Tibetan
བདག་ཉིད་དུ་ནི་འགལ་མེད་ན། །ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་ན་ཡང་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དམིགས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་བློ་ཡང་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བཞིན་དུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་ཁོ་ན་ཡིན་ནོ། །རྒྱུ་དེས་ན་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་མེད་པ་ཅན་ཡིན་ན་ཡང་དགའ་བ་དང་གདུང་བ་དག་ཕུལ་དུ་བྱུང་བར་འགྱུར་བ་འགལ་བ་མེད་དོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་དེ་ལྟར། ཕྱི་རོལ་དེ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས། བདག་ཉིད་ཅེས་ནི་ཇི་ལྟར་རྟོགས། །གང་གི་བློ་ཉིད་ཀྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཀྱིས་དགའ་བ་དང་ཡོངས་སུ་གདུང་བ་དག་གི་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་གྲུབ་པ་དེའི་ཚེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་གཞན་ལ་ཡང༌། བློ་ལས་བྱུང་བ་ཉིད་བདེ་བར་འགྱུར་རོ། །དེའི་ཚེ་ནང་དུ་སྣང་བ་ཉམས་སུ་མྱོང་བའི་ངོ་བོ་ཅན་གཅིག་སྲོག་ཆགས་ཐམས་ཅད་ལ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལས་བཟློག་པ་ཕྱི་རོལ་གྱི་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་གཞན་ནི་ ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་རིགས་ཐ་དད་པ་ཡང༌། །གཟུང་འཛིན་ཉིད་ནི་ཕྱིར་མིན་ན། །གལ་ཏེ་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་བདེའི་ཚེ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་གྱི་འཛིན་པ་ལས། དེ་དག་ནི་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་གཟུང་བར་མི་འགྱུར་རོ། །རིགས་མི་མཐུན་པ་ནི་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པར་མི་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་སྒྲ་ལ་སོགས་པ་གཟུང་བར་གྱུར་པ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གལ་ཏེ་རིགས་མི་མཐུན་པ་གཟུང་བའམ་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུ་ཀུན་ལ་འཛིན་མེད་འགྱུར། །དེ་ལྟར་ན་སྐྱེས་བུ་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལ་ཡོན་ཏན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འཛིན་པ་མ་ཡིན་པ་དེའི་ཕྱིར། སྐྱེས་བུ་འདི་ཡི་ཟ་བ་བོ་ཉམས་འགྱུར། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་འཛིན་པ་ཙམ་ལས། འདིའི་ཟ་བ་བོ་གཞན་འགའ་ཞིག་ཀྱང་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གལ་ཏེ་རིགས་མི་མཐུན་པ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་ཟབ་པོ་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ། །འདིས་ནི་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་བསལ། །གང་ཡང་རིགས་མི་མཐུན་པའི་ཡུལ་དང་བློ་དག་ལ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ན་འདི་ཡང་ཡོད་པའི་ཕྱིར་ཡུལ་ཡང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་བདག་ཉིད་ཅན་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྨྲ་བ་དེ་ཡང་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། འདི་ལྟར་བློ་ལ་ཡུལ་རང་གི་རྣམ་པར་འཇོག་པའི་རྒྱུར་འགྱུར་ཞིང༌། དེ་ནི་སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་ཡོད་པ་ཡིན་པ་དེ་ལྟར་ན་མ་ངེས་པ་ཡིན་ནོ། །དེ་ལྟར་མ་ཡིན་ན་དེ་ལ་རྣམ་པར་མི་འཇོག་ན་ནི། ཟ་བ་པོ་མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་སྔ་མ་བཞིན་དུ་ཐལ་བར་འགྱུར་རོ། །ཡང་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་མ་ཡིན་ཏེ། བློ་དང་བདེ་བའོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཞེ་ན། གཟུང་དང་འཛིན་པ་མེད་ཕྱིར་རོ། །གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་པས་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འགྱུར་ན། དེ་ཡང་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཡོད་པ་མ་ཡིན་ནོ། །གང་ལས་ཤེ་ན། དེ་དག་ནི་དེ་དག་ཡོད་ན་དེ་ནི་གཞན་ལའང་འགྱུར། ཅི་སྟེ་བློ་དང་བདེ་བ་ལ་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཡོད་པ་དེས་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཉིད་ཡིན་པ་དེའི་ཚེ། སྐྱེས་བུ་ལ་ཡང་གཟུང་བ་དང་འཛིན་པ་ཉིད་ཡོད་པ་དེ་ལྟར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུར་འགྱུར་རོ། །དེ་ལྟར་ན་རིགས་ མི་མཐུན་པ་དག་ཀྱང་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་དངོས་པོ་ཞེས་བྱ་བར་འགྱུར་རོ། །གང་གི་ཕྱིར་འདི་ལྟར་ཕྱི་རོལ་ལ་ཐ་དད་པ་མེད་པ་ཡང་གོམས་པ་དང་རྗེས་སུ་འབྲེལ་པས་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་དེའི་ཕྱིར་བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ནང་ཉིད་ཡིན་ནོ་ཞེས་ཁོང་དུ་ཆུད་པར་བྱའོ། །འདིས་ཀྱང༌། མྱོང་ཉིད་ཕྱིར་ན་སེམས་ཡིན་ནོ། །བདེ་བ་ལ་སོགས་པ་ནི་སེམས་ཉིད་ཡིན་ཏེ་མྱོང་བ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་ཅིའི་ཕྱིར་མྱོང་བ་ཡིན་པས་སེམས་ཉིད་ཡིན་པར་འགྱུར་ཞེ་ན། འདི་ལྟར། གང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་མ་ཡིན། །དེ་ནི་དེ་ཡིས་མྱོང་མ་ཡིན། །རིགས་པ་ཡོད་པ་ཙམ་གྱིས་མྱོང་བ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། འདིས་ཐམས་ཅད་དུ་བྱེ་བྲག་མེད་པར་དོན་ཐམས་ཅད་མངོན་སུམ་དུ་ཐལ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་བས་ན་གང་ཞིག་གང་གིས་ངོ་བོ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེའི་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །སྦྱོར་བ་ནི་གང་གི་ངོ་བོ་མྱོང་བར་མི་འགྱུར་བ་དེ་ནི་དེ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ཏེ། དཔེར་ན་སེར་པོའི་ངོ་བོ་མ་ཡིན་པ་ཅན། དཀར་པོ་མྱོང་བ་ནི་སེར་པོ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་པ་ལྟ་བུའོ། །ཉམས་སུ་མྱོང་བ་ཡང་བདེ་བའི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཁྱབ་པར་བྱེད་པ་མི་དམིགས་པའོ། །དེ་ལྟར་ནི་འགྱུར་མོད་ཀྱི། གལ་ཏེ་དེ་རང་བཞིན་མིན་པ། །ཉམས་མྱོང་བློ་གནས་དེ་རིག་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་ངོ་བོ་མྱོང་བ་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཡིན་ཞེ་ན། བློའི་བདེ་བ་ལ་སོགས་བའི་རྣམ་པ་ཕུལ་དུ་བྱུང་བ་དང་ལྡན་པ་ཉིད་ཡིན་པ་དེ་བས་ན། བདེ་བ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་བློ་ལ་གནས་པ་དེ་མྱོང་བས་རིག་པ་ཡིན་ནོ་ཞེ་ན། དེ་རྨི་ལམ་གྱི་བྱེད་པ་བརྗོད་པ་ཙམ་ཡིན་ཏེ་དེའི་ངོ་བོ་ཅན་མ་ཡིན་པ་ནི་མྱོང་བ་ཉིད
Chinese
如果在自性上没有矛盾，即使外在的安乐等不是殊胜的，但凡是殊胜且具有安乐等所缘，那心也就像声音等一样，仅仅是安乐等的自性。因为这个原因，即使外在的安乐等是不殊胜的，喜悦和痛苦变得殊胜也没有矛盾，如果这样，外在的那个和安乐等，自性又该如何理解呢？当心的安乐等自性成就了喜悦和完全痛苦的殊胜时，对于执持声音等的其他，从心生起的本身也会变得安乐。那时，内在显现的体验的自性，一切有情都有，与此相反的外在安乐等其他，是不存在的，这是它的意思。虽然会这样变化，但如果种类不同，能取所取本身就不是，如果声音等不变成安乐等的自性，那么从安乐等自性的执持，那些种类不相同，那样就不会成为所取。种类不相同就不会成为所取和能取，因为声音等成为所取，会变成安乐等的自性吗？如果种类不相同不是所取或能取，那么，一切士夫都会变成无执持。那样，士夫就不是安乐等的自性，因为这没有功德的缘故。因为不是能取，因此，这个士夫的享受者会消失。仅仅是执持安乐等，除此之外，这个士夫也没有其他的享受者。如果仅仅因为种类不相同就不存在，那就会变得非常深奥。这遮遣了因和果。凡是种类不同的境和心等没有因和果的事物，如果这个也存在，境也会变成安乐等的自性，这样说也是被遮遣的，因为这样心会变成安立境自身相的因，那是
English
If there is no contradiction in its own nature, even if external happiness and so on are not excellent, but whatever is excellent and has happiness and so on as its object, then the mind, like sound and so on, is only the nature of happiness and so on. For this reason, even if external happiness and so on are not excellent, there is no contradiction in joy and suffering becoming excellent, if so, how should we understand the nature of that external and happiness and so on? When the nature of happiness and so on of the mind accomplishes the excellence of joy and complete suffering, then for others who hold sound and so on, the very arising from the mind will also become happiness. At that time, the nature of the experience that appears internally, all sentient beings have, and the other external happiness and so on that is opposite to this, does not exist, that is its meaning. Although it will change like this, but if the kinds are different, the grasper and the grasped themselves are not, if sound and so on do not become the nature of happiness and so on, then from the holding of the nature of happiness and so on, those kinds are not the same, then it will not become the grasped. If the kinds are not the same, they will not become the grasper and the grasped, because sound and so on become the grasped, will they become the nature of happiness and so on? If different kinds are not the grasped or the grasper, then all individuals will become without holding. In that way, the individual is not the nature of happiness and so on, because there is no merit in this. Because it is not the grasper, therefore, the enjoyer of this individual will disappear. Only holding happiness and so on, other than that, this individual has no other enjoyer. If it does not exist only because the kinds are different, then it will become very profound. This refutes cause and effect. Whatever objects and minds of different kinds do not have the things of cause and effect, if this also exists, the object will also become the nature of happiness and so on, saying this is also refuted, because in this way the mind will become the cause of establishing the self-appearance of the object, that is
Chinese
如果说在彼（识）中也有，那么这就不确定了。如果不是这样，如果不对它进行区分，那么就会像之前一样，推论出“能食者不会改变”的过失。或者说，不是因和果，而是智慧和快乐。为什么呢？因为没有所取和能取。如果因为有所取和能取而成为因和果，那么智慧和快乐等也不存在了。从何而来呢？如果它们存在，那么它也会变成其他的。如果智慧和快乐有所取和能取，因此它们本身就是因和果，那么，士夫也有所取和能取，这样就会变成因和果。这样一来，不同种类的事物也会变成所谓的因和果的实体。因为这样，即使外境没有差别，也因为习惯和随顺，而具有殊胜的快乐等，因此，应当理解快乐等是内在的。通过这个也能证明：因为是体验，所以是心。快乐等就是心，因为是体验的缘故。如果问为什么因为是体验，所以就是心呢？就像这样：凡不是其自性的体验，就不是由它体验的。仅仅有理智是不够的，因为这样会毫无差别地导致一切事物都变成显现。因此，凡不是由某物体验其自性的，就不是它的体验。结合来说，凡不是其自性的体验，就不是它所体验的，例如，不具有黄色自性的，体验白色就不是体验黄色一样。体验也不是体验快乐的自性，这是因为没有发现普遍适用的情况。虽然可以这样转变，但如果它不是自性，体验到安住在智慧中的它，那么就不是体验快乐等的自性。那么是什么呢？是智慧的快乐等殊胜的相，因此，安住在智慧中的快乐等相，是通过体验来认识的。如果这样说，那只是在描述梦境的作用，因为不是它的自性，所以才是体验。
English
If it is said that it also exists in that (consciousness), then it is uncertain. If it is not so, if it is not distinguished from it, then it will be inferred as before that 'the eater will not change' which is a fault. Or it is not cause and effect, but wisdom and happiness. Why? Because there is no object and subject. If it becomes cause and effect because there is object and subject, then wisdom and happiness etc. do not exist either. From where? If they exist, then it will also become something else. If wisdom and happiness have object and subject, therefore they themselves are cause and effect, then, the person also has object and subject, so it will become cause and effect. In this way, different kinds of things will also become so-called entities of cause and effect. Because of this, even if there is no difference in the external world, due to habit and following, it has excellent happiness etc., therefore, it should be understood that happiness etc. are internal. This also proves that: because it is experience, it is mind. Happiness etc. are mind, because it is experience. If you ask why it is mind because it is experience? Like this: Whatever is not the nature of experience, is not experienced by it. It is not enough to just have reason, because this will lead to all things becoming manifest without distinction. Therefore, whatever is not experienced by something as its nature is not its experience. In combination, whatever is not the nature of experience is not what it experiences, for example, not having the nature of yellow, experiencing white is not like experiencing yellow. Experiencing is also not experiencing the nature of happiness, because the universally applicable situation is not found. Although it can be transformed in this way, if it is not its nature, experiencing it residing in wisdom, then it is not experiencing the nature of happiness etc. Then what is it? It is the excellent aspect of wisdom's happiness etc., therefore, the aspect of happiness etc. residing in wisdom is recognized through experience. If you say so, it is only describing the function of dreams, because it is not its nature, so it is experience.