Tibetan
ཁའ་སྒྲིབ་པ་མེད་པའི་ངོ་བོ་ཉིད་ཡིན་ནོ། །དེ་མངོན་སུམ་གྱི་ཡུལ་མ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གཞན་ལ་མི་སྒྲིབ་པས་རྗེས་སུ་དཔག་གི་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཙམ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཉིད་ཀྱི་ཕྱིར། གང་ན་གཟུགས་ཀྱི་གོ་ཡོད་པའོ་ཞེས་རྣམ་པར་བཤད་དོ། །གལ་ཏེ་གང་ཞིག་སྒྲིབ་པར་མི་བྱེད་པའམ་བསྒྲིབ་པར་བྱ་བ་མ་ཡིན་པ་དེ་ནམ་མཁའ་ཡིན་ན་ནི་སེམས་ལ་སོགས་པའི་འདུ་བྱེད་ཐོགས་པ་མེད་པ་དག་ཀྱང་དེ་ཁོ་ན་བཞིན་དུ་ ནམ་མཁའ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། གཞན་དག་ལ་སྒྲིབ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་མི་འགྱུར་ཏེ་རྫུ་འཕྲུལ་དང་ལྡན་པ་སེམས་དང་སེམས་ལས་བྱུང་བའི་མཐུས་གཞན་དག་གི་འགྲོ་བའམ་སེམས་ལ་སོགས་པའི་གེགས་བྱེད་དོ། །འོ་ན་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོག་པ་དག་གགས་བྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ཡིན་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་དག་ནི་ལྡན་པའི་རྫས་དང་མི་སྐྱེ་བའི་ཆོས་རྣམས་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པར་འགོག་པར་འགྱུར་བ་ཉིད་དང༌། སྐྱེ་བའི་གེགས་སུ་གྱུར་པ་ཉིད་ཀྱི་སྒྲིབ་པའི་ངོ་བོ་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་གང་གིས་མཚན་ཉིད་སྒྲིབ་པ་མེད་པ་ཁོ་ན་ཡིན་ཞིང་མཚན་ཉིད་དེ་ནི་ནམ་མཁའ་ཡིན་ན་དེ་གཉིས་ལ་ནི་མཚན་ཉིད་གཞན་ཡང་ཡོད་པས་འགོག་པས་དེ་དག་ནམ་མཁའ་ཡིན་པར་མི་འགྱུར་རོ། །འོ་ན་ནི་ནམ་མཁའ་སྒྲིབ་པ་མེད་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་དང༌། དེ་ཡོད་ན་མེད་པའི་ཕྱིར་ཐམས་ཅད་ན་ཡོད་པ་མ་ཡིན་པའམ་མི་རྟག་པ་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ཏེ། རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་གཟུགས་གཞན་གྱིས་སྒྲིབ་པ་ཡོད་པས་དེ་ན་ནམ་མཁའི་མཚན་ཉིད་མེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་མེད་པར་ཐལ་བར་འགྱུར་ལ། རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་མེད་པ་ན་ཡང་དེ་ཡོད་པར་འགྱུར་བས་མི་རྟག་པར་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། དེ་ན་ཡང་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པའི་གོ་འབྱེད་པའི་ཕྱིར་ནམ་མཁའ་ཡོད་པ་ཉིད་དེ། གལ་ཏེ་དེ་ན་ནམ་མཁའ་མེད་པར་གྱུར་ན་གོ་འབྱེད་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པ་དེ་དག་ཉིད་གནས་པར་མི་འགྱུར་རོ། །དེ་ན་གཟུགས་གཞན་མི་གནས་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་རྩིག་པ་ལ་སོགས་པས་སྒྲིབ་པའི་ཕྱིར་ཡིན་གྱི་ནམ་མཁའ་མེད་པའི་ཕྱིར་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཀྱང༌། ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ་ས་ཅི་ལ་བརྟེན་ལགས། ཀྱེ་བྲམ་ཟེ་ས་ནི་ཆུ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ་ཆུ་ཅི་ལ་བརྟེན་ལགས། བྲམ་ཟེ་ཆུ་ནི་རླུང་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ་རླུང་ནི་ཅི་ལ་བརྟེན་ལགས། །བྲམ་ཟེ་རླུང་ནི་ནམ་མཁའ་ལ་བརྟེན་ཏོ། །ཀྱེ་གཽ་ཏ་མ་ནམ་མཁའ་ཅི་ལ་བརྟེན་ལགས། བྲམ་ཟེ་ཧ་ཅང
Chinese
空是无遮蔽的自性。因为空不是显现的对境，所以它不遮蔽其他事物，不仅仅是没有后起推测的遮蔽。为了那个缘故，解释说：哪里有色的空间。如果任何不遮蔽或不被遮蔽的事物是虚空，那么心等无碍的行也同样会变成虚空。如果这样说，那不会变成虚空，因为其他事物有遮蔽。具有神通的人，凭借心和心所的力量，会阻碍其他事物的运行或心等。如果这样，那么通过个别分析的止和非个别分析的止，因为没有阻碍，会变成虚空吗？不是的。因为那些与具有的物质和不生的法相结合，必然会阻止结合，并且成为出生的障碍，这就是遮蔽的自性。另一方面，如果仅仅以无遮蔽为特征，并且那个特征是虚空，那么这两者还有其他的特征，因为有阻碍，所以它们不会变成虚空。如果这样，那么虚空如果没有遮蔽而存在，如果它存在就没有，那么它就会变成不是处处存在或者变成无常。因为墙壁等被其他色所遮蔽，所以在那里没有虚空的特征，所以会推论出没有虚空。而且，当没有墙壁等的时候，它也会存在，所以会变成无常。如果这样说，即使在那里，因为墙壁等能够让出空间，所以虚空是存在的。如果那里没有虚空，因为没有让出空间，墙壁等本身就不会存在。在那里，其他色不能存在，是因为被墙壁等遮蔽，而不是因为没有虚空。世尊也说过：喂，乔达摩，地依靠什么？婆罗门，地依靠水。喂，乔达摩，水依靠什么？婆罗门，水依靠风。喂，乔达摩，风依靠什么？婆罗门，风依靠虚空。喂，乔达摩，虚空依靠什么？婆罗门，完全没有。
English
Space is the nature of being un-obstructed. Because it is not the object of manifestation, it does not obstruct other things, it is not merely the absence of obstruction by subsequent inference. For that very reason, it is explained: where there is space for form. If whatever does not obstruct or is not to be obstructed is space, then unobstructed formations such as mind would also become space in the same way. If you say so, it will not become space because other things have obstruction. Those who possess magical powers, by the power of mind and mental factors, obstruct the movement or mind etc. of others. If so, would cessation through individual analysis and cessation not through individual analysis become space because they do not obstruct? No, because those that combine with existent substances and unborn dharmas will necessarily prevent combination, and being the obstacle to birth, is the nature of obstruction. In another way, if the characteristic is only un-obstructed, and that characteristic is space, then these two also have other characteristics, because there is obstruction, they will not become space. If so, then if space is un-obstructed and exists, and if it exists then it does not, then it will become something that is not everywhere or impermanent. Because walls etc. are obstructed by other forms, there is no characteristic of space there, so it would be inferred that there is no space. Moreover, when there are no walls etc., it will also exist, so it will become impermanent. If you say so, even there, because walls etc. can make space, space exists. If there is no space there, because there is no giving way, the walls etc. themselves will not exist. There, other forms cannot exist because they are obstructed by walls etc., not because there is no space. The Blessed One also said: Hey, Gautama, what does the earth rely on? Brahmin, the earth relies on water. Hey, Gautama, what does water rely on? Brahmin, water relies on wind. Hey, Gautama, what does wind rely on? Brahmin, wind relies on space. Hey, Gautama, what does space rely on? Brahmin, absolutely nothing.
Tibetan
་ཐལ་ཏེ་བྲམ་ཟེ་ནམ་མཁའ་ནི་རྟེན་མེད་པར་སྣང་བ་མེད་པ་དམིགས་པ་མེད་པའོ་ཞེས་བྱ་བ་རྒྱས་པར་གསུངས་ཏེ། བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ་དེ་ལྟ་བས་ན་ནམ་མཁའ་ཡོད་དོ་ཞེས་ ཟེར་རོ། །གང་འབྲལ་བའོ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་བྱས་པའི་ཕྱིར་མི་རྟག་པ་ཉིད་ཀྱིས་འགོག་པ་དང་སོ་སོར་བརྟགས་པ་མ་ཡིན་པས་འགོགས་པ་བསལ་བ་ཡིན་ཏེ། འགོག་པ་དེ་དག་ནི་འབྲལ་བའི་མཚན་ཉིད་ཙམ་མ་ཡིན་ནོ། །མི་ལྡན་པ་ནི་འབྲལ་བ་ཡིན་ཏེ། ཉོན་མོངས་པ་དང་མི་ལྡན་པའི་མཚན་ཉིད་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པ་གཅིག་ཏུ་ན་ལྡན་པར་འགྱུར་བ་ངེས་པར་འགོག་པར་གྱུར་པའི་ཆོས་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཡིན་ནོ། །སྡུག་བསྔལ་ལ་སོགས་པ་འཕགས་པའི་བདེན་པ་རྣམས་ལ་ཞེས་ཁྱད་པར་དུ་སྨོས་པའི་ཕྱིར་སོ་སོར་བརྟགས་པ་ནི་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་གཟུང་སྟེ་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ནི་སྡུག་བསྔལ་གྱི་བདེན་པ་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་མ་ཡིན་ནོ། །འོ་ན་ཅི་ཞེ་ན་ས་གོང་མ་དང་འོག་མ་ལ་ཞི་བ་ལ་སོགས་པ་དང་རགས་པའི་རྣམ་པ་ཅན་ཡིན་ནོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱེ་བྲག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་བྱེ་བྲག་སྨོས་པ་ནི་ཉོན་མོངས་པ་སྤོང་བ་བར་ཆད་མེད་པའི་ལམ་གྱི་ཤེས་རབ་ཡིན་པར་བཟུང་བའི་ཕྱིར་རོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་བྱེ་བྲག་དེས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་འགོག་པ་ནི་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་སྟེ། དཔེར་ན་ལོ་མ་ལ་དགའ་བའི་རྒྱལ་པོ་ལ་ལོ་མའི་རྒྱལ་པོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་འདྲ་བར་ཚིག་བར་མ་མི་མངོན་པར་བྱས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གལ་ཏེ་སོ་སོར་བརྟགས་པས་འགོག་པ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཁོ་ན་ཡིན་པར་བཟུང་ནས། འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་ཐོབ་པར་བྱ་བའི་འགོག་པ་མ་བསྡུས་པས་མ་ཁྱབ་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་འགྱུར་རོ་ཞེ་ན། མ་ཁྱབ་པ་མ་ཡིན་ཏེ་ཟག་པ་མེད་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཟག་པ་དང་བཅས་པའི་དངོས་པོ་ཁམས་གསུམ་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱིས་འགོག་པ་ཐོབ་པོ། །འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་འབའ་ཞིག་གིས་འཐོབ་པར་འགྱུར་གྱི་ཟག་པ་མེད་པས་མ་ཡིན་པའི་འགོག་པ་གང་ཡིན་པ་དེ་ནི་མེད་ན་འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ཅི་དགོས་ཏེ། འགོག་པ་འགའ་ཞིག་འཇིག་རྟེན་པའི་ལམ་གྱིས་འཐོབ་པ་གང་མིན་པ་དེ་ནི་དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པས་འཐོབ་པས། དེ་ལ་འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཁོ་ན་ཤེས་རབ་ཡིན་གྱི་འཇིག་རྟེན་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ། །བྱེ་བྲག་ཏུ་སྨྲ་བ་རྣམས་ན་རེ་སོ་སོར་བཏགས་པས་འགོག་པ་ནི་བདེན་པ་བཞི་བསྟན་ པར་བསྟན་པའི་ཕྱིར་རྫས་སུ་ཡོད་པ་ཡིན་ཏེ། ལམ་གྱི་བདེན་པ་བཞིན་ནོ་ཞེས་ཟེར་རོ། །སོ་སོ་སོ་སོ་ཡིན་ན
Chinese
因此，婆罗门教徒广泛宣扬说，虚空是无所依、无显现、无所缘的。分别说部的人说，因此虚空是存在的。因为特别强调了“分离”，所以通过无常本身来遮止，并且由于不是分别观察的遮止，因此排除了遮止。这些遮止不仅仅是分离的特征。不相应就是分离，是不与烦恼相应的特征。另一方面，凡是必然遮止将要相应之法的，就是通过分别观察的遮止。因为特别提到了苦等圣谛，所以认为分别观察只是无漏智慧，世间智慧不是苦谛等相状。那么是什么呢？是上下地的寂静等和粗大的相状。所谓智慧的差别，是因为特别提到了差别，所以认为这是断除烦恼的无间道之智慧。通过智慧的差别所要获得的遮止就是分别观察的遮止，例如，喜欢树叶的国王被称为树叶的国王一样，因为中间的词语没有显现。如果认为分别观察的遮止只是无漏智慧，那么由于没有包含通过世间道所要获得的遮止，就会变成不周遍的定义吗？不是不周遍，因为无漏智慧可以获得所有有漏事物，三界之物的遮止。如果存在仅仅通过世间智慧可以获得，而不是通过无漏智慧获得的遮止，那么还需要世间智慧做什么呢？因为有些遮止不是通过世间道获得的，而是通过出世间道获得的。因此，只有出世间道才是智慧，而不是世间道。分别说部的人说，分别假立的遮止是实有的，因为它表明了四圣谛，就像道谛一样。各各是各各。
English
Therefore, the Brahmins widely proclaimed that space is without support, without manifestation, and without object. The Vaibhashikas say that therefore space exists. Because "separation" is particularly emphasized, it is prevented by impermanence itself, and because it is not a cessation through separate examination, cessation is excluded. These cessations are not merely the characteristics of separation. Non-association is separation, which is the characteristic of not being associated with afflictions. On the other hand, whatever dharma that necessarily prevents what will become associated is a cessation through separate examination. Because the noble truths such as suffering are specifically mentioned, separate examination is considered to be only unpolluted wisdom, and worldly wisdom is not characterized by the aspects of the truth of suffering, etc. What is it then? It is the aspects of peace and coarseness in the upper and lower realms. The distinction of wisdom is mentioned because the distinction is specifically mentioned, so it is considered to be the wisdom of the path of no interval that abandons afflictions. The cessation to be attained by the distinction of wisdom is the cessation through separate examination, just as a king who likes leaves is called the king of leaves, because the intermediate words are not manifest. If it is considered that the cessation through separate examination is only unpolluted wisdom, then since the cessation to be attained by the worldly path is not included, will it become a non-pervasive definition? It is not non-pervasive, because unpolluted wisdom can obtain the cessation of all polluted things, the three realms. If there is a cessation that can only be obtained through worldly wisdom and not through unpolluted wisdom, then what is the need for worldly wisdom? Because some cessations are not obtained through the worldly path, but through the transcendental path. Therefore, only the transcendental path is wisdom, not the worldly path. The Vaibhashikas say that the cessation through separate designation is real, because it shows the four noble truths, just like the truth of the path. Each is each.