Tibetan
ར་རང་ངོ་སྤྲོས་བྲལ་ལ་བལྟོས་ནས་རྟོགས་བྱའི་ལྟ་བ་དང་། དེའི་རང་བཞིན་ཤེས་རབ་ཀྱིས་རྟོགས་པའི་རྟོགས་བྱེད་གཉིས་ཀའང་ཡང་དག་པར་ན་རྫུན་པར་མཉམ་ཤིང་རང་བཞིན་མ་གྲུབ་པས་རི་བོང་གི་རྭ་དང་། མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ལྟར་ཚིག་གི་སྒོ་ནས་བླ་དགས་སུ་བཏགས་པ་ཙམ་ལས་དོན་ལ་བློ་དང་སྙམ་བྱེད་དང་། ཡིན་སྙམ་དང་། ཡིད་དཔྱོད་དུ་མ་ལུས་པས་གནད་ཐོག་ཏུ་ཕེབས་པའི་མེ་བཙའ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཁྱུང་ཆེན་ལས། སངས་རྒྱས་མེད་ཅིང་སུ་ཡིས་བཅིངས་པའི་རྒྱ། །འཁྲུལ་དང་མ་རིག་སེམས་ཅན་སུ་ལ་སྲིད་མིང་མེད། །དེ་ཕྱིར་ཡེ་ནས་མ་བཀྲོལ་ཕྱིས་གྲོལ་མི་སྣང་བའོ། །གཞི་མེད་ལམ་ཞེས་འབྲས་བུ་སུ་འདོད་པ། །འདོད་ཕྱིར་ཐར་པའི་གནས་ལ་འདི་ཡིས་བསྒྲིབ། །སྟོད་མུ་གསལ་དང་ཡོད་དང་མེད་པ་ཉིད། །རྟག་ཆད་རྒྱུ་འབྲས་གཞི་སྟེ་རྒྱུད་རྣམས་ལ། །མཐའ་བྲལ་ནམ་མཁའི་དབྱིངས་དང་མཚུངས་པ་ཉིད། །ཅེས་སོ། །དབྱེ་ན། ཁ་འཐོར། ཁ་གཏམ། རྒྱུད་རང་གཞུང་དུ་བསྟན་པ་གསུམ་ལས། དང་པོ་ནི་བློ་དང་བྲལ་བའི་ཡེ་ཤེས་ལ་དབྱེ་བསལ་གྱི་བཅོས་སུ་མེད་པས་བྱ་རྩོལ་གྱི་ལྷང་མི་གཞུག །དོན་དམ་གྱི་གཤིས་ལ་བདེན་གཉིས་དང་རྒྱུ་འབྲས་མེད་པས་གསར་དུ་གྲོལ་བའི་ལྟོས་པ་དང་བྲལ། སྐུ་གསུམ་ལམ་སྣང་དུ་བཀོད་པ་ཤེས་བྱ་གཞན་ལ་མི་ལྟོས་པས་མ་གྲོལ་བ་གང་ཡང་མེད་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། ཁ་གཏམ་གྱི་ཚུལ་དུ་གསུངས་པའི་ངོ་བོར་མ་འཁྲུལ་པ། རང་བཞིན་རྣམ་རྟོག་གི་གཞི་རྩ་ཆོད་པ། མཚན་ཉིད་ངོས་བཟུང་དང་བྲལ་བའོ། །དབྱེ་ན། གླན་པ་ཡོངས་ལ་བོར་བའི་ཁ་གཏམ་ནི་རྩ་གནད་ཀྱི་རླུང་། རླུང་གནད་ཀྱི་སེམས་ཆོས་ཉིད་དུ་ཞི་བས་ཡེ་ཤེས་ཁུངས་ནས་དོན་སྒོ་གསུམ་འབྲེལ་ཐག་ཆོད་པའི་གནད་ ཀྱི་འགྱུ་བ་རང་སར་གྲོལ་ཏེ་འཁོར་འདས་བརྗོད་པ་ཆད་པའོ། ཁར་ཕོག་དུས་མེད་པའི་ཁ་གཏམ་ནི། དབྱིངས་ལ་མི་ཤོད་བ་མེད་པས་འཁོར་འདས་ལ་ཁྱབ་བརྩི། སྟོང་ཉིད་ལ་ངོས་བཟུང་མེད་པས་ངོ་བོ་ལ་འགྱུར་བརྩི། གཉིས་ཀ་ལ་བྱ་རྩོལ་མེད་པས། རང་གནས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ངས་བཟུང་བའོ། །གསུམ་པ་ནི། རྒྱུད་རང་གཞུང་གི་མན་ངག་འཁོར་འདས་ལ་སྤང་བླང་མེད། ཆོས་ཉིད་སྒྲ་ཚིག་ཏུ་མི་གནས་པས་སྟོང་ཉིད་ལ་ཐ་སྙད་ཀྱིས་མི་ཐུག་པའོ། །དབྱེ་ན་ལྟ་བསྒང་དྲིལ་བས་སྤྲོས་བྲལ་གཞི་ལ་ཁྱབ། །ལས་ལ་བཟང་ངན་མེད་པས་ཁམས་གསུམ་ཡོངས་གྲོལ་དུ་ཤར། །རང་བཞིན་སྟོང་གསལ་དུ་ཤར་བས་དགེ་སྡིག་གི་ཕན་གནོད་མེད། མཚན་ཉིད་ལ་ཡི་གེ་མེད་པས་ཐེག་པ་སྣ་ཚོགས་ཀྱིས་སངས་མི་རྒྱ་བས་དབང་པོ་གཅིག་ཅར་ཐོག་བབས་སུ་གྲོལ་བ
Chinese
就自性离戏而言，所要证悟的见解，以及以智慧证悟其自性的能证悟者，两者在真实或虚假上是相同的，因为自性不成立，就像兔角和石女之子一样，只是在语言上虚假安立，实际上没有思维和念头，没有认为是，没有分别念，就像击中要害的艾灸一样。如《大鹏经》云：无有佛陀，谁束缚之因？ 迷惑与无明，众生于谁有？名亦无有。 故而本自未解脱，后解脱不显现。 无基之道，谁欲求其果？ 因欲求故，此障解脱处。 上端明晰，有与无之自性， 常断因果，乃诸续部之基。 无边等同虚空之界。 分别而言，有散乱语、对话、续部自宗所宣说三种。 第一种是，对于远离心识的智慧，没有分别的改造，因此不加入造作的痕迹。胜义的自性中没有二谛和因果，因此远离新解脱的依赖。三身显现于道上，不依赖于其他所知，因此没有任何未解脱者。 第二种是，以对话的方式所说的，其体性是不迷惑，自性是断除分别念的根本，远离了相的执着。 分别而言，将所有的雇工都辞退的对话，是根本的脉，脉根本的风，风根本的心融入法性，因此智慧的源头，从意义、门、三者关联中断绝的关键的流动，在自身解脱，从而断绝了轮回涅槃的言说。 无时不在的对话是，因为界中没有不说之物，所以遍及轮回涅槃。因为空性没有执着，所以体性没有改变。因为两者都没有造作，所以是安住自性的智慧。 第三种是，续部自宗的窍诀，对于轮回涅槃没有取舍。法性不住于言语文字，因此空性无法以名言来触及。 分别而言，见修行合一，遍及离戏之基。 业力没有善恶，因此三界显现为完全解脱。 自性显现为空明，因此没有善恶的利益损害。 相上没有文字，因此不能以各种乘而成佛，因此一切感官同时当下解脱。
English
Regarding the view to be realized in relation to the self-nature free from elaboration, and the realizers who realize its self-nature through wisdom, both are equal in truth or falsehood, because self-nature is not established, like a rabbit's horn and the child of a barren woman. They are merely falsely established in language, but in reality, there is no thought or notion, no thinking it is, no conceptualization, just like moxibustion that hits the point. As the Garuda says: There is no Buddha, who is the cause of bondage? Delusion and ignorance, who has them among sentient beings? There is no name either. Therefore, it is originally not liberated, and later liberation does not appear. The path without a basis, who desires its fruit? Because of desire, this obscures the place of liberation. The upper end is clear, the nature of being and non-being, permanence and annihilation, cause and effect, are the basis of all tantras. Boundless, it is equal to the realm of space. In terms of distinctions, there are scattered words, dialogues, and what is taught in the tantric self-commentary. The first is that, for the wisdom that is free from mind, there is no separation or modification, so no artificiality is added. In the nature of ultimate truth, there are no two truths and no cause and effect, so it is free from the dependence of new liberation. The three bodies appear on the path, not relying on other objects of knowledge, so there is nothing that is not liberated. The second is that what is said in the manner of dialogue, its essence is not delusion, its nature is cutting off the root of conceptualization, and it is free from clinging to characteristics. In terms of distinctions, the dialogue of dismissing all the hired workers is the vital pulse, the wind of the pulse's essence, and the mind of the wind's essence dissolves into dharmata, so the source of wisdom, the key flow that connects meaning, door, and three, is liberated in itself, thus cutting off the speech of samsara and nirvana. The timeless dialogue is because there is nothing unsaid in the realm, so it pervades samsara and nirvana. Because emptiness has no clinging, the essence has no change. Because there is no artificiality in both, it is the wisdom that abides in its own place. The third is that the pith instructions of the tantric self-commentary have no acceptance or rejection for samsara and nirvana. Dharmata does not abide in words and letters, so emptiness cannot be touched by terms. In terms of distinctions, the unity of view, practice, and conduct pervades the basis of freedom from elaboration. There is no good or bad in karma, so the three realms appear as completely liberated. Self-nature appears as emptiness and clarity, so there is no benefit or harm of good and evil. There are no letters on the characteristics, so one cannot become a Buddha through various vehicles, so all senses are liberated simultaneously and instantly.
Tibetan
འོ། །དབྱེ་ན་གཉིས། སྣང་བཏགས་ཀྱི་ལྟ་བ་ལ་བྱར་མེད་པ་དང་། སེམས་ཀྱི་དྲན་རྟོག་སྐྱེ་མེད་དུ་དྲིལ་བའོ། །དང་པོ་ནི། ངོ་བོ་ལ་ཆོས་ཉིད་མེད་པས་སངས་རྒྱས་མིང་དུའང་མ་གྲུབ། རང་བཞིན་འགག་པ་མེད་པས་འཁོར་བ་ཐ་དད་དུ་ཤར་མཚན་ཉིད་གཅིག་ཏུ་མི་གནས་པས་ལྟ་བ་སྒོམ་ལ་ཚད་མེད་པའོ། །གཉིས་པ་ནི། ངོ་བོ་སྐྱེ་མེད་དུ་དག་པས་ཉོན་མོངས་པ་གཞི་མེད་དུ་དངས། རང་བཞིན་མ་འགགས་པར་ཤར་ཡང་སྤང་བླང་བྱ་རྩོལ་དང་བྲལ། མཚན་ཉིད་ཡེ་གྲོལ་ཡིན་པས་འཁོར་འདས་ཀྱི་ཁུངས་རྡིབ་པའོ། །དེ་དག་གི་ཚེ་ལྟ་བསྒོམ་གྱི་དྲོད་ཚད་གཏར་ཁ་གེགས་སེལ་གྱི་ཚུལ་དུ་བསལ་བ་ནི། ལྟ་བ་གཡོ་བའི་དྲས་འཁོར་བའི་མཚང་ཤེས། ལྟ་བ་ཐོབ་པའི་དུས་ལུས་ངག་ལ་དྲོད་ཐོབས། ལྟ་བ་བརྟན་པའི་དུས་འཁོར་འདས་རུ་ཤན་ཕྱེད། བསྒོམ་པ་གསོ་བའི་དུས་རླུང་སེམས་ལ་རང་བྱན་ཚུད། བསྒོམ་པ་ཐོབ་པའི་དུས་སེམས་ལམ་དུ་ཚུད། བསྒོམ་པ་བདུན་པའི་དུས་རིག་པའི་རྩལ་རྫོགས། །སྤྱོད་པ་ གཡོ་བའི་དུས་སྤྱོད་པ་ལ་གཟའ་གཏད་མེད། སྤྱོད་པ་ཐོབ་པའི་དུས་འཁྲུལ་སྣང་ཟིལ་གྱིས་ནོན། སྤྱོད་པ་བརྟན་པའི་དུས་སྐུ་གསུམ་གྱི་དྲོད་ཚད་ཟིན། དེའང་ལྟ་བས་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་གེགས་བསལ་བས་ཆོས་ལ་མ་བརྟེན་ཡང་སངས་རྒྱ། བསྒོམ་པས་འགྱུ་དྲན་གྱི་གེགས་བསལ་བས་དྲན་ཚོར་ཐམས་ཅད་བསམ་གཏན་དུ་ཤར། སྤྱོད་པས་སྣང་བའི་བགེགས་བསལ་བས་སྣང་རྐྱེན་ཆོས་ཉིད་དུ་གྲོལ། །དེ་ལྟར་ལྟ་བསྒོམ་སྤྱོད་པ་གསུམ་ཡང་གཅིག་གབ་ནས་གཉིས་མངོན་དུ་ཕྱུང་བ་དང་། གཉིས་གབ་ནས་གཅིག་མངོན་དུ་ཕྱུང་བ་ལ་སོགས་པའི་ཐ་སྙད་གྲགས་པ་ནི་གཟུང་འཛིན་དང་། ཡུལ་ཤེས་གནད་ལ་བོར་ནས་རིག་པ་ཐེར་ལ་འབྱིན་པའི་མན་ངག་ཤིན་ཏུ་ཟབ་པ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་དབུ་མའི་ལུགས་སུ་རྡོ་རྗེ་གཟེགས་མ་དང་། ཡོད་མེད་སྐྱེ་འགོག་ལ་སོགས་པའི་གཏན་ཚིགས་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟར་ཟབ་པ་མན་ངག་གི་སྡེ་ལ་ལུས་དང་འདྲ་བའི་ཕྱི་སྐོར། མིག་དང་འདྲ་བའི་ནང་སྐོར། སྙིང་དང་འདྲ་བའི་གསང་སྐོར། ཀུན་རྫོགས་དང་འདྲ་བའི་ཡང་གསང་བླ་ན་མེད་པ་སྟེ། སྒྲོན་མ་སྣང་བྱེད་ལས། ཕྱི་སྐོར་ལུས་དང་འདྲ་སྟེ་ཐ་སྙད་རྒྱ་ཆེར་བསྟན། །ནང་སྐོར་མིག་དང་འདྲ་སྟེ་མཐོང་བ་བརྡ་ཡི་ཆོས། །གསང་སྐོར་སྙིང་དང་འདྲ་སྟེ་དྲན་བྱེད་ཟུངས་ཀྱི་ཆོས། །འདི་ནི་ལུས་ཀུན་རྫོགས་པའི་སྐྱེས་བུ་འདྲ། །ཞེས་སོ། །དེ་ལ་ཕྱི་སྐོར་ནི། ངོ་བོ་ལ་ཉོན་མོངས་པ་མ་གྲུབ་པས་དུག་ལྔ་ལམ་དུ་སློང་། །རང་བཞིན་ལ་རྩོལ་སྒྲུབ་མེད་པས་ཅིར་སྣང་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་རྒྱན།
Chinese
哦！区分有两种：将显现执着的见解视为无所作为，以及将心的念头思虑归摄于无生之中。第一种是：本体上没有法性，因此连佛的名号也无法成立；自性上没有止息，因此轮回显现为各不相同，体性上不存于单一状态，因此见解和修行没有衡量。第二种是：本体清净于无生之中，因此烦恼在无根中消散；自性显现而不止息，因此远离取舍的作为和努力；体性是原始解脱，因此轮回和涅槃的根源崩塌。在这些时候，像以放血、驱除障碍的方式来消除见修的温度是：见解动摇时，知晓轮回的缺陷；获得见解时，身语获得温暖；见解稳固时，区分轮回和涅槃；修行滋养时，风和心自在掌控；获得修行时，心进入正道；修行成熟时，觉性的力量圆满。行为动摇时，行为上没有禁忌；获得行为时，错觉被压倒；行为稳固时，获得三身的温度。因此，见解消除法性的障碍，即使不依赖于法也能成佛；修行消除流动念头的障碍，因此所有的念头和感受都显现为禅定；行为消除显现的障碍，因此显现的因缘在法性中解脱。这样，见、修、行三者，有时隐藏一个而显现两个，有时隐藏两个而显现一个等说法，是由于对能取所取的执着，以及将对境的认识遗忘于要点，从而将觉性彻底揭示出来的极深口诀。例如，中观宗的如金刚屑和有无生灭等论证。如此甚深的口诀部类，有如身体般的外围，如眼睛般的内围，如心脏般的秘密围，如究竟圆满般的极密无上围。如《灯明能显》中所说：外围如身体，广泛阐述名相；内围如眼睛，所见皆是表法的法；秘密围如心脏，忆念是精要的法；这如同身体圆满的士夫。其中，外围是：本体上没有烦恼的成立，因此将五毒转化为道用；自性上没有勤作和成就，因此一切显现都是法性的庄严。
English
Oh! There are two distinctions: considering the view of apparent attachment as inaction, and condensing the mind's thoughts and conceptions into non-arising. The first is: because there is no Dharma-nature in its essence, even the name of Buddha cannot be established; because there is no cessation in its nature, samsara appears as distinct, and because it does not abide in a single characteristic, there is no measure for view and meditation. The second is: because the essence is pure in non-arising, afflictions dissolve without a basis; although it arises without ceasing in its nature, it is free from actions and efforts of acceptance and rejection; because its characteristic is primordial liberation, the source of samsara and nirvana collapses. At these times, eliminating the heat of view and meditation in the manner of bloodletting and dispelling obstacles is: when the view wavers, one knows the flaws of samsara; when the view is attained, the body and speech gain warmth; when the view is stable, samsara and nirvana are distinguished; when meditation is nourished, wind and mind are brought under control; when meditation is attained, the mind enters the path; when meditation is mature, the power of awareness is perfected. When conduct wavers, there are no taboos in conduct; when conduct is attained, illusion is overwhelmed; when conduct is stable, the warmth of the three kayas is obtained. Therefore, view eliminates the obstacles of Dharma-nature, so one can attain Buddhahood even without relying on Dharma; meditation eliminates the obstacles of fleeting thoughts, so all thoughts and feelings arise as meditation; conduct eliminates the obstacles of appearances, so the conditions of appearance are liberated into Dharma-nature. Thus, the three of view, meditation, and conduct, sometimes one is hidden and two are manifested, and sometimes two are hidden and one is manifested, and so on. Such terms are known because of the clinging to the apprehended and the apprehender, and the extremely profound instruction of forgetting the recognition of objects at the essential point, thereby thoroughly revealing awareness. For example, like the reasoning of the Middle Way school, such as the vajra sliver and existence/non-existence, arising/cessation, and so on. Such profound categories of instructions have an outer circle like the body, an inner circle like the eye, a secret circle like the heart, and an ultimate secret unsurpassed circle like complete perfection. As it says in "The Lamp That Illuminates": The outer circle is like the body, extensively explaining terms; the inner circle is like the eye, what is seen is the Dharma of symbols; the secret circle is like the heart, what is remembered is the Dharma of essence; this is like a person with a completely perfect body. Among them, the outer circle is: because afflictions are not established in essence, the five poisons are transformed into the path; because there is no effort or accomplishment in nature, whatever appears is the adornment of Dharma-nature.