Tibetan
་ལས་ཁྱད་པར་གསུམ་པོ་འདི་རིགས་སོ། །འདིར་ཡང་ན་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དང༌། མ་འཁྲུལ་པ་ཞེས་པ་ཁྱད་པར་གཉིས་ནི་སྲིད་པ་ཁོ་ན་སྟེ། མི་འཁྲུལ་ལོ། །ཞེན་པའི་བདག་ཉིད་ནི་སྲིད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། དེ་ཁོ་ན་ཡང་ཁྱབ་བར་དུ་འགྱུར་ཏེ། གང་རྟེན་དེ་ལ་འགྱུར་ཞིང་དེ་ལ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། དེ་ལའང་འཁྲུལ་པ་ལ་སྟེ། དཔེར་ན་ཨུཏྤལའི་སྔོན་པོ་ཉིད་ལྟ་བུའོ། །དབང་ པོའི་བློ་ལ་ཡོད་པ་ཡང་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་པ་སྟེ། གང་གི་ཚེ་འབྲུ་མང་པོ་པའི་ཕྱོགས་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་བཤད་དོ། །འདིས་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཉིད་མི་སྲིད་པས་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་མི་འཁྲུལ་པར་སྟོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་མེད་ཅེ་ན། གསུངས་པ། རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཐ་སྙད་དུ་བསྟན་བྱ་ནི་སྤྱི་ཡིན་གྱི། རང་གི་མཚན་ཉིད་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་སྔར་མ་མཐོང་བ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །སྤྱི་དེ་ཡང་རྗེས་སུ་དཔག་པ་ཁོ་ནའི་ཡུལ་ཏེ། དུ་བ་ལ་སོགས་པ་རྣམས་ཀྱིས་སྔར་མཐོང་བ་དང་ཐུན་མོང་བར་མེ་ལ་སོགས་པ་རྗེས་སུ་དཔོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །མངོན་སུམ་གྱི་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ནི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཡུལ་ཅན་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་རོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་ཡུལ་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་མོད། མེད་མོད་ཀྱི་ཤེས་པ་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་སྟེ། དེས་ན་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཉིད་ཡོད་ཅིང༌། དེ་ལས་ཀྱང་འཁྲུལ་པའི་ཕྱིར་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཁྱད་པར་རིགས་སོ་ཞེ་ན་འདིར་ཡང་ཤེས་པ་དེ་ཁོ་ན་རང་གི་ངོ་བོས་གང་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་རིགས་སོ་ཞེས་གསུངས་པ། ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལའང་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་སྟེ་ཞེས་པ་སྟེ། ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་གསུངས་པ། དབང་པོ་བློ་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་ན། ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་འཁྲུལ་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ནའོ། །ཅི་སྟེ་ཅིའི་ངོ་བོས་ཀྱང་གང་བསྟན་བྱ་མ་ཡིན་པ་དེ་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་བུ་ཡང་མི་སྲིད་པར་འགྱུར་ཏེ། ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ནི་སྤྱིའི་ཚུལ་གྱིས་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ཁོ་ན་ཡིན་པས་སོ། །འདིས་ནི་དེའི་སྐྱེས་བུའི་ཕྱོགས་ལ་ཡང་སྐྱོན་བཤད་དོ། །ཕྱོགས་ཅན་ལེན་པས་སྨྲ་བ་གང་གིས་རྟོགས་པར་བྱ་བ་བཞིན་པ་ཐ་སྙད་ཀྱི་ཆེད་དུ་འགྱུར་བ་ཤེས་པ་ལ་མཚུངས་པར་སྟོན་པའི་སྒྲ་མེད་དེ། གཞན་ལ་ཞེས་བྱེད་པ་སྦྱར་བ་ལས་ག
Chinese
这些就是三种差别。这里或者说，非名言和不谬误这两个差别，唯有存在才是，不会错乱。执著的自性唯有非存在才是，而且那也遍及，因为凡是所依，就变到那上面，而且因为不是在那上面存在。在那上面也有错乱，例如蓝色莲花一般。说不在根识里，这是在说属于多果的那一方时说的。这表明，因为名言本身不可能，所以非名言本身不会错乱。为什么没有呢？说“因为是随念的对境”等等，因为所要表示的名言是总相，不是自相，因为那以前没有见过。那个总相也是唯有随念的对境，因为用烟等来随念以前见过且共同的火等。不是现量，因为那是具有不共对境的缘故。如果说，对境可以成为非名言，但是识是名言，因此有名言，而且因为从那上面也有错乱，所以非名言的差别是合理的，那么这里也说，那个识以自己的体性所要表示的不是名言，因此非名言是合理的。说“在非名言本身也没有错乱”，为什么呢？说“根识”等等，因为一切识都是非名言的自己的体性，因此，在非名言本身唯有不错乱。如果说，以什么体性所要表示的不是名言呢？那样也是不可能的，因为一切识都是以总相的方式成为名言。这也就驳斥了对方的士夫。因为以有法来取，所以没有能像用言语所要理解的那样，为了名言而变成识，来显示相似的词语，因为加上了“对于其他”的缘故。
English
These are the three kinds of distinctions. Here, either the two distinctions of 'non-conceptual' and 'non-erroneous' exist only in reality, and are not mistaken. The nature of clinging exists only in non-reality, and that alone is pervasive, because whatever is the basis changes to that, and because it does not exist on that. There is also confusion on that, like the blueness of a lotus. It is also said that it does not exist in the consciousness of the senses. This is said when it is on the side of many fruits. This shows that because the very act of naming is impossible, the very act of not naming is not mistaken. Why not? It is said, 'Because it is the object of inference,' and so on. What is to be shown in name is the general, not the specific characteristic, because it has not been seen before. That general is also the object of inference only, because fire and so on are inferred by smoke and so on in common with what has been seen before. It is not direct perception, because it is the nature of having a non-common object. If it is said that the object may become non-conceptual, but the knowledge is conceptual, therefore there is conceptualization, and because there is also error from that, the distinction of non-conceptualization is reasonable, then here it is also said that the knowledge itself, which is not to be shown by its own nature, is reasonably non-conceptual. It is said, 'There is no error even in non-conceptualization itself,' why? It is said, 'Sense consciousness,' and so on, because all knowledge is only the nature of non-conceptualization, therefore, there is only no error in non-conceptualization itself. If it is said, 'What is not to be shown by what nature is non-conceptual?' Such a thing is also impossible, because all knowledge is only conceptual in the manner of generality. This also refutes the opponent's person. Because it is taken with a subject, there is no word to show similarity to the knowledge that becomes for the sake of naming, just as what is to be understood by speech, because the word 'to others' is added.
Tibetan
ཟུགས་ཞེས་ཤེས་པའོ། །རོ་ཞེས་ཤེས་པའོ་ཞེས་ཡུལ་འབྲེལ་པའི་སྒྲ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཚེ་ཡང་བསྟན་པར་བྱ་བཞིན་པའི་སྒྲ་ལས་བྱུང་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་གཅོད་པའི་དོན་ཅན་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པའོ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། དོན་འཛིན་པའི་དུས་ན་ནི། མཚུངས་པར་སྟོན་པའི་སྒྲ་བྱ་ བ་མ་ཡིན་ན། དེའི་ཚེ་དེ་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ཅེས་པས་དེའི་ཡང་ངེས་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་ལ་ཡང་འཁྲུལ་པ་མེད་དོ་ཞེས་པ་འདི་ཉིད་ལེན་ཏོ། །ཐ་སྙད་ཀྱི་དུས་ན་ཡང་ཤེས་པའི་རང་གི་ངོ་བོ་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་པའི་ཕྱིར། རེ་ཞིག་ཡུལ་དེ་ཡང་རང་གི་ངོ་བོར་ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བར་མི་ནུས་ན་ཅི་ཞིག་ལས་ཡང་དེས་གཞན་ཐ་སྙད་དུ་སྟོན། ཐ་སྙད་དུ་བྱ་བ་ལས་སྒྲ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་གྱི། འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན། བརྗོད་པར་བྱ་བ་ཉིད་དུའོ་ཞེས་པས་འདི་ནི་མ་བརྟགས་པ་བརྗོད་པའོ། །འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཉིད་ལ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། སྲིད་པ་ཡོད་པ་ཞེས་རྗེས་སུ་འཇུག་གོ །ཡིད་ནི་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཞེས་པ་ལ་སོགས་པ་སྟེ། འཁྲུལ་པ་ནི་དེ་ལྟར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་སྟེ། འདིས་ཇི་ལྟར་ཉེ་བར་དམིགས་པ་དེ་ལྟར་དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དེ། ཇི་ལྟར་སྨིག་རྒྱུ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ཡང་ཤེས་པ་གང་ལ་རང་གི་ངོ་བོས་སྣང་བ་དེ་ལ་ལྟོས་ནས་འཁྲུལ་པར་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་པ་ཁོ་ན་སྟེ། གང་དུ་ཤེས་པ་ལ་དེ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པའི་ངོ་བོས་སོ་སོར་སྣང་བ་དེ་ཁོ་ནའི་ངོར་དེ་འཁྲུལ་པ་ཉིད་དོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འཁྲུལ་པ་ལ་ཡང་དེ་དེ་ལྟ་བུར་སོ་སོ་སོ་སོར་སྣང་སྟེ། དེ་ལྟར་ནི་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་རང་བཞིན་མ་ཡིན་པ་འབྱུང་བ་འདུས་པ་ལ་ཡང་ཆུ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོར་ལྷག་པར་ཞེན་པའི་ཡིད་ཀྱི་འཁྲུལ་པ་སྐྱེའོ། །དེའི་ཕྱིར་དེས་བརྟགས་པ་ཉིད་ལས་དེ་ཁོ་ནའི་ཡུལ་དེ་ཡིན་གྱི་དབང་པོའི་ཤེས་པའི་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །དེའི་ཕྱིར་དེ་རྣམ་པར་གཅད་པའི་དོན་དུ་འཁྲུལ་པ་མེད་པ་སྨོས་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་དེ་མེད་ན། དབང་པོ་ཉེ་བར་བཅོམ་པ་ལས་སྐྱེས་པའི་གང་འཁྲུལ་པའི་ཡུལ་ཅན་ཟླ་བ་གཉིས་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་དེ་ཡང་མངོན་སུམ་ཉིད་དུ་འགྱུར་བ་མ་ཡིན་ནམ། དེའི་ཕྱིར་དེ་བསལ་བའི་ཆེད་དུ་དེ་གདོན་མི་ཟ་བར་བྱའོ་ཞེ་ན། དེ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དོན་དང་ཕྲད་པ་སྨོས་པ་ཁོ་ནས་དེ་སྤངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གཞན་དུ་ན་དབང་པོ་ལས་སྐྱེས་པ་ཞེས་པ་འདི་ལྟར་བརྗོད་པར་བྱ་བར་འགྱུར་གྱི། ད
Chinese
是了知色，是了知味，因为是作与境关联之声的缘故。彼时也成了从应被指示之声所生。因此，若问说，具有辨别作用的，不是名言吗？答：于执持义之时，若不是作显示相同的声音，彼时，以其不是名言之故，则对于其也必定不是应被指示者，也没有错乱，就取此。于名言之时，也因为不能以了知的自性作为名言之故，稍微那个境也不能以自性作为名言，那么又由什么来以其显示其他名言呢？也不是从名言成为从声音所生，那么是什么呢？以是应被说者之故，此是未考察之说。也不是于错乱之境本身，是随许为实有。心是错乱之境本身之故等等，错乱是不如此存在，此以如何亲近而缘，就如其那样，不是其不存在，如阳焰等的境一般。其也是对于哪个了知以自性显现，观待于彼，就唯独不是成为错乱，于何处对于了知以不如是之自性个别显现，就唯独于彼面前，那是错乱本身。心的识，对于错乱也如其那样个别个别显现，如是对于不是水等自性的地等聚合，也生起对于水等之自性增益执着的心之错乱。因此，由其所考察之故，唯独那是彼之境，不是根识。因此，不必说为了辨别其，没有错乱。若其没有，那么从诸根损坏所生的，具有错乱境的二月等之识，不也成了现量吗？因此，为了遮除其，必定要做吗？不是有彼，因为仅仅说与义相合，就已舍弃彼之故。否则，就应如是说从根所生，
English
It is knowing form, it is knowing taste, because it makes the sound related to the object. At that time, it also becomes born from the sound that should be indicated. Therefore, if asked, isn't it the case that which has the function of distinguishing is not a term? Answer: At the time of holding the meaning, if it is not making a sound that shows similarity, at that time, because it is not a term, then there is no confusion about the fact that it is certainly not something to be indicated, and this is taken. Even at the time of the term, because the self-nature of knowledge cannot be made into a term, for a while, that object also cannot be made into a term in its own nature, then by what does it show other terms? It is not that it becomes born from the sound from the term, so what is it? Because it is something to be said, this is an unexamined statement. It is also not in the object of confusion itself, it is followed by the acceptance of being real. Because the mind is the object of confusion itself, etc., confusion is not like that, how this closely focuses on it, just like that, it is not that it does not exist, like the object of mirages, etc. That is also only not becoming confused in relation to which knowledge appears with its own nature, wherever it appears separately to knowledge with a nature that is not like that, only in front of that, that is confusion itself. The mind's consciousness also appears separately and individually to confusion in that way, thus even for the aggregation of elements that are not the nature of water, etc., the mind's confusion arises that is particularly attached to the nature of water, etc. Therefore, because it is examined by it, only that is its object, not the sense consciousness. Therefore, it is not necessary to say that there is no confusion in order to distinguish it. If that is not there, then doesn't the consciousness of two moons, etc., which has a confused object and is born from the destruction of the senses, also become direct perception? Therefore, in order to eliminate it, must it be done? It is not there, because merely saying that it is in accordance with the meaning has already abandoned it. Otherwise, it should be said that it is born from the senses,