Tibetan
ས་སོ། །སོ་བཞི་པ་རབ་སྤེལ་གྱི་རྒྱན་ནི། ཚིགས་སུ་བཅད་པ་གཅིག་ལའང་རྒྱན་ཐ་དད་མང་པོ་ཚང་བ་སྟེ། དཔལ་ལྡན་དཎྜིས། སྙན་དངགས་མཛེས་པར་བྱེད་པ་ཡིས། །ཆོས་རྣམས་རྒྱན་ཅེས་རབ་ཏུ་བརྗོད། །དེ་ནི་ད་ལྟའང་རྣམ་རྟོག་སྟེ། །དེ་དག་མ་ལུས་སུས་འཆད་ནུས། །འོན་ཀྱང་རྣམ་རྟོག་ས་བོན་ནི། །སྔོན་གྱི་སློབ་དཔོན་རྣམས་ཀྱིས་བསྟན། །ཞེས་གསུངས་པ་ལྟར། འཁོར་འདས་ལམ་གསུམ་གྱི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟོག་པས་རྣམ་པར་སྒྲོ་བཏགས་པ་ཙམ་མོ། །དེའི་ཕྱིར་སྐབས་འདིར་སྙན་དངགས་མཁན་གྱིས་རྣམ་པར་རྟོག་པས་སྒྲོ་བཏགས་ན་ཚིག་གི་སྦྱོར་བ་གང་ལའང་རྒྱན་དུ་མི་འགྱུར་བ་མེད་ཕྱིར་དམིགས་བསལ་མ་དགོས་ཀྱང་། (༤༩༣)དང་པོའི་མགོན་པོའི་འདྲ་འབག་བཞེང་བའི་སླད་དུ་འདི་ལྟར། རང་བཞིན་རྣམ་དག་ལྟ་བའི་དང་ཚུལ་ཤིན་ཏུ་རྨད་བྱུང་དཔེ་ལས་འདས། །འདས་པ་མ་ཡིན་སྒོམ་པའི་རྒྱལ་པོ་དུས་གསུམ་ཀུན་ཏུ་ཁྲི་ལ་བཞུགས། །བཞུགས་ཀྱང་སྣང་བ་ཟིལ་གྱིས་གནོན་པའི་སྤྱོད་པའི་འཕྲུལ་གྱིས་འཁོར་འདས་ཀུན། །ཀུན་ཏུ་བཟང་པོའི་དབྱིངས་ལ་བཞག་ཚེ་བརྟན་གཡོའི་དངོས་པོ་རང་སར་ཞིག །ཅེས་སྨྲས་སོ། །སོ་ལྔ་པ་དགོངས་པ་ཅན་གྱི་རྒྱན་ནི། སྙན་དངགས་མཁན་གྱིས་ཇི་ལྟར་བསམ་པའི་ཡུལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ལ་སྦྱོར་བར་ནུས་པས་དེ་ཉིད་ཀྱི་དགོངས་པ་འགྲུབ་པའི་ངག་རྒྱུན་ཡིན་པ་དོན་ལ་གནས་ཕྱིར་དཔེར་བརྗོད་ལོགས་སུ་མི་དགོས་ཏེ། མེ་ལོང་ལས་ཀྱང་། སྙན་དངགས་མཁན་བསམ་དགོངས་པ་སྟེ། །སྙན་དངགས་འགྲུབ་པར་གང་གནས་པ། །རབ་སྦྱོར་ཡུལ་གྱི་ཡོན་ཏན་ཅན། །དེ་ནི་དགོངས་པ་ཅན་ཞེས་བརྗོད། །ཅེས་བཤད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མྱུར་བོར་ཕ་རོལ་འགྲོ་བའི་ཚེ། །རང་རིག་བཙན་ས་མ་ཟིན་ན། །བཅོས་མས་བྱས་པའི་སྒྲ་དོན་རྒྱན། །འདི་ལ་སྙིང་པོ་འགའ་ཡོད་མིན། །འོན་ཀྱང་ཤེས་བྱར་སྲིད་ཚད་ཀྱིས། །བསྟན་ལ་བྱ་བ་བྱེད་དོ་ཞེས། །དམ་པས་ཀུན་ཏུ་བསྔགས་མཐོང་ཞིང་། །མཁས་པ་རྣམས་ལའང་རབ་ཏུ་གྲགས། །དེ་ཕྱིར་བདེན་པ་འཇིགས་པ་ཡི། །པཎ་གྲུབ་མང་པོས་འདི་ཉིད་ཀྱི། །བསྟན་བཅོས་གང་ཞིག་མཛེས་བྱས་ཤིང་། །དངོས་ནས་མ་ཡིན་ཀྱང་བརྒྱུད་ནས་སོ། །བློ་གསལ་དགའ་བར་བྱས་པའི་ཚུལ། །མཐོང་ནས་བདག་གིས་འདི་བྱས་སོ། །སྙན་དངགས་གི་གཏམ་རིན་པོ་ཆེའི་གཏེར་ཞེས་བྱ་བ་འདབ་ལྡན་གཡུང་དྲུང་འཁྱིལ་པའི་ཚལ་ནས་སཻ་ན་ཀ་ཨ་ནནྟས་བསྐུལ་བ་ལྟར་དབྱངས་ཅན་མགྲིན་པར་ཆགས་པའི་རྣལ་འབྱོར་པ་མཁྱེན་བརྩེའི་འོད་ཟེར་གྱིས་འོད་གསལ་གཉུག་མའི་ཕོ་བྲང་པདྨ་འོད་གླིང་དུ་རྗེས་ཐོབ་ཀྱི་སྣང་ཆ་རྟོག་པའི་དྲྭ་བར་བཀོད་པ་རྫོགས་སོ། །གཏམ་ཚོགས་ལེའུ་ལྔ་པའོ།། །། (༤༩༤)རྒྱལ་པོ་དང་དམངས་ལ་སྦྲིར་བའི་གཏམ། རབ་ཏུ་བྱེད་པ་འཇིག་རྟེན་གསོ་བའི་སྨན་ཞེས་བྱ་བ། ལྷ་མོ་དབྱངས་ཅན་མ་ལ་ཕྱག་འཚལ་ལོ། །མདོ་ལས་ཆོས་ལྡན་རྒྱལ་པོ་ལ། །ཡན་ལག་རྣམ་པ་བཅུ་བཤད་དེ། །མང་པོའི་དབུས་ནས་བཀྲབས་པ་དང་། །བློན་དང་བློ་གྲོས་གཡོན་ཅན་གྱི། །དེ་ཡི་བརྟུལ་ཞུགས་མི་བརྗེ་ཞིང་། །འབངས་ལ་གནོད་པ་མེད་པ་དང་། །གནམ་གྱིས་བསྐོས་པ་ཞེས་སུ་གྲགས། །བྱ་བ་ཀུན་ལ་བརྟགས་མཁས་ཤིང་། །རིགས་པའམ་མ་ཡིན་རྣམ་པར་ཕྱེད། །གཟུ་ལུམས་འཁོར་དུ་མི་ལྡན་ན། །འབངས་དང་བློ་ག་ཉེ་བར་འགྱུར། །བསམ་པ་མཆོག་ཏུ་དགེ་ན་ཡང་། །ཐབས་མཁས་ཤེས་རབ་མཐུ་མེད་ན། །སྐྱེ་དགུ་བདེ་བར་སྐྱོང་མི་ནུས། །དེ་ཕྱིར་ལུགས་ཀྱི་བསྟན་བཅོས་བསླབ། །བྱ་བ་དང་ནི་མ་ཡིན་པའི། །གནས་ལ་དེ་མ་ཐག་མི་ཁྲོ། །ཐེག་པ་ཆེ་ན་དགྲ་ཟླ་ཉུང་། །བདེ་བར་གནས་ན་བང་མཛོད་སྤེལ། །རྟག་ཏུ་བསོད་ནམས་འཕེལ་བའི་ཕྱིར། །རྒྱལ་སྲིད་ཆོས་ཀྱི་ལུགས་སུ་བསྐྱང་། །ཧ་ཅང་མི་བསུན་ཚེར་མ་ལྟའི། །སྐྱེས་བུ་འཕེལ་ན་ཁྲིམས་ཀྱིས་གཞར། །དེ་ལྷ་མོད་ཀྱི་ཁྱུ་མཆོག་དང་། །གླ་བ་སྲོག་དང་བྲལ་གྱུར་ཀྱང་། །གི་ཝང་གླ་རྩི་ཡོད་པའི་དཔེས། །ངུར་སྨྲིག་གཟུགས་གནས་ཁྲིམས་འཆལ་ཡང་། །ལྕགས་དང་དབྱིག་པས་གཞུས་པ་དང་། །བཙོན་རར་འཆིང་དང་ཡན་ལག་གཏུབ། །སྟོན་པ་ཉིད་ཀྱིས་མ་གནང་ན། །ཚུལ་ཁྲིམས་ལྡན་ལ་སྨོས་ཅི་དགོས། །བྱ་བ་རྩོམ་ལ་བཀྱེལ་ཆེ་ཡང་། །ལས་མཐའ་རིང་ན་དེ་དང་དེ། །འགྲུབ་བམ་ཅིག་ཤོས་ཐེ་ཚོམ་ཕྱིར། །མྱུར་དུ་རྫོགས་ན་མཁས་པ་ཡིན། །སྤྱོད་པ་བརླང་པོས་ཡུལ་འཁོར་འབྲོས། །འཇིག་རྟེན་ན་ནི་ངེས་པ་དང་། །བྱམས་པར་གྱུར་བ་ཆོས་རྒྱལ་ཞེས། །གུས་པ་ཁྱོད་ཀྱིས་མ་ཐོས་སམ། །སྐྱེ་དགུ་བདེ་བར་སྐྱོང་བ་ལ། །དེ་ཡི་ཀུན་སྤྱོད་རིག་པ་དགོས། །གནས་དང་གནས་མིན་མི་ཤེས་ན། །ཆོ་རིགས་བཙུན་ཡང་ལྐུགས་པ་ཡིན། ། (༤༩༥)བྱ་བ་བདག་གིས་ལེགས་ཤེས་ཀྱང་། །འགྱོད་པ་སྤངས་ཕྱིར་གྲོས་ཀྱིས་བསྒྲུབ། །དེ་ལྟར་བསྒྲུབས་ནས་སྡུག་བསྔལ་ཡང་། །མི་འཇིགས་པ་དེ་བློ་ཆེན་ཡིན། །ཇི་ཙམ་རྒུད་པའི་མཐར་ལྷུང་ཡང་། །དཀོན་མཆོག་རྣམ་གསུམ་མི་སྤང་ཞིང་། །བཤེས་གཉེན་དམ་པའི་ངག་མཉན་པ། །དེ་ལ་ཆོས་ལྡན་རྒྱལ་པོར་གྲགས། །གལ་ཏེ་དེ་ལས་དགྲས་གཅོས་ཀྱང་། །ཐབས་ལ་མཁས་པའི་ནན་ཏན་གསུམ། །ཐོགས་ཐ་བར་དུ་ཉམས་བསྟར་ལ། །འཐབ་མོ་ཞི་བའི་བརྟུལ་ཞུགས་བླང་། །ཕྱི་དུས་འདི་ན་རྒྱལ་པོ
Chinese
萨索。第三十四个，增盛庄严：即使在一句诗中也具备多种不同的庄严。如吉祥丹迪所说：“以使诗歌美妙之法，诸法被誉为庄严。此乃至今仍是分别念，谁能尽述彼等？然分别念之种子，乃昔日之师所宣说。”如是说，轮回涅槃三道的诸法，皆是分别念所假立而已。因此，此处诗人在分别念的假立下，无论何种词句的组合，没有不能成为庄严的，因此无需特别指出。（493）为了塑造第一位怙主的塑像，如此说：自性清净见之方式，极其奇妙，超越譬喻。非已逝去，禅修之王，三时之中恒常安住于法座。虽安住，然以威慑显现之行为之神变，轮回涅槃一切。置于普贤王如来的法界之时，稳固与变动之事物自解脱。如是说。第三十五个，具意庄严：诗人能将如何思考之境的功德与之结合，因此能成就其意念的语言传统，安住于意义之上，因此无需另举例证。如《诗镜》所说：“诗人思虑之意念，何者安住于诗歌之成就，善于结合境之功德，彼即被称为具意。”如是说。迅速前往彼岸之时，若未把握自识之稳固之地，虚假造作之声义庄严，于此毫无心要。然以所知之存在限度，谓于教法有所作为，为圣者所赞叹，亦为智者所称扬。因此，畏惧真理之班智达与成就者，多以此之论著加以美化，虽非直接，然亦间接。见到令聪慧者欢喜之方式，我亦如是行之。名为“诗歌之语宝藏”者，乃于莲花妙旋苑中，应塞那卡阿难陀之请，于妙音驻于喉间之瑜伽士钦哲沃赛，于光明本净之宫殿莲花光洲，后得之显现
English
Saso. The thirty-fourth, the Ornament of Abundant Increase: Even in a single verse, many different ornaments are complete. As the glorious Daṇḍin said, "By that which makes poetry beautiful, phenomena are highly praised as ornaments. This is still a conceptualization, who can fully explain them? However, the seed of conceptualization was taught by the former teachers." As it is said, all phenomena of the three paths of saṃsāra and nirvāṇa are merely imputed by conceptualization. Therefore, here, under the imputation of conceptualization by the poet, there is no combination of words that cannot become an ornament, so there is no need to specifically point it out. (493) In order to create a statue of the first protector, it is said like this: The way of seeing the naturally pure is extremely wonderful, beyond comparison. Not past, the king of meditation, always abides on the throne in the three times. Although abiding, by the magical power of the conduct that overwhelms appearances, all of saṃsāra and nirvāṇa. When placed in the realm of Samantabhadra, the stable and moving things are self-liberated. So it is said. The thirty-fifth, the Ornament of Intention: Because the poet is able to combine the qualities of the object of thought with it, therefore the tradition of language that accomplishes his intention abides in meaning, so there is no need to give separate examples. As the Mirror of Poetry says, "The poet's thought and intention, whatever abides in the accomplishment of poetry, skillfully combines the qualities of the object, that is called intention." So it is said. When quickly going to the other shore, if one does not grasp the firm ground of self-awareness, the artificial sound and meaning ornaments have no essence in them. However, with the extent of what can be known, it is said that one is doing something for the teachings, which is praised by the holy ones and is also famous among the wise. Therefore, many paṇḍitas and siddhas who fear the truth have beautified this treatise, although not directly, but indirectly. Seeing the way to make the intelligent happy, I have done this as well. The one called "Treasure of the Precious Words of Poetry" is in the Lotus Wondrously Swirling Grove, at the request of Seinaka Ananta, the yogi Khyentse Özer, whose voice dwells in the throat of Saraswati, in the palace of the naturally luminous, Padma Öling, the after-attainment appearance of
Chinese
完成了在思想之网上的安排。故事汇集第五章。// (494)关于国王和民众混合的故事。名为《充分的行为是滋养世界的药》。向妙音天女致敬。经部中，对如法之王，讲述了十种支分，在众人之中宣讲，大臣和奸诈的智慧，不改变他的行为，不损害百姓，被称为天命。善于考察一切事务，区分合理与不合理。如果不具备偏袒，就会亲近百姓和智慧。即使心怀极大的善意，如果没有善巧方便的智慧和力量，也无法使众生安乐。因此，要学习律法论典。对于应该做和不应该做的事情，不要立即发怒。如果大乘兴盛，敌人就会减少。安乐地居住，就能增加财富。为了恒常增长福德，要以佛法的原则来治理国家。对于过于令人厌恶，像荆棘一样的人，如果增多，就要用法来惩罚。这就像麝牛中的佼佼者，麝香与生命分离后，也有麝香和麝香一样。即使僧人的外表存在，但行为不端，也要用铁和鞭子抽打，在监狱里囚禁，砍断肢体。如果导师不允许，更不用说持戒者了。即使在开始做事时很懈怠，但如果事情拖延很久，就会怀疑是否能完成。如果迅速完成，就是智者。粗暴的行为会使国家和人民逃离。世间上，确定无疑的是，成为慈爱的人被称为法王，尊敬的您没有听说过吗？为了使众生安乐，需要他的行为和知识。如果不知道该做什么和不该做什么，即使出身高贵也是愚蠢的。// (495)即使我自己清楚地知道该做什么，为了避免后悔，也要通过商议来完成。像这样完成之后，即使有痛苦，也不害怕，这就是有大智慧的人。无论堕落到多么糟糕的地步，也不放弃三宝，听从善知识的教诲，这样的人被称为如法之王。如果被敌人欺骗，也要运用善巧方便的三种努力，从始至终展示忍耐，采取平息战争的行为。在这个末世，国王
English
Completed is the arrangement on the web of thought. Chapter Five of the Collection of Stories. // (494) A story about the mixing of kings and commoners. Called "The Full Act is the Medicine that Nourishes the World." Homage to the goddess Saraswati. In the Sutra, for the Dharma-abiding king, ten branches are explained, proclaiming among the many, ministers and cunning wisdom, not changing his conduct, not harming the people, and being known as divinely appointed. Skilled in examining all affairs, distinguishing between what is reasonable and unreasonable. If one does not possess partiality, one will become close to the people and wisdom. Even if one has the greatest good intention, if one does not have skillful means, wisdom, and power, one cannot bring happiness to beings. Therefore, one must study the treatises on law. For things that should and should not be done, do not be immediately angry. If the Great Vehicle flourishes, enemies will decrease. Living in peace, one can increase wealth. In order to constantly increase merit, one must govern the country according to the principles of Dharma. For those who are too annoying, like thorns, if they increase, one must punish them with the law. This is like the best of the musk deer, even when musk is separated from life, there is musk and musk. Even if the appearance of a monk exists, but the behavior is immoral, one must be beaten with iron and whips, imprisoned in jail, and limbs cut off. If the teacher does not allow it, what need is there to speak of those who hold vows? Even if one is lazy in starting things, but if things are delayed for a long time, one will doubt whether they can be completed. If one completes quickly, one is wise. Rude behavior will cause the country and people to flee. In the world, it is certain that becoming a loving person is called a Dharma King, have you not heard, respected one? In order to bring happiness to beings, one needs his conduct and knowledge. If one does not know what should and should not be done, even if one is of noble birth, one is foolish. // (495) Even if I myself clearly know what to do, in order to avoid regret, I must accomplish it through consultation. Having accomplished it in this way, even if there is suffering, one is not afraid, this is a person of great wisdom. No matter how badly one falls, one does not abandon the Three Jewels, and listens to the teachings of virtuous friends, such a person is called a Dharma-abiding king. If one is deceived by enemies, one must also use the three efforts of skillful means, from beginning to end displaying patience, and adopting the conduct of pacifying war. In this degenerate age, the king