Tibetan
བའི་རང་བཞིན་གྱི་ཁྱད་པར་བསྟན་པར་བྱ་བ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཁོ་བོས་བསྟན་པ་ལྟ་བུའོ། །དེ་ལྟ་མ་ཡིན་ན་རྒྱུ་ཐ་དད་པས་འབྲས་བུ་ཐ་དད་པར་མི་འགྱུར་རོ།། །ཚད་མ་རྣམ་འགྲེལ་གྱི་འགྲེལ་པ། བམ་པོ་བཅུ་དྲུག་པ། ཅི་སྟེ་ཇི་ལྟར་ཡོད་རྒྱུ་ཡིན། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། དབུགས་འབྱུང་བ་རིང་བ་ཅན་ལ་སོགས་པ་དག་ལ་དབུགས་འབྱུང་བ་ཇི་སྲིད་འགྱུར་བ་གང་ཡིན་པ་དེ་དག་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། ཤེས་པ་ལ་ཡང་ཁྱད་པར་འགྱུར། །གང་གི་ཚེ་སྐྱེས་བུའི་དབུགས་ལྷག་པར་འབྱུང་བ་དེའི་ཚེ། རྣམ་པར་ཤེས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་ཞིང་དབུགས་མི་འབྱུང་བ་ཅན་གྱིར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན། གང་ཞིག་གང་གི་ཐ་དད་ལས། །ཐ་དད་མིན་ཏེ་དེ་འབྲས་མིན། །གལ་ཏེ་དབུགས་འབྱུང་བའི་འབྲས་བུ་སེམས་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ་འདི་དབུགས་འབྱུང་བ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་འགྱུར་ན། རྗེས་སུ་མི་བྱེད་པ་དེ་བས་ན་དེ་ནི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ནོ།། སྦྱོར་བ་ནི་གང་གིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་གྱིས། གང་ཞིག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དུ་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ་དཔེར་ན་མེ་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པའི་ཁྱད་པར་དག་གིས་ཁྱད་པར་ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཅན་གྱི་མོ་གཤམ་གྱི་བུ་ནི་མེའི་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དབུགས་འབྱུང་བ་དང་རྔུབ་པ་དག་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བའི་ཁྱད་པར་གྱིས་གསལ་བ་དང་མི་གསལ་བ་ལ་སོགས་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་ པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་ན་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྔ་མ་མི་གསལ་དུ་ཟིན་ཀྱང་ཡུལ་གསལ་བ་ལས་ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་དེས་ན་སྔར་གྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་རྗེས་སུ་བྱེད་པ་མེད་པ་དེའི་ཕྱིར་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ་སྔར་གྱི་ཤེས་པ་དང་ཡུལ་གསལ་བར་འགྱུར་བ་ཅི་འདྲ་བ་དེ་འདྲ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་ཆ་དེ་ཙམ་ཉིད་ཀྱིས་རྗེས་སུ་བྱེད་པར་བྱས་པ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ཁྱེད་ཅག་གི་ཡང་ཅིའི་ཕྱིར་ཅིག་ཅར་ཤེས་པ་མི་འབྱུང་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། ཁོ་བོའི་ལུས་སམ་དབུགས་འབྱུང་བ་དག་ནི་ཡིད་ཀྱི་ཉེ་བར་ལེན་པའི་རྒྱུ་མ་ཡིན་ན་གང་གིས་ན་དེ་ལྟར་འགྱུར། འོན་ཀྱང་རིགས་མཐུན་པའི་སེམས་སྔ་མ་སྔ་མ་ཡིན་ནོ། །དེས་ན་རྣམ་ཤེས་ནུས་པ་ངེས་པའི་ཕྱིར། སེམས་གཅིག་ནི་སེམས་གཅིག་གི་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་རིགས་མཚུངས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཅིག་ཅར་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་མཚུངས་པ་མ་ཡིན་ནོ། །སེམས་སྔ་མ་སྔ་མ་རྒྱུ་ཡིན་པ་དེ་ཉིད་ཀྱང་གང་ལས་ཤེ་ན། དོན་གཞན་ཆགས་བྲལ་སེམས་ཡོད་ན། །ཞེས་བྱ་བ་སྨོས་ཏེ། སྔོན་པོ་ལ་སོགས་པའི་དོན་གང་ཡིན་པ་དང་མི་མཐུན་པའི་ཕྱིར་བཟུང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་འདོད་པ་དེ་ལས་དོན་གཞན་བཟུང་བར་གྱུར་པ་ནི་སེར་པོ་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལ་ཆགས་པ་ནི་ཡུལ་དེ་ཉིད་ལ་ཡང་དང་ཡང་སྐྱེ་བའོ། །དེ་དང་བྲལ་བ་ནི་ཡུལ་གཞན་ལ་ཤེས་པ་སྐྱེ་བའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་དང་བྲལ་བའི་གནས་སྐབས་སོ། །ཡིད་ལ་བྱེད་པའི་མིང་ཅན་སྔ་མ་དེ་འདྲ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དེ་ཡོད་ན་དེ་ལས་ཕྱིས་འབྱུང་ནས། དོན་གཞན་འཛིན་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །ཡུལ་གཞན་རྟོགས་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །དེ་ནི་ཉེ་བར་མཚོན་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ། སེམས་སྔ་མ་སྔ་མ་རྙོག་པ་དང་དང་བ་ལ་སོགས་པ་དང་ལྡན་པ་དག་ཡིན་ན། ཕྱིས་ཀྱི་ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་པས་དེ་བཞིན་དུ་འགྱུར་བ་དེ་ལྟར་ན། བློ་ནི་གཞན་སྔོན་དུ་སོང་བ་ཅན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་དང་རྗེས་སུ་མི་མཐུན་པ་ཡོད་ན་མི་འབྱུང་བ་དང༌། ཡང་རྗེས་སུ་མཐུན་པ་ཡོད་ན་འབྱུང་བ་དེ་ནི་དེའི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ས་བོན་ལ་སོགས་པ་མི་མཐུན་པ་དང་མཐུན་པ་ཉིད་ཡོད་ན་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བའི་མྱུ་གུ་དག་ནི་ས་བོན་ལ་སོགས་པའི་འབྲས་བུ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཕྱིས་ཀྱི་ཤེས་པ་ཡང་སྔ་མའི་ཤེས་པ་མི་ མཐུན་པ་དང་མཐུན་པ་དག་ལས་སྐྱེ་བ་དང་མི་སྐྱེ་བར་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །མངལ་ལ་སོགས་པར་གལ་ཏེ་ལུས་ལས་ལན་ཅིག་བློ་སྐྱེ་ཞིང་སྟེ། བློ་ཅིག་ཅར་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ནོ། །ཕྱིས་ནི་སྟེ་དེ་ལས་འོག་ཏུ་རང་རིགས་ལས་ངེས་པར་འགྱུར་ནའོ། །གལ་ཏེ་བློ་སྔ་མ་སྔ་མ་རེ་རེས་བློ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཉིད་སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་དེ་ལྟར་ན་ལུས་ལས་ཅིག་ཅར་སེམས་མང་པོ་ཉིད་མ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་ལུས་ཀྱིས་ནུས་པ་ནི་བློ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ལས་ཅིའི་ཕྱིར་ན་ལྡོག་པ་ཡིན་རང་བཞིན་གང་གིས་ལུས་ནི་བློ་སྔ་མ་གཅིག་གིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དེ་དང༌། དེ་ནི་ཕྱིས་ཀྱང་མ་བྲལ་བ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་བློ་གཞན་དང་གཞན་སྐྱེད་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་ཅིའི་ཕྱིར་བློ་སྐྱེད་པ་དེའི་བྱེད་པ་ལྡོག་པ་ཅན་ཡིན། སྤྱོར་བ་ནི་གང་ཞིག་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་མ་བྲལ་བར་གནས་པ་དེ་ནི་དེ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་མྱུ་གུའི་རྒྱུ་ཚོགས་པའི་གནས་སྐབས་ཐ་མ་ནི་མྱུ་གུའི་སྐྱེད་པ
Chinese
应当显示自性的差别，例如我所显示的那样。如果不是那样，因为因不同，果就不会不同。 《释量论》的注释，第十六卷。如果怎样才能成为因呢？虽然那样会转变，但在气息长的人等等那里，气息的转变是什么，那些是因的时候，识也会有差别。在什么时间，人的气息特别出现的时候，分别识就会变得清晰，而不会变成没有气息的人那样。如果不是那样，什么从什么的差别中，不是差别，那不是果。如果气息的果是心性，那么这就会随着气息的清晰和不清晰而行动。因为不随之行动，所以那不是果。理由是，凭借清晰和不清晰等等的差别，什么不会变成清晰和不清晰等等的差别，那不是它的果，例如火的清晰和不清晰等等的差别，不能使体验差别的寡妇的儿子成为火的果那样。意识的分别识也不是凭借气息的呼出和吸入的清晰和不清晰的差别，而成为清晰和不清晰等等，这被称为周遍无所见。
English
The difference of self-nature should be shown, for example, as I have shown. If it is not so, because the cause is different, the result will not be different. Commentary on Pramāṇavārttika, Volume Sixteen. How can it be a cause? Although it may change like that, in those who have long breaths, etc., when the change of breath is the cause, there will also be a difference in consciousness. When a person's breath is particularly exhaled, the consciousness will become clear and will not become like a person without breath. If it is not so, what is not different from the difference of what, that is not the result. If the result of breathing is the nature of mind, then it will act according to the clarity and unclearness of breathing. Because it does not act accordingly, it is not the result. The reason is that by the difference of clarity and unclearness, etc., what does not become the difference of clarity and unclearness, etc., that is not its result, for example, the difference of clarity and unclearness of fire, etc., cannot make the son of a widow who experiences the difference the result of fire. The consciousness of mind is also not clear and unclear, etc., by the difference of clarity and unclearness of exhalation and inhalation, which is called pervasive invisibility.
Chinese
不是这样的。如果说前前心是因，那么它又从何而来呢？“如果存在其他贪离心。”这样说是因为，与蓝色等事物不一致，所以不是被执取的。从那样的想法中，执取其他事物，那就是黄色等的境。对此，贪着是在那个境上反复生起。与此相离，是在其他境上生起知识的因的自性相离的状态。如果存在具有作意之名的先前那样的识，那么从那之后产生。“因为没有执取其他事物。”“因为没有了知其他境。”这只是一个近似的例子。如果前前心具有浑浊和清澈等，那么后来的也随之相似而转变，如果是那样，那么智慧就是先前已有的。联系是，如果某物与某物不一致就不产生，如果一致就产生，那就是它的因和果。例如，如果种子等具有不一致和一致性，那么生与不生的苗芽就是种子等的果。后来的知识也从先前的知识的不一致和一致性中产生和不产生，这被称为自性推理。在胎等中，如果身体一次产生智慧，智慧不是同时产生的。后来，也就是在那之后，必然会从同类中产生。如果前前心各自产生后后心，那么身体不会同时产生许多心，如果这样说，那不是的。因为，身体的能力是产生智慧，为什么会倒退呢？凭借什么自性，身体产生一个先前的心的自性，并且那自性后来也没有分离，如果是那样，因为会产生其他的心，为什么产生心的行为会倒退呢？联系是，凡是不离产生某物的自性而存在，那就是产生它的，例如，苗芽的因集合的最后阶段是苗芽的产生。
English
It is not like that. If the preceding mind is the cause, then from where does it come? "If there is another mind free from attachment." This is said because it is not apprehended due to being inconsistent with things like blue. From that kind of thought, apprehending other things, that is the object of things like yellow. To that, attachment is repeatedly arising on that object. Being separated from that is the state of being separated from the nature of the cause of the arising of knowledge on another object. If there is a consciousness of the previous such as that with the name of attention, then from that later arises, "Because there is no apprehension of other things." "Because there is no knowledge of other objects." This is just an approximate example. If the preceding minds have turbidity and clarity, etc., then the later ones also change accordingly, and if that is the case, then wisdom is something that has already gone before. The connection is that if something does not arise if it is inconsistent with something, and if it arises if it is consistent, then that is its cause and effect. For example, if seeds, etc., have inconsistency and consistency, then the sprouts that arise and do not arise are the fruits of seeds, etc. The later knowledge also arises and does not arise from the inconsistency and consistency of the previous knowledge, which is called the inference of nature. In the womb, etc., if the body produces wisdom once, wisdom is not produced simultaneously. Later, that is, after that, it will necessarily arise from the same kind. If each of the preceding minds produces the subsequent minds, then the body will not produce many minds simultaneously, if you say that, that is not the case. Because the ability of the body is to produce wisdom, why would it regress? By what nature does the body produce the nature of a previous mind, and that nature has not separated later, and if that is the case, because other minds will arise, why would the act of producing the mind regress? The connection is that whatever remains without separating from the nature of producing something, that is what produces it, for example, the final stage of the collection of causes of the sprout is the production of the sprout.
Tibetan
ར་བྱེད་པ་ཉིད་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ལུས་བདག་ཉིད་གཅིག་པ་ཅན་ཕྱིས་ཀྱང་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་སྐྱེད་པར་བྱེད་པའི་རང་བཞིན་དང་མ་བྲལ་བ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་སོ། །ཕྱིས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་དེའི་ཕྱིར་ཕྱི་མ་བཞིན་དུ་བདག་ཉིད་དེས་སྔར་ཡང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། ཁྱད་པར་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་དང་གང་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་དུ་ཁྱད་པར་མེད་པ་དེ་ནི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་ཕྱིས་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་མ་ཡིན་པའི་ལུས་དེ་ཉིད་ནི་ཡིད་ཀྱི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་སྐྱེད་པར་བྱེད་པ་ཉིད་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །སྐྱེད་པར་བྱེད་པར་མངོན་པར་འདོད་པའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་ལུས་ཀྱང་སྐྱེད་པར་མི་བྱེད་པའི་ཐ་མའི་གནས་སྐབས་ཀྱི་རང་བཞིན་ལས་ཁྱད་པར་མེད་པ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རང་བཞིན་གྱི་གཏན་ཚིགས་ཉིད་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་ལུས་ནི་སེམས་ཀྱི་རྟེན་མ་ཡིན་ཏེ། དབང་པོ་དང་བཅས་པའི་ལུས་ནི་ཤི་བའི་གནས་སྐབས་སུ་ལྡོག་པ་ན། རྟེན་མེད་ཕྱིར་ན་ཕྱིས་ཀྱང་སེམས་འབའ་ཞིག །ལུས་ལ་ལྟོས་པ་མེད་པ་གནས་འགྱུར་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེའི་རྒྱུ་འཇུག་ཐོབ་ཕྱིར་ལུས་ཐ་མའི་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ལུས་སྐྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། སེམས་རྒྱུད་གནས་པའི་རྒྱུ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བློ་ཕྱི་མ་ཕྱི་མ་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བར་ནུས་པ་བློ་སྔ་མ་སྔ་མའི་ངོ་བོའི་ལས་ཡིན་ནོ། །ཡན་ལག་སྟེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུར་མི་འགྱུར་ན། དེའི་ཚེ་སེམས་འབའ་ཞིག་གནས་པར་འགྱུར་ཏེ། དཔེར་ན་གཟུགས་མེད་པའི་ཁམས་སུ་སྐྱེད་པའི་སྲོག་ཆགས་ལྟ་བུའོ། །གང་གི་ཚེ་ལུས་ཐ་མ་ལུས་ཕྱི་མ་དང་ཉིང་མཚམས་སྦྱོར་བའི་ཕྱིར་བློ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུ་ཉིད་དུ་ཡང་འགྱུར་བ་དེའི་ཚེ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ལྷན་ཅིག་གནས་པ་དེ་ལྟར་ན་འགལ་བ་མེད་དོ། །ཡང་འཇིག་རྟེན་ཕ་རོལ་གྱི་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་གང་གང་ཡིན། གང་གི་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། སེམས་གནས་པའི་རྒྱུ་ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྐྱེན་ཉིད་དུ་བསྟན་ཅེ་ན། ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་དབང་པོ་ལྔའི་ངོ་བོ་ཅན་ཏེ་ལུས་ཀྱི་ཐ་མ་ནི་ལུས་གཞན་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །ཅི་སྟེ་ཡང་དེའི་ཡན་ལག་དང་ལུས་ཀྱི་རྒྱུ་ཉིད་ནི་བཀག་པ་ལ་ནི་སེམས་གནས་པའི་རྒྱུ་ལས་དེའི་ལུས་ཀྱི་འཇུག་པ་ཐོབ་པའི་ཕྱིར། ལྷན་ཅིག་བྱེད་པའི་རྒྱུའི་ངོ་བོ་བཀག་པ་དང༌། ཚེ་འདི་ཉིད་ཀྱི་སྐྱེ་མཆེད་ལྔ་ལུས་ཕྱི་མ
Chinese
就像是能产生一样。身体自身具有同一性，后来也未曾离开产生意识之自性，这被称为自性之理。因为后来也不能产生，所以如同后来一样，自身先前也不能产生，因为没有差别。论式是：凡是不能产生之状态的自性没有差别，那便不能产生，例如后来不能产生之身体，就不是意识之产生者。想要显现产生之状态的身体，与不产生之最后状态的自性没有差别，这便是自性之理。如果身体不是心之所依，因为具有感官之身体在死亡之时会消失。因为没有所依，所以后来也只有心。如果不需要依赖身体就能转变处所，如果因为获得其因之进入，而能产生连接最后身体之身体。 心续存在之因，即是能够连接后后心识，是先前心识之作用。如果不成为辅助之因，那时就只有心存在，例如在无色界中产生之众生。何时最后之身体为了与后后身体相连接，而成为心识辅助之因，那时因为是辅助，所以一起存在，这样就没有相违。又，来世身体之因是什么？为了获得何者之进入？心识存在之因被显示为辅助之缘，如果这样问，那么此生之五蕴，即是此生五根之自性，也就是最后之身体，是产生其他身体之因。如果也遮止了其支分和身体之因，因为从心识存在之因中获得其身体之进入。遮止辅助之因的自性，以及此生之五蕴是后来的身体
English
It is just like being able to produce. The body itself has the same identity, and later it has not departed from the nature of producing consciousness, which is called the reason of self-nature. Because it cannot produce later, just like later, itself cannot produce earlier either, because there is no difference. The syllogism is: whatever is not able to produce, the nature of the state is no different, then it cannot produce, for example, the body that cannot produce later is not the producer of consciousness. The body in the state of wanting to manifest production is no different from the nature of the final state of non-production, which is the reason of self-nature. If the body is not the basis of the mind, because the body with senses disappears at the time of death. Because there is no basis, so later there is only mind. If it can transform places without relying on the body, if it can produce the body that connects the last body because of obtaining the entry of its cause. The cause of the mind stream's existence is the ability to connect later and later consciousness, which is the function of the previous consciousness. If it does not become an auxiliary cause, then only the mind exists, such as the beings produced in the formless realm. When the last body becomes the auxiliary cause of consciousness in order to connect with the later body, then because it is auxiliary, it exists together, so there is no contradiction. Also, what is the cause of the body in the next life? In order to obtain whose entry? The cause of the mind's existence is shown as the auxiliary condition, if asked in this way, then the five aggregates of this life, that is, the nature of the five senses of this life, that is, the last body, is the cause of producing other bodies. If it also prevents its limbs and the cause of the body, because it obtains the entry of its body from the cause of the mind's existence. Preventing the nature of the auxiliary cause, and the five aggregates of this life are the later body.