Tibetan
ས་གསུངས་སོ། །སེམས་ནི་ནང་དུ་གནས་པ་དང༌། ཞེས་བྱ་བ་ལ། གཟུགས་ལ་སོགས་པ་ཕྱིའི་ཡུལ་ལ་སེམས་གཡེང་བ་ལས་བླངས་ནས་སེམས་ནང་དུ་རྩེ་གཅིག་པར་འཇོག་པ་ནི་བསམ་གཏན་གྱི་རང་བཞིན་ནོ། །དྲན་དང་བརྩོན་ལ་གནས་པ་དང༌། ཞེས་བྱ་བ་ལ། རྒྱུ་བསྟན་ཏེ། གང་དག་དྲན་པ་ཉམས་པ་དང༌། ལེ་ལོ་ཅན་ལ་ནི་བསམ་གཏན་མི་འབྱུང་གི་གང་ལ་བསྒོམ་པར་བྱ་བའི་ཡུལ་སེམས་ལ་མ་བརྗེད་པའི་དྲན་པ་ཡོད་པ་དང༌། དེ་ཉིད་ལ་རྒྱུན་དུ་སྒོམ་པར་བྱེད་པའི་བརྩོན་འགྲུས་ཡོད་པ་དེ་ལ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་འབྱུང་བར་འགྱུར་བས་ན་དྲན་པ་དང་བརྩོན་འགྲུས་ནི་རྒྱུའོ། །བདེ་བ་དག་ནི་སྐྱེ་བའི་རྒྱུ། །ཞེས་བྱ་བས་འབྲས་བུ་བསྟན་ཏེ། བདེ་བ་སྐྱེ་བ་ནི་གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་ལྷ་རྣམས་ཀྱི་ནང་དུ་སྐྱེ་བའོ། །བསམ་གཏན་བསྒྲུབས་ན་གཟུགས་ཀྱི་བསམ་གཏན་དང་པོ་ལ་སོགས་པའི་ལྷའི་ནང་དུ་སྐྱེ་བར་འགྱུར་ཏེ། དེ་བས་ན་དེ་ནི་འབྲས་བུའོ། །མངོན་ཤེས་སྤྱོད་པའི་དབང་བྱེད་པའོ། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། མངོན་པར་ཤེས་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་དང༌། སྤྱོད་པ་ལ་དབང་བྱེད་པ་ནི་ལས་ཏེ། བསམ་གཏན་བསྒྲུབས་ན་རྫུ་འཕྲུལ་གྱི་མིག་དང༌། རྣ་བ་ལ་སོགས་པའི་མངོན་པར་ཤེས་པ་ལྔ་ལ་དབང་བྱེད་པར་འགྱུར་བ་དང༌། འཕགས་པའི་སྤྱོད་པ་དང༌། ལྷའི་སྤྱོད་པ་དང༌། ཚངས་པའི་སྤྱོད་པ་ལ་དབང་བྱེད་པར་འགྱུར་ཏེ། དེ་ལ་བདེན་ པ་བཞི་དང༌། རྣམ་པར་ཐར་པའི་སྒོ་གསུམ་ལ་སོགས་པ་ནི་འཕགས་པའི་སྤྱོད་པའོ། །གཟུགས་ཀྱི་ཁམས་ཀྱི་བསམ་གཏན་བཞི་དང༌། གཟུགས་མེད་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་བཞི་སྟེ། ལྷའི་སྤྱོད་པའོ། །ཚད་མེད་པ་བཞི་ནི་ཚངས་པའི་སྤྱོད་པའོ། །ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ནི་གཙོ་བོ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ལྡན་པ་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་དང་ལྡན་ཏེ་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་གཙོ་བོར་གྱུར་པ་ནི་བསམ་གཏན་ནོ། །དེ་ལ་གཙོ་བོ་ཞེས་བྱ་བ་དང་སྔོན་དུ་འགྲོ་བ་ཞེས་བྱ་བ་དོན་གཅིག་སྟེ། བསམ་གཏན་ནི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་སྔོན་དུ་འགྲོ་བའོ། །ཇི་ལྟར་སྔོན་དུ་འགྲོ་ཞེ་ན། སེམས་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་སྐྱེའོ། །ཤེས་རབ་སྐྱེས་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་འགྱུར་རོ། །རྣམ་པར་གྲོལ་ན་རྣམ་པར་གྲོལ་བའི་ཡེ་ཤེས་སྐྱེ་བའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལ་ཡོད་དང་དེ་གསུམ་མོ། །ཞེས་བྱ་བས་འཇུག་པ་བསྟན་ནོ། །དེ་ལ་ཡོད་ཅེས་བྱ་བས་གཞིའི་འཇུག་པ་བསྟན་ཏེ། གོང་དུ་བཤད་པའི་བསམ་གཏན་དེ་ལས་བསམ་གཏན་བསྒོམ་པའི་གང་ཟག་རྣམས་ལ་ཡོད་ཀྱི་གཞན་ལ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །གང་ཟག་ནི་བསམ་ག
Chinese
如是说。心安住于内，名为，从色等外境收摄心念，使心专注于内，是为禅定的自性。忆念与精进安住，名为，显示因，若人失念，懈怠者，则不生禅定，于应修习之境，心不忘失之忆念存在，且恒常修习之精进存在者，则生三摩地，故忆念与精进是因。安乐是生之因，名为，显示果，生安乐者，是生于色界诸天之中。修习禅定，则生于色界初禅等诸天之中，故彼是果。神通行之自在，名为，于神通自在，于行自在是业，修习禅定，则于神足之眼及耳等五神通得自在，且于圣者之行，天之行，梵行得自在，于彼四谛及三解脱门等是圣者之行。色界之四禅及无色之四等至，是天之行。四无量是梵行。诸法之主，名为，具足是与诸法之主同在，诸法之主是禅定。彼为主与先导义同，禅定是诸法之先导。如何先导耶？若心平等安住，则生如实知之智慧。若生智慧，则得解脱。若得解脱，则生解脱之智故。于彼有与彼三者。名为，显示进入。于彼有，显示基础之进入，由上说之禅定，于修习禅定之人有，于他人无故。人是思
English
Thus it is said. 'The mind abides within,' which means that taking the mind away from being distracted by external objects such as forms, and placing the mind single-pointedly within, is the nature of meditation. 'Abiding in mindfulness and diligence,' which means showing the cause, is that meditation does not arise for those who are impaired in mindfulness and are lazy, but for those who have mindfulness that does not forget the object to be meditated on in the mind, and who have diligence to constantly meditate on it, samadhi will arise, so mindfulness and diligence are the cause. 'Happiness is the cause of birth,' which means showing the result, is that the birth of happiness is birth among the gods of the form realm. If one cultivates meditation, one will be born among the gods of the first dhyana of the form realm and so on, so that is the result. 'Mastery of the practice of clairvoyance,' which means that mastery of clairvoyance and mastery of practice are actions, is that if one cultivates meditation, one will gain mastery over the five clairvoyances of the eye of miraculous power and the ear and so on, and one will gain mastery over the practice of the noble ones, the practice of the gods, and the Brahma practice, in which the four truths and the three doors of liberation and so on are the practice of the noble ones. The four dhyanas of the form realm and the four formless attainments are the practice of the gods. The four immeasurables are the Brahma practice. 'The chief of all dharmas,' which means that being endowed is being with the chief of all dharmas, and the chief of all dharmas is meditation. The terms 'chief' and 'preceding' have the same meaning, and meditation precedes all dharmas. How does it precede? If the mind is placed in equanimity, wisdom arises that knows reality as it is. If wisdom arises, one will be liberated. If one is liberated, then the wisdom of liberation arises. 'In that there is and those three.' means showing entry. 'In that there is' shows the entry of the basis, because the meditation described above exists for those who cultivate meditation, but not for others. A person is a thoug
Tibetan
ཏན་གྱི་གཞིའོ། །གསུམ་ཞེས་བྱ་བས་རབ་ཏུ་འཇུག་པ་བསྟན་ཏེ། བསམ་གཏན་ལ་ཕྱེན་རྣམ་པ་དུ་ཡོད་པ་ནི་འགྲེལ་པ་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་དུ་བལྟའོ། །བསམ་གཏན་དེ་བཞིན་ཤེས་ནས་ནི། །མཁས་པ་ཡང་དག་སྒྲུབ་པར་བྱེད། །ཅེས་བྱ་བ་ལ། བསམ་གཏན་གྱི་རང་བཞིན་དང་རྒྱུ་ལ་སོགས་པ་གོང་དུ་བཤད་པ་བཞིན་བཤད་ནས་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་དེ་བཞིན་དུ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དོ་ཞེས་བྱ་བའི་དོན་ཏོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་དང་རྣམ་པར་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་བསམ་གཏན་ལ་ཕྱེ་ན་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པ་སྟོན་ཏེ། མི་ལྕོགས་སུ་མི་རུང་བ་དང༌། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་ནི་རྟོག་པ་དང་བཅས་དཔྱོད་པ་དང་བཅས་པའི་བསམ་གཏན་ཞེས་བྱའོ། །བར་གྱི་བསམ་གཏན་དང༌། བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ནི། རྣམ་པར་མི་རྟོག་ལ་དཔྱོད་པ་ཙམ་གྱི་བསམ་གཏན་ཞེས་བྱའོ། །བསམ་གཏན་གསུམ་པ་དང༌། བཞི་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་མི་དཔྱོད་པའི་བསམ་གཏན་ཞེས་བྱའོ། །ཡང་དགའ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ལྡན་པ་དང༌། །ཞེས་བྱ་བ་ ལ། བསམ་གཏན་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་པ་རྣམ་པ་གཞན་དུ་འཆད་དེ། བསམ་གཏན་དང་པོ་དང་གཉིས་པ་ནི་དགའ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ལུས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསམ་གཏན་གསུམ་པ་ནི་བདེ་བ་དང་ལྷན་ཅིག་ལྡན་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། སེམས་ཀྱི་བསམ་པ་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བསམ་གཏན་བཞི་པ་ནས་སྲིད་པའི་རྩེ་མོ་མན་ཆད་ནི་བཏང་སྙོམས་དང་ལྡན་པ་ཞེས་བྱའོ། །ཤེས་བྱ་ཡང་དག་རབ་འབྱུང་ནི། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཤེས་བྱའི་སྒྲས་ནི་བདེན་པ་བཞི་དང༌། ཐེག་པ་གསུམ་དང༌། རིག་པའི་གནས་ལ་སོགས་པ་ལ་བྱ་སྟེ། དེ་རྣམས་ཀྱི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་ཤིང་འབྱུང་བ་ནི་ཤེས་ཤེས་རབ་ཀྱི་རང་བཞིན་ནོ། །ཡང་དག་པ་སྨོས་པས་ནི་མུ་སྟེགས་པ་འདི་ལས་ཕྱི་རོལ་དུ་གྱུར་པ་རྣམས་བདག་དང་རྟག་པ་ལ་སོགས་པའི་མཚན་ཉིད་དུ་ཤེས་བྱ་ལ་འཆལ་བས་ལོག་པའི་ཤེས་པའི་ཕྱིར། ཤེས་རབ་མ་ཡིན་པ་སེལ་ཏོ། །མཉམ་པར་གཞག་ལ་རབ་གནས་པས། །ཞེས་བྱ་བས་རྒྱུ་བསྟན་ཏོ། །ཤེས་རབ་ཀྱི་རྒྱུ་ནི་ཏིང་ངེ་འཛིན་ཡིན་ཏེ། མདོ་ལས་ཀྱང་སེམས་མཉམ་པར་བཞག་ན་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པའི་ཤེས་རབ་བྱུང་ངོ་ཞེས་གསུངས་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་ལས་རྣམ་གྲོལ་ཞིང། །ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཉོན་མོངས་པ་ལས་རྣམ་པར་གྲོལ་བར་བྱེད་པ་ནི་ཤེས་རབ་ཀྱི་འབྲས་བུ་སྟེ། འཇིག་རྟེན་པའི་ཤེས་རབ་ཀྱིས་ནི་ཉོན་མོངས་པ་འཇིག་པར་བྱེད། འཇིག་རྟེན་ལས་འདས་པ་ཉན་ཐོས་དང་རང་ས
Chinese
是禅定的基础。名为“三”的词语表示完全进入，至于禅定有多少种分类，应当按照注释书中所说的那样去理解。如是知禅定，智者如实修。对于这句话，就像上面所说的那样讲述了禅定的自性和因等，然后菩萨们也如是修持，这就是它的含义。与寻思俱、与伺察俱等，通过这些来区分禅定有三种，这是为了说明不可动摇等。初禅和二禅被称为与寻思俱、与伺察俱的禅定。中间的禅定和二禅是无寻思而只有伺察的禅定。三禅和四禅是无寻思也无伺察的禅定。又与喜乐相应等，对于这句话，以另一种方式解释禅定有三种：初禅和二禅被称为与喜乐相应，因为有身体的感受。三禅被称为与快乐相应，因为有心的感受。从四禅到有顶之间被称为与舍相应。了知如实现，对于这句话，以“所知”一词指的是四谛、三乘、明处等等，对它们的自相和共相如实了知和生起，这就是智慧的自性。提到“如实”是为了排除外道，因为那些外道对于所知的事物以我、常等相来歪曲理解，因此是错误的知见，所以要排除非智慧。安住于等持，这句话表示了因。智慧的因是禅定，因为经中也说，心安住于等持，就能生起如实了知的智慧。从烦恼中解脱，对于这句话，从烦恼中解脱是智慧的果，世间的智慧能摧毁烦恼，出世间的声闻和自
English
It is the basis of meditation. The term "three" indicates complete entry. As for how many types of meditation there are, it should be understood as explained in the commentaries. Having thus known meditation, the wise ones truly practice. Regarding this statement, the nature and causes of meditation, etc., are explained as mentioned above, and then the Bodhisattvas also practice in the same way, which is its meaning. Accompanied by investigation and accompanied by analysis, etc., through these, it is distinguished that there are three types of meditation, which is to explain the immovability, etc. The first and second meditations are called meditation accompanied by investigation and accompanied by analysis. The intermediate meditation and the second meditation are meditation without investigation but only with analysis. The third and fourth meditations are meditation without investigation and without analysis. Again, associated with joy and pleasure, etc., regarding this statement, it is explained in another way that there are three types of meditation: the first and second meditations are called associated with joy and pleasure, because there is physical sensation. The third meditation is called associated with happiness, because there is mental sensation. From the fourth meditation to the peak of existence is called associated with equanimity. Knowing what should be known, regarding this statement, the term "what should be known" refers to the Four Noble Truths, the Three Vehicles, the places of knowledge, etc. Knowing and arising the self-characteristics and general characteristics of these as they are, is the nature of wisdom. Mentioning "as it is" is to exclude the non-Buddhists, because those non-Buddhists distort the things to be known with characteristics such as self, permanence, etc., therefore it is wrong view, so non-wisdom should be excluded. Abiding in Samadhi, this statement indicates the cause. The cause of wisdom is Samadhi, because it is also said in the sutra that if the mind abides in Samadhi, wisdom arises that knows things as they are. Liberation from afflictions, regarding this statement, liberation from afflictions is the result of wisdom. Worldly wisdom destroys afflictions, while the wisdom of the Hearers and Self-