Back to the library

DTG118 0001.Extensive Commentary on the Holy Sūtra Unraveling the Profound Meaning. Collected Works..Extensive Commentary on the Holy Sūtra Unraveling the Profound Meaning. Collected Works..g2.0f

Tibetan

མདོ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་དག་ནི་ཆུ་དང་ཆུ་བོའི་རླབས་ལྟ་བུར་ཐ་དད་པ་མེད་པར་གསུངས་པའི་ཕྱིར་དང༌། ངེས་པར་ཐ་དད་པར་གྱུར་ན་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ངོ་བོ་ཉིད་མ་ཡིན་པར་འགྱུར་བའི་ཕྱིར་དང༌། སྒྱུ་མ་ལ་སོགས་པ་ལྟར་ངེས་པའི་དངོས་པོ་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ ལྟ་བུའོ། །སྔར་གོང་དུ་བཤད་པ་ལྟར་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བྱེ་བྲག་ཏུ་གྱུར་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡིད་ཀྱི་དེ་ཁོ་ནའི་དོན་དམ་པ་ལ་ནི་མ་ཡིན་ཏེ། དེ་ཁོ་ན་ཉིད་ཀྱི་དོན་དམ་པ་ལ་ནི་སེམས་དང་ཐ་སྙད་ཆད་པའི་ཕྱིར། འཕགས་པ་སངས་རྒྱས་ཀྱི་སའི་འགྲེལ་པ་ལས། སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བརྒྱད་པོ་དག་ཀྱང་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་མཚན་ཉིད་ཀྱི་ས་ནི་ཐ་དད་ལ། དོན་དམ་པའི་མཚན་ཉིད་ཀྱིས་ཐ་དད་པ་མེད་དེ། མཚན་ཉིད་དང་མཚན་ཉིད་ཀྱི་གཞི་མེད་པའི་ཕྱིར་རོ་ཞེས་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། འདིར་མདོ་སྡེའི་དགོངས་པ་ལ་ཡང་གོང་དུ་བསྟན་པ་ལྟ་བུའི་དོན་ཡོད་པར་འོས་སོ། །ཡང་ན་མདོ་སྡེ་ལས་དཔེ་རྣམ་པ་གཉིས་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་ཐ་དད་པས་དཔེ་སྔ་མ་ནི་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང༌། རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་རྒྱུན་མི་འཆད་པའི་དོན་གྱི་དཔེར་བསྟན་པ་ཡིན་ཏེ། བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་རིག་པ་ཙམ་དུ་གྲུབ་པ་ལས་ཇི་སྐད་དུ། དེ་ལ་རྒྱུན་ཞེས་བྱ་བས་ནི་ཆད་པ་དགག་ཅིང་འཇུག་པ་རྟག་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་སྟེ། ཆུ་བོའི་རྒྱུན་བཞིན་དུ་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུའི་ཆོས་ཉིད་དེ་ཡིན་པས་སོ་ཞེས་བསྟན་པ་ལྟ་བུ་སྟེ། ཞིབ་ཏུ་དེ་ཉིད་ལས་འབྱུང་བ་བཞིན་ནོ། །དཔེ་ཕྱི་མ་ནི་ལྷན་ཅིག་འབྱུང་བ་དང༌། བདུན་པ་མངོན་པར་འགྲུབ་པ་དང༌། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཟད་མི་ཤེས་པའི་དོན་གྱི་དཔེར་བསྟན་པ་ཡིན་ནོ། །སྔ་མ་ལ་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་གྱིས་བསྟན་ཏེ། རྐྱེན་གཅིག་ལས་རླབས་གཅིག་འབྱུང་བའི་དཔེ་དང་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་རླབས་མང་པོ་འབྱུང་བའི་དཔེ་དང༌། འོན་ཀྱང་ཞེས་བྱ་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་རང་གི་རྒྱུད་རྒྱུན་མི་འཆད་པར་མི་འགྱུར་བའི་དཔེ་སྟེ། འདི་ནི་དང་པོ་རྐྱེན་གཅིག་ལས་རླབས་གཅིག་འབྱུང་བའི་དཔེའོ། །གལ་ཏེ་རླབས་གཉིས་སམ། གལ་ཏེ་རླབས་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན་རླབས་མང་པོ་དག་འབྱུང་སྟེ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་རླབས་མང་པོ་འབྱུང་བའི་དཔེའོ། །འོན་ཀྱང་ཆུའི་ཀླུང་དེ་རང་གི་རྒྱུན་གྱིས་རྒྱུན་ཆད་པར་ཡང་མི་འགྱུར་ལ། ཡོངས་སུ་ཟད་པར་ མི་འགྱུར་རོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གསུམ་པ་རང་གི་རྒྱུན་ཆད་པར་མི་འགྱུར་བའི་དཔེའོ། །འཕགས་པ་ལང་ཀར་གཤེགས་པ་ལས་ཀྱང་འདི་དང་མཐུན་པར་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་ཚིགས་སུ་བཅད་པ་ལས། ཇི་ལྟར་རྒྱ་མཚོར་རྒྱུ་རྐྱེན་གྱིས། །དཔའ་རླབས་སྣ་ཚོགས་བྱུང་ནས་ནི། །མངོན་དུ་བྱ་བར་རབ་འཇུག་ཀྱང༌། །རྒྱུན་ནི་ཆད་པར་འགྱུར་མེད་ལྟར། །ཀུན་གཞི་རྒྱ་མཚོ་དེ་བཞིན་ཏེ། །ཡུལ་གྱི་རླུང་ནི་རབ་བསྐྱོད་པས། །རྣམ་ཤེས་དཔའ་རླབས་རྟག་ཏུ་འབྱུང༌། །བྱ་བ་དག་ནི་ཉེ་བར་འཇུག །ཅེས་གསུངས་པ་ཡིན་ནོ། །གཞན་ཡང་དཔེར་ན་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་ཤིན་ཏུ་ཡོངས་སུ་དག་པ་ལ། གལ་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་གཅིག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན་གཟུགས་བརྙན་ཡང་གཅིག་ཁོ་ན་འབྱུང་ངོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི་གཉིས་པ་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་གྱི་གཟུགས་བརྙན་མང་ཉུང་གི་དཔེ་ཞེས་བྱ་བ་སྟོན་ཏོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གསུམ་དུ་དབྱེ་སྟེ། རྐྱེན་གཅིག་ལས་གཟུགས་བརྙན་གཅིག་འབྱུང་བའི་དཔེ་དང༌། རྐྱེན་མང་པོ་ལས་གཟུགས་བརྙན་མང་པོ་འབྱུང་བའི་དཔེ་དང༌། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཟད་མི་ཤེས་པའི་དཔེ་སྟེ་འདི་ནི་དང་པོ་རྐྱེན་གཅིག་ལས་གཟུགས་བརྙན་གཅིག་འབྱུང་བའི་དཔེ་བསྟན་པའོ། །གལ་ཏེ་གཟུགས་བརྙན་གཉིས་སམ། གལ་ཏེ་རབ་ཏུ་མང་པོ་དག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན་གཟུགས་བརྙན་མང་པོ་དག་འབྱུང་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གཉིས་པ་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་གཟུགས་བརྙན་མང་པོ་འབྱུང་བའི་དཔེས་བསྟན་པའོ། །མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་དག་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དངོས་པོས་ཡོངས་སུ་འགྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ལ། ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཟད་པར་མངོན་པར་ཡང་མེད་དོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི། གསུམ་པ་ཉེ་བར་སྤྱོད་པ་ཟད་མི་ཤེས་པའི་དཔེས་བསྟན་པའོ། །མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དངོས་པོར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་ལ་སོགས་པས་ནི་སློབ་དཔོན་ཡང་དག་བདེན་པའི་བརྗེད་བྱང་ལས་མེ་ལོང་ལ་གཟུགས་བརྙན་འབྱུང་བ་ནི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་པས་མེ་ལོང་ཉིད་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དངོས་པོར་འགྱུར་བ་ ནི་མ་ཡིན་ནོ། །རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་ཡུལ་གྱི་རྐྱེན་ལ་ལྟོས་ནས་སྐྱེ་བ་ཡང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་སྔ་མའི་ས་བོན་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོའི་ཕྱི་མའི་སྐྱེ་བའི་རྩ་བའི་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་བདག་ཉིད་རྣམ་པར་ཤེས་པ་དྲུག་པོ་དག་གི་དངོས་པོར་གྱུར་པ་ནི་མ་ཡིན་ནོ་ཞེས་བཤད་དོ། །འདིར་ཡོངས་སུ་འགྱུར་བ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་དང་ལྡན་ཏེ། དང་པོ་ནི་རྒྱུར་གྱུར་པ་སྟེ། ས་བོན་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གྱུར་ནས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་པོ་དག་མངོན་པར་འགྲུབ་པའོ། །གཉིས་པ་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་སྟེ། མངོན་དུ་སྤྱོད་པ་ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་རང་གི་རྒྱུ་མཚན་གྱི་རྣམ་པར་ནི་སྣང་ལ་མིག་ལ་སོགས་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་བདུན་པོ་དག་ཏུ་ནི་མ་གྱུར་པའོ། །མདོ་འདི་ལས་ནི་འབྲས་བུར་གྱུར་པ་ལ་མ་དགོངས་ནས་དེའི་ཕྱིར་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་གཟུགས་བརྙན་གྱི་དངོས་པོ་ཡོངས་སུ་གྱུར་པ་ཡང་མ་ཡིན་ཞེས་བྱ་བ་གསུངས་སོ། །གཞན་ཡང་མེ་ལོང་གི་དཀྱིལ་འཁོར་དེ་གཟུགས་བརྙན་སྟོན་པ་ལ་ཟད་པ་མེད་པར་གསུངས་པའི་དགོངས་པ་ནི། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་འབྲས་བུ་བསྐྱེད་པ་ལ་ཟད་པ་མེད་པར་སྟོན་ཏོ། །ཅིའི་ཕྱིར་ཉན་ཐོས་ཀྱི་ལུང་ལས་ཆུ་བོའི་རླབས་ཉི་ཚེའི་དཔེ་སྨོས་ཤེ་ན། སྨྲས་པ། དོན་དེ་ནི་བརྡ་ཕྲད་པར་ཟད་དེ། མདོར་བསྡུས་པའི་ཕྱིར་མ་བསྟན་ཏོ། །གལ་ཏེ་དེ་ལྟ་ན་ཅིའི་ཕྱིར་དགོངས་པ་ཟབ་མོ་རྣམ་པར་དགྲོལ་བའི་མདོ་དང་ཚིག་ངེས་པར་འགྲེལ་བའི་མདོ་ལས་དཔེ་རྣམ་པ་གཉིས་ཚང་བར་སྨོས་ཤེ་ན། རྒྱ་གར་གྱི་དཔེ་ཉིད་ལས་བྱེ་བྲག་འདི་ཡོད་པས་སོ། །དེ་བཞིན་དུ་བློ་གྲོས་ཡངས་པ་ཆུ་ཀླུང་ལྟ་བུའི་ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པས་གནས་པ་དང༌། རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱས་པའི་ཕྱིར། གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན་དེའི་དུས་སུ་མིག་གི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཅིག་ཁོ་ན་འཇུག་ཅེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི་གསུམ་པ་དཔེ་དང་དོན་དུ་སྦྱར་བའོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་སྟེ། རྐྱེན་གཅིག་ལ་རྣམ་པར་ཤེས་པ་གཅིག་འཇུག་པ་དང༌། རྐྱེན་མང་པོ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མང་པོ་འཇུག་པར་བསྟན་པ་སྟེ། འདི་ནི་དང་པོ་རྐྱེན་གཅིག་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་གཅིག་ཁོ་ན་འཇུག་པར་བསྟན་པའོ། །གལ་ཏེ་དེའི་ཚེ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ལྔ་ཆར་གྱི་བར་དག་འབྱུང་བའི་རྐྱེན་ཉེ་བར་གནས་པར་གྱུར་ན། དེའི་དུས་སུ་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཚོགས་ཀྱང་ལྔ་ཆར་འཇུག་གོ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་གཉིས་པ་རྐྱེན་མང་པོ་ལས་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མང་པོར་འཇུག་པར་བསྟན་པ་སྟེ། གོང་མ་བཞིན་དུ་རིག་པར་བྱའོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་དེ་ལྟར་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པས། གནས་དང་རྣམ་པར་གཞག་པ་བྱས་པའི་ཕྱིར་སེམས་དང་ཡིད་དང༌། རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བ་ལ་མཁས་པ་ཡིན་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་རྣམས་ནི་དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་ལ་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཐམས་ཅད་ཀྱི་གསང་བ་ལ་མཁས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་མི་འདོགས་སོ་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི་གཉིས་པ་གསང་བ་ལ་མཁས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་ཅིང་སྔར་ཞུས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་ལན་སྟོན་པར་མཛད་དོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་དབྱེ་སྟེ། ཞུས་པ་བཞིན་དུ་ཡང་དག་པར་རྣམ་པར་བཤད་པ་དང་བློ་གྲོས་ཡངས་པ་དེ་ཙམ་གྱིས་ཞེས་བྱ་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་སྔར་ཞུས་པའི་ལན་སྤྱིར་གསུངས་པའོ། །དང་པོ་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། སའི་མདུན་རོལ་བ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པ་མ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་དང་ས་ལ་གནས་པ་རྣམས་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པ་སྟེ། འདི་ནི་དང་པོའོ། །དེ་ལ་ཆོས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་ཐམས་ཅད་ཡོད་པར་སྨྲས་བའི་གཞུང་གིས་འབྲས་བུའི་ཆོས་རྒྱུ་ལ་གནས་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གནས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་བྱེ་བྲག་ཏུ་བཤད་པ་ཆེན་པོ་ལས། ཅིའི་ཕྱིར་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་ཞེ་ན། སྨྲས་པ། ཆོས་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འབྲས་བུ་ཡིན་ལ། གནས་པར་ཞེས་བྱ་བ་ནི་རྒྱུ་ཡིན་ནོ། །འབྲས་བུའི་ཆོས་གནས་པའི་རྒྱུ་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། འདི་ལྟར་ཁམས་གསུམ་པའི་འབྲས་བུ་རབ་ དང་འབྲིང་དང་ཐ་མ་གནས་པའི་རྒྱུ་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ། །རྒྱ་ཆེར་བཤད་པ་ནི་དེ་ཉིད་ལས་བསྟན་པ་བཞིན་ནོ། །མདོ་སྡེ་པ་དག་ནི་ཆོས་རྟག་ཏུ་གནས་པར་ཤེས་པའི་ཕྱིར། ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་ཟེར་ཏེ། དེའི་ཕྱིར་བསྟན་བཅོས་དེ་ཁོ་ན་ཉིད་གྲུབ་པ་ལས་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་འབྱུང་གནས་ཤེས་པ་ནི་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་སྟེ། ཇི་ལྟར་སྐྱེ་བའི་རྐྱེན་གྱིས་རྒ་ཤི་ཞེས་བྱ་བ་དང༌། དེ་བཞིན་དུ་མ་རིག་པའི་རྐྱེན་གྱིས་འདུ་བྱེད་ཅེས་བྱ་བ་ལྟ་བུ་སྟེ། དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་བཞུགས་ཀྱང་རུང་དེ་བཞིན་གཤེགས་པ་མི་བཞུགས་ཀྱང་རུང་སྟེ། ངོ་བོ་ཉིད་འདི་ནི་རྟག་ཏུ་གནས་པའི་ཕྱིར་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །འདིར་ཐེག་པ་ཆེན་པོའི་བསྟན་པ་དང་སྦྱར་ན་བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་བཤད་པ་ལས་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཞེས་བྱ་བ་ནི་འདི་ལྟ་སྟེ། མདོ་སྡེ་ལས་བརྩམས་ནས་ཆོས་ཀྱི་སྒོ་མོ་རྣམ་པར་གཞག་པའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །བསྟན་བཅོས་རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་ཀྱང་འདི་དང་དོན་མཐུན་པར་འབྱུང་སྟེ། དེའི་ཕྱིར་དེ་ཉིད་ལས་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ཇི་ལྟར་ཤེས་པར་བྱ་ཞེ་ན། བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་ཇི་ལྟར་གཞག་པ་དང༌། བསྟན་པ་བཞིན་དུ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པར་ཤེས་པར་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་ངོ༌། །གཞན་ཡང་དེ་ཉིད་ལས། ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་གང་ཞེ་ན། འདི་ལྟ་སྟེ། ཇི་ལྟར་འདི་ན་ཁ་ཅིག་རྐྱེན་འདི་པ་ཉིད་ཀྱི་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བ་དང་མཐུན་པའི་གཏམ་ཕྱིན་ཅི་མ་ལོག་པ་ཐོས་ནས། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བར་འབྱུང་བའི་འདུ་བྱེད་རྣམས་ཀྱི་རྒྱུ་དང༌། འབྲས་བུའི་གནས་སྐབས་དེ་སོ་སོའི་སྐྱེ་བོའི་ས་ལ་གནས་བཞིན་དུ་ཐོས་པ་དང་བསམ་པ་དང༌། བསྒོམ་པ་ལས་བྱུང་བའི་ཚུལ་བཞིན་ཡིད་ལ་བྱེད་པས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་སྡུག་བསྔལ་ལ་ཡང་དག་པར་སྡུག་བསྔལ་བར་ཀུན་འབྱུང་བ་དང༌། འགོག་པ་དང༌། ལམ་ལ་ཡང་དག་པར་ལམ་ཡིན་པར་ཤེས་རབ་ཀྱིས་འཇུག་ཅིང་མོས་པར་བྱེད་དེ། དེ་ལྟར་རྒྱུ་དང་འབྲས་བུ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་གནས་པའི་ཆོས་རྣམས་ཀྱི་ཤེས་པ་གང་ཡིན་པ་འདི་ནི་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པ་ ཞེས་བྱའོ་ཞེས་འབྱུང་བ་ཡིན་ཏེ་འདིར་གསུངས་པ་ཡང་དོན་གྱིས་བསྟན་བཅོས་རྣམ་པར་བཤད་པ་དང༌། རྣལ་འབྱོར་སྤྱོད་པའི་ས་ལས་བསྟན་པ་དང་མཐུན་ནོ། །དེ་ནི་འདི་སྐད་དུ་སའི་མདུན་རོལ་གྱི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་དག་ཆོས་གནས་པ་ཤེས་པའི་སྟོབས་ཀྱིས། སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་ཀུན་རྫོབ་ཀྱི་བྱེ་བྲག་ཁོང་དུ་ཆུད་མོད་ཀྱི། འོན་ཀྱང་ད་དུང་སེམས་དང་ཡིད་དང་རྣམ་པར་ཤེས་པའི་གསང་བའི་དོན་དམ་པ་མ་རྟོགས་པས། དེའི་ཕྱིར་བཅོམ་ལྡན་འདས་ཀྱིས་དེ་ཙམ་གྱིས་དེ་དག་ལ་མཁས་པའི་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་ཞེས་མི་འདོགས་སོ་ཞེས་བསྟན་པར་འགྱུར་རོ། །བློ་གྲོས་ཡངས་པ་བྱང་ཆུབ་སེམས་དཔའ་གང་གིས་ནང་གི་སོ་སོ་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ལེན་པ་མི་མཐོང༌། ལེན་པའི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་མི་མཐོང་ལ། ཀུན་གཞི་ཡང་མི་མཐོང༌། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ཡང་མི་མཐོང་བསགས་པ་ཡང་མི་མཐོང་སེམས་ཀྱང་མི་མཐོང་ཞེས་བྱ་བ་འདི་མན་ཆད་ནི། གཉིས་པ་ས་ལ་གནས་པ་ཡན་ཆད་དེ་བཞིན་གཤེགས་པས་ལུང་བསྟན་པ་ཡིན་པར་བསྟན་པའོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཏེ། ཞུས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ལན་སྤྱིར་གསུངས་པ་དང༌། དེ་ནི་ཞེས་བྱ་བ་མན་ཆད་ཀྱིས་ཞུས་པ་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱི་ལན་སོ་སོར་ཕྱེ་སྟེ་གསུངས་པའོ། །ལན་སྤྱིར་གསུངས་པ་ཡང་དོན་རྣམ་པ་གཉིས་སུ་འགྱུར་ཏེ། དང་པོ་བསྟན་པས་བརྗོད་པར་བྱ་བའི་དོན་ནི་ཞུས་པ་སྔ་མའི་ལན་དུ་གསུངས་པའོ། །གཉིས་པ་དོན་ལ་བརྟེན་ནས་བསྟན་པ་གཞག་པ་ནི་ཞུས་པ་ཕྱི་མའི་ལན་དུ་གསུངས་པའོ། །འདི་ཡང་རྣམ་པ་གཉིས་ཀྱིས་བསྟན་ཏེ། ཀུན་གཞི་རྣམ་པར་ཤེས་པ་ལ་བརྟེན་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་པ་རྣམ་པར་འབྱེད་པ་དང༌། ཁམས་བཅོ་བརྒྱད་ལ་བརྟེན་ནས་ཡང་དག་པ་ཇི་ལྟ་བ་བཞིན་དུ་ཤེས་

Chinese

经部中说八识如同水与水波一样没有差别,因为如果确定有差别,则会变成不是因和果的自性,并且如同幻术等一样没有确定的事物,如是宣说。 如前所述,成为各别识的体性也依赖于世俗,而不是意的唯一的胜义谛,因为对于唯一的真胜义谛来说,心和名言已经断绝。圣者佛地的解释中说:心、意和八识等,在世俗的体性之地上是各别的,但在胜义的体性上没有差别,因为没有体性和体性的基础。如是宣说,在此经部的观点中,也应有如上所说的意义。或者,经部中所说的两种比喻,其意各别,所以前一个比喻是同时产生,以及作为因和果相续不断的意义的比喻而宣说的。如《成唯识论》中所说:所谓相续,是指遮止断灭,并显示生起不是常恒,如同河流的相续一样,是因和果的法性。如是宣说,详细的如其中所说。后一个比喻是同时产生,以及第七识现前成就,和受用无尽的意义的比喻而宣说的。前者也用三种方式宣说:从一个缘产生一个波浪的比喻,从多个缘产生多个波浪的比喻,以及从“然而”开始,直到不改变自己的相续不断的比喻。这是第一个从一个缘产生一个波浪的比喻。如果两个波浪,或者如果很多波浪产生的因缘临近,则会产生很多波浪,这是第二个从多个缘产生多个波浪的比喻。然而,那水的河流也不会因自己的相续而中断,也不会完全穷尽,这是第三个自己的相续不会中断的比喻。

English

In the Sutra Pitaka, it is said that the eight consciousnesses are like water and waves, without any difference, because if they were determined to be different, they would not be the nature of cause and effect, and like illusions, there would be no definite entity, as it is declared. As mentioned earlier, the characteristics that become distinct consciousnesses also depend on the conventional truth, not on the ultimate truth of the mind alone, because for the ultimate truth itself, mind and words have ceased. In the commentary on the Noble Buddha-bhūmi, it is said: Mind, intellect, and the eight consciousnesses are distinct in the realm of conventional characteristics, but there is no difference in the characteristics of ultimate truth, because there is no characteristic and no basis for characteristics. As it is declared, in the view of the Sutra Pitaka here, there should also be a meaning like the one mentioned above. Alternatively, the two metaphors mentioned in the Sutra Pitaka have different meanings, so the first metaphor is declared as a metaphor for simultaneous arising and for the meaning of the continuous flow of cause and effect. As it is said in the Treatise on the Establishment of Consciousness-Only: The term 'continuity' means that it prevents cessation and shows that arising is not constant, just like the continuity of a river, it is the nature of cause and effect. As it is declared, in detail, as it appears therein. The latter metaphor is declared as a metaphor for simultaneous arising, the manifestation of the seventh consciousness, and the meaning of inexhaustible enjoyment. The former is also explained in three ways: the metaphor of one wave arising from one condition, the metaphor of many waves arising from many conditions, and the metaphor from 'however' onwards, until the continuity of one's own lineage does not change. This is the first metaphor of one wave arising from one condition. If the conditions for the arising of two waves, or if the conditions for the arising of many waves are close, then many waves will arise, which is the second metaphor of many waves arising from many conditions. However, that stream of water will not be interrupted by its own continuity, nor will it be completely exhausted, which is the third metaphor of one's own continuity not being interrupted.

Chinese

诶哦!《圣楞伽经》中也出现了与之相似的内容。因此,在偈颂中说:犹如大海因缘故,波涛种种生起后,显现作用虽极盛,相续不断定如是。阿赖耶识亦如海,境界之风极摇动,意识波涛恒时生,诸作业用皆临近。如是宣说。另外,譬如在极其清净的镜子中央,如果出现一个影像的因缘临近,那么也只会出现一个影像。这以下所说的是第二种,镜子中央影像多少的比喻。这又可以分为三种:从一个因缘产生一个影像的比喻,从多个因缘产生多个影像的比喻,以及近用不可穷尽的比喻。这是第一个,显示从一个因缘产生一个影像的比喻。如果两个影像,或者极其众多的影像出现的因缘临近,那么就会出现众多的影像。这是第二个,用从多个因缘产生多个影像的比喻来显示。那些镜子的中央,也不是完全变成了影像的实体,而且近用也并非显现穷尽。这是第三个,用近用不可穷尽的比喻来显示。镜子的中央也不是完全变成了影像的实体等等,因此,正量部的论师在《正真备忘录》中说,镜子中出现影像,是因为依赖于因缘,而不是镜子本身变成了影像的实体。六种识依赖于境界的因缘而产生,但也不是说六种识从先前的种子中产生,作为六种识后续生起之根本的识之自性,变成了六种识的实体。这里说了“完全变成”的识也具有两种含义:第一种是变成因,也就是种子,阿赖耶识变成识。