Tibetan
ན་ཏེ། དེ་མ་བསྒྲུབས་ན་ཅིག་ཤོས་རྣམ་པར་གཅོད་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་རྟག་པ་ཉིད་རྣམ་པར་བཅད་ན་མི་རྟག་པ་ཉིད་བསྒྲུབ་པར་འགྱུར་ལ། གཉི་ག་གཅོད་ན་ནི་མི་རྟག་པ་དེ་ཉིད་དགག་པར་ཡང་འགྱུར་བས་ན་བསྒྲུབ་པ་དང་དགག་པ་དག་ནི་མི་རྟག་པ་ཅིག་ལ་འགལ་བའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། དེ་ལྟ་ན་ད་ནི་མ་མཐོང་བ་ལྡོག་པ་བསྒྲུབ་པའི་ཚད་མ་མ་ཡིན་ཏེ་ཚང་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཇི་ལྟར་མཉན་པར་བྱ་བ་དེ་བཞིན་དུ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པའི་བསྒྲུབ་བ་དུ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་དག་ལ་གནོད་པ་སྲིད་དོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ལ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ལྡོག་པའི་མཚན་ཉིད་དང་ལྡན་པ་ཅིག་ལ་གནོད་པ་སྲིད་ན་དེའི་མཚན་ཉིད་སུན་ཕྱུང་བ་ཁོ་ནར་འགྱུར་བས་དེའི་མཚན་ཉིད་ཐམས་ཅད་ལ་ཡིད་བརྟན་དུ་མི་རུང་སྟེ། ཚད་མ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དུ་དོགས་པར་འགྱུར་རོ། །གལ་ཏེ་རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་ཡང་ཞེས་ཟེར་བ་ནི་རྒྱང་པན་པའོ། །འགལ་བ་མཐོང་བས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཅིག་ལས་སྐྱེས་པས་ཞེས་བྱ་བ་ལ་མངོན་སུམ་གྱིས་དང༌། སྒྲ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རྟག་ཏུ་སྟེ་སྒྲའི་ཉིད་ལྟ་བུའོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱས་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བའི་རྗེས་སུ་དཔག་པས་འགལ་བ་མཐོང་བས་སོ། །ཇི་སྐད་བཤད་པ་ནི་མེད་ན་མི་འབྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་རྟགས་གསུམ་ལའོ། །མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཚད་མ་གཞན་གྱིས་གནོད་པའོ། །གལ་ཏེ་རྟགས་གསུམ་ལ་འགལ་བ་མི་སྲིད་ན་སློབ་དཔོན་ཕྱོགས་ཀྱི་གླང་པོས་འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་བཤད་པ་མི་བརྗོད་པར་འགྱུར་ཏེ། རྟགས་གསུམ་གལ་འགལ་བ་མི་སྲིད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། འགལ་བ་མི་འཁྲུལ་བ་ཅན་ནི་རང་གི་བསྒྲུབ་པར་བྱ་བ་ལ་མི་འཁྲུལ་བ་ཁོ་ན་ལ་ཡོད་པར་གསུངས་སོ་སྙམ་པའོ། །རྗེས་སུ་དཔག་པའི་ཡུལ་ལ་སློབ་དཔོན་གྱིས་མ་བརྗོད་པའི་ཕྱིར་གཏན་ཚིགས་གསུམ་ལ་མི་སྲིད་པར་འདོད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་སློབ་དཔོན་གྱིས་གང་ལ་ གསུངས་ཤེ་ན། འདིའི་ཡུལ་ནི་ལེའུ་གསུམ་པ་ལས་བསྟན་པར་བྱའོ། །གལ་ཏེ་ཡང་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་ས་ལ་སོགས་པ་མ་མཐོང་བ་དག་ལས་གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན། དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་འགོག་པར་བྱེད་ན་ཡང་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་སློབ་དཔོན་གྱིས་གང་བཤད་པ་འབྲེལ་པ་ལ་མི་ལྟོས་པར་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་དགག་པ་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་ལ། མཐོང་བ་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་མངོན་སུམ་མ་ཡིན་པ་དག་ལ་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དགག་པ་འདི་རིགས་པ་ཉིད་ཡིན་ན། ཇི་ལྟར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་པ་དེའི་
Chinese
如果不是这样，如果不成立，那么另一种就无法被排除。因此，如果排除了常，那么无常就能成立。如果两者都排除，那么无常本身也会被否定，因此成立和否定对于一个无常的事物来说是矛盾的。如果是这样，那么现在未见之物的否定就不是量，因为一切都被其他事物所损害。正如应该听闻的那样，仅仅因为未见就成立的否定，可能会损害烟等其他事物。为什么呢？因为已经说了“具有特征”，如果仅仅因为未见就损害了具有否定特征的事物，那么就只会推翻它的特征，因此不能信任它的所有特征，会怀疑它不是量。如果有人说，在比量的境中也是如此，那就是在胡说八道。所谓“见到矛盾”，就是指通过现量和比量见到从一者所生，例如“因为是声音所以是常”就像声音的自性一样，与“因为是所作”的比量相矛盾。如前所说，是指具有“无则不生”的三种相。所谓“不可能”，是指被其他量所损害。如果三种相不可能有矛盾，那么导师陈那所说的“不欺惑的矛盾”就变得没有意义了，因为三种相不可能有矛盾。所谓“不欺惑的矛盾”，是指只存在于不欺惑自己的所立宗中。对于比量的境，导师没有说，因此只是认为三种理由是不可能的。那么导师说了什么呢？这个境将在第三品中说明。如果仅仅因为见到，就否定了从地等未见之物中产生的既非寒冷也非温暖的触觉，这也是不合理的。导师所说的是，因为仅仅通过未见就能成立否定，而不需要依赖关联。见到也存在于非现量的地等事物中，因此这个否定本身是合理的，为什么说是不合理的呢？
English
If not, if that is not established, then the other cannot be excluded. Therefore, if permanence is excluded, then impermanence can be established. If both are excluded, then impermanence itself will also be negated, so establishment and negation are contradictory for one impermanent thing. If so, then now the non-perception of the unseen is not a valid cognition, because everything is harmed by other things. Just as it should be heard, the establishment of negation merely by non-perception may harm other things such as smoke. Why? Because it has been said "having characteristics," if merely by non-perception something with the characteristic of negation is harmed, then only its characteristic will be refuted, so all its characteristics cannot be trusted, and it will be suspected of not being a valid cognition. If someone says that it is also the case in the object of inference, that is nonsense. The so-called "seeing contradiction" refers to seeing by direct perception and inference that it arises from one thing, for example, "because it is sound, it is permanent" is like the nature of sound, contradicting the inference of "because it is made." As previously stated, it refers to the three characteristics of "non-arising if absent." The so-called "impossible" refers to being harmed by other valid cognitions. If contradiction is impossible for the three characteristics, then the teacher Dignāga's statement of "non-deceptive contradiction" becomes meaningless, because contradiction is impossible for the three characteristics. The so-called "non-deceptive contradiction" refers to existing only in what does not deceive one's own thesis. For the object of inference, the teacher did not say, so it is only thought that the three reasons are impossible. Then what did the teacher say? This object will be explained in the third chapter. If merely by seeing, one negates the touch that is neither cold nor warm arising from unseen things such as earth, that is also unreasonable. What the teacher said is that negation can be established merely through non-perception, without relying on connection. Seeing also exists in non-perceptual things such as earth, so this negation itself is reasonable, why is it said to be unreasonable?
Tibetan
ཕྱིར། མི་དམིགས་པས་མེད་པར་འགྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ་དེས་ན་དགག་པར་རིགས་བ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །སྣང་བ་ཡོད་ན་སྣང་དུ་རུང་བའོ། །དེའི་ཡུལ་ནི་སྣང་བའི་ཡུལ་ཏེ། རྟོགས་པ་པོ་མངོན་སུམ་དུ་གྱུར་པའི་ཆོས་ཅན་ནོ། །འོ་ན་ཇི་ལྟར་ཞེ་ན། བྱེ་བྲག་པ་དེས་ནི་ས་ལ་སོགས་པ་སྤྱིར་བཟུང་ནས་ཏེ། འདི་ལྟར་དྲོ་བའི་རེག་པ་ནི་མེའི་ཡོན་ཏན་ནོ། །གྲང་བ་ནི་ཆུའིའོ། །གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན་དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པ་ནི་རླུང་གིའོ། །དེ་ལྟར་ནས་དང་ཆུ་དང་མེ་སྣང་བ་དང༌། མི་སྣང་པ་ཐམས་ཅད་ལ་རེག་པ་བཏང་སྙོམས་པ་མེད་དེ་མ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་དགག་པ་སྨྲས་སོ། །གལ་ཏེ་ཇི་ལྟར་ན་མ་དམིགས་པས་དགག་པ་འདི་རིགས་པ་མ་ཡིན་ནམ་ཞེ་ན། དེ་ཡང་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། དེ་ཡོད་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ས་ཉིད་དེ་ཡོད་ཀྱང་ངོ༌། །རེག་པ་ཐ་དད་པ་སྟེ། འཇམ་པ་དང༌། ཡང་བ་ཉིད་ལ་སོགས་པ་ཐ་དད་པ་མཐོང་བ་ཡོད་དེ་སའི་སྲབ་ཉིད་དུ་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར། གྲང་བ་ཡང་མ་ཡིན། དྲོ་བ་ཡང་མ་ཡིན་པའི་རེག་པ་འདི་ཡངས་ལ་སོགས་པའི་བྱེ་བྲག་འགལ་ཞིག་ལ་སྲིད་པར་དོག་པར་འགྱུར་བས་སོ། །ཡུལ་དེ་བ་རྣམས་ཀྱིས་དེ་ལྟར་མཐོང་ཞེས་ཏེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་སྐྱུ་རུ་ར་བསྐ་བ་མཐོང་གི་མངར་བར་མ་མཐོང་བའོ། །དེ་ལྟར་མངར་ལ་སྒྱུར་བ་མ་མཐོང་བ་ཙམ་གྱིས་སྐྱུ་རུ་ར་མཐོང་བ་ཙམ་སྐྱུ་རུ་ར་བསྐ་བ་ཁོ་ནར་འགྲུབ་པར་མི་འགྱུར་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། རྒྱུ་དག་ལ་ཁྱད་པར་སྲིད་ན་དེའི་འབྲས་བུ་ཡོན་ཏན་དག་ལ་ཁྱད་པར་སྲིད་པ་དག་གི་ཕྱིར་རོ། །འདིར་ཡང་སྐྱུ་རུ་ར་དང་བསྐ་བ་ཉིད་དག་འབྲེལ་པ་མེད་པའི་ཕྱིར། བསྐ་བ་མེད་ཀྱང་སྐྱུ་རུ་ར་ཉིད་མི་ལྡོག་གོ་སྙམ་དུ་དགོངས་སོ། །རྒྱུ་ལས་འབྲས་བུའི་ཁྱད་པར་འགྲུབ་པའི་འབྲེལ་པར་རིག་བྱེད་ དགག་པ་བཞེད་ནས། རྒྱུ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་ན་ནི། །ཞེས་གསུངས་ཏེ། རིག་བྱེད་ནི་སྐྱེས་བུས་མ་བྱས་པ་ཉིད་དུ་སྤྱོད་པས་བཤད་ལ་དེ་ལ་ནི་རྒྱུ་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུས་བྱས་པ་ཉིད་དུ་རྗེས་སུ་དཔག་གོ །ཇི་ལྟར་ཁྱད་པར་མེད་ཅེ་ན། ཚིག་ལ་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྐྱེས་བུས་བྱས་པའི་ཚིག་དང་ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བའི་ཐ་ཚིག་གོ །དེའི་ཕྱིར་སྐྱེས་བུས་བྱས་པར་ཡང་གྲུབ་བོ། །གལ་ཏེ་དེ་ཉིད་ཇི་ལྟར་ཤེས་ཤེ་ན། ཐམས་ཅད་སྐྱེས་བུ་དག་གིས་བྱེད་པར་མཐོང་བའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྒྲ་གསལ་བ་དང། མི་གསལ་བ་དང༌། རིང་པོ་དང༌། ཐུང་ངུ་དག་དང་དུག་ཞི་
Chinese
因此，说了“因为不观察而成立没有”，因此就变成了应该驳斥的。如果显现存在，就是可以显现的。它的境是显现的境，是证悟者现量所见的法。那么如何呢？胜论派认为，总的来说，地等，就像这样，热的触觉是火的功德，冷的是水的，既不是冷也不是热的是风的。像这样，对于水、火等显现和不显现的一切，没有舍弃触觉，因为没有观察的缘故，这样说了驳斥。如果这样，没有观察的驳斥不合理吗？也说了“那也”，说了“即使存在”，就是说地本身，即使存在。触觉是不同的，柔软和轻等不同是可见的，因为地的粗细不相同。既不是冷也不是热的触觉，对于宽等差别相反的事物，可能会怀疑存在。那些境者们那样认为，就像看到酸涩的余甘子，没有看到甜味。像那样，仅仅没有看到转变成甜味，仅仅看到余甘子，也不能成立余甘子仅仅是酸涩的，为什么呢？因为如果因有差别，那么它的果功德等就会有差别。在这里，余甘子和酸涩本身没有关联的缘故，认为即使没有酸涩，余甘子本身也不会改变。从因成立果的差别，驳斥知识，认为“如果因没有差别，那么”。说了，知识就是以不是人造的方式使用，因此说，对于它，因为因没有差别，所以推断是人造的。如何没有差别呢？因为词没有差别。说了“因为词没有差别”，意思是说，因为和人造的词没有差别。因此，也成立是人造的。如果这样，如何知道它呢？说了“因为看到一切都是人造的”，声音清晰和不清晰，长和短等以及息毒。
English
Therefore, it is said, "Because it is established as non-existent by non-observation," and therefore it becomes something that should be refuted. If appearance exists, it is something that can appear. Its object is the object of appearance, which is a phenomenon directly perceived by the one who realizes it. So how is it? The Vaisheshika school generally considers earth and so on, like this, the warm touch is the quality of fire, the cold is of water, and that which is neither cold nor warm is of wind. Like this, for all that appears and does not appear, such as water and fire, there is no abandonment of touch, because there is no observation, thus speaking of refutation. If so, is this refutation by non-observation not reasonable? It is also said, "That also," and it is said, "Even if it exists," that is, the earth itself, even if it exists. The touches are different, the softness and lightness, etc., are visible as different, because the thickness of the earth is not the same. This touch, which is neither cold nor warm, may be suspected to exist in some contradictory difference such as width. Those who are in that realm see it that way, just as they see the sour and astringent Emblica fruit, but do not see the sweetness. Like that, just not seeing the transformation into sweetness, just seeing the Emblica fruit, it cannot be established that the Emblica fruit is only sour and astringent, why? Because if there is a difference in the cause, then there will be a difference in its resulting qualities, etc. Here also, because the Emblica fruit and sourness itself are not related, it is thought that even without sourness, the Emblica fruit itself will not change. From the cause establishing the difference of the effect, refuting knowledge, thinking, "If there is no difference in the cause, then." It is said, knowledge is explained by being used in a non-man-made way, therefore it is said that for it, because there is no difference in the cause, it is inferred to be man-made. How is there no difference? Because there is no difference in the word. It is said, "Because there is no difference in the word," meaning, because there is no difference from a man-made word. Therefore, it is also established as man-made. If so, how do you know it? It is said, "Because everything is seen to be made by people," the sound is clear and unclear, long and short, etc., and the pacification of poison.