Tibetan
བྱེད་པས་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རང་བཞིན་དུ་མི་རིགས་སོ། །གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཡིད་ལ་མི་བྱེད་པས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ནི། དེ་ལ་བུ་ཆུང་དང་བྱིས་པ་ལ་སོགས་པའི་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་གནས་སྐབས་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པས་སོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ལས་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་པར་རིགས་པ་མ་ཡིན་ཏེ། གལ་ཏེ་ཡང་དག་པར་འདས་པའི་རང་བཞིན་དེ་ཡིན་ན་ནི། དེ་ལས་བསམ་གཏན་གཉིས་པ་ལ་སོགས་པའི་སྙོམས་པར་འཇུག་པ་ལ་སྙོམས་པར་ཞུགས་པ་ཡང་དེར་འགྱུར་ཏེ། རྟོག་དཔྱོད་མེད་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉེ་བར་ཞི་བའི་རང་བཞིན་ཡང་ཡིན་པར་མི་རིགས་ཏེ། གལ་ཏེ་རྣམ་པར་རྟོག་པ་ཉེ་བར་ཞི་བས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ནི་དེས་ན་གཉིད་ལོག་པ་དང༌། མྱོས་པ་དང༌། བརྒྱལ་བ་རྣམས་ཀྱང་དེར་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་གནས་སྐབས་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་བྱེད་པས་སོ། །འོན་ཏེ་ངོ་བོ་ཉིད་ཀྱི་དོན་ཁོ་ནས་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཡིན་ན་ནི་གཟུགས་ལ་སོགས་པའི་ཡུལ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པར་མི་འགྱུར་ཏེ། གང་གི་ཕྱིར་དེ་དག་ཀྱང་གཡོ་བ་མེད་པའི་ཕྱིར་རྣམ་པར་རྟོག་པ་མི་བྱེད་པས་སོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ཉིད་མངོན་རྟགས་སུ་བྱེད་པ་ཡང་དེ་ཡིན་པར་མི་རིགས་སོ། །འདི་ལྟར་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའོ་ཞེས་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་བཞིན་ན་ནི་ཤེས་པ་དེ་སྐྱེ་བ་མ་ཡིན་ཏེ། རྣམ་པར་མི་རྟོག་པར་རྣམ་པར་རྟོག་ཅིང་བརྗོད་པའི་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་རྣམ་པ་ཉིད་ཡིན་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེའི་ཕྱིར་ཤེས་པ་དེ་ནི་རྣམ་པ་འདི་ལྔའི་རང་གི་ མཚན་ཉིད་ལས་གྲོལ་པར་རིག་པར་བྱའོ། །དེ་ལ་ཁྱད་པར་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་དང༌། ཉི་ཚེ་བ་མ་ཡིན་པ་ཉིད་དང༌། མི་གནས་པ་ཉིད་དང༌། གཏན་དུ་བ་ཉིད་དང༌། བླ་ན་མེད་པ་ཉིད་དང༌། ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔས་སོ། །ཤེས་པ་དེ་ནི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔས་ཉན་ཐོས་དང༌། རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ཀྱི་ལས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པས་སོ། །དེ་ལ་ཉན་ཐོས་དང་རང་སངས་རྒྱས་རྣམས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། འཁོར་བའི་ཡོན་ཏན་དང་ཉེས་པ་ལ་རྣམ་པར་རྟོག་པའི་ཕྱིར་ན་དེའི་ཤེས་པ་ཡང་རྣམ་པར་རྟོག་པ་དང་བཅས་པ་ཡིན་ནོ། །ཉི་ཚེ་བ་ཡང་ཡིན་ཏེ། འཕགས་པའི་བདེན་པ་བཞིའི་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཙམ་ལ་དམིགས་པའི་ཕྱིར་རོ། །གནས་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ལ་གནས་པས་སོ།
Chinese
因此，以不作意为自性是不合理的。如果因为不作意分别念就是无分别，那么，小孩子和幼儿等的意识也变成无分别了，因为他们在那个时候也不作意分别念。认为是从分别念中完全超越的自性也是不合理的。如果那是完全超越的自性，那么，从二禅等入定中入定者也变成那样了，因为没有寻伺就没有分别念的缘故。认为是分别念寂灭的自性也是不合理的。如果因为分别念寂灭就是无分别，那么睡眠、醉酒和昏厥等也变成那样了，因为他们在那个时候也不作意分别念。或者，如果仅仅以本体的意义才是无分别，那么色等对境也不会变成分别念了，因为它们也是不动的，所以不作意分别念。认为无分别本身是现相的标识也是不合理的。像这样才是无分别。如果像“这是无分别啊，这是无分别啊”这样作意，那么那个意识就不会产生，因为作意以无分别来分别和言说也是分别念的相状。因此，应当了知那个意识是从这五种相的自性中解脱的。其中，完全了知差别就是无分别，以及不是暂时的，以及不住留，以及恒常，以及无上，这五种差别相。那个意识以五种差别相超胜了声闻和独觉的业。其中，声闻和独觉等因为对寂灭以及轮回的功德和过患作分别念的缘故，所以他们的意识也是具有分别念的。也是暂时的，因为仅仅缘取四圣谛的总相的缘故。也是住留的，因为安住于寂灭的缘故。
English
Therefore, it is unreasonable to consider non-conceptualization as its nature. If not attending to conceptual thought means being non-conceptual, then the consciousness of infants and young children would also become non-conceptual, because they also do not attend to conceptual thought at that time. It is also unreasonable to consider it as the nature of being completely beyond conceptual thought. If that were the nature of being completely beyond, then those who enter into meditative absorption from the second dhyana and so on would also become like that, because without investigation there is no conceptual thought. It is also unreasonable to consider it as the nature of the pacification of conceptual thought. If the pacification of conceptual thought means being non-conceptual, then sleep, intoxication, and fainting would also become like that, because they also do not attend to conceptual thought at that time. Or, if only the meaning of the essence itself is non-conceptual, then objects such as form would also not become conceptual thought, because they are also unmoving, so they do not attend to conceptual thought. It is also unreasonable to consider non-conceptualization itself as the sign of manifestation. Like this is non-conceptualization. If one attends to it as, "This is non-conceptual, this is non-conceptual," then that consciousness will not arise, because attending to it by conceptualizing and speaking of non-conceptualization is also the aspect of conceptual thought. Therefore, it should be understood that that consciousness is liberated from the self-nature of these five aspects. Among them, completely understanding the distinctions is non-conceptualization, as well as being not temporary, as well as being non-abiding, as well as being permanent, as well as being unsurpassed, these five distinct aspects. That consciousness surpasses the actions of the Shravakas and Pratyekabuddhas by these five distinct aspects. Among them, the Shravakas and Pratyekabuddhas, because they conceptualize nirvana and the merits and faults of samsara, therefore their consciousness is also with conceptual thought. It is also temporary, because it only focuses on the general characteristics of the Four Noble Truths. It is also abiding, because it abides in nirvana.
Tibetan
།གཏན་དུ་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཏེ། ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པར་འཆད་པའི་ཕྱིར་ཏེ། གཟིངས་ལྟ་བུའི་མདོ་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །བླ་ན་ཡོད་པ་ཡང་ཡིན་ཏེ། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་བླ་ན་ཡོད་པའི་ཕྱིར་རོ། །འདི་དག་ལས་བཟློག་ནས་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔས་སངས་རྒྱས་དང་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་རྣམས་ཀྱི་ཡེ་ཤེས་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་སོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པས་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། འཁོར་བ་དག་ནི་ཡོན་ཏན་དང་ཉེས་པ་ལ་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉི་ཚེ་བ་མ་ཡིན་པ་ནི་ཤེས་བྱ་མཐའ་དག་གི་རང་དང་སྤྱིའི་མཚན་ཉིད་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་ཡུལ་དུ་བྱེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །མི་གནས་པ་ཉིད་ནི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་དང༌། འཁོར་བ་དག་མི་ལེན་པ་དང་མི་འདོར་བའི་ཕྱིར་རོ། །གཏན་དུ་བ་ནི་རྟེན་ཆོས་ཀྱི་སྐུ་རྟག་པས་ན་ཕུང་པོ་ལྷག་མ་མེད་པའི་མྱ་ངན་ལས་འདས་པ་ན་ཡང་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་ཕྱིར་རོ། །བླ་ན་མེད་པ་ནི་དེ་ལས་མཆོག་ཏུ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ། །དེ་ལས་ཡོངས་སུ་ཤེས་པ་ནི་རྣམ་པར་རྟོག་པ་རིང་དུ་བྱེད་པ་དང༌། བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་པ་དང༌། ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བར་བྱེད་པ་དང༌། དེའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་ པའི་ཡེ་ཤེས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་བྱེད་པ་དང༌། སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་དང༌། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པར་བྱེད་པ་དང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གཏོད་པར་བྱེད་པ་སྟེ། ལས་ཀྱི་ཁྱད་པར་རྣམ་པ་ལྔས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་ལ། ཡེ་ཤེས་དེས་ནི་ལས་རྣམ་པ་ལྔ་བྱེད་དོ། །འདི་ལྟར་སྟེ། རྣམ་པར་རྟོག་པ་མངོན་དུ་རྒྱུ་ལས་རིང་དུ་བྱེད་དེ། ཀུན་ནས་ལྡང་བ་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །བླ་ན་མེད་པའི་བདེ་བ་སྒྲུབ་པར་བྱེད་དེ། ཤེས་བྱ་ཇི་ལྟ་བ་དང༌། ཇི་སྙེད་པ་རྟོགས་པས་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་ཅིང་གཏན་དུ་པའི་བདེ་བ་ཁྱད་པར་དུ་འཕགས་པ་ཐམས་ཅད་སྒྲུབ་པའི་ཕྱིར་རོ། །ཉོན་མོངས་པ་དང་ཤེས་བྱའི་སྒྲིབ་པ་དང་བྲལ་བ་ཐོབ་པར་བྱེད་དེ། ཕྲ་རྒྱས་བག་ཆགས་དང་བཅས་པ་ཡང་དག་པར་བཅོམ་པའི་ཕྱིར་རོ། །རྣམ་པར་མི་རྟོག་པའི་རྗེས་ལས་ཐོབ་པ་རང་གི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ཡུལ་ཅན་གྱི་ཡེ་ཤེས་ཀྱིས་ཤེས་བྱའི་རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་ལ་འཇུག་པར་ཡང་བྱེད་དོ། །སངས་རྒྱས་ཀྱི་ཞིང་ཡོངས་སུ་སྦྱོང་བ་དང༌། སེམས་ཅན་ཡོངས་སུ་སྨིན་པ་དང༌། རྣམ་པ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པ་ཉིད་གཏོང་བར་ཡང་བྱེད་དོ།། དེ་ལ་ཡིད་ལ་བྱེད་པ་ལ་འཇུག་པ་ནི་ཅི་ནས་ཀྱང་རྣམ་པར་མི་རྟོག་པ་ལ་འཇུག་པར་འདོད་
Chinese
也不是恒常，因为宣说无余依涅槃的缘故，如筏喻经中所说。也是无上的，因为佛的智慧是无上的缘故。与此相反，以五种差别，佛和菩萨们的智慧超胜。不分别是因为涅槃和轮回都不分别功德和过失的缘故。不是有限的是因为将一切所知的自相和共相如实地作为对境的缘故。不住立是因为涅槃和轮回都不取舍的缘故。恒常是因为所依的法身是常，所以在无余依涅槃时，相续也不断绝的缘故。无上是因为没有比这更超胜的缘故。从那完全了知是因为远离分别，成办无上的安乐，远离烦恼和所知障，以及从那之后获得的智慧能进入一切所知的行相，清净佛的刹土，成熟有情，以及开创一切种智，即以五种事业的差别。所谓的那个智慧作五种事业。就像这样，远离分别现行的因，因为摧毁了一切生起的缘故。成办无上的安乐，因为了知所知如所有和尽所有，不错乱且成办一切恒常的殊胜安乐的缘故。获得远离烦恼和所知障，因为连微细的习气都彻底摧毁的缘故。从不分别之后获得的以自相为对境的智慧也能进入一切所知的行相。也能清净佛的刹土，成熟有情，以及开创一切种智。于彼，进入作意，无论如何都想进入不分别。
English
It is also not permanent, because it is taught as nirvana without remainder, as taught in the Sutra of the Raft. It is also supreme, because the wisdom of the Buddha is supreme. In contrast to these, the wisdom of the Buddhas and Bodhisattvas is superior by five distinctions. Non-discrimination is because neither nirvana nor samsara discriminate between qualities and faults. Not limited is because it makes all knowable things, both their own and common characteristics, as objects as they are. Non-abiding is because neither nirvana nor samsara take or abandon. Constant is because the Dharma body, which is the basis, is constant, so even in nirvana without remainder, the continuum is not cut off. Supreme is because there is nothing more excellent than that. Knowing completely from that is because it distances from discrimination, accomplishes supreme bliss, separates from afflictions and cognitive obscurations, and the wisdom gained from that can enter into all aspects of knowable things, purify the Buddha's field, ripen sentient beings, and initiate omniscience, that is, by the distinction of five kinds of actions. It is said that that wisdom performs five kinds of actions. In this way, it distances from the cause of the manifestation of discrimination, because it has destroyed all arising. It accomplishes supreme bliss, because by understanding all knowable things as they are and as many as they are, it is not mistaken and accomplishes all constant and excellent bliss. It obtains freedom from afflictions and cognitive obscurations, because even subtle habitual tendencies are completely destroyed. The wisdom that is obtained after non-discrimination, with its own characteristics as its object, can also enter into all aspects of knowable things. It can also purify the Buddha's field, ripen sentient beings, and initiate omniscience. In that, entering into attention, one wants to enter into non-discrimination in any way.