་བླ་ན་མེད་པས་སློབ་མའི་རྒྱུད་དགྲོལ་བ་ལ་མཁས་པ་དེ་ནི་སངས་རྒྱས་ཐམས་ཅད་འདུས་པའི་སྤྱི་གཟུགས་ཡིན་ཏེ། ནམ་མཁའ་དྲི་མ་མེད་པའི་མདོ་ལས། ཀུན་དགའ་བོ་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་སེམས་ཅན་ཐམས་ཅད་ལ་སྣང་བ་མ་ཡིན་གྱི། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ནི་ཡོངས་སུ་སྣང་བས་ཆོས་སྟོན་ཅིང་ཐར་པའི་ས་བོན་འདེབས་པའི་ཕྱིར། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ལས་དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལྷག་པར་ཡང་ཟུང་ཞིག །ཅེས་དང༌། རྒྱུད་ལས། སངས་རྒྱས་རྣམས་དང་དེ་ཡི་སྲས། །གང་གི་གདུལ་བྱ་དེ་ཉིད་ལ། །དེ་དང་མཐུན་པའི་གཟུགས་སྟོན་ཏོ། །ཞེས་དང༌། དངོས་གྲུབ་ཐམས་ཅད་བླ་མ་ཁོ་ན་ལ་རག་ལས་པའི་ཚུལ་སྤྱི་མདོ་ལས། སློབ་དཔོན་དག་ལ་མ་བསྟེན་པར། ། སངས་རྒྱས་ནམ་ཡང་མི་འབྱུང་སྟེ། །འབྱུང་བར་ཡང་དག་ངས་མ་མཐོང༌། །བྱུང་ན་དམ་པའི་ལུང་དང་འགལ། །ཞེས་སོ། །མཛད་པའི་ཀུན་ཏུ་སྤྱོད་པ་ཡང་མ་ངེས་ཏེ། །དྲང་བའི་དོན་དུ་ཀུན་དང་ཕྱོགས་མཐུན་ལ། །ངེས་པའི་དོན་དུ་ཀུན་དང་རྣམ་གཞག་འགལ། །དགོངས་པ་ཅན་ཕྱིར་ཀུན་ལས་ཁྱད་པར་འཕགས། །ཐེ་ཚོམ་གཅོད་མཁས་ལོག་བསྒྲུབ་སྐྱོ་ངལ་བཟོད། །དེ་སྐད་དུ་སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་དེ་ཡང་གང་ཞེ་ན། སྐྱེ་དགུ་རྣམས་ཡོངས་སུ་འདྲེན་པའི་ཕྱིར་མཐོང་ན་མི་མཐུན་པ་མེད་པའོ། །འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པའི་ཕྱིར་ཀུན་དང་ཐུན་མོང་དུ་མ་གྱུར་པའོ། །དེ་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་དུ་བརྩམ་པ་དོན་ཡོད་པས་ཕན་པ་དཔག་ཏུ་མེད་པར་བསྒྲུབ་པའོ། །ཞེས་སོ། །དཔེ་དོན་མཐུན་པར་བསྔགས་པ་ནི། སྲིད་པའི་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བའི་གྲུ་བོ་ཆེ། །ལམ་མཆོག་འཁྲུལ་པར་མི་འགྱུར་དེད་དཔོན་དངོས། །ལས་ཉོན་མེ་ཚོགས་འཇོམས་པས་བདུད་རྩིའི་ཆར། །མ་རིག་མུན་པ་སེལ་བས་ཉི་ཟླར་མཚུངས། །ཐེག་པ་ཤིན་ཏུ་ཆེ་བས་ས་གཞི་འདྲ། །ཕན་དང་བདེ་བའི་འབྱུང་གནས་དཔག་བསམ་ཤིང༌། །ཆོས་ཀྱི་མཛོད་ལྡན་བུམ་པ་བཟང་པོ་སྟེ། ཀུན་འབྱུང་ཡིད་བཞིན་ནོར་བུ་ལས་ཀྱང་ ལྷག །ཀུན་ལ་སྙོམས་པར་བྱམས་པས་ཕ་མ་ཡིན། །ཆེ་ཞིང་མྱུར་བའི་སྙིང་རྗེ་ཆུ་ཀླུང་མཚུངས། །འཕོ་འགྱུར་མེད་པའི་དགའ་བ་རི་དབང་འདྲ། །འཁྲུགས་པ་མེད་པའི་བཏང་སྙོམས་ཆར་སྤྲིན་བཞིན། །དེ་འདྲའི་བླ་མ་སངས་རྒྱས་ཀུན་དང་མཉམ། །གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་བདེ་བའི་ལམ་འབྲེལ་ན། །ཟོལ་མེད་དད་པས་བསྟེན་པའི་སྐྱེས་བུ་ལ། །མངོན་མཐོ་ངེས་ལེགས་ཡོན་ཏན་ཆར་བཞིན་འབབ། །དེའི་དོན་ཡང་སྔ་མར། ཀྱེ་རིགས་ཀྱི་བུ། གཞན་ཡང་འཁོར་བའི་རྒྱ་མཚོ་ལས་སྒྲོལ་བའི་ཕྱིར་གྲུ་བོ་ཆེ་ལྟ་བུའོ། །ཐར་བའི་ལམ་དུ་ཞུགས་པ་རྣམས་ཀྱི་དེད་དཔོན་ལྟ་བུའོ། །སྲིད་པའི་རྒུད་པ་རྣམས་སེལ་བས་ཡིད་བཞིན་གྱི་ནོར་བུའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའོ། །ལས་དང་ཉོན་མོངས་པའི་མེ་འཇིལ་བས་ཆུ་བོ་ལྟ་བུའོ། །ཆོས་ཀྱི་ཆར་ཆེན་པོ་འབེབས་པས་སྤྲིན་བཟང་པོ་ལྟ་བུའོ། །འགྲོ་བ་རབ་ཏུ་དགའ་བས་ལྷའི་རྔ་བོ་ཆེ་ལྟ་བུའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ནད་སེལ་བས་སྨན་པའི་རྒྱལ་པོ་ལྟ་བུའོ། །མ་རིག་པའི་མུན་ནག་ཐམས་ཅད་སེལ་བས་སྒྲོན་མེ་ལྟ་བུའོ། །འདོད་དགུའི་རེ་བ་རྫོགས་པས་དཔག་བསམ་གྱི་ཤིང་ལྟ་བུའོ། །ཅི་བསམ་པ་ཐམས་ཅད་འགྲུབ་པས་བུམ་པ་བཟང་པོ་ལྟ་བུའོ། །བྱམས་པ་ཚད་མེད་པས་ཉི་མའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟ་བུའོ། །ཉོན་མོངས་པའི་ གདུང་བ་སེལ་བས་ཟླ་བའི་དཀྱིལ་འཁོར་ལྟ་བུའོ། །ཡོན་ཏན་གྱི་འབྱོར་པ་སྟེར་བས་རྣམ་ཐོས་ཀྱི་བུ་ལྟ་བུའོ། །ཞེས་སོ། །མདོར་ན་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའི་སྤྱོད་པ་རླབས་པོ་ཆེའི་བསྐྱེད་གཞི་ཚད་མེད་བཞིས་ཐུགས་རྒྱུད་ཡོངས་སུ་དག་པའི་སྐྱེས་བུ་དམ་པ་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་སེམས་ཅན་རྣམས་ཀྱི་མཚན་ཉིད་གཟིགས་ནས་ཁྲོ་བ་སྤངས་པའི་བྱམས་པའི་རྗེས་སུ་གཞོལ་བས་བདེ་བའི་ལམ་དུ་འབྲེལ་ན་དད་པའི་ཉེ་བར་ལེན་པས་སྙིང་ཐག་པ་ནས་བསྟེན་པའི་སློབ་མ་ལ་གནས་སྐབས་སུ་མངོན་པར་མཐོ་བ་དང༌། མཐར་ཐུག་ངེས་པར་ལེགས་པའི་ཡོན་ཏན་ཆར་བཞིན་དུ་འབབ་པ་སྨོས་ཅི་འཚལ་ཏེ་སྤྱོད་འཇུག་ལས་ཀྱང༌། གང་ལ་གནོད་པ་བྱས་ཀྱང་བདེར་འབྲེལ་བ། །བདེ་བའི་འབྱུང་གནས་དེ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །ཞེས་བསྔགས་པ་ཡིན་ནོ། །ཕུན་ཚུན་རྟེན་དང་བརྟེན་པ་ལྟ་བུར་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་ནས་བསྟེན་པའི་ཚུལ་ནི། ནད་པས་སྨན་པ་འགྲོན་པོས་སྐྱེལ་མ་དང༌། །འཇིགས་པས་རམ་ཟླ་ཚོང་པས་དེད་དཔོན་དང༌། །གྲུབ་པས་མཉན་པ་བཞིན་དུ་སྐྱེ་ཤི་དང༌། །ཉོན་མོངས་དགྲ་ཡིས་འཇིགས་པས་བསྟེན་པར་བྱ། །དེ་སྐད་དུ་སྡོང་པོ་བཀོད་པ་ལས། རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་ནད་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་སྨན་ གྱིས་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ནན་ཏན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ནད་ཉེ་བར་འཚོ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སྨན་པ་མཁས་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཞེས་དང༌། ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་འགྲོན་པོའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་མི་འཇིགས་པ་སྦྱིན་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ནན་ཏན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་འཇིགས་པ་ཐམས་ཅད་ལས་སྒྲོལ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་སྐྱེལ་མ་དཔའ་བོའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་ཚོང་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་ཚོང་ཟོང་ཉེ་བར་འདུ་བའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ནན་ཏན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ཁེ་སྤོགས་འགྲུབ་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་དེད་དཔོན་གྱི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཡང་རིགས་ཀྱི་བུ། ཁྱོད་ཀྱིས་བདག་ཉིད་ལ་གྲུབ་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཆོས་ལ་གྲུའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ནན་ཏན་ཉམས་སུ་ལེན་པ་ལ་ཆུ་བོའི་ཕ་རོལ་ཏུ་ཕྱིན་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་ལ་མཉན་པ་མཁས་པའི་འདུ་ཤེས་བསྐྱེད་པར་བྱའོ། །ཞེས་གསུངས་ པ་བཞིན་སྐྱེ་ཤིའི་འཕྲང་ཐར་ས་མེད་པ་དང༌། འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ཉོན་མོངས་པ་བརྒྱ་ཕྲག་གིས་གཟིར་བ་བདག་ཅག་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་སྨན་པ་མཆོག་ལ་བསྟེན་པར་མི་བྱེད་ན་གཏི་མུག་གིས་ཤིན་ཏུ་ལྡོངས་པ་ཉིད་དེ་ཤཱནྟ་དེ་ཝས། ཐ་མལ་ནད་ཀྱིས་འཇིགས་ན་ཡང༌། །སྨན་པའི་ངག་བཞིན་བྱ་དགོས་ན། །འདོད་ཆགས་ལ་སོགས་ཉེས་བརྒྱ་ཡི། །ནད་ཀྱི་རྟག་བཏབ་སྨོས་ཅི་དགོས། །དེ་གཅིག་གིས་ཀྱང་འཛམ་གླིང་ན། །གནས་པའི་མི་ཀུན་བརླག་བྱེད་ལ། །དེ་དག་གསོ་བའི་སྨན་གཞན་ནི། །ཕྱོགས་རྣམས་ཀུན་ནས་མི་རྙེད་ན། །དེ་ལ་སྨན་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན། །ཟུག་རྔུ་ཐམས་ཅད་འབྱིན་པ་ཡི། །བཀའ་ལྟར་མི་བྱེད་སེམས་པ་ནི། །ཤིན་ཏུ་གཏི་མུག་སྨད་པའི་གནས། །ཞེས་སོ། །སློབ་མ་སྣོད་ངན་གྱི་མཚན་ཉིད་ནི། དེ་ལ་ཉེ་བར་ལེན་པ་སློབ་མ་སྟེ། །སྣོད་དང་བྲལ་ལ་བཅུད་ཀྱིས་ཕན་མི་ཐོག །ཟང་ཟིང་ཙམ་གྱིས་ཚིམ་པ་ཐོབ་གྱུར་ནས། །བཅོས་པའི་དད་པས་དུས་བཞིའི་འགྱུར་ལྡོག་དངོམ། །དང་པོ་ཆོས་ལམ་མི་ཚུད་གཡག་རྒོད་བཞིན། །བར་དུ་ཐོས་བསམ་ལ་སྡང་ཚེ་འདི་གཉེར། །ཐ་མར་སྡིག་པའི་གྲོགས་ཀྱི་ཕྱོགས་བཟུང་ནས། །ལས་མཐའ་ལོག་པ་ནགས་མཐའི་མི་རྒོད་འདྲ། །འདི་ལྟར་ བླ་མ་དམ་པའི་ཐུགས་རྗེ་དང་བྱིན་རླབས་ལ་བྱམས་སྡང་དང་ཉེ་རིང་མེད་ཀྱང༌། སྐལ་བ་ངན་པའི་སློབ་མ་རིགས་དང་རང་བཞིན་ངན་པ། ཐེ་ཚོམ་དང་གསར་ངས་ཆེ་བ། ངོ་ཚ་དང་ཁྲེལ་ཡོད་སྤངས་པ། ཁོང་ཁྲོ་དང་ཉོན་མོངས་རྣོ་བ། དམ་ཚིག་དང་སྡོམ་པ་ལ་མི་སེམས་པ། དད་པ་དང༌། ཤེས་རབ་དང༌། བརྩོན་འགྲུས་དང༌། ངེས་འབྱུང་ལ་སོགས་པའི་ཆོས་ཀྱི་བཅུད་ཟབ་མོ་འཛིན་པའི་སྣོད་ཅུང་ཟད་ཀྱང་མེད་པ་དེ་དག་གིས་བླ་མའི་ཡོན་ཏན་ནི་མི་མཐོང༌། རང་ཉིད་རྣམ་པར་མ་ཞི་ཞིང་ཀུ
Chinese
具有证悟智慧，善于解脱弟子相续者，乃是所有佛陀的总集之身。如《无垢虚空经》云：“阿难陀，如来并非显现于一切有情，而是善知识完全显现，为了说法并播下解脱之种子。因此，善知识比如来更为重要。”又如续部云：“诸佛与其子，于何调伏者，示现与之符。”又如《总集经》中说，一切成就皆依赖上师：“不依止于师，佛陀永不生，我未曾见生，若生违圣教。”其行为也不一定。为了正直之义，与一切顺应；为了确定之义，与一切形式相悖；因为具有深意，故胜于一切。善于断除疑惑，能忍受邪见、苦行和疲劳。如是《华严经》中说：“何为善知识？为了引导众生，所见无不和谐。为了超越世间，不与一切共通。他以一切方式努力，成办无量利益。”赞叹比喻与意义相符：“从轮回之海中救度的巨大船只，是不会在殊胜之道上迷途的真正舵手。摧毁业惑之火，是甘露之雨。驱散无明黑暗，如同日月。因为法乘极其广大，如同大地。是利益与安乐的来源，如意宝树。是拥有法藏的吉祥宝瓶，胜过一切所生的如意宝珠。以平等慈爱对待一切，如同父母。如巨大而迅速的慈悲之河流。如不动摇的喜悦之山王。如无有纷乱的舍弃，如同雨云。如此之上师与一切佛陀无别。即使受到损害，若与安乐之道相连，对于以真诚信心依止的士夫，增上生与决定胜的功德如雨般降临。”其意义也在前面说过：“喂，善男子，为了从轮回之海中救度
English
That which possesses the wisdom of realization and is skilled in liberating the disciple's continuum is the embodiment of all Buddhas. As stated in the "Sutra of Immaculate Space": "Ananda, the Tathagatas do not appear to all sentient beings, but the virtuous friend fully appears, teaching the Dharma and planting the seeds of liberation. Therefore, the virtuous friend is even more important than the Tathagatas." Also, as stated in the Tantra: "The Buddhas and their sons, to whomever they tame, show a form that is in accordance with them." Furthermore, as stated in the "General Sutra," all accomplishments depend solely on the Lama: "Without relying on the teachers, Buddhas will never arise; I have never seen them arise. If they did arise, it would contradict the holy scriptures." The all-encompassing conduct is also uncertain. For the sake of straightforwardness, it is in harmony with all; for the sake of certainty, it contradicts all forms; because it has profound meaning, it is superior to all. Skilled in cutting doubts, enduring wrong views, asceticism, and fatigue. As it is said in the "Array of Trees Sutra": "What is a virtuous friend? It is one who, in order to guide beings, is seen as not being in disharmony. Because it transcends the world, it is not common to all. It strives in all ways, accomplishing immeasurable benefits." The praise that matches the example and meaning is: "A great boat that saves from the ocean of existence, a true helmsman who will not stray on the supreme path. Destroying the fire of karma and afflictions, it is a rain of nectar. Dispelling the darkness of ignorance, it is like the sun and moon. Because the vehicle is extremely vast, it is like the earth. It is the source of benefit and happiness, a wish-fulfilling tree. It is a good vase filled with the treasury of Dharma, surpassing even the wish-fulfilling jewel from which all arises. Loving all equally, it is like a parent. Like a vast and swift river of compassion. Like an unmoving mountain king of joy. Like undisturbed equanimity, like rain clouds. Such a Lama is no different from all the Buddhas. Even if harm is done, if it is connected to the path of happiness, for the person who relies on them with sincere faith, the qualities of higher realms and definite goodness will fall like rain." The meaning of this was also stated earlier: "Hey, son of good family, in order to save from the ocean of samsara
Chinese
就像大鼓一样。 就像进入解脱之路的人们的向导一样。 就像消除世间衰败的如意宝王一样。 就像熄灭业和烦恼之火的河流一样。 就像降下大法雨的祥云一样。 就像令众生极度欢喜的天鼓一样。 就像消除烦恼疾病的药王一样。 就像消除所有无明黑暗的明灯一样。 就像圆满一切愿望的如意树一样。 就像成就一切所想的贤瓶一样。 就像无量慈爱的太阳一样。 就像消除烦恼痛苦的月亮一样。 就像给予功德财富的多闻天子一样。 总之，对于以菩萨大行的无量四种生起之基，使心相续完全清净的圣人，即使做了损害，也因为看到众生的自性而舍弃嗔恨，追随慈爱，如果与安乐之道相连，以信仰亲近，从内心深处依止的弟子，暂时获得增上生，究竟获得决定性的善妙功德如雨般降下，更不用说了，如《入行论》所说： “无论对谁做了损害，都能带来安乐， 对安乐的来源，我顶礼。” 这就是赞叹。 像互相依存的柱子和梁一样生起认识而依止的方式是：病人依止医生，旅客依止送行者，恐惧者依止帮助者，商人依止向导，成就者依止听众一样，因生老病死和烦恼怨敌的恐惧而依止。 如《华严经》所说：善男子，你应该对自己生起病人的认识，对法生起药的认识，对精勤修持生起调养疾病的认识，对善知识生起如妙医的认识。又说：善男子，你应该对自己生起旅客的认识，对法生起布施无畏的认识，对精勤修学生起从一切怖畏中解脱的认识，对善
English
Like a great drum. Like a guide for those who have entered the path of liberation. Like a wish-fulfilling jewel king who dispels the decay of existence. Like a river that extinguishes the fire of karma and afflictions. Like a good cloud that pours down great rain of Dharma. Like a divine drum that makes beings extremely happy. Like a king of medicine who cures the disease of afflictions. Like a lamp that dispels all the darkness of ignorance. Like a wish-fulfilling tree that fulfills all desires. Like a good vase that accomplishes all that is thought of. Like the sun's mandala of immeasurable love. Like the moon's mandala that dispels the suffering of afflictions. Like Vaishravana's son who bestows the wealth of qualities. In short, even if harm is done to a holy person whose mind stream is completely purified by the immeasurable four foundations of the conduct of a Bodhisattva, because they see the nature of sentient beings, they abandon anger and follow after love. If one connects to the path of happiness by taking faith as a close friend, and relies on a disciple from the depths of their heart, they will temporarily attain higher realms, and ultimately, the qualities of definitive goodness will fall like rain. What need is there to say more? As it is said in the Bodhicharyavatara: "To whomever harm is done, they bring happiness, To that source of happiness, I prostrate." This is the praise. The way to rely on someone by generating the understanding of mutual dependence, like pillars and beams, is as follows: Just as a patient relies on a doctor, a traveler relies on an escort, a fearful person relies on a helper, a merchant relies on a guide, and an accomplished person relies on a listener, so should one rely on them out of fear of birth, aging, sickness, and death, and the enemies of afflictions. As it is said in the Gandavyuha Sutra: "Son of good family, you should generate the understanding of yourself as a patient, the understanding of Dharma as medicine, the understanding of diligently practicing as nursing the sick, and the understanding of a spiritual friend as a skilled doctor." It also says: "Son of good family, you should generate the understanding of yourself as a traveler, the understanding of Dharma as giving fearlessness, the understanding of diligently practicing as liberating from all fears, and the understanding of good